Kết cấu của luận văn Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 4 chương Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về quản lý dự án đầu tư tr
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-
ĐOÀN THANH HƯƠNG
QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ TRANG THIẾT BỊ
TẠI BỘ CÔNG AN VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG
Hà Nội – 2018
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-
ĐOÀN THANH HƯƠNG
QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ TRANG THIẾT BỊ
TẠI BỘ CÔNG AN VIỆT NAM
Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan, đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng dẫn khoa học thầy Phó Giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Trung Kiên Các số liệu nêu trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng Những kết luận của luận văn này chưa từng được công bố bất cứ công trình khoa học nào./
Đoàn Thanh Hương
Trang 4
LỜI CẢM ƠN
Sau nhiều năm học tập và nghiên cứu, tôi đã hoàn thành chương trình
cao học và luận văn thạc sỹ với đề tài là ““Quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam”
Tôi xin trân trọng bày tỏ lòng biết ơn tới các thầy, cô giáo Trường Đại học Kinh tế đã tận tình dạy bảo, giúp đỡ và định hướng cho tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu khoa học Đặc biệt, tôi xin chân thành cảm ơn thầy giáo PGS.TS Nguyễn Trung Kiên đã dành nhiều thời gian và tâm huyết để hướng dẫn nghiên cứu và giúp tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp này
Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban Lãnh đạo Cục Kế hoạch và Đầu tư – Bộ Công an đã tạo điều kiện về mặt thời gian, cho phép tôi sử dụng số liệu, và thực hiện nghiên cứu tại cơ quan đang quản lý
Tôi xin chân thành cảm ơn các đồng nghiệp, bạn bè và người thân đã giúp đỡ, động viên, khích lệ tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn thạc sỹ
Tác giả luận văn
Đoàn Thanh Hương
Trang 5TÓM TẮT
Trong tiến trình đổi mới thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, hàng năm Nhà nước đã chi hàng chục ngàn tỷ đồng từ nguồn vốn ngân sách nhà nước đầu tư vào các ngành, các lĩnh vực Việc quản lý đầu tư từ nguồn vốn này một cách có hiệu quả, chống lãng phí, tiêu cực, tham nhũng đang là vấn đề được Đảng, Nhà nước cũng như mọi công dân rất quan tâm Trang thiết bị trong Công an nhân dân đã có nhiều đổi mới, đảm bảo khai thác, sử dụng hiệu quả vốn đầu tư, đồng thời nghiên cứu sản xuất được một số loại trang thiết bị, công cụ hỗ trợ, về cơ bản đã đảm bảo cơ sở vật chất, trang
bị phục vụ cho lực lượng Công an thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh chính trị
và giữ gìn trật tự an toàn xã hội Song so với yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ an ninh chính trị và giữ gìn trật tự an toàn xã hội trong quá trình đổi mới, phát triển và hội nhập quốc tế, sự phát triển nhanh của khoa học và công nghệ thì cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật của lực lượng Công an hiện nay còn nhiều bất cập Công tác quản lý và thực hiện các dự án đầu tư còn nhiều tồn tại Do đó, tác
giả đã lựa chọn đề tài “Quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công
an Việt Nam” để nghiên cứu, đánh giá thực trạng nhằm hoàn thiện hơn nữa
công tác quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công An Việt Nam Qua đề tài tác giả đã hệ thống hóa cơ sở khoa học về quản lý các dự án đầu tư tại Bộ Công an, làm rõ các tiêu chí đánh giá chất lượng, hiệu quả trong công tác quản lý các dự án đầu tư Đánh giá thực trạng công tác quản lý các
dự án đầu tư tại Bộ Công An trong giai đoạn từ năm 2014 đến năm 2017; từ
đó rút ra được các nguyên nhân của những hạn chế và đề xuất các giải pháp trong công tác quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công An Việt Nam
Trang 6MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT i
DANH MỤC CÁC BẢNG ii
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ iii
MỞ ĐẦU 1
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ TRANG THIẾT BỊ TRONG CÁC TỔ CHỨC CÔNG 4
1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 4
1.2 Các khái niệm cơ bản 7
1.2.1 Đầu tư công và hoạt động đầu tư công 7
1.2.2 Dự án đầu tư công 7
1.2.3 Tổ chức công 8
1.2.4 Dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công 8
1.2.5 Quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công 8
1.3 Nguyên tắc quản lý và các điều kiện để dự án đầu tư trang thiết bị được cấp phát vốn NSNN 8
1.3.1 Một số nguyên tắc quản lý 8
1.3.2 Điều kiện để các dự án trang thiết bị được cấp vốn NSNN 9
1.4 Nội dung quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công 10
1.4.1 Lập kế hoạch các dự án bố trí vốn NSNN 10
1.4.2 Lập, thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư trang thiết bị 11
1.4.3 T ổ chức đấu thầu 19
1.4.4 Quản lý thực hiện dự án 21
1.4.5 Kiểm tra, giám sát dự án 22
1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị 22
Trang 71.6 Tiêu chí đánh giá quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị 23
CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIỀN CỨU 24
2.1 Cơ sở phương pháp luận 24
2.1.1 Phương pháp duy vật biện chứng 24
2.1.2 Phương pháp duy vật lịch sử 24
2.2 Phương pháp thu thập số liệu, thông tin 24
2.3 Phương pháp xử lý số liệu, thông tin 245
2.3.1 Phương pháp phân tích- tổng hợp 25
2.3.2 Phương pháp so sánh 27
CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ TRANG THIẾT BỊ TẠI BCA GIAI ĐOẠN 2014-2017 28
3.1 Khái quát về BCA và các dự án đầu tư trang thiết bị tại BCA 28
3.1.1 Giới thiệu khái quát về BCA 28
3.1.2 Giới thiệu về các dự án đầu tư trang thiết bị tại BCA 31
3.1.3 Q uy định về một số trang thiết bị, phương tiện trong CAND 33
3.2 Phân tích thực trạng quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công An giai đoạn 2014- 2017 35
3.2.1 Lập kế hoạch các dự án đầu tư trang thiết bị tại BCA 35
3.2.2 Lập, thẩm định, phê duyệt các dự án trang thiết bị 38
3.2.3 Quản lý tổ chức đấu thầu 39
3.2.3 Quản lý thực hiện dự án đầu tư trang thiết bị tại BCA 42
3.2.4 Quản lý kiểm tra, giám sát dự án đầu tư trang thiết bị 45
3.3 Đánh giá chung: 47
3.3.1 Những kết quả chủ yếu 47
3.3.2 Hạn chế và nguyên nhân 52
3.3.2.1 Hạn chế 52
3.3.2.2 Nguyên nhân của những tồn tại, yếu kém 54
Trang 8CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU
TƯ TRANG THIẾT BỊ TẠI BCA 56
4.1 Các nguyên tắc cơ bản 56
4.1.1 Nhiệm vụ đặt ra 56
4.1.2 Các nguyên tắc cơ bản 57
4.2 Mục tiêu, yêu cầu tổng quát 60
4.3 Nhiệm vụ đặt ra đến năm 2020 61
4.4 ĐỊnh hướng đảm bảo đầu tư trang bị cho lực lượng CAND giai đoạn 2018-2020 62
4.5 Một số giải pháp hoàn thiện quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an giai đoạn 2018-2020 64
4.5.1 L ựa chọn danh mục đầu tư trang thiết bị 64
4.5.2 Hoàn thiện công tác lập kế hoạch các dự án 65
4.5.3 Hoàn thiện công tác đấu thầu 66
4.5.4 Hoàn thiện quản lý triển khai thực hiện dự án 66
4.5.5 Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát 67
4.5.6 Nâng cao năng lực trình độ đội ngũ cán bộ chiến sỹ 68
4.5.7 Hoàn thiện hệ thống cơ sở pháp lý về quản lý đầu tư cho BCA68 4.5.8 Về cơ chế riêng cho BCA 69
4.5.9 Tổ chức thực hiện 69
KẾT LUẬN 72
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 73
Trang 9DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
1 ANQG An ninh Quốc gia
2 ANTT An ninh trật tự
3 ATXH An toàn- xã hội
4 CAND Công an Nhân Dân
Trang 10DANH MỤC CÁC BẢNG
1 Bảng 3.1 Tiêu chuẩn, định mức xe sử dụng xe ô tô
trong lực lượng vũ trang nhân dân 33
2 Bảng 3.2 Số liệu ngân sách Trung ương phân bổ cho
3 Bảng 3.3 Kế hoạch vốn các dự án đầu tư trang thiết bị
4 Bảng 3.4 Kết quả thẩm định, trình phê duyệt dự án
đầu tư trang thiết bị tại BCA 39
5 Bảng 3.5 Công tác tổ chức, thẩm định đấu thầu các dự
án trang thiết bị tại BCA 41
6 Bảng 3.6
Yêu cầu kỹ thuật, chất lượng đối với thiết bị của dự án trang thiết bị trong Bệnh viện CAND
9 Bảng 3.9 Công tác kiểm tra giám sát chủ đầu tư thực
hiện dự án trang thiết bị 47
10 Bảng 3.10 Phương tiện trang bị cho lực lượng công an
Trang 11DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
Trang 12MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Đầu tư dự án trang thiết bị từ ngân sách Nhà nước vào Bộ Công an Việt Nam là phần đầu tư quan trọng nhằm hình thành và hoàn thiện cơ sở vật chất
kỹ thuật, tạo điều kiện phát triển kinh tế xã hội chung của đất nước, làm động lực phát triển kinh tế xã hội
Đảng và Nhà nước dành sự quan tâm, đặc biệt đối với lực lượng Công an nhân dân, ngân sách hàng năm đầu tư cho Bộ Công an đều tăng Từ năm
1994, Chính phủ đã quyết định dành kinh phí ngoài ngân sách thường xuyên
để đầu tư một số dự án để đổi mới, nâng cấp trang thiết bị và đầu tư xây dựng
cơ bản cho lực lượng Công an Cấp uỷ, chính quyền các tỉnh, thành phố cũng
đã hỗ trợ cho ngành Công an đầu tư thêm cơ sở vật chất, phương tiện trang thiết bị phục vụ nhiệm vụ đảm bảo an ninh trật tự của địa phương
Các dự án đầu tư trang thiết bị của Bộ Công an Việt Nam đã có nhiều đổi mới, đảm bảo, khai thác, sử dụng hiệu quả vốn đầu tư, đồng thời BCA dã nghiên cứu sản xuất được một số loại trang thiết bị, công cụ hỗ trợ, về cơ bản
đã đảm bảo cơ sở vật chất, trang bị phục vụ cho lực lượng Công an thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh chính trị và giữ gìn trật tự an toàn xã hội Song so với yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ an ninh chính trị và giữ gìn trật tự an toàn xã hội trong quá trình đổi mới, phát triển và hội nhập quốc tế, sự phát triển nhanh của khoa học và công nghệ thì cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật của lực lượng Công an nhân dân hiện nay còn nhiều bất cập Công tác đầu tư và quản
lý dự án đầu tư trang thiết bị còn phân tán, thiếu tập trung, chồng chéo; đầu
tư quá nhiều dự án trong khi ngân sách Nhà nước không có khả năng đáp ứng
đã ảnh hưởng và hạn chế đến hiệu quả đầu tư
Với thực trạng trên, việc quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ
Trang 13Công an là hết sức cần thiết Trong bối cảnh đó, tác giả đã chọn nghiên cứu đề
tài: “Quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam”, đáp
ứng yêu cầu cấp thiết đối với thực tiễn quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam
Đề tài đƣợc thực hiện nhằm tìm lời giải đáp cho câu hỏi nghiên cứu: Thực trạng quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an- Việt Nam trong thời gian vừa qua nhƣ thế nào?
Bộ Công an cần phải làm gì và làm nhƣ thế nào để hoàn thiện quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam?
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
2.1 Mục đích nghiên cứu
Đánh giá thực trạng quản lý các dự án đầu tƣ tại Bộ Công an Việt Nam,
từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam
2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý dự án đầu tƣ trang thiết bị trong các tổ chức công
- Phân tích và đánh giá thực trạng quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam Chỉ ra những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân
- Đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết
bị tại Bộ Công an Việt Nam
3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu
Đối tƣợng nghiên cứu của luận văn là công tác quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam
3.2 Phạm vi nghiên cứu
- Về không gian: Luận văn nghiên cứu về công tác quản lý các dự án đầu
Trang 14tư trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam
- Về thời gian: Luận văn nghiên cứu đề tài ở các nội dung chủ yếu sau :
Lập kế hoạch, thẩm định dự án, triển khai thực hiện dự án, giám sát dự án đầu
tư trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam từ năm 2014 – 2017, các giải pháp được đề xuất cho giai đoạn 2018-2020
4 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 4 chương
Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về quản lý
dự án đầu tư trang thiết bị trong các tổ chức công
Chương 2: Phương pháp nghiên cứu
Chương 3: Thực trạng quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam
Chương 4: Giải pháp hoàn thiện quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam giai đoạn 2018-2020
Trang 15CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ
QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ TRANG THIẾT BỊ
TRONG CÁC TỔ CHỨC CÔNG
1.1 T ổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Nghiên cứu quản lý nhà nước nói chung, quản lý nhà nước đối với các
dự án đầu tư bằng vốn ngân sách nhà nước nói riêng là một vấn đề cấp thiết
và đáp ứng nhu cầu thực tiễn Từ trước đến nay đã có nhiều tài liệu, tư liệu, công trình nghiên cứu khoa học về vấn đề này, tiêu biểu có một số tài liệu, công trình sau:
- Sử Đình Thành (2010), Giáo trình đầu tư công, Trường Đại học Kinh
tế Thành phố Hồ Chí Minh, NXB Thống kê, Hà Nội, tập trung vào các vấn đề
lý luận cơ bản về tài chính công, như: lý luận về đầu tư công và quản lý đầu
tư công; nguồn vốn đầu tư công; quản lý và kế hoạch hóa đầu tư công; kết quả
và hiệu quả đầu tư công; phương pháp lập dự án đầu tư công; thẩm định dự án đầu tư công và đấu thầu công;
- Luận văn thạc sĩ quản lý hành chính công của tác giả Trần Nguyệt Hà, với đề tài “Hoàn thiện quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ
ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội”, năm 2009 Trong luận
văn, tác giả đã khái quát những cơ sở lý luận của đề tài, cụ thể là: khái niệm, vai trò, đặc điểm, sự cần thiết của vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước; mục đích, yêu cầu, nội dung quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản và các nhân tố ảnh hưởng đến việc hoàn thiện quản lý nhà nước
về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước Tiếp theo, tác giả đã phân tích và đánh giá một cách khoa học thực trạng quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội
Trang 16trong những năm trước 2009 Từ việc khái quát lý luận và phân tích thực tiễn, tác giả đã tiến hành đề xuất các giải pháp cơ bản nhằm hoàn thiện quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trong những năm
tiếp theo
- Đề tài “Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng quản lý nhà nước
v ề đầu tư xây dựng cơ bản tại huyện Sóc Sơn, Hà Nội,”, luận văn thạc sĩ quản
lý hành chính công, năm 2011, của Nguyễn Thị Thu Hương Trong công trình này, tác giả đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về quản lý nhà nước đối với đầu tư xây dựng cơ bản như khái niệm, vai trò, chức năng, cơ cấu, nội dung, phương thức, Sau đó, dựa trên lý luận, tác giả đã tiến hành phân tích
và đánh giá thực trạng đầu tư xây dựng bằng ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Sóc Sơn trong giai đoạn 2005 – 2009 Trên cơ sở lý luận và thực trạng
đó, tác giả đề xuất các giải pháp cơ bản nhằm đảm bảo chất lượng quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng các công trình bằng ngân sách nhà nước của huyện Sóc Sơn trong giai đoạn tiếp theo
- Luận văn thạc sĩ kinh tế chính trị của Đặng Ngọc Viễn Mỹ với đề tài
“Quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bản
t ỉnh Ninh Bình” năm 2014 Trong luận văn này, tác giả đã trình bày khái quát
một số vấn đề lý luận chung về quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước như khái niệm, đặc điểm, nội dung, vai trò, sự cần thiết của
quản lý nhà nước về vốn đối với các dự án đầu tư bằng ngân sách nhà nước;
từ đó, tác giả tiến hành phân tích, đánh giá thực trạng quản lý của tỉnh Nình Bình làm cơ sở để đề xuất các giải pháp thiết thực nhằm tăng cường công tác quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh Ninh Bình trong giai đoạn tiếp theo
- Luận văn thạc sỹ quản lý hành chính công với đề tài “Quản lý nhà nước
v ề vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bàn cấp huyện
Trang 17(từ thực tiễn huyện Đông Anh)”, của tác giả Tô Quang Thiện năm 2011 Trên cơ
sở lý luận đã trình bày, tác giả đã tiến hành phân tích thực trạng quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Đông Anh, đồng thời cũng đánh giá khách quan những kết quả đã đạt được trong giai đoạn 2007 – 2010 Từ đó tác giả cũng đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý nhà nước đối với vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Đông Anh, Thành phố Hà Nội trong giai đoạn tiếp theo
- Luận văn thạc sĩ quản trị kinh doanh của tác giả Nguyễn Đắc Tuấn với
đề tài “Quản lý nhà nước các dự án đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách nhà
nước trên địa bàn quận Long Biên, Hà Nội”, năm 2012 Trong đề tài này, tác
giả đã phân tích cơ sở lý luận của đề tài: khái niệm, đặc điểm, nội dung, vai trò của quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước Lấy đó làm cơ sở để tiến hành phân tích và đánh giá thực trạng
quản lý các dự án từ ngân sách nhà trước trên địa bàn quận Long Biên trong những năm trước 2012; đồng thời, đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao
chất lượng và hiệu quả quản lý nhà nước các dự án đầu tư từ ngân sách trong giai đoạn tiếp theo
Các công trình nghiên cứu nói trên, ở các chuyên ngành khác nhau, các quy mô khác nhau đã cho thấy một số vấn đề lý luận chung về quản lý các dự
án đầu tư từ nguồn vốn NSNN; đồng thời cũng đã nghiên cứu thực tiễn quản
lý dự án đầu tư tại một số tổ chức công Tuy nhiên cho đến nay, chưa có công
trình nào nghiên cứu đề tài “Quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ
Công an Việt Nam” Vì thể đề tài nghiên cứu của luận văn này là cần thiết và
có tính mới
Trang 181.2 Các khái niệm cơ bản
1.2.1 Đầu tư công và hoạt động đầu tư công
Đầu tư công là hoạt động đầu tư của Nhà nước vào các chương trình, dự
án xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội và đầu tư vào các chương trình,
dự án phục vụ phát triển kinh tế - xã hội [28]
Hoạt động đầu tư công bao gồm lập, thẩm định, quyết định chủ trương đầu tư; lập thẩm định, quyết định chương trình, dự án đầu tư; lập, thẩm định, phê duyệt, giao, triển khai kế hoạch đầu tư; quản lý, sử dụng vốn đầu tư; theo dõi và đánh giá, kiểm tra, thanh tra kế hoạch, chương trình, dự án đầu tư công [28]
1.2.2 Dự án đầu tư công
Khái niệm
Dự án đầu tư công là dự án đầu tư sử dụng toàn bộ hoặc một phần vốn đầu tư công [28]
Phân loại dự án đầu tư công
- Căn cứ vào tính chất, dự án đầu tư công được phân loại như sau:
+ Dự án có cấu phần xây dựng là dự án đầu tư xây dựng mới, cải tạo, nâng cấp mở rộng dự án đã đầu tư xây dựng, bao gồm cả phần mua tài sản, mua trang thiết bị của dự án;
+ Dự án không có cấu phần xây dựng là dự án mua tài sản, nhận chuyển nhượng sử dụng đất, mua, sửa chữa, nâng cấp trang thiết bị, máy móc
và dự án khác
- Căn cứ mức độ quan trọng và quy mô, dự án đầu tư công được phân loại thành: dự án quan trọng quốc gia, dự án nhóm A, dự án nhóm B và dự án
nhóm C
Trang 191.2.3 Tổ chức công
Là tổ chức thuộc sở hữu Nhà nước hoạt động với mục tiêu chính không phải vì lợi nhuận mà hướng tới phục vụ lợi ích của cộng đồng và của xã hội
1.2.4 Dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công
Dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công là dự án không có cấu phần xây dựng, bao gồm việc đầu tư mua sắm, nâng cấp trang thiết bị, máy móc chủ yếu dựa vào nguồn NSNN
1.2.5 Quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công
Là tất cả các hoạt động của một tổ chức công nhằm quản lý quá trình xây dựng kế hoạch, triển khai thực hiện và kiểm tra giám sát các dự án đầu tư trang thiết bị
1.3 Nguyên tắc quản lý và các điều kiện để các dự án đầu tư trang thiết
bị được cấp phát vốn NSNN
1.3.1 Một số nguyên tắc quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công
Mọi hoạt động đầu tư mua sắm trang thiết bị trong tổ chức công chủ yếu dựa vào vốn từ ngân sách Nhà nước Vốn đầu tư từ ngân sách Nhà nước có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đó là tài sản của nhân dân mà Nhà nước là đại diện chủ sở hữu
Ngoài việc tuân thủ các nguyên tắc chung như: Tập trung thống nhất trên
cơ sở mở rộng dân chủ; công khai; triệt để; dứt điểm; tập trung trọng tâm, trọng điểm, việc quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong các tổ chức công còn phải tuân theo tính đặc thù, nghiệp vụ chuyên ngành và yêu cầu nhiệm vụ chính trị; đảm bảo cho các nhiệm vụ công tác trọng tâm, địa bàn trọng điểm, điểm nóng chính trị xã hội
Trang 201.3.2 Điều kiện để các dự án đầu tư trang thiết bị tại các tổ chức công được cấp phát vốn NSNN
- Phải có đầy đủ các thủ tục về đầu tư: đó là những văn bản, quyết định
của cấp có thẩm quyền cho phép đầu tư theo chương trình, kế hoạch Các quyết định đó bao gồm:
1 Quyết định của cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư
2 Dự toán chi phí cho công tác chuẩn bị thực hiện dự án được cấp có thẩm quyền phê quyệt
3 Báo cáo dự án đầu tư và quyết định phê duyệt dự án đầu tư trước 31/10 năm trước
4 Thiết kế kỹ thuật và tổng dự toán; quyết định phê duyệt thiết kế kỹ thuật và tổng dự toán trước 31/12 năm trước
- Được ghi kế hoạch vốn
- Tổ chức đấu thầu tuyển chọn tư vấn, mua sắm vật tư, thiết bị, xây lắp
theo quy định của Luật Đấu thầu (trừ những dự án chỉ định thầu)
Trách nhiệm của các cơ quan quản lý vốn đầu tư:
* Trách nhiệm của chủ đầu tư:
- Thực hiện việc đầu tư theo đúng nhiệm vụ được giao, đảm bảo tiến độ, chất lượng quy định
- Cung cấp hồ sơ, tài liệu, tình hình cho cơ quan quản lý đầu tư nhằm phục vụ cho việc quản lý, cấp phát thanh toán
- Tiếp nhận và sử dụng vốn được cấp đúng mục đích, đối tượng, tiết kiệm và hiệu quả Chấp hành đúng quy định của pháp luật về quản lý tài chính
- Báo cáo và quyết toán vốn đầu tư theo quy định
Trang 21- Được yêu cầu cấp vốn thanh toán khi có đủ điều kiện và yêu cầu cơ quan đầu tư phát triển giải thích những điểm chưa thấy thoả đáng trong việc cấp vốn và thanh toán
* Trách nhiệm của cơ quan quản lý đầu tư phát triển:
- Thực hiện quản lý đầu tư theo chức năng nhiệm vụ được Chính phủ giao
- Hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các chủ đầu tư thuộc phạm vi quản lý thực hiện kế hoạch đầu tư, tiếp nhận và sử dụng vốn đúng mục đích, đúng chế
độ quy định của Nhà nước
- Báo cáo tình hình quản lý và thực hiện đầu tư
* Trách nhiệm của cơ quan quản lý vốn:
- Trên cơ sở kế hoạch và đề nghị của chủ đầu tư kiểm tra, cấp phát vốn thanh toán kịp thời, đầy đủ cho các dự án khi đã đủ điều kiện thanh toán
- Được quyền yêu cầu chủ đầu tư cung cấp hồ sơ, tài liệu phục vụ cho công tác quản lý, cấp phát vốn thanh toán
- Được phép tạm ngừng cấp vốn hoặc thu hồi số vốn đã cấp cho các dự án
mà chủ đầu tư sử dụng sai mục đích, hoặc trái chế độ quy định của Nhà nước
- Cấp bổ sung cho chủ đầu tư các khoản đã đủ điều kiện cấp phát vốn mà chưa cấp hoặc cấp chưa đủ Có ý kiến trả lời bằng văn bản cho chủ đầu tư đối với những khoản giảm cấp phát hoặc từ chối cấp phát
- Thực hiện báo cáo và quyết toán theo quy định
1.4 Nội dung quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công
1.4.1 Lập kế hoạch các dự án đầu tư trang thiết bị
Lập kế hoạch các dự án đầu tư trang thiết bị tại các tổ chức công là việc tập hợp các mục tiêu, định hướng, danh mục các dự án đầu tư trang thiết bị, cân đối nguồn vốn đầu tư, phương án phân bổ vốn đầu tư, các giải pháp huy động nguồn lực và triển khai thực hiện các dự án đầu tư trang thiết bị
Việc lập kế hoạch các dự án đầu tư trang thiết bị phải đảm bảo phù hợp với mục tiêu phát triển của đất nước, phù hợp với chiến lược kinh tế - xã hội
Trang 2205 năm và hàng năm của quốc gia, của ngành, lĩnh vực, địa phương Các dự
án đầu tư trang thiết bị phải đảm bảo cân đối nguồn vốn đầu tư công và thu hút các nguồn vốn đầu tư của các thành phần kinh tế khác nhau; bảo đảm cân đối vĩ mô, ưu tiên an toàn nợ công Việc phân bổ vốn đầu tư dự án tuân thủ nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn trong từng giai đoạn; ưu tiên bố trí vốn cho các ngành, lĩnh vực, vùng lãnh thổ theo mục tiêu và định hướng phát triển của từng thời kỳ; bảo đảm minh bạch, công khai và công bằng Việc lập kế hoạch các dự án phải đảm bảo quản lý tập trung, thống nhất về mục tiêu, cơ chế, chính sách; thực hiện phân cấp theo quản lý đầu tư, tạo quyền chủ động cho bộ, ngành và địa phương theo quy định của pháp luật nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư Kế hoạch đầu tư các dự án trang thiết bị phải phù hợp với kế hoạch đầu tư 05 năm đã được phê duyệt
Lập kế hoạch các dự án đầu tư trang thiết bị gồm lập kế hoạch các dự án trang thiết bị đầu tư trung hạn (05 năm) và lập kế hoạch các dự án đầu tư trang thiết bị hàng năm
1.4.2 L ập, thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư trang thiết bị
1.4.2 1 Lập dự án đầu tư trang thiết bị
Chủ đầu tư có trách nhiệm lập hoặc thuê các tổ chức tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi hoặc Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án đầu tư trang thiết bị, trong đó cần lưu ý:
- Đối với các dự án nhóm A, chủ đầu tư phải tổ chức lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi Trường hợp dự án đã được Quốc hội hoặc Chính phủ quyết định chủ trương đầu tư thì chỉ cần lập Báo cáo nghiên cứu khả thi
Những dự án nhóm A đã được Thủ tướng Chính phủ thông qua báo cáo nghiên cứu tiền khả thi và cho phép phân ra các dự án thành phần (hoặc tiểu
dự án) thì những dự án thành phần (hoặc tiểu dự án) đó được lập báo cáo
Trang 23nghiên cứu khả thi như một dự án đầu tư độc lập, việc trình duyệt và quản lý
dự án phải theo quy định của dự án nhóm A
- Đối với dự án nhóm B, C, chủ đầu tư tổ chức, nghiên cứu lập Báo cáo
đề xuất chủ trương đầu tư dự án
1.4.2 2 Nội dung, quy trình thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư trang thiết bị
Về đối tượng áp dụng
- Các dự án đầu tư nhóm A cần phải lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, theo quy định phải được Thủ tướng Chính phủ xem xét, thông qua Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi và quyết định chủ trương đầu tư dự án
- Các dự án nhóm A sau khi được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chủ trương đầu tư dự án và các dự án nhóm B, C đã được người có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư dự án phải thực hiện thẩm định trước khi ra quyết định phê duyệt dự án
Về phạm vi áp dụng
- Các dự án đầu tư nhóm A có sử dụng vốn ODA được tổ chức thẩm định theo quy định riêng và trình Thủ tướng Chính phủ quyết định
- Các dự án nhóm A trình Thủ tướng Chính phủ quyết định chủ trương đầu tư dự án
- Các dự án nhóm B, C trình người có thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư dự án
Cách thức thông qua báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư, cho phép đầu tư dự án trang thiết bị:
Thủ tục thông qua báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án:
Các dự án nhóm A cần lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi phải trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, thông qua và phê duyệt chủ trương đầu tư dự
án Chủ đầu tư dự án nhóm A có trách nhiệm lập và trình Thủ tướng Chính
Trang 24phủ hồ sơ báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, đồng gửi Bộ quản lý ngành, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính, UBND cấp tỉnh nơi thực hiện dự án để có ý kiến báo cáo Thủ tướng Chính phủ về các vấn đề liên quan đến dự án thuộc chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước của mình
Các dự án nhóm B, C lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư phải trình cấp có thẩm quyền xem xét, thông qua và phê duyệt chủ trương đầu tư dự án
Hồ sơ thẩm định trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đối với dự án nhóm A gồm:
- Tờ trình Thủ tướng Chính phủ của Chủ đầu tư phê duyệt Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi;
- Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi của dự án;
- Báo cáo thẩm định nội bộ;
- Báo cáo thẩm định nguồn vốn và khả năng cân đối vốn của cơ quan có thẩm quyền;
- Các tài liệu liên quan khác theo yêu cầu của cấp có thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư
Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi của dự án đầu tư trang thiết bị phải chứa đựng những nội dung cơ bản được cụ thể hoá phù hợp với ngành kinh tế - kỹ thuật cụ thể liên quan đến dự án đó là:
“1 Nghiên cứu về sự cần thiết phải đầu tư, các điều kiện để thực hiện đầu tư, đánh giá sự phù hợp về sự quy hoạch, kế hoạch đầu tư;
2 Dự báo nhu cầu, phạm vi phục vụ và dự kiến mục tiêu đầu tư, quy mô
Trang 255 Phân tích, đánh giá sơ bộ tác động về môi trường, xã hội của dự án;
6 Xác định sơ bộ tổng mức đầu tư, phương án huy động các nguồn vốn,
cơ cấu nguồn vốn;
7 Xác định sơ bộ chi phí vận hành, bảo dưỡng, duy tu, sửa chữa lớn trong giai đoạn khác thai dự án;
8 Dự kiến tiến độ thực hiện dự án, phân chia giai đoạn đầu tư;
9 Xác định sơ bộ hiệu quả đầu tư về mặt kinh tế - xã hội của dự án;
10 Phân chia các dự án thành phần hoặc tiểu dự án (nếu có).”
Hồ sơ thẩm định trình Cấp có thẩm quyền phê duyệt Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án đối với dự án nhóm B, C gồm:
- Tờ trình của Chủ đầu tư trình Cấp có thẩm quyền phê duyệt Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án trang thiết bị;
- Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư dự án;
- Báo cáo thẩm định nội bộ;
- Báo cáo thẩm định nguồn vốn và khả năng cân đối vốn của cơ quan có thẩm quyền;
- Các tài liệu liên quan theo yêu cầu của cấp có thẩm quyền đề xuất chủ trương đầu tư
Báo cáo đề xuất chủ trương của dự án nhóm B, C phải chứa đựng những nội dung cơ bản được cụ thể hoá phù hợp với ngành kinh tế - kỹ thuật cụ thể liên quan đến dự án đó là:
“1 Nghiên cứu về sự cần thiết phải đầu tư, các điều kiện để thực hiện đầu tư, đánh giá sự phù hợp về sự quy hoạch, kế hoạch đầu tư;
2 Mục tiêu đầu tư, quy mô, địa điểm và phạm vi đầu tư;
3 Dự kiến tổng mức đầu tư và cơ cấu nguồn vốn đầu tư, khả năng cân đối nguồn vốn đầu tư công và việc huy động các nguồn vốn, nguồn lực khác
để thực hiện dự án;
Trang 264 Dự kiến tiến độ triển khia thực hiện đầu tư phù hợp với điều kiện thực
tế và khả năng huy động các nguồn lực theo thứ tự ưu tiên hợp lý đảm bảo đầu tư tập trung, có hiệu quả;
5 Xác định sơ bộ chi phí liên quan trong quá trình thực hiện và chi phí vận hành dự án sau khi hoàn thành;
6 Phân tích, đánh giá sơ bộ tác động về môi trường, xã hội của dự án; xác định sơ bộ hiệu quả đầu tư về kinh tế - xã hội;
7 Phân chia các dự án thành phần (nếu có).”
Quy trình thẩm định dự án đầu tư trang thiết bị
Căn cứ chủ trương đầu tư đã được phê duyệt, Cấp có thẩm quyền giao Chủ đầu tư lập Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án đầu tư trang thiết bị; thành lập Hội đồng thẩm định hoặc giao cơ quan chuyên môn quản lý đầu tư thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án;
Báo cáo nghiên cứu khả thi là tài liệu cơ sở, chủ đầu tư đã nghiên cứu, so sánh và lựa chọn phương án đầu tư để gửi cơ quan thẩm định đầu tư và trình người có thẩm quyền quyết định đầu tư xem xét, quyết định
Chủ đầu tư căn cứ ý kiến thẩm định hoàn thiện Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án trình Cấp có thẩm quyền ra quyết định phê duyệt dự án đầu tư trang thiết bị;
Cấp có thẩm quyền quyết định đầu tư dự án, bao gồm các nội dung sau: tên dự án; tổ chức tư vấn lập dự án (nếu có); mục tiêu, quy mô đầu tư, tiến độ thực hiện dự án; địa điểm; thiết kế công nghệ (nếu có); quy chuẩn kỹ thuật; tổng mức đầu tư; nguồn vốn và dự kiến phân bổ nguồn vốn theo tiến độ; hình thức tổ chức quản lý dự án được áp dụng
Hồ sơ trình thẩm định, phê duyệt các dự án đầu tư trang thiết bị gồm:
* Hồ sơ trình thẩm định:
Trang 27- Tờ trình thẩm định dự án, bao gồm sự cần thiết đầu tư dự án; mục tiêu
và những nội dung chủ yếu của Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án; kiến nghị Cấp có thẩm quyền quyết định dự án đầu tư trang thiết bị;
- Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án;
- Những tài liệu khác có liên quan phục vụ cho việc thẩm định dự án
* Hồ sơ trình phê duyệt quyết định dự án:
- Tờ trình cấp có thẩm quyền quyết định đầu tư dự án và Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án đã được hoàn thiện theo ý kiến thẩm định;
- Quyết định chủ trương đầu tư dự án của cấp có thẩm quyền phê duyệt;
- Báo cáo thẩm định nguồn vốn và khả năng cân đối vốn của cơ quan có thẩm quyền;
- Báo cáo thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án đầu tư trang thiết bị;
- Các tài liệu có liên quan;
Báo cáo nghiên cứu khả thi của dự án được lập phù hợp với nội dung quy định và được cụ thể hoá phù hợp với ngành kinh tế - kỹ thuật Nội dung chủ yếu của báo cáo nghiên cứu khả thi phải bao gồm:
"1 Sự cần thiết đầu tư dự án;
2 Đánh giá sự phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy hoạch phát triển ngành;
3 Phân tích, xác định mục tiêu, nhiệm vụ, kết quả đầu ra của dự án;
phân tích, lựa chọn quy mô hợp lý; xác định phân kỳ đầu tư; lựa chọn hình
thức đầu tư;
4 Phân tích các điều kiện tự nhiên, điều kiện kinh tế - kỹ thuật, lựa chọn địa điểm đầu tư;
5 Phân tích, lựa chọn phương án công nghệ, kỹ thuật, thiết bị;
6 Phương án tổ chức quản lý, khai thác, sử dụng dự án;
Trang 287 Đánh giá tác động môi trường và giải pháp bảo vệ môi trường;
8 Dự kiến tiến độ thực hiện dự án, phân kỳ đầu tư;
9 Xác định tổng mức đầu tư, cơ cấu nguồn vốn, phương án huy động
vốn đầu tư;
10 Xác định chi phí vận hành, bảo dưỡng, duy tu, sửa chữa lớn trong giai đoạn khai thác dự án;
11 Tổ chức quản lý dự án, bao gồm xác định chủ đầu tư, phân tích lựa
chọn hình thức tổ chức quản lý thực hiện dự án, mối quan hệ và trách nhiệm
của các chủ thể liên quan đến quá trình thực hiện dự án, tổ chức bộ máy quản
lý khai thác dự án;
12 Phân tích hiệu quả đầu tư, bao gồm hiệu quả và tác động kinh tế - xã
hội, an ninh, quốc phòng, khả năng thu hồi vốn đầu tư (nếu có).”
Thẩm định dự án đầu tư trang thiết bị để ra quyết định phê duyệt dự án
Các dự án đầu tư trang thiết bị sử dụng vốn ngân sách nhà nước đều phải
tổ chức thẩm định trước khi ra quyết định phê duyệt dự án đầu tư trang thiết
bị Các dự án sử dụng các nguồn vốn khác, người có thẩm quyền quyết định đầu tư quyết định việc tổ chức thẩm định dự án
Việc tổ chức thẩm định các dự án nhóm A chỉ được phép thực hiện sau khi đã được Thủ tướng Chính phủ cho phép đầu tư Các dự án nhóm B, C được phép thẩm định sau khi cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư Người có thẩm quyền quyết định đầu tư là người có trách nhiệm tổ chức thẩm định dự án trước khi quyết định đầu tư
Nội dung cần thẩm định dự án và báo cáo thẩm định:
* Nội dung cần thẩm định dự án thực hiện theo quy định
Các dự án đầu tư trang thiết bị sử dụng vốn NSNN phải được thẩm định về:
- Sự tuân thủ các quy định của pháp luật trong nội dung hồ sơ thẩm định;
Trang 29- Sự phù hợp của dự án với chủ trương đầu tư dự án đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt;
- Nội dung Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án;
- Sự phù hợp với báo cáo thẩm định về nguồn vốn và khả năng cân đối vốn; sự phù hợp giữa tổng mức đầu tư của dự án gắn với cân đối vốn trong kế hoạch đầu tư công trung hạn và hàng năm; cơ cấu nguồn vốn đầu tư; khả năng cân đối nguồn vốn đầu tư công và việc huy động các nguồn vốn, các nguồn lực khác để thực hiện dự án; đánh giá giữa các chi phí vận hành, bảo dưỡng, duy tu, sửa chữa lớn trong quá trình khai thác dự án;
- Tác động lan tỏa của dự án đến sự phát triển ngành, lĩnh vực, các vùng lãnh thổ, địa phương; đến tạo thêm nguồn thu ngân sách, việc làm, thu nhập
và đời sống người dân, tác động đến môi trường và phát triển bền vững
* Nội dung báo cáo thẩm định của cơ quan tổ chức thẩm định phải phản ánh được:
- Tính pháp lý và thủ tục của hồ sơ trình thẩm định phê duyệt;
- Tóm tắt những nội dung chính của dự án do chủ đầu tư trình;
- Tóm tắt ý kiến của các cơ quan tham gia thẩm định
Tổ chức thẩm định dự án:
* Quy định chung về tổ chức thẩm định dự án:
Người có thẩm quyền quyết định đầu tư sử dụng cơ quan chuyên môn trực thuộc đủ năng lực thẩm định dự án và có thể mời cơ quan chuyên môn của các bộ, ngành khác có liên quan, các tổ chức tư vấn hoặc chuyên gia có năng lực tham gia thẩm định dự án Cơ quan tham gia thẩm định, các tổ chức
tư vấn và chuyên gia tư vấn phải là những cơ quan, cá nhân không tham gia lập dự án
Tổ chức tư vấn phải đảm bảo các điều kiện, năng lực theo quy định và chịu trách nhiệm trước pháp luật và chủ đầu tư về nội dung đã cam kết trong hợp đồng, đặc biệt là các nội dung kinh tế - kỹ thuật được xác định trong sản
Trang 30phẩm tư vấn và chịu trách nhiệm về hậu quả do những sai sót đã kết luận trong báo cáo thẩm định của mình
* Tổ chức thẩm định và phê duyệt dự án đầu tư trang thiết bị:
- Đối với các dự án sử dụng nguồn vốn từ ngân sách Nhà nước do các
bộ, ngành, các cơ quan Nhà nước quản lý, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan giao cho một cơ quan trực thuộc làm đầu mối tổ chức thẩm định Cơ quan tổ chức thẩm định có trách nhiệm lấy ý kiến của các cơ quan, đơn vị liên quan đến nội dung thẩm định, tổng hợp ý kiến báo cáo Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan quyết định hoặc uỷ quyền quyết định đầu tư dự án theo quy định
- Đối với các dự án sử dụng nguồn vốn từ ngân sách Nhà nước do cấp tỉnh quản lý, UBND cấp tỉnh giao Sở Kế hoạch và Đầu tư làm đầu mối tổ chức thẩm định Sở Kế hoạch và Đầu tư có trách nhiệm lấy ý kiến của Sở Tài chính và các cơ quan liên quan đến nội dung thẩm định, tổng hợp ý kiến báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh quyết định hoặc uỷ quyền quyết định đầu tư dự án theo quy định
1.4.3 T ổ chức đấu thầu
Để triển khai tổ chức đầu thầu đòi hỏi cơ quan quản lý trong tổ chức công phải ban hành, phổ biến các văn bản quy phạm pháp luật về đầu tư và tổ chức hướng dẫn các chủ đầu tư nắm rõ quy định về đấu thầu mua sắm trang thiết bị Công tác tổ chức đấu thầu là một trong những khâu quan trọng góp phần đảm bảo chất lượng trang thiết bị, chống thất thoát, lãng phí nguồn vốn, nâng cao hiệu quả đầu tư dự án
Công tác tổ chức đấu thầu gồm các bước thẩm định: Kế hoạch lựa chọn nhà thầu; Hồ sơ mời thầu; Kết quả lựa chọn nhà thầu
Thẩm định Kế hoạch lựa chọn nhà thầu: là việc kiểm tra, đánh giá và
đưa ra ý kiến nhận xét căn cứ quy định của pháp luật về đấu thầu và pháp luật
có liên quan về các nội dung sau:
Trang 31- Việc chia dự án đầu tư trang thiết bị thành các gói thầu;
- Căn cứ pháp lý để lập kế hoạch lựa chọn nhà thầu;
- Nội dung văn bản trình duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu;
- Giám sát, theo dõi hoạt động đấu thầu
* Phê duyệt Kế hoạch lựa chọn nhà thầu:
Căn cứ báo cáo thẩm định, người có thẩm quyền phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu bằng văn bản để làm cơ sở tổ chức lựa chọn nhà thầu sau khi
dự án được phê duyệt;
Căn cứ báo cáo thẩm định, người đứng đầu chủ đầu tư hoặc người đứng đầu đơn vị được giao nhiệm vụ chuẩn bị dự án phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu đối với gói thầu cần thực hiện trước khi có quyết định phê duyệt dự án
Thẩm định Hồ sơ mời thầu:
- Căn cứ pháp lý xây dựng Hồ sơ mời thầu;
- Sự tuân thủ biểu mẫu đấu thầu;
- Sự thống nhất danh mục mua sắm, cấu hình kỹ thuật được phê duyệt tại
Kế hoạch lựa chọn nhà thầu và Thiết kế kỹ thuật – Tổng dự toán
- Các điều kiện về bảo hành, năm sản xuất thiết bị, tiêu chuẩn chất lượng, điều kiện thanh toán
- Yêu cầu về năng lực, kinh nghiệm nhà thầu, thời gian trong đấu thầu
* Hồ sơ trình phê duyệt hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu:
- Quyết định phê duyệt dự án
- Quyết định phê duyệt kế hoạch đấu thầu, kế hoạch đấu thầu điều chỉnh (nếu có);
- Quyết định phê duyệt thiết kế - dự toán được duyệt;
- Các văn bản pháp lý liên quan khác (nếu có)
Thẩm định Kết quả lựa chọn nhà thầu:
- Sự đầy đủ của hồ sơ trình thẩm định;
Trang 32- Các mốc thời gian trong đấu thầu;
- Phương pháp đánh giá của Tổ chuyên gia đấu thầu
- Nhà trúng thầu: giá dự thầu, tiêu chuẩn, đáp ứng điều kiện năng lực kinh nghiệm,
Hình thức đấu thầu được áp dụng nhiều hình thức khác nhau: Đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế, chỉ định thầu, chào hàng cạnh tranh, mua sắm trực tiếp, đặt giao giao kế hoạch sản xuất
1.4.4 Quản lý thực hiện dự án
Tùy thuộc vào đối tượng quản lý, quản lý dự án đầu tư trang thiết bị là quản lý hoạt động cụ thể của dự án, bao gồm các nội dung : Lập kế hoạch, điều phối, giám sát hoạt động của dự án đối với các vấn đề có liên quan như: quản lý thời gian, chi phí, nguồn vốn đầu tư, rủi ro, quản lý hoạt động mua bán Quá trình quản lý được thực hiện trong suốt các giai đoạn từ chuẩn bị đầu tư đến giai đoạn vận hành các kết quả của dự án Các mục tiêu cơ bản của hoạt động quản lý dự án đó là: thời gian; chi phí và chất lượng kết quả hoàn thành
- Quản lý tiến độ dự án: là việc lập kế hoạch, thực hiện và giám sát tiến
độ thời gian nhằm bảo đảm thời gian hoàn thành dự án Mục đích làm rõ mỗi công việc phải kéo dài bao lâu, khi nào bắt đấu, kết thúc và toàn bộ dự án khi nào sẽ hoàn thành
- Quản lý chi phí: quản lý chi phí của dự án là quá trình dự toán kinh phí, giám sát thực hiện chi phí theo tiến độ cho từng công việc và toàn bộ dự án, là việc tổ chức, phân tích số liệu và báo cáo những thông tin về chi phí theo quy định
- Quản lý chất lượng: là quá trình triển khai giám sát những tiêu chuẩn chất lượng cho việc thực hiện dự án, đảm bảo chất lượng đầu tư trang thiết bị của dự án phải đáp ứng mong muốn của chủ đầu tư
Trang 331.4.5 K iểm tra, giám sát dự án
Công tác kiểm tra, giám sát dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công thường được tổ chức ít nhất 01 lần đối với dự án có thời gian thực hiện trên 12 tháng, cơ quan quản lý quyết định tổ chức theo kế hoạch hoặc đột xuất
Chủ đầu tư được giao quản lý dự án đầu tư trang thiết bị thường xuyên kiểm tra việc thực hiện dự án Hàng tháng, quý, năm gửi Báo cáo giám sát đánh giá dự án đầu tư đến cơ quan quản lý để theo dõi, quản lý tiến độ, chất lượng dự án
1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị
Là tập hợp các yếu tố có ảnh hưởng đến quá trình quản lý, hoạt động quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị, bao gồm các yếu tố bên trong, bên ngoài
- Yếu tố bên ngoài:
+ Hệ thống các văn bản QPPL; cơ chế chính sách về đầu tư công, quản
lý các dự án đầu tư công nói chung, quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công nói riêng
+ Hệ thống các cơ quan quản lý nhà nước trong hoạt động đầu tư công, đặc biệt là sự phối hợp giữa các cơ quan
+ Tình hình thị trường các trang thiết bị liên quan đến các dự án đầu tư trang thiết bị
- Yếu tố từ bên trong:
+ Chiến lược phát triển của tổ chức công;
+ Năng lực của bộ máy quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị (chủ đầu tư)
+ Ý thức trách nhiệm, năng lực của các nhà thầu
Trang 341.6 Tiêu chí đánh giá quản lý dự án đầu tư trang thiết bị
Việc xây dựng các tiêu chí đánh giá quản lý dự án nói chung nhằm mục đích nâng cao hiệu quả quản lý dự án đầu tư có sử dụng vốn ngân sách nhà nước, đảm bảo chất lượng, thời gian và tiến độ đầu tư đã đặt ra
Đồng thời, thông qua việc xây dựng tiêu chí quản lý dự án để hạn chế tối
đa những bất cập có thể ảnh hưởng đến việc quản lý dự án
Do vậy, tiêu chí đánh giá quản lý dự án đầu tư trang thiết bị gồm:
- Việc áp dụng các quy định của pháp luật, hướng dẫn của các cơ quan quản lý trong việc ra quyết định đầu tư dự án trang thiết bị và quản lý các dự
án này
- Việc thực hiện các nguyên tắc quản lý dự án đầu tư trang thiết bị
- Công tác đấu thầu mua sắm trang thiết bị: lựa chọn được nhà thầu đáp ứng yêu cầu của chủ đầu tư
- Chi phí, khối lượng thực hiện, thời gian hoàn thành dự án đầu tư trang thiết bị
- Chất lượng trang thiết bị: thể hiện ở hiệu quả sử dụng, độ bền, phù hợp với đối tượng sử dụng
- Công tác kiểm tra giám sát dự án đầu tư trang thiết bị: phát hiện kịp thời những sai sót trong quá trình xây dựng, thực hiện dự án, giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong việc triển khai thực hiện dự án, góp phần nâng cao chất lượng quản lý dự án
Trang 35CHƯƠNG 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIỀN CỨU
2.1 Cơ sở phương pháp luận
2.1.1 Phương pháp duy vật biện chứng
Phương pháp duy vật biện chứng cho ta cách thức nhìn nhận, đánh giá hoạt động quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an trong trạng thái luôn luôn có sự vận động biến đổi không ngừng và trong mối quan hệ tác động qua lại của nhiều vấn đề khác nhau ảnh hưởng đến công tác quản lý dự
án đầu tư như: cơ cấu tổ chức, môi trường pháp lý, môi trường đầu tư, hệ thống các quy hoạch, định hướng phát triển ngành,
2.1.2 Phương pháp duy vật lịch sử
Đây là phương pháp xem xét vấn đề trong cả một quá trình lịch sử hình thành và phát triển của nó Phương pháp duy vật lịch sử cho thấy các vấn đề, hiện tượng không phải tự nhiên sinh ra và tự nhiên mất đi mà đó là cả một quá trình phát sinh, phát triển liên tục đan xen lẫn nhau và bổ sung cho nhau Dựa trên quan điểm này, tác giả sẽ tập trung xem xét và đánh giá thực trạng công tác quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an trong thời gian từ năm 2014 đến năm 2017
2.2 Phương pháp thu thập số liệu, thông tin
Luận văn sử dụng các số liệu, thông tin: thứ cấp
Thu thập dữ liệu thứ cấp : đây là phương pháp thu thập các dữ liệu thông tin đã qua xử lý Phương pháp này giúp tác giả hình dung sự vận động của các
sự vật, hiện tượng Tuy nhiên nhược điểm của phương pháp này là dữ liệu thông tin dễ bị sai lệch, mang tính chủ quan phụ thuộc vào người xử lý dữ liệu trước đó
Trang 36Thu thập dữ liệu thứ cấp được thực hiện qua các tài liệu, dữ liệu: Báo cáo tình hình thực hiện các dự án đầu tư qua các năm, các văn bản, chỉ thị hướng dẫn thực hiện xây dựng kế hoạch đầu tư hàng năm của Bộ Công An, văn bản pháp lý của nhà nước về quản lý dự án đầu tư trang thiết bị , các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài
2.3 Phương pháp xử lý thông tin, số liệu
2.3.1 Phương pháp phân tích- tổng hợp
Trong thống kê, phân tích tổng hợp (tiếng Anh: meta-analysis) kết hợp
kết quả của một vài nghiên cứu để giải quyết một chuỗi các giả thuyết liên quan đến nghiên cứu Đơn giản hơn, nó có thể coi là sự xác định phép đo chung của cỡ hiệu ứng, trong đó bình quân gia quyền có thể là kết quả của phân tích tổng hợp Tính bình quân gia quyền có liên quan tới cỡ mẫu trong mỗi nghiên cứu cá nhân Dù có những sự khác biệt giữa các nghiên cứu cá nhân, nhưng mục tiêu của phân tích tổng họp là ước lượng chính xác hơn cỡ hiệu thực so với cỡ hiệu ứng kém chính xác hon trong các nghiên cứu riêng lẻ Phân tích tổng hợp là một trong những thành tố quan trọng trong quy trình xem xét hệ thống Ví dụ, một phân tích tổng họp có thể đuợc tiến hành đối với vài thử nghiệm lâm sàng cho việc chữa trị bệnh nhằm hiểu phuơng pháp chữa trị đó hiệu quả như thế nào
Phân tích truớc hết là phân chia cái toàn thể của đối tượng nghiên cứu thành những bộ phận, những mặt, những yếu tố cấu thành giản đơn hơn để nghiên cứu, phát hiện ra từng thuộc tính và bản chất của từng yếu tố đó, và từ
đó giúp chúng ta hiểu đuợc đối tuợng nghiên cứu một cách mạch lạc hơn, hiểu đuợc cái chung phức tạp từ những yếu tố bộ phận ấy
Khi chúng ta đứng trước một đối tượng nghiên cứu, chúng ta cảm giác được nhiều hiện tượng đan xen nhau, chồng chéo nhau làm lu mờ bản chất
Trang 37của nó Vậy muốn hiểu được bản chất của một đối tượng nghiên cứu chúng ta cần phải phân chia nó theo cấp bậc
Nhiệm vụ của phân tích là thông qua cái riêng để tìm ra được cái chung, thông qua hiện tượng để tìm ra bản chất, thông qua cái đặc thù để tìm ra cái phổ biến
Khi phân chia đối tượng nghiên cứu cần phải:
Xác định tiêu thức để phân chia
Chọn điểm xuất phát để nghiên cứu
Xuất phát từ mục đích nghiên cứu để tìm thuộc tính riêng và chung Bước tiếp theo của phân tích là tổng hợp Tổng hợp là quá trình ngược với quá trình phân tích, nhưng lại hỗ trợ cho quá trình phân tích để tìm ra cái chung cái khái quát
Từ những kết quả nghiên cứu từng mặt, phải tổng hợp lại để có nhận thức đầy đủ, đúng đắn cái chung, tìm ra đuợc bản chất, quy luật vận động của đối tượng nghiên cứu
Phân tích và tổng hợp là hai phương pháp gắn bó chặt chẽ quy định và
bổ sung cho nhau trong nghiên cứu, và có cơ sở khách quan trong cấu tạo, trong tính quy luật của bản thân sự vật Trong phân tích, việc xây dựng một cách đúng đắn tiêu thức phân loại làm cơ sở khoa học hình thành đối tượng nghiên cứu bộ phận ấy, có ý nghĩa rất quan trọng Trong nghiên cứu tổng hợp vai trò quan trọng thuộc về khả năng liên kết các kết quả cụ thể (có lúc ngược nhau) từ sự phân tích, khả năng trìu tượng, khái quát nắm bắt được mặt định tính từ rất nhiều khía cạnh định lượng khác nhau
Với các ngành khoa học tự nhiên, kỹ thuật do tính chính xác quy định, mặt phân tích định lượng có vai trò khá quyết định kết quả nghiên cứu Quá trình tổng hợp, định tính ở đây hoặc giả là những phán đoán, dự báo thiên tai, chỉ đạo cả quá trình nghiên cứu, hoặc giả là những kết luận rút ra từ phân tích
Trang 38định lượng các ngành khoa học xã hội - nhân văn, sự hạn chế độ chính xác trong phân tích định lượng làm cho kết quả nghiên cứu lệ thuộc rất nhiều vào tổng hợp, định tính Song chính đặc điểm này dễ làm cho kết quả nghiên cứu
bị sai lệch do những sai lầm chủ quan duy ý chí
- Ở Chương 1 của Luận văn:
+ Trên cơ sở phân tích nội dung cơ bản của từng công trình khoa học được đưa vào tổng quan, sử dụng phương pháp tổng hợp luận văn rút ra những kết quả nghiên cứu chủ yếu và khoảng trống trong nghiên cứu
+ Trên cơ sở nghiên cứu, phân tích cơ sở lý luận về quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công ở các vấn đề: khái niệm; nội dung; yếu tố ảnh hưởng; tiêu chí đánh giá, tổng hợp lại thì đó là khung phân tích của đề tài
- Ở Chương 3: Trên cơ sở phân tích thực trạng quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an, sử dụng phương pháp tổng hợp, luận văn đưa ra những nhận xét, đánh giá chung về thực trạng quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an; đặc biệt là hạn chế và nguyên nhân của hạn chế
- Ở Chương 4: Trên cơ sở phân tích cơ sở lý luận, phân tích đánh giá thực trạng quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an, sử dụng phương pháp tổng hợp luận văn đưa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an
2.3.2 Phương pháp so sánh
Phương pháp so sánh là việc sử dụng những đánh giá, những tiêu chuẩn
có sẵn để đánh giá một sự vật mới căn cứ trên những tiêu chuẩn đó
Diễn đạt theo một cách khác, so sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với
sự vật, sự việc khác có nét tương đồng để làm tăng sức thuyết phục cho sự diễn đạt
Trang 39
CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ TRANG THIẾT BỊ
TẠI BỘ CÔNG AN VIỆT NAM
3.1 Khái quát về Bộ Công an và các dự án đầu tư trang thiết bị tại BCA
3.1.1 Giới thiệu khái quát về Bộ Công an
Bộ Công an là cơ quan của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về an ninh trật tự, an toàn xã hội; phản gián; điều tra phòng chống tội phạm; phòng cháy chữa cháy và cứu hộ; thi hành án hình sự, thi hành án không phải phạt tù, tạm giữ, tạm giam; bảo vệ, hỗ trợ tư pháp; quản lý nhà nước các dịch vụ công trong các ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Bộ Công an là cơ quan quản lý Lực lượng Công an Nhân dân Việt Nam
- Hệ thống tổ chức được tổ chức thành 4 cấp, bao gồm:
+ Bộ Công an;
+ Công an tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương;
+ Công an huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh;
+ Công an xã, phường, thị trấn
* Thẩm quyền quyết định dự án đầu tư trong Bộ Công An
Người có thẩm quyền quyết định đầu tư: là Bộ trưởng Bộ Công an và
Thủ trưởng các đơn vị trong Công an nhân dân được Bộ trưởng Bộ Công an
ủy quyền quyết định đầu tư
Chủ đầu tư trong Công an nhân dân: là các đơn vị trong Công an nhân
dân được Bộ trưởng Bộ Công an giao quản lý, sử dụng vốn để thực hiện hoạt động đầu tư và xây dựng trong Công an nhân dân
Nội dung ủy quyền
- Đối với dự án Bộ trưởng Bộ Công an quyết định đầu tư:
Trang 40Cục Kế hoạch và Đầu tư tổ chức thẩm định dự án đầu tư và kế hoạch đấu thầu dự án;
Cục Tài chính thẩm định quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành;
- Nội dung ủy quyền khác (nếu có), Bộ trưởng Bộ Công an xác định cụ thể trong quyết định đầu tư;
- Đối với dự án Bộ trưởng Bộ Công an phân cấp, ủy quyền quyết định đầu tư:
+ Đơn vị được phân cấp, ủy quyền quyết định đầu tư tổ chức thẩm định
và phê duyệt dự án đầu tư; thẩm định và phê duyệt kế hoạch đấu thầu dự án + Cục Tài chính phê duyệt quyết toán vốn đầu tư dự án hoàn thành trên
cơ sở văn bản xác định khối lượng, chất lượng xây lắp hoàn thành
* Cơ quan quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an
Cơ quan quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an là Cục Kế hoạch và Đầu tư – Bộ Công an
Cục Kế hoạch và Đầu tư được thành lập từ năm 2005, trước là đơn vị trực thuộc Tổng cục Hậu cần – Kỹ thuật – Bộ Công an, năm 2014 được tách
ra trực thuộc Bộ Công an, không thuộc quản lý của Tổng cục Hậu cần – Kỹ thuật
Cục Kế hoạch và Đầu tư gồm 6 phòng:
- Phòng Tổng hợp;
- Phòng Tiêu chuẩn định mức;
- Phòng Kế hoạch đầu tư trang bị;
- Phòng Kế hoạch đầu tư xây dựng cơ bản;
- Phòng thẩm định và giám sát đánh giá đầu tư;
- Phòng Quản lý đấu thầu