Đồ án Cơ điện tử ô tô 2: Tính toán, thiết kế hệ thống phanh trên xe Honda Civic 2016

Đồ án bao gồm 4 chương với các nội dung: tổng quan về cơ điện tử trên ô tô; giới thiệu chung về Honda Civic; phân tích kết cấu của hệ thống phanh trên xe Honda Civic; tính toán kiểm nghiệm hệ thống phanh xe Honda Civic; thiết kế bộ điều khiển.

                10     Hình 1.8 H  th ng ISE ệ ố

                 11     Hình 1.9 S  đ  h  th ng ABS ơ ồ ệ ố

                23    

3.1.1. Công d ng h  th ng phanh ụ ệ ố

                23     3.1.2. Yêu c u c a h  th ng phanh ầ ủ ệ ố

3.2.2. Nguyên lý làm vi c chung ệ

                26     3.2.3. H  th ng phanh công tác ệ ố

                26     3.2.4. H  th ng phanh d ng ệ ố ừ

                 43    

3.7. C  c u ch p hành  ơ ấ ấ

                 45     3.8. ECU ABS 

                48    

HONDA CIVIC

                58     4.1. M c đích, n i dung tính toán ki m nghi m ụ ộ ể ệ

                59     4.2.3 Tính toán l c tác d ng lên t m ma sát ự ụ ấ

                 62    

4.5. Tính toán xác đ nh công ma sát riêng ị

                64     4.6. Tính toán xác đ nh áp l c lên má phanh ị ự

                 65     4.7. Tính toán nhi t trong quá trình phanh ệ

                 65    

CH ƯƠ NG 5: THI T K  B  ĐI U KHI N Ế Ế Ộ Ề Ể

                68     5.1. Thi t k  trên Proteus ế ế

                68    

5.3. Ch y ch ng trình ạ ươ

                 70    

K T LU N Ế Ậ

                 73    

L I NÓI Đ UỜ Ầ

Giao thông v n t i chi m v  trí r t quan tr ng trong n n kinh t  qu c dân, đ cậ ả ế ị ấ ọ ề ế ố ặ  

bi t là đ i v i các nệ ố ớ ước có n n kinh t  phát tri n. Có th  nói r ng m ng lề ế ể ể ằ ạ ưới giao thông v n t i là m ch máu c a m t qu c gia, m t qu c gia mu n phát tri n nh tậ ả ạ ủ ộ ố ộ ố ố ể ấ  thi t ph i phát tri n m ng lế ả ể ạ ưới giao thông v n t i.ậ ả

Trong h  th ng giao thông v n t i c a chúng ta ngành giao thông đệ ố ậ ả ủ ường bộ đóng vai trò ch  đ o và ph n l n lủ ạ ầ ớ ượng hàng và ngườ ượi đ c v n chuy n trong n iậ ể ộ  

đ a b ng ôtô.ị ằ

Cùng v i s  phát tri n c a khoa h c k  thu t, nghành ôtô ngày càng phát tri nớ ự ể ủ ọ ỹ ậ ể  

h n. Nh ng chi c ôtô ngày càng tr  nên đ p h n, nhanh h n, an toàn h n, ti n nghiơ ữ ế ở ẹ ơ ơ ơ ệ  

h n…đ  theo k p v i xu th  c a th i đ i.ơ ể ị ớ ế ủ ờ ạ

Song song v i vi c phát tri n nghành ôtô thì v n đ  b o đ m an toàn cho ngớ ệ ể ấ ề ả ả ườ  i

và xe càng tr  nên c n thi t, nó đ m b o tính m ng, c a c i và v t ch t cho conở ầ ế ả ả ạ ủ ả ậ ấ  

người. Do đó trên ôtô hi n nay xu t hi n r t nhi u c  c u b o đ m an toàn nh : c iệ ấ ệ ấ ề ơ ấ ả ả ư ả  

ti n c  c u phanh, dây đai an toàn, túi khí…trong đó c  c u phanh đóng vai trò quanế ơ ấ ơ ấ  

tr ng nh t. Cho nên sau khi k t thúc khóa h c t i trọ ấ ế ọ ạ ường em đã ch n đ  tài “Tínhọ ề  toán, thi t k  h  th ng phanh trên xe Honda Civic 2016”. ế ế ệ ố

CHƯƠNG 1: T NGỔ  QUAN V  C  ĐI N T  TRÊN Ô TÔỀ Ơ Ệ Ử

1.1.Khái ni m c  đi n tệ ơ ệ ử

1.1.1.Đ nh nghĩaị

C  đi n t  là m t h  th ng c  c u máy có thi t b  đi u khi n đã đơ ệ ử ộ ệ ố ơ ấ ế ị ề ể ượ ậc l p trình 

và có kh  năng ho t đ ng m t cách linh ho t.  ng d ng trong sinh ho t, trong côngả ạ ộ ộ ạ Ứ ụ ạ  nghi p, trong lĩnh v c nghiên c u nh ; máy l nh, t  l nh, máy gi t, máy ch p hình,ệ ự ứ ư ạ ủ ạ ặ ụ  modul s n xu t linh ho t, t  đ ng hóa quá trình s n xu t ho c các thi t b  h  trả ấ ạ ự ộ ả ấ ặ ế ị ổ ợ nghiên c u nh  các thi t b  đo các h  th ng ki m tra … ứ ư ế ị ệ ố ễ

M t s  nhà khoa h c nhà nghiên c u đã đ nh nghĩa c  đi n t  nh  sau: Kháiộ ố ọ ứ ị ơ ệ ử ư  

ni m c a c  đi n t  đệ ủ ơ ệ ử ược m  ra t  đ nh nghĩa ban đ u c a công ty Yasakawa Electric:ở ừ ị ầ ủ  

“thu t ng  Mechantronics (C  đi n t ) đậ ữ ơ ệ ử ượ ạc t o b i (Mecha) trong Mechanism (trongở  

C  C u) và tronics trong electronics (Đi n T ). Nói cách khác, các công ngh  và s nơ ấ ệ ử ệ ả  

ph m ngày càng đẩ ược phát tri n s  ngày càng để ẽ ược k t h p ch t ch  và h u c  thànhế ợ ặ ẽ ữ ơ  

ph n đi n t  vào trong các c  c u và r t khó có th  ch  ra ranh gi i gi a chúng.ầ ệ ử ơ ấ ấ ể ỉ ớ ữ

  M t   đ nh   nghĩa   khác   v   c   đi n   t   thộ ị ề ơ ệ ử ường   hay   nói   t i   do   Harashima,ớ  Tomizukava và Fuduka đ a ra năm 1996: “ C  đi n t  là s  tích h p ch t ch  c a kư ơ ệ ử ự ợ ặ ẽ ủ ỹ thu t c  khí v i đi n t  và đi u khi n máy tính thông minh trong thi t k  ch  t o cácậ ơ ớ ệ ử ề ể ế ế ế ạ  

s n ph m và quy trình công nghi p.” ả ẩ ệ

Cùng năm đó Auslander và Kempf cũng đ a ra m t đ nh nghĩa khác nh  sau: “ư ộ ị ư  

C  đi n t  là s  áp d ng t ng h p các quy t đ nh t o nên ho t đ ng c a các h  v tơ ệ ử ự ụ ổ ợ ế ị ạ ạ ộ ủ ệ ậ  lý.” 

Năm 1997, Shetty l i quan ni m: “ C  đi n t  là m t phạ ệ ơ ệ ử ộ ương pháp lu n đậ ượ  cdùng đ  thi t k  T i  u Hóa các s n ph m c  đi n.”ể ế ế ố Ư ả ẩ ơ ệ

Và g n đây, Bolton đ  xu t đ nh nghĩa: “ M t h  c  đi n t  không ch  là s  k tầ ề ấ ị ộ ệ ơ ệ ử ỉ ự ế  

h p ch t ch  các h  c  khí đi n và nó cũng không ch  đ n thu n là m t h  đi uợ ặ ẽ ệ ơ ệ ỉ ơ ầ ộ ệ ề  khi n, nó là s  tích h p đ y đ  c a t t c  các h  trên.” ể ự ợ ầ ủ ủ ấ ả ệ

T t c  nh ng đ nh nghĩa và phát bi u trên v  C  đi n t  đ u xác đáng và giàuấ ả ữ ị ể ề ơ ệ ử ề  thông tin, tuy nhiên b n thân chúng, n u đ ng riêng l  l i không đ nh nghĩa đả ế ứ ẻ ạ ị ược đ yầ  

đ  thu t ng  C  đi n t ”ủ ậ ữ ơ ệ ử

Hình 1.1 C  đi n t  k t h p gi a robot và tin h cơ ệ ử ế ợ ữ ọ

C  đi n t  là s  “liên k t c ng năng c a nhi u lĩnh v c đ  t o ra nh ng s nơ ệ ử ự ế ộ ủ ề ự ể ạ ữ ả  

ph m m i có nh ng tính năng vẩ ớ ữ ượ ột tr i”. S  liên k t c ng năng này mang l i nhi u cự ế ộ ạ ề ơ 

h i và không ít thách th c cho s  phát tri n c a chính c  đi n t  Hay có th  hi u m tộ ứ ự ể ủ ơ ệ ử ể ể ộ  cách gi n đ n: C  đi n t  v  c  b n làả ơ ơ ệ ử ề ơ ả  s  k t h p ph c h pự ế ợ ứ ợ  c a cácủ  ngành c  khí,ơ  

đi n t , và tin h cệ ử ọ  S n ph m c  đi n t  cóả ẩ ơ ệ ử  nh ng đ c tr ng riêng và  u thữ ặ ư ư ế so v iớ  các h  th ng công ngh  đ c l p khác.ệ ố ệ ộ ậ

Hình 1.3 K t c u c  đi n tế ấ ơ ệ ử

S n ph m C  đi n t  là các s n ph m cho ngả ẩ ơ ệ ử ả ẩ ườ ử ụi s  d ng cu i cùng nh  cácố ư  

đ  dùng, thi t b  gia d ng đồ ế ị ụ ược ch  t o hàng lo t, ho c các s n ph m ch t lế ạ ạ ặ ả ẩ ấ ượng cao 

nh  đi n tho i thông minh, ôtô, máy bay, tên l a, tàu vũ tr , thi t b  y t , các b  ph nư ệ ạ ử ụ ế ị ế ộ ậ  

c  th  nhân t o thay th  cho con ngơ ể ạ ế ười vv… Các s n ph m này đả ẩ ược thi t k  và chế ế ế 

t o m t cách ti n ích nh t, phù h p v i các yêu c u riêng cho ngạ ộ ệ ấ ợ ớ ầ ườ ử ụi s  d ng và ngườ  i

s  d ng không quan tâm đ n các công ngh  đử ụ ế ệ ược dùng trong nó mà h  mua và dùngọ  các s n ph m này vì nó t t h n, kinh t  h n, ti n d ng h n phù h p v i nh ng yêuả ẩ ố ơ ế ơ ệ ụ ơ ợ ớ ữ  

c u riêng c a mình.ầ ủ

 C  đi n t  có th  đơ ệ ử ể ược đ nh nghĩa nh  sau:ị ư

“C  đi n t  là m t lĩnh v c khoa h c và công ngh  đơ ệ ử ộ ự ọ ệ ược hình thành t  s  c ngừ ự ộ  năng c a nhi u ngành khoa h c công ngh  nh m hoàn thi n, thông minh hoá t o nênủ ề ọ ệ ằ ệ ạ  linh h n và c m xúc cho các s n ph m và công c  ph c v  cho con ngồ ả ả ẩ ụ ụ ụ ười”

H  th ng c  đi n t  là h  th ng th c hi n các vi c đi u khi n toàn b  đ ngệ ố ơ ệ ử ệ ố ự ệ ệ ề ể ộ ộ  

c , h  th ng truy n l c, h  th ng phanh và các h  th ng khác v i đ  chính xác caoơ ệ ố ề ự ệ ố ệ ố ớ ộ  

b ng ECU ( b  x  lý). Đây là h  th ng đi u khi n tôrng h p các h  th ng đi u khi nằ ộ ử ệ ố ề ể ợ ệ ố ề ể  

b i các ECU khác nhau đ m b o tính năng c  b n c a ô tô.ở ả ả ơ ả ủ

Trong đó:

EFI: H  th ng phun xăng đi n t ệ ố ệ ử

ESA: H  th ng đánh l a s m đi n t ệ ố ử ớ ệ ử

ISC: H  th ng đi u khi n t c đ  không t i.ệ ố ề ể ố ộ ả

ECT: H p s  t  đ ng đi u khi n đi n t ộ ố ự ộ ề ể ệ ử

a) H  th ng phun xăng đi n t  EFIệ ố ệ ử

Hình 1.6 S  đ  h  th ng EFIơ ồ ệ ố

M t b m nhiên li u cung c p đ  nhên li u cung c p đ  nhiên li u dộ ơ ệ ấ ủ ệ ấ ủ ệ ưới áp su tấ  không đ i đ n các vòi phun. Các vòi phun s  phun 1 lổ ế ẽ ượng nhiên li u đ nh trệ ị ước vào 

đường  ng n p theo các tín hi u t  ECU đ ng c  ECU nh n các tín hi u t  nhi uố ạ ệ ừ ộ ơ ậ ệ ừ ề  

c m bi n thông báo v  s  thay đ i các ch  đ  ho t đ ng nh  sau:ả ế ề ự ổ ế ộ ạ ộ ư

Áp su t đấ ường  ng n p hay khí n p. Góc quay tr c khu u G, t c đ  đ ng cố ạ ạ ụ ỷ ố ộ ộ ơ 

NE, tăng t c, gi m t c VTA, nhi t đ  nố ả ố ệ ộ ước làm mát THW, nhi t đ  khí n p.ệ ộ ạ

ECU s  d ng casc tín hi u này đ  xác đ nh kho ng th i gian phun c n thi tử ụ ệ ể ị ả ờ ầ ế  

nh m đ t đằ ạ ược hòa khí v i t  l  t i  u phù h p t ng đi u ki n ho t đ ng c a đ ngớ ỉ ệ ố ư ợ ừ ề ệ ạ ộ ủ ộ  

c ơ

b) Đánh l a s m đi n t  ESAử ớ ệ ử

Hình 1.7 H  th ng ESAệ ốECU đượ ậc l p trình v i s  li u đ m b o th i đi m đánh l a t i  u c a m iớ ố ệ ả ả ờ ể ử ố ư ủ ọ  

ch  đ  ho t đ ng c a đ ng c  D a vào các s  li u do các các bi n theo dõi ho tế ộ ạ ộ ủ ộ ơ ự ố ệ ế ạ  

đ ng c a đ ng c  g i v , ECU s  g i tín hi u đi u khi n IGT( th i đi m đánh l a )ộ ủ ộ ơ ử ề ẽ ử ệ ề ể ờ ể ử  

đ n IC đánh l a đ  đánh l a t i th i đi m chính xác.ế ử ể ử ạ ờ ể

Các tín hi u nh  sau: t c đ  đ ng c  NE, góc quay tr c khu u G, áp su tệ ư ố ộ ộ ơ ụ ỷ ấ  

đường  ng n p PIM, l u lố ạ ư ượng khí n p ( VS, KS và VG). Nhi t đ  nạ ệ ộ ước làm mát THW

c) Đi u khi n t c đ  không t i ISCề ể ố ộ ả

Hình 1.8 H  th ng ISEệ ốECU đượ ậc l p trình v i các giá tr  t c đ  đ ng c  tiêu chu n tớ ị ố ộ ộ ơ ẩ ương  ng v i cácứ ớ  

đi u ki n sau: nhi t đ  nề ệ ệ ộ ước làm mát THW, đi u hòa không b t hay t t A/C. Các c mề ậ ắ ả  

bi n truy n d n tín hi u đ n ECU, nó s  đi u khi n dòng khí b ng van ISC, quaế ề ẫ ệ ế ẽ ề ể ằ  

đường khí ph  đi u ch nh t c đ  không t i đ n tiêu chu n.ụ ề ỉ ố ộ ả ế ẩ

d) H  th ng ch n đoánệ ố ẩ  

ECU đ ng c  có m t h  th ng ch n đoán. ECU luôn luôn giám sát các tín hi uộ ơ ộ ệ ố ẩ ệ  đang được chuy n vào t  các c m bi n khác nhau. N u nó phát hi n m t s  c  v iể ừ ả ế ế ệ ộ ự ố ớ  

m t tín hi u vào, ECU s  ghi s  c  đó dộ ệ ẽ ự ố ướ ại d ng c a nh ng DTC (Mã ch n đoán hủ ữ ẩ ư 

h ng) và làm sáng MIL (Đèn báo hỏ ư h ng). N u c n ECU có th  truy n tín hi u c aỏ ế ầ ể ề ệ ủ  các DTC này b ng cách nh p nháy đèn MIL ho c hi n th  các DTC ho c các d  li uằ ấ ặ ể ị ặ ữ ệ  khác trên màn hình c a máy ch n đoán c m tay. Các ch c năng ch n đoán phát ra cácủ ẩ ầ ứ ẩ  DTC và các d  li u v  m t s  c  trên m t máy ch n đoán có d ng tiên ti n và hoànữ ệ ề ộ ự ố ộ ẩ ạ ế  

ch nh cao c a h  th ng đi n tỉ ủ ệ ố ệ ử

e) Phanh ABS

Hình 1.9 S  đ  h  th ng ABSơ ồ ệ ố      Thành ph n chính đó là c m bi n t c đ , c m bi n h i chuy nầ ả ế ố ộ ả ế ồ ể

B  đi u khi n ( ộ ề ể ECU) là b  đi u khi n b ng đi n t , b  não c a Abs. Nhi mộ ề ể ằ ệ ử ộ ủ ệ  

v  chính là ti p nh n, phân tích, so sánh nh ng thông tin mà b  ph n c m bi n g i v ụ ế ậ ữ ộ ậ ả ế ử ề  

Trường h p nh n th y xe r i vào tr ng thái an toàn, Ecu s  ra l nh cho các b  ph nợ ậ ấ ơ ạ ẽ ệ ộ ậ  khác kích ho tạ

B m th y l c ơ ủ ự  và các van đi u ch nh: b m th y l c cũng nh  b t c  m t hề ỉ ơ ủ ự ư ấ ứ ộ ệ 

th ng phanh n a nào khác v i xilanh hay piston thì đ u có tác d ng đi u ch nh l c đ yố ữ ớ ề ụ ề ỉ ự ẩ  

lượng d u tác đ ng lên má phanh. Khi l c bóp phanh quá l n v i m c an toàn s  c nầ ộ ự ớ ớ ứ ẽ ầ  

đ n van đi u ch nh tr  giúp.ế ề ỉ ợ

Khi kh  năng trả ượt bánh không còn thì các van s  di chuy n đ n v  trí khác giúpẽ ể ế ị  

ph c h i tác đ ng m nh nh t giúp xe d ng m t cách nhanh. Quá trình này ch  trong 1ụ ồ ộ ạ ấ ừ ộ ỉ  

ph n nh  c a m t giây và đầ ỏ ủ ộ ượ ặc l p đi l p l i cho đ n khi xe đ t tr ng thái cân b ngặ ạ ế ạ ạ ằ  

n đ nh nh t

Nguyên lý ho t đ ng c a phanh ABSạ ộ ủ

N u nh  đế ư ường bình thường thì s  có m t c a phanh ABS s  r t khó nh nự ặ ủ ẽ ấ ậ  

di n ch  khi xe khó phanh, đệ ỉ ường tr n, ơ ướt và c n phanh b t ng  thì khi đó phanh ABSầ ấ ờ  

m i phát huy tác d ng c a nó.ớ ụ ủ

Phanh ABS s  đ m nhi m vai trò phát hi n ra tình hu ng phanh x u và hẽ ả ệ ệ ố ấ ệ 

th ng s  duy trì m c đ  trố ẽ ứ ộ ượt và t c đ  quay bánh   m t gi i h n cho phép.ố ộ ở ộ ớ ạ

Khi trượt bánh thì h u h t tay lái đ u m t ki m soát nên ABS s  h  tr  vi cầ ế ề ấ ể ẽ ỗ ợ ệ  bóp­ nh  liên t c nh m h n ch  l c tác đ ng vào đĩa phanh khi ngả ụ ằ ạ ế ự ộ ười lái bóp ho cặ  

đ p phanh quá nhanh, l c l n và bánh xe quay. Sau đó h  th ng s  t  áp d ng l cạ ự ớ ệ ố ẽ ự ụ ự  phanh l n nh t đ  d ng phanh ho c phát hi n ra m i nguy khóa bánh m i.ớ ấ ể ừ ặ ệ ố ớ

Trong quá trình phan tích nh ng d  li u mà b  c m bi n   các bánh xe cungữ ữ ệ ộ ả ế ở  

c p thì n u nh  b  đi u khi n ABS c m th y m t chi c bánh nào đó s  b  khóa c ngấ ế ư ộ ề ể ả ấ ộ ế ẽ ị ứ  thì lúc này ABS đóng Valve đ  ngăn không cho d u đ  xu ng n a và m  Valve khiể ầ ổ ố ữ ở  

c n thi t đ  d u th ng l u thông bình thầ ế ể ầ ắ ư ường tr  l i nh m đ m b o cho bánh xe lănở ạ ằ ả ả  

đ u khi gi m t c ho c tránh đề ả ố ặ ược tình tr ng b  khóa c ng.ạ ị ứ

T  v n t c 20km/h tr  đi thì ABS s  t  đ ng v n hành m t cách nhanh chóngừ ậ ố ở ẽ ự ộ ậ ộ  

và chúng ta s  nghe th y ti ng click   bên trong máy. Khi xe di chuy n v i v n t cẽ ấ ế ở ể ớ ậ ố  

dưới 20km/h thì lúc này ABS s  ng ng ho t đ ng.ẽ ừ ạ ộ

1.2.2.Các h  th ng đi u khi n thân xeệ ố ề ể

Các h  th ng đi u khi n thân xe g m VSC­ESP­VSA  n đ nh thân xe.ệ ố ề ể ồ ổ ị

S  dĩở  ESP (Electronic Stability Program) r tấ  quan tr ngọ  là vì đi u này b n sề ạ ẽ 

c m nh n th y th c s  r t c n thi t nh  th  nàoả ậ ấ ự ự ấ ầ ế ư ế  khi b n đánh lái xe vào nh ng khúcạ ữ  cua g p   t c đ  cao.    ấ ở ố ộ

Nh  b nư ạ  đã bi t, khi b n đangế ạ  đi xe   t c đ  cao, vì m t lý do nào đóở ố ộ ộ  lái xe phanh g p khi đánh tay lái trên khúc cua tay áo h  qu  xe c a b n có th  bấ ệ ả ủ ạ ể ị l tậ  x y raả  

r t l n (do đánh lái thi uấ ớ ế  ho c th a). Ngoài lý do c a l c quán tính, đ  ma sát, tínhặ ừ ủ ự ộ  

ch t đấ ường, m t trong nh ng nguyên nhân chính t  y u t  k  thu t c a xe ô tô là bộ ữ ừ ế ố ỹ ậ ủ ộ truy n đ ng vi sai s  không th  gi  chi c xe c a b n v ng đề ộ ẽ ể ữ ế ủ ạ ữ ược trong tình hu ng nàyố  

do m t cân b ng hai bên thân xe khi lái vào đấ ằ ường vòng cua 

Hình 1.9 Tác d ng c a h  th ng ESPụ ủ ệ ố

Tác d ng c a h  th ng cân b ng đi n t ụ ủ ệ ố ằ ệ ử

Nguyên lý ho t đ ng c aạ ộ ủ  h  th ng cân b ng đi n t  ESPệ ố ằ ệ ử  đó là tín hi u tệ ừ các c m bi n gia t c, c m bi n t c đ  các bánh xe… t t c  sả ế ố ả ế ố ộ ấ ả ẽ được thu th p đ  xácậ ể  

đ nh tr ng thái chuy n đ ng th c t  B  đi u khi n CPU sị ạ ể ộ ự ế ộ ề ể ẽ so sánh k t qu  này v iế ả ớ  góc quay vô­lăng t  đó đ a ra các l nh đi u khi n góc xoay và t c đ  c a t ng bánhừ ư ệ ề ể ố ộ ủ ừ  

xe qua h  th ng phanhệ ố  ho c th m chíặ ậ  gi m công su t đ ng c  đ  rút b t l c tác đ ngả ấ ộ ơ ể ớ ự ộ  vào  bánh  xe làm  cho   chi c   xe  c a  b nế ủ ạ  nhanh  chóng  được  đ a  v   tr ng  thái   cânư ề ạ  

b ngằ  theo đúng mong mu n c a ngố ủ ười lái mà trong hành vi đi u khi n con ngề ể ười thì luôn có s  sai sót nh t đ nh, ESP s  làm đi u nàyự ấ ị ẽ ề  h  th ng cân b ng đi ntệ ố ằ ệ ử s  đi uẽ ề  

ch nh l i hành vi lái xe c a b n cho đúng.ỉ ạ ủ ạ

Hình 1.10 Hi u qu  c a h  th ng phanh cân b ng đi n t  ESPệ ả ủ ệ ố ằ ệ ử

Bên c nh đó, ESPạ  s  phân tích t c đ  quay c a t ng bánh xe đ  ph i h p v iẽ ố ộ ủ ừ ể ố ợ ớ  

h  th ng ch ng bó c ngệ ố ố ứ  phanh ABS ­ m t h  th ng nh p nhộ ệ ố ấ ả phanh liên t c nh mụ ằ  tri t tiêu quán tính lăng c a xeệ ủ  đ  đi u ti t l c trể ề ế ự ượt và l ch hệ ướng c a bánh xe. B tủ ấ  

k   xe   nào   có   trang   b   h   th ngỳ ị ệ ố  cân b ng   đi n   t   thì   đ u   cóằ ệ ừ ề  h   th ng   ch ngệ ố ố  

bó phanh  ABS, nh ng m t xe có ABS ch a ch c  đã có h  th ng cân b ng đi nư ộ ư ắ ệ ố ằ ệ  

tử ESP. 

1.2.3.Các h  th ng đi u khi n g m ô tôệ ố ề ể ầ

H  th ng đi u khi n g m ô tô g m: h p s  t  đ ng đi u khi n t  đ ng ECTệ ố ề ể ầ ồ ộ ố ự ộ ề ể ự ộ

V i các xe có h p s  t  đ ng thì ngớ ộ ố ự ộ ười lái xe không c n ph i suy tính khi nàoầ ả  

c n lên s  ho c xu ng s  Các bánh răng t  đ ng chuy n s  tùy thu c vào t c đ  xeầ ố ặ ố ố ự ộ ể ố ộ ố ộ  

và m c ph c t p bàn đ p ga. M t h p s  mà trong đó vi c chuy  s  bánh răng đứ ứ ạ ạ ộ ộ ố ệ ể ố ượ  c

đi u khi n b ng m t ECU đề ể ằ ộ ược g i là ECT và m t h p s  không s  d ng ECU đọ ộ ộ ố ử ụ ượ  c

g i là h p s  t  đ ng thu n th y l c. Hi n nay h u h t các xe đ u s  d ng ECT.ọ ộ ố ự ộ ầ ủ ự ệ ầ ế ề ử ụ

Các h p s  t  đ ng có th  chia thành hai lo i chính đó là h p s  độ ố ự ộ ể ạ ộ ố ượ ử ụ  c s  d ngtron gcasc xe FF( đ ng c    phía trộ ơ ở ước, d n đ ng bánh trẫ ộ ước) và casc xe FR ( đ ng cộ ơ phía trước, d n đ ng bánh sau). Các h p s  c a xe FF thì có b  d n đ ng cu i cùngẫ ộ ộ ố ủ ộ ẫ ộ ố  ( vi sai) l p bên ngoài. Lo i h p s  t  đ ng dùng trong xe FR đắ ạ ộ ố ư ộ ược g i là h p truy nọ ộ ề  

đ ng. Trong h p só truy n đ ng đ t ngang, h p truy n đ ng và b  d n đ ng cu iộ ộ ề ộ ặ ộ ề ộ ộ ẫ ộ ố  cùng được b  trí trong cùng m t v  h p. B  d n đ ng cu i cùng g m m t c p basnhố ộ ỏ ộ ộ ẫ ộ ố ồ ộ ặ  răng gi m t c ( bánh răng d n và bánh răng b  d n) và các bánh răng vi sai.ả ố ẫ ị ẫ

H p s  ECT s  d ng áp su t th y l c đ  t  đ ng chuy n đ i s  theo các tínộ ố ử ụ ấ ủ ự ể ự ộ ể ổ ố  

hi u đi u khi n c a ECU. Nh  b  c m bi n ECU đi u khi n các van đi n t  theoệ ề ể ủ ờ ộ ả ế ề ể ệ ừ  tình tr ng c a đ ng c  và c a xe. S  đ  các b  ph n h p s  ECT đạ ủ ộ ơ ủ ơ ồ ộ ậ ộ ố ược cho nh  hìnhư  sau:

Hình 1.11 S  đ  b  trí chi ti t h p s  t  đ ng ơ ồ ố ế ộ ố ự ộ

CHƯƠNG 2: GI I THI U CHUNG V  XE HONDA CIVICỚ Ệ Ề

Honda Civic xu t hi n l n đ u tiên   Vi t Nam vào năm 2006 trong lúc th  tr ng ôtôấ ệ ầ ầ ở ệ ị ườ  trong n c không m y sôi n i. Ngay l p t c sau khi ra m t, Honda Civic đã th c s  t o nênướ ấ ổ ậ ứ ắ ự ự ạ  

m t cu c cách m ng v  c nh tranh và góp ph n t o nên không khí sôi đ ng cho th  tr ngộ ộ ạ ề ạ ầ ạ ộ ị ườ  lúc b y gi ấ ờ Civic đã xu t hi n trên kh p m i m t báo, m i ph ng ti n truy n thông đ iấ ệ ắ ọ ặ ọ ươ ệ ề ạ  chúng v i hình  nh là m t chi c xe có thi t k  tr  trung, năng đ ng và v n hành ớ ả ộ ế ế ế ẻ ộ ậ m nh m ạ ẽ  

Đi u này đánh đúng vào tâm lý ng i tiêu dùng và đã th t s  t o nên s  ph n khích.ề ườ ậ ự ạ ự ấ

Thành công r c r  ngay sau đó c a Civic đã hâm nóng th  trự ỡ ủ ị ường xe h i Vi t Namơ ệ  

và không khí  y kéo dài đ n t n năm 2009 khi mà Toyota đã có nh ng n  l c l y l i vấ ế ậ ữ ỗ ự ấ ạ ị 

th  v i b n nâng c p cho Altis và ngế ớ ả ấ ười tiêu dùng đã quá quen thu c v i hình  nh c aộ ớ ả ủ  Civic. V i m t làn sóng c nh tranh m i đ n t  r t nhi u hãng xe khác, Civic v n đangớ ộ ạ ớ ế ừ ấ ề ẫ  duy trì v  th  c a mình là m t đ i th  c nh tranh “s  1” cho v  trí quán quân c aị ế ủ ộ ố ủ ạ ố ị ủ  Toyota Altis

4540

2700 910

1530

1750 1500

Xe ôtô Honda Civic là lo i xe đ u tiên, lo i sedan h ng trung c a hãng Hondaạ ầ ạ ạ ủ  

đượ ảc s n xu t và l p ráp t i Vi t Nam. Civic th  h  th  8 v i nhi u tính năng vấ ắ ạ ệ ế ệ ứ ớ ề ượ  t

tr i và độ ược trang b  nhi u thi t b  an toàn, đ t tiêu chu n an toàn 5 sao c a Euro­ị ề ế ị ạ ẩ ủNCAP (chương trình đánh giá đ  an toàn c a xe m i t i Châu Âu). Các h  th ng anộ ủ ớ ạ ệ ố  toàn bao g m c u t o thân xe tồ ấ ạ ương thích khi va ch m có kh  năng t  b o v  cao vàạ ả ự ả ệ  

c i thi n m c tả ệ ứ ương thích v i xe khác. H  th ng an toàn th  đ ng v i hai túi khí,ớ ệ ố ụ ộ ớ  trong s  các h  th ng phanh hi n đ i trên xe ph i k  đ n h  th ng phanh đố ệ ố ệ ạ ả ể ế ệ ố ược tích 

h p các h  th ng nh : h  th ng ch ng bó c ng bánh xe ABS(Anti­lock Brake System);ợ ệ ố ư ệ ố ố ứ  

h  th ng phân ph i l c phanh đi n t  EBD (Electronical Brake­Force Distribution).ệ ố ố ự ệ ử

2.2. Các thông s  k  thu t c a xe Honda Civicố ỹ ậ ủ

 Các thông s  k  thu t c a xe Honda Civic đố ỹ ậ ủ ược th  ể hi n dệ ướ b ng sau– [3]i  ả

Nh  v y,   chư ậ ở ương 2 ta đã gi i thi u t ng quan v  xe và các h  th ng có trênớ ệ ổ ề ệ ố  

xe.   chỞ ương 3 s  đẽ ược gi i thi u rõ h n v  h  th ng phanh trên xe ôtô Honda Civic.ớ ệ ơ ề ệ ố

CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH K T C U C A H  TH NG PHANHẾ Ấ Ủ Ệ Ố  TRÊN XE 

HONDA CIVIC

H  th ng phanh dùng đ  gi m t c đ  c a ô tô đ n m t t c đ  nào đó ho cệ ố ể ả ố ộ ủ ế ộ ố ộ ặ  

d ng h n ô tô l i, h  th ng phanh còn ph i đ m b o gi  cho ô tô   tr ng thái đ ngừ ẳ ạ ệ ố ả ả ả ữ ở ạ ứ  yên khi không d ch chuy n hay đ  xe trên nhi u đ a hình khác nhau.ị ể ỗ ề ị

3.1. Công d ng, yêu c u c a h  th ng phanhụ ầ ủ ệ ố

3.1.1. Công d ng h  th ng phanhụ ệ ố

H  th ng phanh còn đ m b o cho ô tô chuy n đ ng an toàn   t c đ  cao nângệ ố ả ả ể ộ ở ố ộ  cao năng su t v n chuy n.ấ ậ ể

3.1.2. Yêu c u c a h  th ng phanhầ ủ ệ ố

H  th ng phanh là m t b  ph n quan tr ng c a xe ô tô đ m nh n ch c năng anệ ố ộ ộ ậ ọ ủ ả ậ ứ  toàn ch  đ ng, c n đ m b o các yêu c u sau đây:ủ ộ ầ ả ả ầ

Có hi u qu  phanh cao nh t   t t c  các bánh xe trong m i trệ ả ấ ở ấ ả ọ ường h p.ợ

Ho t đ ng êm d u nh  nhàng đ  gi m cạ ộ ị ẹ ể ả ường đ  lao đ ng c a ngộ ộ ủ ười lái

Có đ  nh y cao đ  thích  ng nhanh v i các trộ ậ ể ứ ớ ường h p nguy hi m.ợ ể

Đ m b o vi c phân b  mômen phanh trên các bánh xe ph i theo nguyên t c sả ả ệ ố ả ắ ử 

d ng hoàn toàn tr ng lụ ọ ượng bám khi phanh v i m i cớ ọ ường đ ộ

Không có hi n tệ ượng t  xi t.ự ế

3.2. C u t o chung, nguyên lý ho t đ ng c a h  th ng phanhấ ạ ạ ộ ủ ệ ố

7

8

13

Hình 2.1:  S  đ  b  trí h  th ng phanh trên xe Honda Civic ơ ồ ố ệ ố

1. Bàn đ p phanh; 2. Tr  l c phanh; 3. Xi lanh phanh chính; ạ ợ ự 4,9. C  c u phanh;5,8. C m bi n  t c đ ; 6. B  ch p hành và ECU đi u khi n tr ơ ấ ả ế ố ộ ộ ấ ề ể ượ   t;

7. ECU đ ng c ộ ơ b) S  đ  b  trí d ng t ng quát ơ ồ ố ạ ổ

M ch thu  l c trên xe ABS đạ ỷ ự ược b  trí d ng m ch đố ạ ạ ường chéo

Dưới đây là s  đ  m ch th y l c ABS trên xe Honda Civic:ơ ồ ạ ủ ự

1 2

3 4

c m bi n t c đ ; 5,10. C m c  c u phanh; 6. B  ch p hành ABS ả ế ố ộ ụ ơ ấ ộ ấ

7. ECU đi u khi n tr ề ể ượ t; 8. Gi c ch n đoán DLC3; 9. Đèn báo trên ắ ẩ  

b ng táp lô ả

3.2.2. Nguyên lý làm vi c chungệ

­ Khi đ p phanh d u áp su t cao trong xi lanh phanh chính (3) đạ ầ ấ ược khu ch đ i b i trế ạ ở ợ 

l c s  đự ẽ ược truy n đ n các xi lanh bánh xe và th c hi n quá trình phanh.ề ế ự ệ

­ N u có 1 trong các bánh xe có d u hi u t c đ  gi m h n so v i các bánh khác (s pế ấ ệ ố ộ ả ơ ớ ắ  

bó c ng) tín hi u này đứ ệ ược ECU (7) x  lý và ECU đi u khi n b  ch p hành phanh 6ử ề ể ộ ấ  (các van đi n 2 v  trí) làm vi c đ  gi m áp su t d u trong xi lanh bánh xe đó đ  nóệ ị ệ ể ả ấ ầ ể  không b  bó c ng. ị ứ

­ N u có h  h ng trong h  th ng ABS thì đèn báo ABS trên b ng táp lô (9) sáng lên và côngế ư ỏ ệ ố ả  

vi c ki m tra ph i đ c ti n hành thông qua gi c 8 bàng máy ch n đoán. ệ ể ả ượ ế ắ ẩ

* Nh ng đ c đi m k t c u c a h  th ng phanh ữ ặ ể ế ấ ủ ệ ố

­ C  c u phanh:  Là ki u phanh đĩa có calip c  đ nh, đĩa phanh thông gió giúp làm mát t tơ ấ ể ố ị ố  trong quá trình ho t đ ng.ạ ộ

­ Phanh d ng ki u tang tr ng tích h p trên 2 bánh sau,  đi u khi n và d n đ ng b ng cừ ể ố ợ ề ể ẫ ộ ằ ơ khí

­ Tr  l c phanh s  d ng b u tr  l c ki u chân không bu ng kép có k t c u nh  g n nh ngợ ự ử ụ ầ ợ ự ể ồ ế ấ ỏ ọ ư  

đ t hi u qu  tr  l c cao.ạ ệ ả ợ ự

­ Trang b  ABS trên 4 bánh.ị

­ Trang b  h  th ng phân ph i l c phanh đi n t  EBD.ị ệ ố ố ự ệ ử

* S  tích h p c a các h  th ng trên đã t o ra m t h  th ng phanh t i  u nâng caoự ợ ủ ệ ố ạ ộ ệ ố ố ư  tính nang an toàn ch  đ ng c a xe.ủ ộ ủ

3.2.3. H  th ng phanh công tácệ ố

3.2.3.1. C  c u phanh đĩa ơ ấ

Hình 2.3: S  đ  chung m t c  c u phanh đĩa ơ ồ ộ ơ ấ

* Các b  ph n c a c  c u pha nh đĩa bao g m:ộ ậ ủ ơ ấ ồ

­ M t đĩa phanh độ ượ ắc l p v i moay  c a bánh xe và quay cùng bánh xe.ớ ơ ủ

­ M t giá đ  c  đ nh trên d m c u trong đó có đ t các xi lanh bánh xe.ộ ỡ ố ị ầ ầ ặ

­ Hai má phanh d ng ph ng đạ ẳ ược đ t   hai bên c a đĩa phanh và đặ ở ủ ược d n đ ng b iẫ ộ ở  các piston c a các xi lanh bánh xe.ủ

Lo i giá đ  c  đ nh: Trên giá đ  b  trí hai xi lanh bánh xe   hai phía c a đĩaạ ỡ ố ị ỡ ố ở ủ  phanh. Trong các xi lanh có piston, m t đ u c a nó luôn tì vào các má phanh. M tộ ầ ủ ộ  

đường d u t  xi lanh chính d n đ n c  hai xi lanh bánh xe.ầ ừ ẫ ế ả

* Đĩa phanh s  d ng trên xe Honda Civic là lo i đĩa hút gió (làm mát)ử ụ ạ

* C  c u phanh đĩa s  d ng trên xe Honda Civic là lo i có giá đ  c  đ nh:ơ ấ ử ụ ạ ỡ ố ị

Hình 2.4: K t c u c  c u phanh d ng đĩa ế ấ ơ ấ ạ

Lo i giá đ  c  đ nh: Trên giá đ  b  trí hai xi lanh bánh xe   hai phía c a đĩaạ ỡ ố ị ỡ ố ở ủ  phanh. Trong các xi lanh có piston, m t đ u c a nó luôn tì vào các má phanh. M tộ ầ ủ ộ  

đường d u t  xi lanh chính d n đ n c  hai xi lanh bánh xe.ầ ừ ẫ ế ả

* Đĩa phanh s  d ng trên xe Honda Civic là lo i đĩa hút gió (làm mát)ử ụ ạ

t i các xi lanh phanh bánh và tác d ng vào pít tông đ y má phanh (gu c phanh) tácớ ụ ẩ ố  

d ng vào đĩa phanh (tr ng phanh) làm  gi m t c đ  và d ng xe.ụ ố ả ố ộ ừ

b.  u, nh Ư ượ c đi m c a h  th ng phanh d n đ ng thu  l c ể ủ ệ ố ẫ ộ ỷ ự

*  u đi m: Ư ể

­ Phanh đ ng th i các bánh xe v i s  phân b  l c phanh theo yêu c u.ồ ờ ớ ự ố ự ầ

­ Hi u su t cao, đ  nh y t t.ệ ấ ộ ạ ố

­ K t c u đ n gi n, đế ấ ơ ả ược s  d ng r ng rãi trên các lo i ôtô.ử ụ ộ ạ

* Nhược đi m:ể

­ Không th  cho t  s  truy n l n vì t  l  v i l c bàn đ p.ể ỷ ố ề ớ ỷ ệ ớ ự ạ

­ Có h  h ng thì h  th ng làm vi c kém hi u qu ư ỏ ệ ố ệ ệ ả

­ Hi u su t có th  th p khi   nhi t đ  môi trệ ấ ể ấ ở ệ ộ ường th pấ

* Ph m vi s  d ng: Phanh d u đa s  b  trí trên xe con, xe t i nh  và trungạ ử ụ ầ ố ố ả ỏ  bình

c. D n đ ng thu  l c hai dòng ẫ ộ ỷ ự

D n đ ng hai dòng có nghĩa là t  đ u ra c a xi lanh chính có hai đẫ ộ ừ ầ ủ ường d uầ  

đ c l p d n đ n các bánh xe c a ôtô. Đ  có hai đ u ra đ c l p ngộ ậ ẫ ế ủ ể ầ ộ ậ ười ta có th  sể ử 

d ng m t xi lanh chính đ n k t h p v i m t b  chia dòng ho c s  d ng xi lanhụ ộ ơ ế ợ ớ ộ ộ ặ ử ụ  chính kép

Hi n nay d n đ ng hai dòng đệ ẫ ộ ược dùng nhi u do nó có nh ng  u đi m h nề ữ ư ể ơ  

h n lo i d n đ ng m t dòngẳ ạ ẫ ộ ộ

*S  đ  h  th ng d n đ ng th y l c hai dòng: ơ ồ ệ ố ẫ ộ ủ ự

Hình 2.6: H  th ng d n đ ng thu  l c 2 dòng ệ ố ẫ ộ ỷ ự 2.2.3.3. Tr  l c chân không ợ ự

a. C u t o: ấ ạ

Hình 2.7: S  đ  b  tr  l c chân không ơ ồ ộ ợ ự

1. Piston xilanh chính; 2. Vòi chân không; 3. Màng chân không; 4. Van chân không; 5. 

Van khí ; 6. Van đi u khi n; 7. L c khí;  ề ể ọ 8. Thanh đ y; 9. Bàn đ p ẩ ạ

B  cộ ường hoá chân không s  d ng ngay đ  chân không   đử ụ ộ ở ường  ng n p c aố ạ ủ  

đ ng c , đ a đ  chân không này vào khoang A c a b  cộ ơ ư ộ ủ ộ ường hóa, còn khoang B khi phanh được thông v i khí tr i.ớ ờ

b. Nguyên lý làm vi c:  ệ

Khi không phanh c n đ y 8 d ch chuy n sang ph i kéo van khí 5 và van đi uầ ẩ ị ể ả ề  khi n 6 sang ph i, van khí tì sát van đi u khi n đóng để ả ề ể ường thông v i khí tr i, lúc nàyớ ờ  

bu ng A thông v i bu ng B qua hai c a E và F và thông v i đồ ớ ồ ử ớ ường  ng n p. Không cóố ạ  

s  chênh l ch áp su t   2 bu ng A, B, b u cự ệ ấ ở ồ ầ ường hoá không làm vi c. Khi phanh dệ ướ  itác d ng c a l c bàn đ p, c n đ y 8 d ch chuy n sang trái đ y các van khí 5 và vanụ ủ ự ạ ầ ẩ ị ể ẩ  

đi u khi n 6 sang trái. Van đi u khi n tì sát van chân không thì d ng l i còn van khíề ể ề ể ừ ạ  

ti p t c di chuy n tách r i van khí. Lúc đó đế ụ ể ờ ường thông gi a c a E và F đữ ử ược đóng l iạ  

và m  đở ường khí tr i thông v i l  F, khi đó áp su t c a bu ng B b ng áp su t khí tr i,ờ ớ ỗ ấ ủ ồ ằ ấ ờ  còn áp su t bu ng A b ng áp su t đấ ồ ằ ấ ường  ng n p ( = 0,5 KG/cmố ạ 2). Do đó gi a bu ngữ ồ  

A và bu ng B có s  chênháp su t (= 0,5 KG/cmồ ự ấ 2). Do s  chênh l ch áp su t này màự ệ ấ  màng cường hoá d ch chuy n sang trái tác d ng lên piston 1 m t l c cùng chi u v iị ể ụ ộ ự ề ớ  

l c bàn đ p c a ngự ạ ủ ười lái và ép d u t i các xi lanh bánh xe đ  th c hi n quá trìnhầ ớ ể ự ệ  phanh

N u gi  chân phanh thì c n đ y 8 và van khí 5 s  d ng l i còn piston 1 ti p t cế ữ ầ ẩ ẽ ừ ạ ế ụ  

di chuy n sang trái do chênh áp. Van đi u khi n 6 v n ti p xúc v i van chân không 4ể ề ể ẫ ế ớ  

nh  lò xo nh ng di chuy n cùng piston 1, đờ ư ể ường thông gi a  l  E, F v n b  b t kín. Doữ ỗ ẫ ị ị  van đi u khi n 6 ti p xúc v i van khí 5 nên không khí b  ngăn không cho vào bu ng B.ề ể ế ớ ị ồ  

Vì th  piston không d ch 1 chuy n n a và gi  nguyên l c phanh hi n t i. ế ị ể ữ ữ ự ệ ạ

Khi nh  bàn đ p phanh, lò xo kéo đòn bàn đ p phanh v  v  trí ban đ u, lúc đóả ạ ạ ề ị ầ  van 5 bên ph i đả ược m  ra thông gi a bu ng A và bu ng B qua c a E và F, khi đó hở ữ ồ ồ ử ệ 

th ng phanh   tr ng thái không làm vi c. ố ở ạ ệ

c.  u, nh Ư ượ c đi m:  ể

­ T n d ng đậ ụ ược đ  chênh áp gi a khí tr i và độ ữ ờ ường  ng n p khi đ ng c  làm vi cố ạ ộ ơ ệ  

mà không  nh hả ưởng đ n công su t c a đ ng c , v n đ m b o đế ấ ủ ộ ơ ẫ ả ả ược tr ng t i chuyênọ ả  

ch  và t c đ  khi ôtô chuy n đ ng. Ngở ố ộ ể ộ ượ ạc l i khi phanh có tác d ng làm cho côngụ  

su t c a đ ng c  có gi m vì h  s  n p gi m, t c đ  c a ôtô lúc đó s  ch m l i m t ítấ ủ ộ ơ ả ệ ố ạ ả ố ộ ủ ẽ ậ ạ ộ  làm cho hi u qu  phanh cao. B o đ m đệ ả ả ả ược quan h  t  gi a l c bàn đ p và v i l cệ ỷ ữ ự ạ ớ ự  phanh. So v i phớ ương án dùng tr  l c phanh b ng khí nén, thì k t c u b  cợ ự ằ ế ấ ộ ường hoá chân không đ n gi n h n nhi u, kích thơ ả ơ ề ước g n nh , d  ch  t o, giá thành r , d  bọ ẹ ễ ế ạ ẻ ễ ố trí trên xe

­ Đ  chân không khi thi t k  l y là 0,5 KG/cmộ ế ế ấ 2, áp su t khí tr i là 1 KG/cmấ ờ 2, do đó độ chênh áp gi a hai bu ng c a b  cữ ồ ủ ộ ường hoá không l n. Mu n có l c cớ ố ự ường hoá l n thìớ  

ph i tăng ti t di n c a màng, do đó kích thả ế ệ ủ ướ ủc c a b  cộ ường hoá tăng lên

­ Phương án này ch  thích h p v i phanh d u lo i lo i xe du l ch, xe v n t i, xe kháchỉ ợ ớ ầ ạ ạ ị ậ ả  

có t o tr ng nh  và trung bình.ả ọ ỏ

2.2.3.4. H  th ng phanh có ABS, EB ệ ố

Quá trình gi m t c trên xe h i ngày càng an toàn h n trong các tình hu ng kh n c p,ả ố ơ ơ ố ẩ ấ  

nh  s  tr  giúp c a công ngh  nh  ch ng bó c ng bánh xe, phân b  l c phanh và hờ ự ợ ủ ệ ư ố ứ ổ ự ỗ 

tr  phanh g p. Trong đó m i công ngh  l i đ m nhi m t ng y u t  nh  b  ch ng bóợ ấ ỗ ệ ạ ả ệ ừ ế ố ư ộ ố  

c ng bánh xe ABS giúp tài x  gi  đứ ế ữ ược hướng lái, h  th ng phân b  phanh đi n tệ ố ổ ệ ử EBD ki m soát cân b ng còn BA gi m thi u quãng để ằ ả ể ường phanh…

a. H  th ng ch ng bó c ng bánh xe ABS  ệ ố ố ứ

ABS đi u khi n áp su t d u tác d ng lên các xi lanh bánh xe đ  ngăn không cho bánhề ể ấ ầ ụ ể  

xe b  bó c ng (trị ứ ượ ết l t) khi phanh trên đường tr n hay khi phanh g p. Nó cũng đ mơ ấ ả  

b o tính  n đ nh d n hả ổ ị ẫ ướng trong quá trình phanh, nên xe không b  m t lái.ị ấ

* S  đ  c u t o chung h  th ng ABS: ơ ồ ấ ạ ệ ố

­ B  trí trên xe tu  theo t ng xe mà có nh ng cách b  trí khác nhau tuy nhiên v  c  b nố ỳ ừ ữ ố ề ơ ả  thì c u t o và ho t đ ng là gi ng nhau.ấ ạ ạ ộ ố

­ M t s  b  ph n chính c a h  th ng phanh ABS: B  đi u khi n ABS ECU, b  ch pộ ố ộ ậ ủ ệ ố ộ ề ể ộ ấ  hành phanh ABS, van đi u khi n, các c m bi n t c đ  góc bánh xe…    ề ể ả ế ố ộ

Hình 2.8: S  đ  làm vi c c a h  th ng ABS ơ ồ ệ ủ ệ ố

1. ECU ABS; 2. B  ch p hành phanh; 3. C m bi n t c đ   bánh xe;4. Rô ộ ấ ả ế ố ộ  

to c m bi n ả ế +) Nguyên lý làm vi c chung c a ABS: ệ ủ

 ­ C m bi n t c đ  góc c a bánh xe luôn ho t đ ng và luôn g i tín hi u v  ABS ECU.ả ế ố ộ ủ ạ ộ ử ệ ề  ABS ECU theo dõi tình tr ng các bánh xe và s  thay đ i t c đ  bánh xe t  t c đ  gócạ ự ổ ố ộ ừ ố ộ  

c a bánh xe.ủ

­ Khi phanh g p ABS ECU đi u khi n các b  ch p hành đ  cung c p áp su t t i  uấ ề ể ộ ấ ể ấ ấ ố ư  cho m i xi lanh phanh . C m đi u khi n thu  l c h  th ng phanh ho t đ ng theoỗ ụ ề ể ỷ ự ệ ố ạ ộ  

m nh l nh t  ECU, tăng gi m hay gi  nguyên áp su t d u khi c n đ  đ m b o h  sệ ệ ừ ả ữ ấ ầ ầ ể ả ả ệ ố 

trượ ốt t t nh t (10­30%) do đó tránh đấ ược bó c ng bánh xe.ứ

b. H  th ng Phân ph i l c phanh đi n t  EBD (electric brake force distribution)  ệ ố ố ự ệ ử

EBD đ  th c hi n vi c phân ph i l c phanh gi a bánh trể ự ệ ệ ố ự ữ ước và sau theo đi uề  

ki n xe ch y. Ngoài ra trong khi quay vòng nó cũng đi u khi n l c phanh các bánh bênệ ạ ề ể ự  

ph i và bên trái giúp duy trì  n đ nh c a xe.ả ổ ị ủ

+ Phân ph i l c phanh c a các bánh tr ố ự ủ ướ c/sau:  N u tác đ ng c a các phanh trong khiế ộ ủ  

xe đang ch y ti n th ng, b  chuy n t i tr ng s  gi m t i tr ng tác đ ng lên các bánhạ ế ẳ ộ ể ả ọ ẽ ả ả ọ ộ  sau. ECU xác đ nh đi u ki n này b ng các tín hi u t  các c m bi n t c đ  và đi uị ề ệ ằ ệ ừ ả ế ố ộ ề  khi n b  ch p hành ABS đ  đi u ch nh t i  u s  phân ph i l c phanh đ n các bánhể ộ ấ ể ề ỉ ố ư ự ố ự ế  xe

+ Phân ph  l c phanh gi a các bánh 2 bên khi quay vòng ố ự ữ

N u tác đ ng các phanh trong khi xe đang quay vòng, t i tr ng tác đ ng vào cácế ộ ả ọ ộ  bánh bên trong s  tăng lên ECU xác đ nh đi u ki n này b ng các tín hi u t  các c mẽ ị ề ệ ằ ệ ừ ả  

bi n t c đ  và đi u khi n b  ch p hành đ  đi u ch nh t i  u s  phân ph i l c phanhế ố ộ ề ể ộ ấ ể ề ỉ ố ư ự ố ự  

t i bánh xe bên trong.ớ

3.2.4. H  th ng phanh d ngệ ố ừ

3.2.4.1. D n đ ng phanh d ng ẫ ộ ừ

­ D n đ ng phanh d ng tác đ ng lên tr c th  c p h p s : ẫ ộ ừ ộ ụ ứ ấ ộ ố

Hình 2.9: C  c u phanh b  trí  đ u ra h p s ơ ấ ố ở ầ ộ ố

1. Tay phanh; 2. Thân c a c  c u ép; 3. c n ép ; 4. Gu c phanh; 5.Con đ i; ủ ơ ấ ầ ố ộ

6. Tr ng phanh; 7.Vít đi u ch nh; 8.Đĩa c  đ nh; 9. Đai  c đi u ch nh c a c n d n ố ề ỉ ố ị ố ề ỉ ủ ầ ẫ  

đ ng; 10. C n trung gian;11. C n d n đ ng ộ ầ ầ ẫ ộ

3.2.4.2. Nguyên lý ho t đ ng c a d n đ ng phanh c  khí: ạ ộ ủ ẫ ộ ơ

Nguyên lý c  b n cho lo i trên đó là s  truy n đ ng nh  các c  c u c  khí nhơ ả ạ ự ề ộ ờ ơ ấ ơ ư tay đòn, dây cáp…l c tác đ ng t  tay ho c chân ngự ộ ừ ặ ười lái xe s  đẽ ược truy n t i cề ớ ơ 

c u phanh thông qua đòn kéo, ho c đòn kéo k t h p dây cáp  vàthôngthấ ặ ế ợ ường các đòn kéo đ u có quan h  hình h c v i nhau theo nguyên tác tăng d n t  s  truy n.ề ệ ọ ớ ầ ỷ ố ề

*  u nh Ư ượ c đi m: ể

­  u đi m: C u t o đ n gi n giá thành r Ư ể ấ ạ ơ ả ẻ

­ Nhược đi m: L c phanh nh  hi u su t truy n l c không cao.ể ự ỏ ệ ấ ề ự

3.3. K t c u c a c  c u phanhế ấ ủ ơ ấ

3.3.1. C u t oấ ạ

 Trên xe Honda Civic c  c u phanh trơ ấ ước và sau đ u là c  c u phanh đĩa và thu cề ơ ấ ộ  

ki u calíp di đ ng đi u khác bi t c  b n c a 2 c  c u phanh trể ộ ề ệ ơ ả ủ ơ ấ ước và sau ch  là th ngỉ ố  

s  đĩa phanh, ki u đĩa phanh và đ c bi t là trên phanh sau c a xe thì đĩa phanh có tr ngố ể ặ ệ ủ ố  phanh t c là v a tr ng v a đĩa (tr ng cho phanh đ , đĩa cho phanh chính).ứ ừ ố ừ ố ỗ

Hình 2.10: C u t o c  c u phanh tr ấ ạ ơ ấ ướ c và sau

má phanh và đĩa phanh s  giúp gi m t c đ  c a xe và d ng xe (đĩa phanh l p trên maoy  ).ẽ ả ố ộ ủ ừ ắ ơ

­ Khi thôi đ p phanh ạ : Do dòng d u h i v  bình ch a và xi lanh phanh chính nên l c tácầ ồ ề ứ ự  

d ng lên pít tông và càng phanh gi m d n và quá trình chuy n đ ng c a pít tông và càngụ ả ầ ể ộ ủ