- Sinh viên mô tả được những kiến thức cơ bản, những lý luận chung nhất của bộ môn: Đốitượng, nhiệm vụ, cơ sở khoa học, phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu môn học.. * Về kỹ năng:
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC HỒNG ĐỨC ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT
Khoa Giáo dục Mầm non HỌC PHẦN: Lí luận và phương pháp hướng
Bộ môn Giáo dục Trí tuệ dẫn trẻ làm quen với môi trường xung quanh
Ngành đào tạo: Đại học và Cao đẳng Giáo dục mầm non
Khóa đào tạo: Hệ cao đẳng, đại học tuyển sinh từ năm 2015
Tên học phần: Lý luận và phương pháp cho trẻ làm quen với môi trường xung quanh.
Giờ tín chỉ đối với các hoạt động :
+ Nghe giảng lý thuyết : 27 tiết + Thảo luận : 28 Tiết + Bài tập : 08 tiết
Trang 2- Sinh viên mô tả được những kiến thức cơ bản, những lý luận chung nhất của bộ môn: Đối
tượng, nhiệm vụ, cơ sở khoa học, phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu môn học
- Sinh viên hiểu sâu sắc về mục đích, nhiệm vụ, nội dung, phương tiện hướng dẫn trẻ khám phámôi trường xung quanh
- Nắm vững các phương pháp, biện pháp và các hình thức tổ chức hướng dẫn trẻ khám phá môitrường xung quanh
* Về kỹ năng:
- Sinh viên có kỹ năng tổ chức các hoạt động cho trẻ khám phá môi trường xung quanh mộtcách linh hoạt, sáng tạo đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục mầm non và phù hợp với nhu cầuphát triển của trẻ trong giai đoạn hiện nay
- Có khả năng khai thác, sử dụng các phương tiện, điều kiện sẵn có ở địa phương vào việchướng dẫn trẻ khám phá môi trường xung quanh
5 Nội dung chi tiết học phần:
Chương I: Những vấn đề chung về bộ môn.
1 Đối tượng, nhiệm vụ của môn học
1.1 Đối tượng của môn học
1.2 Nhiệm vụ của môn học
2 Những cơ sở khoa học của môn học
2.1 Cơ sở triết học của môn học
2.2 Cơ sở khoa học tự nhiên và xã hộ của môn học
2.3 Cơ sở tâm lí – giáo dục học của môn học
3 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của môn học
3.1 Phương pháp luận nghiên cứu
3.2 Các phương pháp nghiên cứu
4 Những vấn đề lí luận chung của môn học
4.1 Vai trò của tri thức đối với sự phát triển của trẻ em
4.2 Qúa trình lĩnh hội tri thức của trẻ em
4.3 Đặc điểm quá trình lĩnh hội tri thức của trẻ em
Chương II: Mục đích, nhiệm vụ và nội dung hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
1 Mục đích hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
2 Nhiệm vụ hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
Trang 33 Nội dung hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
3.1 Nguyên tắc xác định nội dung
3.2 Nội dung hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
Chương III: Các phương pháp và biện pháp hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
1 Phương pháp và biện pháp trực quan
1.1 Mục đích của phương pháp trực quan
1.2 Phương pháp quan sát
1.2.1 Khái niệm
1.2.2 Hướng dẫn thực hiện
1.3 Hướng dẫn thực hiện các biện pháp trong phương pháp trực quan
2 Phương pháp và biện pháp dùng lời nói
2.1 Mục đích của phương pháp và biện pháp dùng lời nói
3.2.2 Hướng dẫn thực hiện các phương pháp thực hành
3.2.2.1 Phương pháp thực nghiệm, thí nghiệm
3.2.2.2 Phương pháp trò chơi
3.3 Hướng dẫn thực hiện một số biện pháp thực hành
4 Mối quan hệ giữa các phương pháp hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
Chương IV: Các hình thức tổ chức cho trẻ hoạt động khám phá MTXQ
1 Cơ sở xác định các hình thức cho trẻ hoạt động khám phá MTXQ
Trang 42.5.4 Hướng dẫn soạn giáo án
3 Mối quan hệ giữa các hình thức tổ chức cho trẻ hoạt động khám phá MTXQ ở trường MN
Chương V: Các phương tiện hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
1 Môi trường tự nhiên
1.1 Thế giới thực vật
1.2 Thế giới động vật
1.3 Thế giới vô sinh và các hiện tượng thiên nhiên
1.4 Góc thiên nhiên và vườn trường
3 Các phương tiện nghệ thuật
4 Phối hợp sử dụng các phương tiện hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ
6.2 Học liệu tham khảo:
3 Lê Thị Ninh,Trần Hồng Việt, Võ Thị Cúc, Cơ sở phương pháp cho trẻ LQ với MTXQ,
Trang 5Hình thức tổ chức dạy học phần Nội dung
Lýthuyết
Thảo luận Bài tập Tự học,
tựnghiêncứu
Tư vấn của GV Kiểm tra,
đánh giá Tổng
Nôi dung 1:
Đối tượng, nhiệm vụ, cơ sở khoa
học, phương pháp luận và phương
pháp nghiên cứu của môn học
Các hình thức tổ chức cho trẻ hoạt
động KPMTXQ (tiếp theo)
Nôi dung 12:
Trang 6Các phương tiện hướng dẫn trẻ
7.2 Lịch trình cụ thể cho từng nội dung
7.2.1 Tuần 1, nội dung 1: Đối tượng, nhiệm vụ, những cơ sở khoa học, phương pháp
luận và phương pháp nghiên cứu của môn học.
Trang 7- Phương pháp luận vàphương pháp nghiên cứucủa môn học.
- Biết cách xác định đối tượng,nhiệm vụ của môn học
- Xác định các cơ sở khoa học củamôn học để định hướng đúng việcgiải quyết các vấn đề mà môn họcđặt ra
- Phân biệt được phương phápluận nghiên cứu và phương phápnghiên cứu; biết cách lựa chọncác phương pháp phù hợp với cácvấn đề đặt ra trong môn học
Đọc Q 1
tr 7 ->27
- Giải thích được mối quan hệ củamôn học này với các môn họckhác
- Chứng minh được ý nghĩa củamôn phương pháp hướng dẫn trẻkhám phá khoa học về MTXQ
- Rèn luyện khả năng quan sátthực tiễn, nghiên cứu tài liệu,phân tích, tổng hợp vấn đề và rút
ra kết luận
Sinhviênchuẩn bịnội dungthảoluậntheo yêucầu củagiáoviên
- Mô tả được lược sử môn học chotrẻ khám phá khoa học về môitrường xung quanh
- Phân biệt phương pháp luận vàphương pháp nghiên cứu khoahọc
SV đọctài liệu
và thựchiệntheo yêucầu củaGV
- Tiếp cận với phương pháp họctập ở trường đại học
- Biết lựa chọn tài liệu để học tập
và nghiên cứu
Nêu ýkiến
7.2.2 Tuần 2, nội dung 2: Những vấn đề lí luận chung của môn học
Nội dung chính Mục tiêu cụ thể
( Đối với người học )
Yêu cầu
SV chuẩn bị
Ghi chú
Trang 8- Sinh viên biết xác định cácchức năng của tri thức đối vớivới sự phát triển của trẻ
- Xác định được bản chất củaquá trình lĩnh hội ở trẻ, thôngqua việc phân tích các yếu tốảnh hưởng đến sự phát triểntrí tuệ của trẻ, quy trình lĩnhhội tri thức, quan niệm về việclĩnh hội tri thức
- Biết giải thích đặc điểm quátrình lĩnh hội tri thức của trẻnói chung, trẻ ở các lứa tuổinói riêng
- Lấy ví dụ sinh động trongthực tiễn để làm sáng tỏ líluận về đặc điểm nhận thứcMTXQ của trẻ Rút ra kếtluận sư phạm
- So sánh sự giống và khácnhau trong nhận thức
MTXQ ở từng lứa tuổi, chỉ
ra được tính kế thừa vàphát triển trong nhận thứcMTXQ ở từng lứa tuổi
- Sinh viên phân định đượcđặc điểm chung và đặc điểmnhận thức riêng về MTXQcủa từng lứa tuổi
- Biết lấy ví dụ sinh độngtrong thực tiễn để làm sáng tỏ
lí luận về đặc điểm nhận thứcMTXQ của trẻ Rút ra kếtluận sư phạm phù hợp với đặcđiểm nhận thức của từng lứatuổi
- Có thái độ tôn trọng nhu cầutích cực của trẻ
Cácnhómchuẩn bịnội dungtheo yêucầu củagiáoviên
Rút ra kết luận sư phạm
Rèn luyện khả năng nghiêncứu thông qua tài liệu và quansát thực tiễn đặc điểm nhậnMTXQ của trẻ ở từng lứatuổi
Chuẩn
bị NDtheo yêucầu củaGV
- SV biết khai thác và hệ thống hóa kiến thức trong các tài liệu
- Giải đáp những thắc mắc của SV
Chuẩn
bị các vấn đề thắc mắc.KT-
- Quá trình lĩnh hội tri thức
ở trẻ em Hệ thống khắc sâu kiến thức
SV hoànthành
Trang 97.2.3 Tuần 3, nội dung 3: Mục đích, nhiệm vụ và nội dung hướng dẫn trẻ KP MTXQ.
Nội dung chính Mục tiêu cụ thể
( Đối với người học )
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Trang 10- Các nguyên tắc xác địnhnội dung cho trẻ khámphá MTXQ.
- Sinh viên xác định đượcmục đích và nhiệm vụhướng dẫn trẻ khám pháMTXQ trong các hoạt động
cụ thể
- Biết phân tích các nguyêntắc xác định nội dung hướngdẫn trẻ KP MTXQ Trên cơ
sở đó giải thích mối quan hệgiữa các nguyên tắc
- Rèn luyện khả năng tổnghợp, khái quát
- Có ý thức tự giác, tích cực
và chủ động
Đọc Q 2
Tr 48 ->56
- Phân tích mối quan hệ giữacác mục đích hướng dẫn trẻkhám phá MTXQ
- Phân định được các nhiệm
vụ và các nguyên tắc xácđịnh nội dung cho trẻ khámphá MTXQ Cho ví dụ minhhọa
- Hoạt động tích cực, sôinổi, chất lượng
Các nhómchuẩn bịnội dungthảo luận
- Đến trường MNTH quansát giờ dạy để hiểu rõ hơnmục đích, nhiệm vụhướng dẫn trẻ khám pháMTXQ cho từng độ tuổi
Rèn luyện khả năng nghiêncứu thông qua tài liệu vàquan sát thực tiễn để tìmhiểu mục đích, nhiệm vụ,các nguyên tắc hướng dẫntrẻ khám phá MTXQ Rút rakết luận sư phạm
SV nghiêncứu tàiliệuvàchuẩn bịnội dungtheo yêucầu củagiáo viên
Biết khai thác các tài liệu đểhọc tập và nghiên cứu
Chuẩn bịcác vấn đềthắc mắc
KT-ĐG Thương
Câu hỏi: Hãy phân tíchmối quan hệ giữa các mụcđích hướng dẫn trẻ KP
Hệ thống hóa được nhữngkiến thức đã học và liên hệvào thực tiễn
Sinh viênhoànthành bài
Trang 11trên lớp
đúng thờihạn
7.2.4 Tuần 4, nội dung 4: Nội dung cho trẻ khám phá MTXQ
Nội dung chính Mục tiêu cụ thể
( Đối với người học )
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Trang 12- Biết khai thác được cácnội dung (các SVHT) cụthể trong MTXQ để cho trẻkhám phá phù hợp với điềukiện thực tiễn địa phương
và nhu cầu của trẻ
- Tích cực, hứng thú tronghoạt động khai thác nộidung cho trẻ khám phákhoa học về MTXQ
Đọc Q 1
Tr 57 88
-Và Q 2
Tr 31 -Tr44
Sinh viên hiểu và phân địnhđược nội dung, yêu cầuhướng dẫn trẻ khám phákhoa học về các nội dungcủa môi trường xung quanhmột cách cụ thể
Chuẩn bị
vở ghichép vàN/C cáchoạt độnghướngdẫn trẻKPMTX
- Làm rõ cách thức khaithác đối tượng xung quanhtrẻ để xác định nội dung ởcác độ tuổi Cho ví dụ cụthể về cách khai thác mỗiđối tượng
- Giải thích được cấu trúcnội dung chương trìnhhướng dẫn trẻ khám pháMTXQ ở mỗi lứa tuổi
- Có kĩ năng khai thác cácnội dung MTXQ cho trẻkhám phá phù hợp với từnglứa tuổi
Cácnhómchuẩn bịnội dungtheo yêucầu củagiáo viên
độ tuổi Nhà trẻ và mẫugiáo
Sinh viên phân tích đượcnội dung, yêu cầu cho trẻkhám phá khoa học vềMTXQ ở từng độ tuổi
SV chuẩn
bị nộidung theoyêu cầucủa GV
Trang 13Chuẩn bịcác vấn
đề thắcmắc
MN hiện nay
Có khả năng phân tích, kháiquát và tổng hợp vấn đề
Biết vận dụng và liên hệthực tiễn trong quá trìnhCSGD trẻ ở trường MN
SV hoànthành bàitập vànộp đúnghạn
7.2.5 Tuần 5, nội dung 5: Phương pháp và biện pháp trực quan
Nội dung chính Mục tiêu cụ thể
( Đối với người học )
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Trang 14- Khái niệm, hướng dẫnthực hiện phương phápquan sát.
- Hướng dẫn thực hiệncác biện pháp trongphương pháp trực quan
- Xác định được mục đíchcủa phương pháp trựcquan, phân định cácphương pháp trong nhómphương pháp trực quan
- Nắm được khái niệm,cách hướng dẫn thực hiệnphương pháp quan sát vàbiện pháp trong nhómphương pháp trực quan
Đọc Q 1
Tr 89 100
- Phân định được cách tiếnhành hướng dẫn các loạiquan sát
- Rèn luyện kĩ năng phântích, tổng hợp, khái quátvấn đề
MN thực hành
Nắm vững cách vận dụngphương pháp dạy trẻ quansát trong khám pháMTXQ
Chuẩn bịsách vở vànghiên cứucác NDhướng dẫntrẻ
KPMTXQ
Tự học
12 tiết ở
nhà hoặc
thư viện
Nghiên cứu các tài liệu
để hiểu kỹ hơn phươngpháp trực quan trong hoạtđộng hướng dẫn trẻ khámphá MTXQ
Sinh viên phân tích đượcmục đích và cách tiến hànhcủa phương pháp, biệnpháp trực quan trong việchướng dẫn trẻ khám pháMTXQ
Sinh viênchuẩn bịnội dungtheo yêucầu củagiáo viên
Hướng dẫn sinh viên biếtphân tích và lấy ví dụ đểvận dụng các phương pháp
Hệ thống khắc sâu kiếnthức đã học
SV hoànthành bàitập và nộpđúng thờihạn
Trang 157.2.6 Tuần 6, nội dung: Phương pháp và biện pháp dùng lời nói
Nội dung chính Mục tiêu cụ thể
( Đối với người học )
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
- Mục đích của phươngpháp dùng lời nói
- Khái niệm, hướng dẫnthực hiện phương phápđàm thoại
- Hướng dẫn thực hiệncác biện pháp trongphương pháp dùng lời
- Xác định được mục đíchcủa phương pháp dùng lờinói, phân định các phươngpháp trong nhóm phươngpháp dung lời nói
- Nắm được khái niệm,cách hướng dẫn thực hiệnphương pháp đàm thoại vàbiện pháp trong phươngpháp dung lời nói
Đọc Q 1
Tr 100 105
và đàm thoại theo chủ đề
Tập vận dụng phương pháp,biện pháp đàm thoại vàohướng dẫn trẻ khám phámôi trường xung quanh
Đọc Q 1
Tr 101 105
Sinh viên nắm vững cáchtiến hành hướng dẫn trẻđàm thoại trong quá trìnhkhám phá MTXQ
Sinh viên phân tích đượcmục đích và cách tiến hànhcủa phương pháp, biệnpháp dùng lời trong việchướng dẫn trẻ khám pháMTXQ
Sinh viênchuẩn bịnội dungtheo yêucầu củagiáo viên
Hướng dẫn sinh viên biếtkkhai thác kiến thức trongtài liệu và cách vận dụngphương pháp và biện phápdùng lời vào thực tiễn
Chuẩn bịcác vấn đề
SV thắcmắc
Mở rộng khắc sâu kiến thức
đã học và biết cách vậndụng vào trong quá trìnhhướng dẫn trẻ
SV hoànthành bàitập và nộpđúng thờihạn
Trang 167.2.7 Tuần 7, nội dung 7: Phương pháp và biện pháp thực hành
Ghi chú
Trang 17đường
- Tác dụng, cách hướng dẫnphương pháp thực nghiệm,thí nghiệm và phương pháptrò chơi
- Hướng dẫn thực hiện cácbiện pháp trong phươngpháp thực hành
cách hướng dẫn trẻ khámphá môi trường xungquanh bằng các phươngpháp và biện pháp trongphương pháp thực hành
Tập vận dụng cácphương pháp thực hànhvào hướng dẫn trẻ khámphá môi trường xungquanh
Các nhóm chuẩn bị nội dung theo yêu cầu của giáo viên
Sinh viên nắm vững cáchtiến hành hướng dẫn trẻtrong quá trình khám pháMTXQ
Chuẩn bịsách, vởghi chép
HĐ chotrẻ KPMTXQ vàtiến trìnhgiờ dạy
Sinh viên biết cách vậndụng các phương phápthực hành vào hướng dẫntrẻ khám phá môi trườngxung quanh
Vận dụngphươngpháp vàbiện phápthực hànhvào giờdạy trẻKPMTXQ
Phân tích và tổng hợpkiến thức về các phươngpháp và biết vận dụng,liên hệ thực tế trong côngtác CS-GD trẻ
Nêu ýkiến vềvấn đềđang học
Sinh viên chuẩn bị theo yêu cầu của giáo viên
Trang 187.2.8 Tuần 8, nội dung 8: Hình thức ngoài tiết học.
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Trang 19đường
- Hoạt động vui chơi
- Hoạt động ngoài trời
- Hoạt động tham quan
- Hoạt động lao động
và cách tổ chức các hìnhthức như hoạt động vuichơi, ngoài trời, hoạtđộng tham quan, hoạtđộng lao động
- Có ý thức tự giác, tíchcực và chủ động tronghọc tập
Đọc Q 1
Tr 118 ->140
Nắm vững cách tiếnhành dạy trẻ khám pháMTXQ thông qua hoạtđộng vui chơi, ngoàitrời, tham quan, và hoạtđộng lao động
Sinh viên chuẩn bị theo yêu cầu của giáo viên
Sinh viên nắm vữngcách tiến hành hướngdẫn trẻ KPMTXQ ngoàigiờ học
CB vở ghichép H/Đcho trẻ KPMTXQ vàtiến trìnhgiờ dạy
và các hoạt động khác
Sinh viên mở rộng vàkhắc sâu kiến thức đãhọc
Sinh viên chuẩn bị theo yêu cầu của GV
Biết khai thác tài liệu vàvận dụng, liên hệ thựctế
Chuẩn bịcác vấn đềthắc mắcKT-ĐG
Sinh viên hiểu và khác sâu kiến thức đã học
Sinh viênchuẩn bịtheo yêucầu củaGV
7.2.9 Tuần 9, nội dung 9: Hình thức tiết học
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý
thuyết
3 tiếtGiảng
- Hình thức tiết học:
+ Ý nghĩa
+ Đặc điểm chung của giờ
- Mô tả được đặc điểm,mục đích tiết học ởtrường MN Cách tổ
Đọc Q 1 Tr
120 -> 126
Và Q 2
Trang 20chức giờ học cho trẻ.
- Trình bày được sự phốihợp các hình thức tổchức
- Có ý thức tự giác tíchcực, chủ động trong họctập
Mở rộng và khắc sâukiến thức đã học, biếtvận dụng vào trong giờdạy trẻ KPKH vềMTXQ
Sách, vở vàghi chép
Tập vận dụng cácphương pháp, biện phápvào tiết dạy trẻ khám phámôi trường xung quanh
Các nhóm chuẩn bị
ND theo yêu cầu của GV
Sinh viên mở rộng vàkhắc sâu kiến thức đãhọc và có kỹ năng hướngdẫn trẻ mẫu giáo KPKH
về MTXQ
SV đọc tàiliệu vàphân tích
ND bài họctheo Y/Ccủa GV
Biết khai thác tài liệu đểhọc tập và nghiên cứu
Chuẩn bịcác vấn đề
SV thắcmắc
Hệ thống khắc sâu kiến thức đã học
SV hoànthành bàitập và nộpđúng hạn
7.2.10 Tuần 10, nội dung 10: Hình thức tiết học (tiếp theo)
Yêu cầu sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
- Tập soạn giáo án và phântích giáo án
- Phân tích và biết cáchsoạn giáo án hướng dẫntrẻ khám phá MTXQ
- Biết lựa chọn và phối
Đọc Q1trang