A. MỞ ĐẦU Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là phạm trù cơ bản nhất của chủ nghĩa xã hội khoa học. Phát hiện ra sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là một trong những cống hiến vĩ đại nhất của chủ nghĩa Mác. Khẳng định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là giai cấp duy nhất có khả năng lãnh đạo các tầng lớp nhân dân lao động bị áp bức, bóc lột trong cuộc đấu tranh từng bước xoá bỏ chủ nghĩa tư bản và xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội là lập trường chính trị, là ranh giới phân biệt họ với những người cải lương và những phần tử cơ hội, xét lại. Trước sự khủng hoảng và sụp đổ của chủ nghĩa xã hội ở Đông Âu và Liên Xô, nhiều người đã bộc lộ sự dao động và hoài nghi về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân. Bọn cơ hội, xét lại và các thế lực chống cộng có cơ hội mới để phủ nhận sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân, vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản và chủ nghĩa xã hội. Vì vậy, vấn đề làm sáng tỏ sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân, nhất là trong bối cảnh lịch sử mới đang được đặt ra một cách bức thiết trên cả phương tiện lý luận lẫn thực tiễn. Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX Đảng cộng sản Việt Nam đã chỉ rõ ý nghĩa và nội dung căn bản, cụ thể của sứ mệnh lịch sử giai cấp công nhân Việt Nam thể hiện trong giai đoạn mới là: lợi ích giai cấp công nhân thống nhất với lợi ích của toàn dân tộc trong mục tiêu chung là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh. Nội dung chủ yếu của đấu tranh giai cấp trong giai cấp hiện nay là thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá theo định hướng xã hội chủ nghĩa…”.
Trang 1A MỞ ĐẦU
Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là phạm trù cơ bản nhất củachủ nghĩa xã hội khoa học Phát hiện ra sứ mệnh lịch sử của giai cấp côngnhân là một trong những cống hiến vĩ đại nhất của chủ nghĩa Mác Khẳngđịnh sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là giai cấp duy nhất có khả nănglãnh đạo các tầng lớp nhân dân lao động bị áp bức, bóc lột trong cuộc đấutranh từng bước xoá bỏ chủ nghĩa tư bản và xây dựng thành công chủ nghĩa
xã hội là lập trường chính trị, là ranh giới phân biệt họ với những người cảilương và những phần tử cơ hội, xét lại Trước sự khủng hoảng và sụp đổ củachủ nghĩa xã hội ở Đông Âu và Liên Xô, nhiều người đã bộc lộ sự dao động
và hoài nghi về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Bọn cơ hội, xét lại vàcác thế lực chống cộng có cơ hội mới để phủ nhận sứ mệnh lịch sử của giaicấp công nhân, vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản và chủ nghĩa xã hội Vìvậy, vấn đề làm sáng tỏ sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân, nhất là trongbối cảnh lịch sử mới đang được đặt ra một cách bức thiết trên cả phương tiện
lý luận lẫn thực tiễn Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX Đảng cộng sảnViệt Nam đã chỉ rõ ý nghĩa và nội dung căn bản, cụ thể của sứ mệnh lịch sửgiai cấp công nhân Việt Nam thể hiện trong giai đoạn mới là: lợi ích giai cấpcông nhân thống nhất với lợi ích của toàn dân tộc trong mục tiêu chung là độclập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, xã hội côngbằng, dân chủ, văn minh Nội dung chủ yếu của đấu tranh giai cấp trong giaicấp hiện nay là thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoátheo định hướng xã hội chủ nghĩa…”
Trang 2B NỘI DUNG
I KHÁI NIỆM VỀ GIAI CẤP CÔNG NHÂN
1.1 Quan điểm của C.Mác và Ph.Ăng ghen về giai cấp công nhân.
Mác và Ăng ghen sử dụng các thuật ngữ : “giai cấp công nhân”, “giaicấp những người lao động làm thuê thế kỷ XIX”, “giai cấp công nhân hiệnđại”… như những từ đồng nghĩa - Giai cấp công nhân là gì? Vấn đề này đãđược Mác và Ăng- ghen đề cập trong những tác phẩm của mình như: “Gópphần phê phán triết học pháp quyền của Hê-ghen – “lời nói đâu”, “Gia đìnhthần thánh”, “Tình cảnh giai cấp công nhân ở Anh”, “Những gnuyên lý củaChủ nghĩa cộng sản”, “Tuyên ngôn của Đảng cộng sản”, v.v…
Theo các ông: “Giai cấp vô sản là do cuộc cách mạng công nghiệp sảnsinh ra”; nó là sản phẩm của chính bản thân nền đại công nghiệp, được “tuyển
mộ trong tất cả các giai cấp dân cư”, chủ yếu là nông dân Trong xã hội tưbản, “giai cấp vô sản là giai cấp những công nhân làm thuê hiện đại, vì mấtcác rtư liệu sản xuất nên buộc phải bán sức lao động của mình để kiếm sống”,
“để đổi lấy những tư liệu sinh hoạt cần thiết cho cuộc sống của mình” (Tuyênngôn của Đảng cộng sản), họ bị giai cấp những nàh tư bản tước đoạt giá trịthặng dư, bị bóc lột nặng nề Đại công nghiệp càng phát triển, thì giai cấpcông nhân cũng phát triển theo cả về số lượng và chất lượng, trong khi cácgiai cấp, tầng lớp lao động khác “suy tàn tiêu vong” cùng với sự phát triển đạicông nghiệp Giai cấp công nhân là giai cấp có tinh thần đoàn kết quốc tế, cótính tổ chức kỷ luật cao, tinh thần triệt để cách mạng
Cũng như mọi hiện tượng xã hội khác, giai cấp công nhân là con đẻ củamột hoàn cảnh lịch sử cụ thể và cùng với sự phát triển của lịch sử, cũng luônluôn phát triển với những biểu hiện và đặc trưng mới trong từng giai đoạnnhất định
Sự phát triển của đại công nghiệp không những đã làm tăng thêm sốngười vô sản, mà còn tập hợp họ lại thành một tập đoàn xã hội rộng lớn, thành
Trang 3giai cấp vô sản hiện đại Chính vì vậy, một kết luận rút ra là, giai cấp côngnhân hiện đại ra đời gắn liền với sự phát triển của đại công nghiệp, nó là sảnphẩm của bản thân nền đại công nghiệp và lớn lên cùng với sự phát triển củanền đại công nghiệp đó.
Trong xã hội tư bản chủ nghĩa, giai cấp công nhân là một trong nhữnggiai cấp cơ bản, chủ yếu, đối lập với giai cấp tư sản, là giai cấp bị giai cấp tưsản tước đoạt hết tư liệu sản xuất, buộc phải bán sức lao động cho nhà tư bản
để sống, bị bóc lột giá trị thặng dư Họ là những người được tự do về thân thể
và có quyền bán sức lao động tùy theo cung – cầu hàng hóa sức lao động Đây
là giai cấp bị bóc lột nặng nề, bị bần cùng hóa về vật chất lẫn tinh thần Sự tồntại của họ phụ thuộc và quy luật cung – cầu hàng hóa sức lao động, phụ thuộcvào kết quả lao động của chính họ Họ phải tạo ra giá trị thặng dư, nhưng giátrị thặng dư lại bị giai cấp tư sản chiếm đoạt
Dưới chủ nghĩa tư bản, C Mác và Ph Ăngghen đã định nghĩa rằng,
“Giai cấp vô sản là giai cấp những công nhân làm thuê hiện đại, vì mất hết
tư liệu sản xuất của bản thân, nên buộc bán sức lao động của mình đế sống”.
Dù giai cấp công nhân có bao gồm những công nhân làm những côngviệc khác nhau như thế nào đi nữa, thì theo C Mác và Ph Ăngghen, họ vẫnchỉ có hai tiêu chí cơ bản để xác định, phân biệt với các giai cấp, tầng lớp xãhội khác
- Một là, về phương thức lao động, phương thức sản xuất, đó là
những người lao động trong nền sản xuất công nghiệp Có thể họ là ngườilao động trực tiếp hay gián tiếp vận hành các công cụ sản xuất có tính chấtcông nghiệp ngày càng hiện đại và xã hội hóa cao Đã là công nhân hiệnđại thì phải gắn với nền đại công nghiệp, bởi vì nó là sản phẩm của nền đạicông nghiệp Giai cấp công nhân hiện đại là hạt nhân, bộ phận cơ bản củamọi tầng lớp công nhân
Trang 4- Hai là, về vị trí trong quan hệ sản xuất của giai cấp công nhân, chúng
ta phải xem xét trong hai trường hợp sau:
+ Dưới chế độ tư bản chủ nghĩa thì giai cấp công nhân là những người
vô sản hiện đại, không có tư liệu sản xuất, nên buộc phải làm thuê, bán sứclao động cho nhà tư bản và bị toàn thể giai cấp tư sản bóc lột Tức là giá trịthặng dư mà giai cấp công nhân tạo ra bị nhà tư bản chiếm đoạt Chính căn cứvào tiêu chí này mà những người công nhân dưới chủ nghĩa tư bản được gọi
là giai cấp vô sản
+ Sau cách mạng vô sản thành công, giai cấp công nhân trở thành giaicấp cầm quyền Nó không còn ở vào địa vị bị áp bức, bị bóc lột nữa, mà trởthành giai cấp thống trị, lãnh đạo cuộc đấu tranh cải tạo xã hội cũ, xây dựng
xã hội mới – xã hội xã hội chủ nghĩa Giai cấp công nhân cùng với toàn thểnhân dân lao động làm chủ những tư liệu sản xuất chủ yếu đã công hữu hóa.Như vậy họ không còn là những người vô sản như trước và sản phẩm thặng
dư do họ tạo ra là nguồn gốc cho sự giàu có và phát triển của xã hội xã hộichủ nghĩa
1.2 Quan điểm V.I.Lênin về giai cấp công nhân
Lênin khẳng định và làm rõ thêm những luận điểm của Mác và Ăngghen về giai cấp công nhân trong những tác phẩm của mình như “Nhà nước
và cách mạng”, “Sáng kiến vĩ đại”,… đồng thời bổ sung thêm những thuộctính mới của giai cấp công nhân trong điều kiện giai cấp này đã nắm chínhquyền nhà nươc: giai cấp công nhân là giai cấp thống trị về mặt chínhtrị, giaicấp lãnh đạo xã hội thông qua đội tiên phong của mình là Đảng cộng sản, lựclượng lao động chủđạo trong nền kinh tế quốc dân, giai cấp trung tâm của thời
kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội * Trong nền sản xuất hiện đại ngày nay, giaicấp công nhân không chỉ bao gồm những người lao động chân tay mà còn baogồm một bộ phận những người lao động trí óc thực hiện những chức năng củacông nhân lành nghề trong sản xuất và tái sản xuất của cải vật chất; không chỉ
Trang 5bao gồm những người lao động trong công nghiệp trực tiếp tạo ra các giá trịvật chất cho xã hội, mà còn bao gồm những người lao động trong các bộ phậndịch vụ công nghiệp gián tiếp tham gia vào quá trình sản xuất vật chất Giaicấp công nhân hiện đạicó những đặc trưng cơ bản sau:
- Lao động trong công nghiệp hoặc dịch vụ công nghiệp với kỹ thuật
và công nghệ hiện đại
- Là lực lượng cơ bản, chủ lực làm ra của cải vật chất cho xã hội, laođộng thặng dư của họ là nguồn gốc chủ yếu của sự giàu có của xã hội
- Với hai đặc trưng trên, giai cấp công nhân đồng thời là lực lượng cơbản, tiên tiến trong cải tạo các quan hệ xã hội, động lực chính của tiến trìnhlịch sử từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản Tómlại, giai cấp công nhân là một tập đoàn xã hội hình thành và phát triển cùngvới cách mạng công nghiệp, là lực lượng sản xuất cơ bản, tiên tiến trong sảnxuất vật chất và cải tạo các quan hệ xã hội, động lực chính của tiến trình lịch
sử chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội
Tóm lại, chúng ta có thể định nghĩa giai cấp công nhân như sau: Giaicấp công nhân là một tập đoàn xã hội ổn định, hình thành và phát triển cùngvới quá trình phát triển của nền đại công nghiệp hiện đại, với nhịp độ pháttriển của lực lượng sản xuất có tính chất xã hội hóa ngày càng cao, là lựclượng lao động cơ bản trực tiếp hoặc tham gia vào quá trình sản xuất, tái sảnxuất ra của cải vật chất và cải tạo các quan hệ xã hội; đại biểu cho lực lượngsản xuất và phương thức sản xuất tiên tiến trong thời đại ngày nay
II NỘI DUNG VÀ TÍNH KHÁCH QUAN SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN
II.1 Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân
Khi phân tích xã hội tư bản chủ nghĩa, chủ nghĩa Mác với hai phát kiến
vĩ đại, đó là quan niệm duy vật về lịch sử và học thuyết giá trị thặng dư, đãchứng minh một cách khoa học rằng sự ra đời, phát triển và diệt vong của chủ
Trang 6nghĩa tư bản là tất yếu và cũng khẳng định giai cấp công nhân là giai cấp tiêntiến nhất và cách mạng nhất, là lực lượng xã hội duy nhất có sứ mệnh lịch sử:xóa bỏ chủ nghĩa tư bản, xóa bỏ chế độ người bóc lột người, giải phóng giaicấp công nhân, nhân dân lao động và giải phóng toàn thể nhân loại khỏi mọi
sự áp bức, bóc lột, nghèo nàn lạc hậu, xây dựng xã hội mới – xã hội xã hộichủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa
Là giai cấp cơ bản bị áp bức dưới chủ nghĩa tư bản, giai cấp công nhânchỉ có thể thoát khỏi ách áp bức bằng con đường đấu tranh giai cấp chống giaicấp tư sản, bằng con đường thủ tiêu chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất và thiếtlập chế độ công hữu về tư liệu sản xuất Bằng cách đó, giai cấp công nhânvĩnh viễn thủ tiêu mọi hình thức người bóc lột người, chẳng những tự giảiphóng mình, mà còn giải phóng cả các tầng lớp lao động khác, giải phóng dântộc và giải phóng toàn thể nhân loại
II.2 Những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân:
Giai cấp công nhân có sứ mệnh lịch sử thế giới là do địa vị kinh tế - xãhội khách quan của nó quy định:
- Dưới chủ nghĩa tư bản, với sự phát triển của nền đại công nghiệp, giaicấp công nhân ra đời và từng bước phát triển Giai cấp công nhân là bộ phậnquan trọng nhất, cách mạng nhất của lực lượng sản xuất có trình độ xã hội hóacao Đây là giai cấp tiên tiến nhất, là lực lượng quyết định phá vỡ quan hệ sảnxuất tư bản chủ nghĩa, là người duy nhất có khả năng lãnh đạo xã hội xâydựng một phương thức sản xuất mới cao hơn phương thức sản xuất tư bản chủnghĩa, là giai cấp tiêu biểu cho xu hướng phát triển của lịch sử trong thời đạingày nay
- Mặc dù là giai cấp tiên tiến, nhưng giai cấp công nhân không có tưliệu sản xuất nên buộc bán sức lao động của mình cho nhà tư bản để sống Họ
bị giai cấp tư sản bóc lột giá trị thặng dư mà họ đã tạo ra trong thời gian lao
Trang 7động Một khi sức lao động đã trở thành hàng hóa, thì người chủ của nó(người vô sản) phải chịu đựng mọi thử thách, mọi may rủi của cạnh tranh; sốphận của nó tùy thuộc vào quan hệ cung – cầu hàng hóa sức lao động trên thịtrường làm thuê và phụ thuộc vào kết quả lao động của chính họ Họ bị giaicấp tư sản áp bức, bóc lột và ngày càng bị bần cùng hóa cả đời sống vật chấtlẫn đời sống tinh thần Do đó, mâu thuẫn giữa giai cấp công nhân với giai cấp
tư sản là mâu thuẫn đối kháng, cơ bản, không thể điều hòa trong xã hội tư bảnchủ nghĩa Xét về mặt bản chất, giai cấp công nhân là giai cấp có tinh thầncách mạng triệt để nhất chống lại chế độ áp bức bóc lột tư bản chủ nghĩa.Những điều kiện sinh hoạt khách quan của họ quy định rằng, họ chỉ có thểgiải phóng mình bằng cách giải phóng toàn thể nhân loại khỏi chế độ tư bảnchủ nghĩa Trong cuộc cách mạng ấy, họ không mất gì ngoài xiềng xích vàđược cả thế giới về mình
- Địa vị kinh tế - xã hội khách quan không chỉ khiến giai cấp công nhântrở thành giai cấp cách mạng triệt để mà còn tạo cho họ có khả năng thực hiệnđược sứ mệnh lịch sử đó Đó là khả năng đoàn kết giai cấp trong cuộc đấutranh chống giai cấp tư sản và xây dựng xã hội mới Đó là khả năng đoàn kếtvới các giai cấp lao động khác chống chủ nghĩa tư bản Đó là khả năng đoànkết toàn thể giai cấp công nhân và các dân tộc bị áp bức trên quy mô quốc tếchống chủ nghĩa đế quốc
Vì vậy, C Mác và Ph Ăngghen khẳng định: “Trong tất cả các giai cấp hiện
đang đối lập với giai cấp tư sản thì chỉ có giai cấp vô sản thực sự cách mạng Các giai cấp khác đều suy tàn và tiêu vong cùng với sự phát triển của nền đại công nghiệp; giai cấp vô sản, trái lại, là sản phẩm của bản thân nền đại công nghiệp”.
Toàn bộ nhiệm vụ mà lịch sử giao phó cho một giai cấp nào đó để thựchiện chuyển biến cách mạng từ một hình thái kinh tế - xã hội này sang mộthình thái kinh tế - xã hội khác cao hơn, được người ta gọi là sứ mệnh lịch sửhay vai trò lịch sử của giai cấp đó
Trang 8Giai cấp công nhân có sứ mệnh lịch sử, nói một cách khái quát là: lãnhđạo các tầng lớp, nhân dân lao động xoá bỏ chế độ tư bản chủ nghĩa, từngbước xây dựng xã hội mới - chủ nghĩa xã hội và tiến lên chủ nghĩa cộng sản,giải phóng mình, đồng thời giải phóng toàn xã hội thoát khỏi áp bức, bóc lột,bất công, khỏi tình trạng phân chia giai cấp và đấu tranh giai cấp.
Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là khách quan, không phải do
ý muốn chủ quan của họ và cũng không phải do sự áp đặt của các nhà tưtưởng, chính địa vị kinh tế - xã hội của giai cấp công nhân quy định một cáchkhách quan sứ mệnh lịch sử của nó Mác và Ăng ghen viết: “Sự phát triển củađại công nghiệp đã phá sập dưới chân giai cấp tư sản, chính ngay cái nền tảngtrên đó giai cấp tư sản đã xây dựng nên chế độ sản xuất và chiếm hữu củanó… Sự sụp đổ của giai cấp tư sản và thắng lợi của giai cấp vô sản là tất yếunhư nhau”
Để hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình, giai cấp công nhân phải xâydựng thành chính đảng, phải có đường lối chính trị, chiến lược, sách lược vàphương hướng cách mạng đúng đắn và phải lôi cuốn đông đảo quần chúngnhân dân lao động đi theo làm cách mạng, đánh đổ giai cấp tư sản, giành lấychính quyền, thiết lập chính quyền của giai cấp mình, sử dụng chính quyềnlàm công cụ chủ yếu từng bước xây dựng thành công xã hội mới - xã hội xãhội chủ nghĩa và tiến lên chủ nghĩa cộng sản
So với sứ mệnh lịch sử của giai cấp khác trong các thời đại trước, sứmệnh lịch sử của giai cấp công nhân có những điểm khác căn bản sau: Một là,
về kinh tế, sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân không phải là chuyển từmột chế độ tư hữu này sang một chế độ tư hữu khác, nhằm thay một hình thứcbóc lột khác, mà là xoá bỏ chế độ tư hữu để xoá bỏ mọi hình thức bóc lộtngười Hai là, phong trào của giai cấp công nhân là “phong trào độc lập củatuyệt đại đa số, mưu lợi ích cho tuyệt đại đa số”, giai cấp công nhân không thểtriệt để giải phóng mình: “nếu không đồng thời giải phóng vĩnh viễn toàn thể
Trang 9xã hội khỏi ách bóc lột, áp bứ và khỏi những cuộc đấu tranh giai cấp” Ngượclại, những giai cấp, tầng lớp lao động khác, do địa vị “trung gian” của mình,dưới ách áp bức của tư sản, không thể triệt để giải phóng mình nếu không đitheo giai cấp công nhân (Tuyên ngôn Đảng cộng sản) So với thời Mác vàĂng ghen, giai cấp công nhân ở các nước tư bản chủ nghĩa ngày nay đã cónhững giến đổi quan trọng về cơ cấu, về chất lượng cuộc sống Nhưngkhông phải vì thế sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân không còn, giai cấpcông nhân không triệt để cách mạng như trước, và đã biến mất cùng với vaitrò lịch sử của nó, v.v… như luận điệu của một số học giả của giai cấp tư sản.Trái lại, giai cấp công nhân ngày càng trở nên đông đảo, chất lượng ngàycàng tăng, vị trí vai trò của xã hội của nó ngày càng quan trọng Giai cấp côngnhân đã là và vẫn luôn luôn là giai cấp tiên tiến, chủ đạo trong sản xuất và cảitạo các quan hệ xã hội Có quan điểm cho rằng trí thức là người lãnh đạo xãhội tương lai Điều này không phù hợp với sự phát triển của lịch sử, vì trí thứckhông phải là một giai cấp, không có hệ tư tưởng độc lập, không đại biểu chomột phương thức sản xuất nhất định nào.
III GIAI CẤP CÔNG NHÂN VIỆT NAM VÀ SỨ MỆNH LỊCH
SỬ CỦA GIAI CẤP CÔNG NHÂN VIỆT NAM TRONG CÁCH MẠNG THÁNG TÁM
3.1 - Những đặc điểm chủ yếu của giai cấp công nhân Việt Nam.
Giai cấp công nhân Việt Nam là một bộ phận của giai cấp công nhânquốc tế Do vậy, nó cũng mang những đặc trưng hay đặc điểm của giai cấpcông nhân quốc tế và có sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân quốc tế Tuynhiên, do điều kiện lịch sử hình thành, điều kiện sinh sống và nguồn gốc xuấtthân, nên ngoài những đặc điểm chung, giai cấp công nhân Việt Nam còn cónhững đặc điểm riêng nổi bật sau:
Một là, so với giai cấp công nhân các nước Châu Âu và các nước phát
triển, giai cấp công nhân Việt Nam ra đời muộn, phát triển chậm, số lượng
Trang 10còn ít, chiếm tỉ lệ thấp trong dân cư và trong lực lượng lao động xã hội Giaicấp công nhân Việt Nam mới hình thành vào đầu thế kỷ XX, gắn liền với quátrình khai thác thuộc địa của thực dân Pháp (1898 - 1930) Trước chiến tranhthế giới lần thứ nhất (1914-1918), giai cấp công nhân Việt Nam đã trở thànhgiai cấp “tự mình: và lúc đó môics khoảng trên dưới 10 vạn người Giai đoạn
1918 - 1930, giai cấp công nhân Việt Nam tiếp tục tăng lên về số lượng, chấtlượng và chuyển dân từ giai cấp “tự mình” sang giai cấp “cho mình” Sự rađời của Đảng cộng sản Việt Nam năm 1930, đánh dấu sự chuyển hoá về chấtcủa giai cấp công nhân và phong trào công nhân Việt Nam: từ giai cấp “tựmình” sang giai cấp “cho mình”, từ đấu tranh tự phát sang đấu tranh tự giác
Từ khi hình thành cho đến nay đã gần một thế kỷ, nhưng số lượng của giaicấp công nhân Việt Nam vẫn còn ít Hiện nay mới có gần 6 triệu người, chiếmkhoảng 8,65% dân số và 15,7% lao động xã hội
Hai là, giai cấp công nhân Việt Nam là giai cấp có tinh thần triệt đệ
cách mạng do sinh ra trong một dân tộc có truyền thống yêu nước, truyềnthống đấu tranh chống ngoại xâm kiên cường, bất khuất, ra đời trong mộtnước thuộc địa, nửa phong kiến, giai cấp công nhân cũng như nông dân có haimối thù sâu sắc: mối thù dân tộc do bị áp bức và mối thù giai cấp do bị bóc lộtnặng nề Chính điều này đã làm cho số phận, lợi ích của giai cấp công nhânngay từ đầu đã gắn bó chặt chẽ với số phận và lợi ích dân tộc; ý thức giai cấp
và ý thức dân tộc hoà quyện vào nhau, lòng yêu nước hoà quyện với lý tưởng
xã hội chủ nghĩa; sự nghiệp giải phóng giai cấp công nhân gắn bó với sựnghiệp giải phóng dân tộc, lợi ích của giai cấp công nhân thống nhất với lợiích dân tộc, khátvọng tiến lên chủ nghĩa xã hội gắn chặt với mục tiêu độc lậpdân tộc Vì thế, ngay từ đầu giai cấp công nhân đã đại biểu cho lợi ích dântộc, vai trò lãnh đạo của nó được cả dân tộc thừa nhận, sức mạnh, động cơnghị lực cách mạng của nó được nhân lên gấp bội
Ba là, tuy sinh trưởng ở một nước thuộc địa, nửa phong kiến với một
nền sản xuất nông nghiệp lạc hậu, đại công nghiệp chưa phát triển, đa số dân
Trang 11cư là nông dân, nhưng giai cấp công nhân Việt Nam ra đời vào lúc phong tràocộng sản và công nhân quốc tế phát triển mạnh mẽ, được cách mạng ThángMười Nga soi sáng, ít bị ảnh hưởng của chủ nghĩa cơ hội hữu khuynh trongQuốc tế II, nhận được sự tác động tích cực của quốc tế cộng sản, v.v… nêngiai cấp công nhân Việt Nam sớm tiếp thu và dễ dàng tiếp thu chủ nghĩa Mác-Lênin; sớm gắn ý thức dân tộc với chủ nghĩa quốc tế vô sản; từ khi có chínhđáng của mình đến nay luôn giữ được truyền thống cách mạng, thống nhất
về tư tưởng và tổ chức trong phạmvi cả nước; sớm tỏ ra là một đội ngũ kiêncường trong qua trình đấu tranh cách mạng vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa
xã hội, nêu tấm gương sáng về chủ nghĩa quốc tế vô sản, góp phần xứngđáng vào sự nghiệp cách mạng chung của phong trào cộng sản và côngnhân quốc tế
Bốn là, giai cấp công nhân Việt Nam chẳng bao lâu sau khi ra đời đã có
một vị trí lãnh tụ sáng suốt, vừa là lãnh tụ dân tộc, vừa đưa đường chỉ lối Đó
là Chủ tịch Hồ Chí Minh, người đại biểu tập trung được ý chí, tình cảm và trítuệ của dân tộc, sớm đến với chủ nghĩa Mác-Lênin và đưa ra được con đườngduy nhất đúng đắn để giài phong dân tộc, con đường gắn độc lập dân tộc vớichủ nghĩa xã hội trong khi con đường cứu nước của các giai cấp, tầng lớpkhác bị phá sản Giai cấp công nhân Việt Nam tuy ra đời muộn, số lượng ítnhưng lại sớm có chính đảng độc lập do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập vàrèn luyện, có cương lĩnh đường lối, chiến lược, sách lược đúng đắn, vì vậy đãnhanh chóng trở thành một lực lượng chính trị độc lập, tự giác, thống nhất, vàsớm vươn lên nắm quyền lãnh đạo cách mạng Việt Nam và độc tôn lãnh đạo
từ đó đến nay Vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân được hình thành tronglịch sử, được quần chúng nhân dân thừa nhận và cả dân tộc suy tôn
Năm là giai cấp công nhân Việt Nam, do nguồn gốc xuất thân, có mối
liên hệ tự nhiên rất mật thiết với giai cấp nông dân và các tầng lớp nhân dânlao động khác Mối liên hệ giai cấp cùng mối liên hệ đồng bào ruột thịt củangười dân Việt Nam mất nước là cơ sở tình cảm để xây dựng khốiliên minh
Trang 12công nhân - nông dân - trí thức và khối đại đoàn kết dân tộc vững chắc Đó làđiều kiện thuận lợi, cơ sở xã hội đảm bảo cho sự lãnh đạo của giai cấp côngnhân trong quá trình cách mạng.
Sáu là do đặc điểm của sự hình thành, điều kiện sinh sống, giai cấp
công nhân Việt Nam so với giai cấp công nhân quốc tế, còn nhiều mặt hạnchế như: tính tổ chức kỷ luật chưa cao; còn bị ảnh hưởng nhiều của tâm lý,thói quen, tập quán của những người sản xuất nhỏ, giác ngộ giai cấp còn hạnchế; trình độ văn hoá, học vấn, trí tuệ, nghề nghiệp còn thấp, tính tích cực xãhội và năng động chưa cao v.v… Những đặc điểm riêng của giai cấp côngnhân Việt Nam nêu trên qui định những mặt mạnh và mặt hạn chế của nó,đồng thời cũng cắt nghĩa vì sao giai cấp công nhân nước ta tuy còn tương đốinon trẻ, chưa phát triển về số lượng, trình độ nhiều mặt chưa đạt được trình
độ của giai cấp công nhân quốc tế, nhưng nó đã nhanh chóng vươn lên đảmđương vai trò lãnh đạo cách mạng Việt Nam, đã lãnh đạo thành công cáchmạng dân tộc dân chủ nhân dân và có đủ khả năng lãnh đạo thành công sựnghiệp cách mạng xã hội chủ nghĩa ở nước ta
3.2 Những khả năng và điều kiện đảm bảo thực hiện sứ mệnh Lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam.
Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam là lãnh đạo cáchmạng Việt Nam thông qua chính đảng của mình là Đảng cộng sản Việt Nam.Giai cấp công nhân Việt Nam đã lãnh đạo thực hiện thành công cách mạngdân tộc dân chủ nhân dân đem lại độc lập cho dân tộc, thống nhất đất nước, tự
do hạnh phcú cho nhân dân, đưa cả nước bước vào giai đoạn cách mạng mới cách mạng xã hội chủ nghĩa Trong giai đoạn cách mạng mới, sứ mệnh lịch sửcủa giai cấp công nhân Việt Nam là: thông qua chính đảng của mình, lãnh đạonhân dân và dân tộc xây dựng và phát triển đất nước quá độ lên chủ nghĩa xãhội Vấn đề đặt ra là liệu giai cấp công nhân Việt Nam có đủ điều kiện và khảnăng hoàn thành sứ mệnh lịch sử vẻ vang, nhưng vô cùng khó khăn, phức tạp