Giáo trình kỹ năng quản lý tài chính cá nhân

Hướng dẫn giáo viên một số phương pháp và kiến thức giảng dạy kỹ năng mềm đặc biệt là các kỹ năng quản lý tài chính cá nhân.Giáo trình giúp giáo viên và sinh viên nắm rõ những mục tiêu chính của bài học. Giúp liệt kê các vật dụng, công cụ, tài liệu, văn phòng phẩm cần để tiến hành 1 bài giảng dạy.Hướng dẫn cách thức thực hiện bài giảng theo phương pháp tương tác, giáo dục chủ động lấy học viên làm trung tâm. Đồng thời, ghi chú rõ các cách dẫn dắt, đúc kết nội dung kiến thức để giáo viên truyền tải đến sinh viên. Đồng thời, hướng dẫn và biểu mẫu cho các bài tập cá nhân, bài tập nhóm

Trang 1

DỰ ÁN NÂNG CAO NĂNG LỰC TÌM VIỆC LÀM CHO SINH VIÊN NHẬP CƯ GIÁO TRÌNH GIÁO DỤC TÀI CHÍNH

Chịu trách nhiệm phát triển nội dung:

NGUYỄN HOÀNG KHÁNH TIÊN

Góp ý nội dung:

LÊ THỊ THÙY DƯƠNG

Chúng tôi cũng xin gửi lời cảm ơn trân trọng đến Quỹ Citi, Thành Đoàn Thành phố Cần Thơ và 20 Báo cáo viên của dự án “Giáo dục tài chính cho Sinh viên” đã hỗ

trợ chúng tôi hoàn thành giáo trình này.

Tháng 07/2014.

Trang 2

HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG GIÁO TRÌNH

Bài 1: Tiền là gì – Vai trò của tiền trong cuộc sống 1h45’ Trang 3

Bài 2: Nhu Cầu & Mong Muốn Ra quyết định chi tiêu 1h20’ Trang 11

UỒN

I Mục Tiêu Giúp Người hướng dẫn (NHD) và Học viên (HV) nắm

rõ những mục tiêu chính của bài học Giáo trình

II Chuẩn bị Liệt kê các vật dụng, công cụ, tài liệu, văn phòng phẩm

cần để tiến hành 1 bài giảng dạy Giáo trình

III Các bước thực hiện

Hướng dẫn cách thức thực hiện bài giảng theo phươngpháp tương tác, giáo dục chủ động lấy học viên làmtrung tâm Đồng thời, ghi chú rõ các cách dẫn dắt, đúckết nội dung kiến thức để NHD truyền tải đến HV

Trang 3

THỜI GIAN: 1h45’

I MỤC TIÊU:

Khi kết thúc bài học này, học viên (HV) sẽ:

1 Nắm được 03 chức năng cơ bản của tiền

2 Hiểu đúng vai trò của tiền trong đời sống

3 Hiểu được ý nghĩa và tầm quan trọng của việc quản lý tiền bạc hiệu quả

II CHUẨN BỊ:

- Giấy A1 (6 tờ), 4 Bút lông, 1 cuộn băng keo giấy loại 3-5cm

- Đồng hồ hoặc thiết bị tính giờ cho các hoạt động thảo luận, trình bày

- Photo/Gửi emailTài liệu tham khảo cho Học viên vào cuối buổi

III CÁC BƯỚC THỰC HIỆN

HOẠT ĐỘNG 1: VAI TRÒ VÀ CHỨC NĂNG CỦA TIỀN TRONG CUỘC SỐNG (45’)

3 Những người con mắt lá …, lông mày lá liễu đáng trăm … tiền (RĂM – QUAN)

4 Tiền trao… múc (CHÁO)

5 Mua … ba vạn, bán … ba đồng (DANH)

6 …đồng vốn, bốn đồng lời (MỘT)

7 … đi trước là … khôn (ĐỒNG TIỀN)

8 … chồng … vợ (CỦA – CÔNG)

Trang 4

9 Của thiên … địa (TRẢ)

10 Tiền là Tiên là Phật, là … của tuổi trẻ, là … của tuổi già, là … danh vọng, là che thân (SỨCBẬT – SỨC KHỎE – CÁI ĐÀ – CÁI LỌNG)

NHD dựa vào trò chơi này, khéo léo giới thiệu về sự hiện diện và tầm quan trọng của tiền trong cuộc sốnghằng ngày Sau đó dẫn dắt vào bài học hôm nay

 Cùng suy nghĩ : (25’)

NHD hỏi cả lớp : Chúng ta vừa tham gia trò chơi Khởi động về các câu ca dao tục ngữ trong cuộc sống vềtiền bạc Bây giờ các nhóm sẽ có 5ph để thảo luận câu hỏi “Tiền là gì”, khuyến khích các nhóm có thể vẽhình, làm thơ, sáng tạo lời hát trên nền nhạc sẵn có, tưởng tượng để mô tả cách hiểu của mình về Tiền

Phát cho mỗi nhóm 1 tờ giấy A1 và bút lông Các nhóm sẽ tự trình bày phần thảo luận của mình Mỗinhóm có 3ph để trình bày

Sau đó, NHD có thể sử dụng các ví dụ minh họa sau để giải thích làm rõ vấn đề với HV

áo được cắt may với kỹ thuật phức tạp hơn Vậy số tiền được trả là 1 cách đolường mức độ đầu tư vào công việc cũng như kỹ năng của người công nhân đó

2 Phương tiện

trao đổi

Người bán thịt ở chợ không thể mang 1 kg thịt đến trường để nộp vào thay chotiền học phí của con họ được Nhà trường cũng không thể nhận 1kg thịt này đểtrả tiền lương tháng cho cán bộ công nhân viên Cán bộ công nhân viên cũngkhông thể mang 1kg thịt này để đưa cho người bán xăng khi đổ xăng được Vậy,

họ cần 1 vật được mọi người trong XH chấp nhận trao đổi ngang giá dùng để đổilấy hàng hóa và vật dụng cần thiết Cho nên tiền là vật để trao đổi hợp pháp vàđược mọi người đồng ý dùng làm phương tiện trao đổi Với một số tiền nhấtđịnh, người bán thịt có thể trả tiền học phí cho con Nhà trường có thể trả lươngcho cán bộ nhân viên, và cán bộ nhân viên có thể tùy thích mà trao đổi lấy xănghoặc đồ dùng cần thiết cho cuộc sống

Trang 5

3 Phương tiện

tích lũy

Tích lũy bằng tiền dễ dàng để mang đi khắp nơi, thuận tiện để cất trữ riêng tư(bỏ túi, bỏ ống heo, gửi ngân hàng…) và chuyển đổi ngoại tệ hoặc mua sắm tàisản VD: Nếu người nông dân tích lũy gia tài bằng việc mua bò làm tài sản.Những con bò này mỗi lần muốn chuyển nhượng thì phải di chuyển khó khănhơn Việc cất trữ riêng tư cũng không phải dễ vì không thể bỏ vào két sắt, cũngkhông thể gửi vào ngân hàng Đồng thời con bò không giữ nguyên giá trị mà còngià đi theo thời gian, sức khỏe cũng yếu đi nên năng suất lao động có thể giảm

đi Ngoài ra, để duy trì tài sản là con bò thì người nông dân còn phải đầu tư thờigian, tiền bạc và công sức để nuôi và chăm sóc con bò này Muốn sử dụng 1phần của “tài sản” này cũng không được vì không thể cắt 1 cái đuôi hay 1 cáichân của con bò để bỏ bao thư mừng đám cưới bạn bè Do đó, người nông dânkhi chuyển sang cất trữ bằng tiền thì sẽ đáp ứng được nhu cầu tích lũy của mình

Sau đó tổng kết :

Khái niệm về Tiền

- Tiền là thứ mọi người đều cam kết và đồng ý sử dụng để thanh toán, trao đổi lấy hàng hóa/

dịch vụ cần thiết và mang tính dễ thu nhận (nghĩa là mọi người sẵn sàng chấp nhận sử dụng)

- Tiền cũng là thứ được xã hội chấp nhận một cách phổ biến làm phương tiện đo lường,

phương tiện trao đổi, phương tiện tích lũy một cách hữu hiệu

 Cùng thảo luận: (15’)

NHD giới thiệu : Trong phần đầu bài học, chúng ta đã cùng nhau nhận biết một vài câu ca dao tục ngữ về tiền.Trong hoạt động này, mời các bạn cùng nhau tìm đúng ý nghĩa của từng câu ca dao đó để nối vào cho khớpvới nhau

NHD cho HV thi theo nhóm để các bạn có sự thảo luận với nhau các quan niệm về tiền bạc, làm tiền đề cơbản để bước vào câu hỏi thảo luận ở phần sau

1 Có tiền mua tiên cũng được A Quan niệm cho rằng người có tiền sẽ có tiếng nói

và chỗ đứng trong Xã hội

2 Trong tay chẳng có 1 đồng, miệng

nói như rồng cũng chẳng ai nghe

B Quan niệm cho rằng tiền bạc có thể làm ra đượcmọi thứ

Trang 6

3 Của 1 đồng, công 1 nén C Thói quen chi tiêu phung phí

4 Làm đồng nào xào đồng nấy D Giá cả bỏ ra tương xứng với chất lượng thu về

5 Tiền nào của nấy E Đề cao giá trị sức lao động hơn giá trị tiền bạc của

cải

Sau khi tiến hành 1 trong 2 phương pháp trên, NHD bắt đầu thực hiện thảo luận nhóm lớn, dùng phương phápđộng não :

1 Tiền đóng vai trò như thế nào trong cuộc sống của chúng ta ?

Đảm bảo các ý kiến của HV khi phát biểu sẽ được NHD trực tiếp ghi nhanh, ngắn gọn lên giấy A0/ lên bảng,

để HV cảm thấy được ghi nhận ý kiến, cả lớp cũng dễ theo dõi và thảo luận Sau đó sẽ tổng kết lại dựa theomột số gợi ý sau:

Tiền: được dùng để định giá sức lao động và giá trị hàng hóa, dịch vụ Đồng thời được mọi

người dùng để trao đổi lấy những thứ mình cần/ muốn

VD :

- Một cty sản xuất nhiều loại Balo với nhiều mức giá Balo A đắt hơn balo B vì chất liệu tốt

hơn, bền màu hơn, đẹp hơn Nên cần bỏ ra nhiều tiền hơn để mua được balo A với chất lượng

tốt

- Một bạn trẻ không đầu tư vào việc học tập, không có bằng cấp chuyên môn và chỉ làm những

việc lao động đơn giản thì có thể chỉ nhận được mức lương 2 triệu/tháng Nếu bạn đó đầu tư

nhiều công sức vào việc học tập chuyên môn, ngoại ngữ, có nhiều kỹ năng mềm để tiếp cận

được những công việc tri thức, đòi hỏi sáng tạo hơn thì sẽ có thể nhận mức lương trên dưới 10

triệu/ tháng

Vai trò của Tiền :

- Không phải tất cả mọi thứ đều có thể định giá bằng tiền Tiền không thể định giá tình yêu,

lòng tự trọng, các giá trị đạo đức, sự hạnh phúc…

- Có nhiều tiền không đồng nghĩa với việc bạn sẽ chắc chắn hạnh phúc, hoặc được mọi

người yêu mến, quý trọng hay có học vấn cao

- Nhưng nếu không có tiền, chúng ta cũng sẽ gặp nhiều khó khăn trong cuộc sống, ví dụ như

chúng ta khó giữ được sức khỏe vì phải lao động chân tay vất vả, không nhận được sự

chăm sóc y tế tốt, không có cơ hội nâng cao học thức, chất lượng cuộc sống…

- Nếu bạn lao động chân chính, kiếm được tiền và có sự ổn định về tài chính thông qua việc

quản lý tài chính hợp lý, cuộc sống của bạn và những người thân sẽ được đảm bảo hơn,

thoải mái và dễ chịu hơn

Ghi chú: NHD có thể lấy ví dụ minh họa:

- Tiền có thể mua được đồng hồ nhưng không mua được thời gian

- Tiền có thể xây được nhà nhưng không xây được tổ ấm

- Nhiều bạn sinh viên vẫn quyết định về quê ăn Tết với gia đình hơn là ở lại thành phố làm thêm trongdịp Tết với mức lương khá cao

Trang 7

NHD tiếp tục đưa ra câu hỏi thảo luận sau:

2 Làm ra được/ có được nhiều tiền có đồng nghĩa với việc cuộc sống của chúng ta được đảm bảo

về mặt tài chính không?

Tiếp tục sử dụng phương pháp động não, ghi nhận các ý kiến lên bảng rồi tổng kết theo gợi ý sau:

Nếu chúng ta không có kỹ năng quản lý chi tiêu hiệu quả và không biết tiết kiệm số tiền có

được đó; thì chúng ta không thể thực hiện các mục tiêu tài chính và kế hoạch cuộc đời được;

số tiền đó cũng sẽ nhanh chóng hết đi.

- VD rất nhiều người trúng số giải độc đắc, nhưng sau một vài năm, họ lại trở lại tình trạng tài

chính khó khăn ban đầu do không biết cách quản lý chi tiêu và đầu tư hiệu quả số tiền mình có

được Cũng có rất nhiều người có mức lương cao, kiếm nhiều tiền như ca sĩ, diễn viên nhưng

vẫn mắc nợ hoặc thậm chí phá sản vì tiêu xài hoang phí và không quản lý đầu tư tiền của mình

hiệu quả

- VD như Lindsay Lohan sau một thời gian chìm đắm trong tiệc tùng, nghiện ngập, hầu tòa liên

tục và không tham gia bất kỳ bộ phim cũng như dự án nghệ thuật nào, Lindsay Lohan đã phá

sản Được biết năm 2010, số nợ của Lindsay Lohan đã lên tới 600.000 USD Cuối tháng

1.2013, cô phải tuyên bố phá sản Hoặc ca sĩ lừng danh thế giớiElton John với câu chuyện về

việc tiêu xài thiếu kiểm soát Trong 20 tháng liền, Elton đã tiêu hết 55 triệu USD Với thói

quen "vung tay quá trán", nam ca sĩ phải đệ đơn phá sản vào năm 2002 vì không có khả năng

chi trả 2 triệu USD/năm cho các ngân hàng

Lưu ý: NHD có thể lấy các ví dụ nhân vật khác gần gũi với sinh viên hơn nhưng trong quá trình phân tíchminh họa nên dùng từ ngữ mang tính nhẹ nhàng mang tính giáo dục, không lên án và chê trách

HOẠT ĐỘNG 2: GIÁ TRỊ SỐNG (30’)

NHD mời cả lớp mỗi người lấy 1 tờ giấy nhỏ và viết lên đó câu trả lời cho những câu hỏi bên dưới

- Với những vật dụng bạn mang theo bên mình hiện tại, cái gì là quan trọng nhất với bạn? (bóp tiền/giấy tờ/điện thoại/cuốn sách/cây son/cái nhẫn/ dây chuyền…)

- Trong phòng/nơi ở của bạn, bạn quý cái gì nhất? (tấm ảnh kỉ niệm / cái đồng hồ của người yêu tặng/ bằng khen sinh viên tốt…)

- Trong cuộc sống, bạn sẽ buồn nhất khi mất đi cái gì? ( uy tín/ danh dự /người thân / tình yêu / tài sản / sức khỏe / ngoại hình / tình bạn…)

- Điều mà bạn mong chờ nhất khi ra trường là gì? (tốt nghiệp loại giỏi/ có công việc ổn định/lập gia đình/ mua được xe máy, có nhà ở…)

NHD mời một số bạn chia sẻ câu trả lời của mình, gợi mở để HV giải thích vì sao điều đó lại quan trọngvới bản thân đến như vậy và bằng cách nào để có thể đạt được điều đó Sau đó, NHD tổng kết theo gợi ýsau:

Giá trị sống:

- Giá trị sống là những thứ ta cho là quan trọng nhất đối với bản thân chúng ta, giúp ta định hướng hành

Trang 8

giống hoặc khác nhau tùy thuộc vào quan điểm và điều kiện sống riêng Do vậy, khi nói về giá trị sốngcủa mỗi người, chúng ta không đánh giá điều đó đúng hay sai, mà chỉ có thể nói nó có phù hợp với một

ai đó hay không mà thôi

- Giá trị sống chi phối các hành vi và quyết định của chúng ta Trong đó bao gồm cả các hành vi liên quanđến tiền bạc

HOẠT ĐỘNG 3: TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC QUẢN LÝ TIỀN BẠC HIỆU QUẢ– (30’)

NHD mời các học viên liệt kê ra những vấn đề tiền bạc liên quan đến đời sống sinh viên (VD : học phí, đilàm thêm, chi phí sinh hoạt, giải trí…) Ghi nhận các ý kiến đó lên bảng, sau đó chiếu hình minh họa sauđây

Tầm quan trọng của việc học cách quản lý tiền bạc hiệu quả:

- Ở nước ta, gia đình, nhà trường và xã hội rất chú trọng việc trang bị kiến thức cho con em

mình để sau này có thể tìm việc làm, kiếm được tiền, nhưng việc dạy thanh thiếu niên cách

quản lý, sử dụng số tiền mình kiếm được một cách hiệu quả lại chưa được chú trọng Chính vì

vậy đã xảy ra tình trạng nhiều người làm ra tiền nhưng không biết cách quản lý tiền; dẫn đến

việc họ luôn ở trong tình trạng không ổn định về mặt tài chính như thiếu tiền vào cuối tháng,

mắc nợ, không có khoản để dành cho tương lai hoặc sự cố bất ngờ…

- Nếu được tiếp cận các kiến thức, kỹ năng về quản lý tài chính cá nhân có thể giúp thanh thiếu

niên hình thành thói quen theo dõi chi tiêu, lập kế hoạch ngân sách cá nhân, quản lý đồng tiền

hiệu quả và chi tiêu thông minh hơn, và như thế giảm thiểu những rủi ro khi chuyển sang giai

đoạn làm người lớn – giai đoạn phải tự chịu trách nhiệm về các vấn đề tài chính của mình

Trang 9

Những kỹ năng này sẽ mang lại lợi ích lâu dài trong suốt cuộc đời các bạn

IV BÀI TẬP VỀ NHÀ:

1 Bài tập cá nhân:

- Bài tập 1: Cân nhắc và xác định giá trị sống của bản thân Liệt kê vào sách bài tập

- Bài tập 2: Liệt kê các khó khăn bạn đã từng gặp phải khi thực hiện tiết kiệm tiền Liệt kê vào sách bài

tập

2 Bài tập nhóm:

- Bài tập 1: Thảo luận tình huống nhân vật sinh viên “Bạn là sinh viên đang học xa nhà Mỗi tháng, gia

đình gửi cho bạn 1,500,000 đ, bạn đi làm thêm được thêm 1,000,000 đ/tháng Số tiền có được bạn phảithuê nhà trọ, đóng tiền học, và trang trải các chi phí sinh hoạt khác Bạn sẽ phân bổ số tiền có đượccho 1 tháng như thế nào? Dự trù chi tiêu cá nhân trong 01 tháng theo mẫu => Viết ra giấy A1 đểthuyết trình nhóm vào buổi học sau

- Bài tập 2: "Tại sao chúng ta cần tiết kiệm": Yêu cầu sắp xếp và phân loại các sự kiện cần dùng đến

tiền và nộp vào buổi học sau

Các sự kiện tương lai

không báo trước/ khẩn

cấp

Các sự kiện tương lai được báo trước

Tạo dựng tài sản/ đầu tư cho tương lai

Chi tiêu tùy chọn

Trang 10

Trang 11

I MỤC TIÊU :

Khi kết thúc bài học này, HV sẽ:

1 Hiểu rõ sự khác nhau giữa nhu cầu và mong muốn

2 Có kỹ năng ra quyết định chi tiêu phù hợp

II CHUẨN BỊ

- Photo 8 Bảng dự trù chi phí cá nhân trong 1 tháng cho 4 nhóm (khổ A3)

- Giấy A1 (4 tờ), 4 bút lông xanh

- Đồng hồ/ thiết bị tính giờ cho các hoạt động thảo luận

- Photo/Gửi email Tài liệu tham khảo cho Học viên vào cuối buổi

III CÁC BƯỚC THỰC HIỆN :

HOẠT ĐỘNG 1: PHÂN BIỆT NHU CẦU VÀ MONG MUỐN (40’)

 Cùng khám phá: (30’)

NHD nhắc lại yêu cầu bài tập nhóm số 1 của buổi học trước

Tình huống nhân vật sinh viên “Bạn là sinh viên đang học xa nhà Mỗi tháng, gia đình gửi cho bạn 1,500,000

đ, bạn đi làm thêm được thêm 1,000,000 đ/tháng Số tiền có được bạn phải thuê nhà trọ, đóng tiền học, vàtrang trải các chi phí sinh hoạt khác Bạn sẽ phân bổ số tiền có được cho 1 tháng như thế nào?

Mỗi nhóm có 4 phút để thuyết trình về cách dự trù chi tiêu mà mình đã phân bổ cho 01 tháng đó

Sau khi các nhóm trình bày phần thảo luận bảng dự trù chi phí cá nhân của nhóm mình, NHD sẽ sử dụngcác mục chi đó của các nhóm để hỏi cả lớp

- Theo các bạn thì khoản chi nào là bắt buộc phải có để có thể sống và tồn tại được? (thức ăn, học tập, nhàtrọ )

Trang 12

NHD ghi nhận các ý kiến và giải thích thêm :

Sau đó NHD giới thiệu :

Khái niệm Nhu cầu & Mong muốn

VD : Một bữa ăn của người công nhân thì cần đủ no và dinh dưỡng, vì nhu cầu của họ là ăn no để sống khỏe mạnh và làm việc Một bữa ăn tiếp khách của một vị giám đốc với đối tác quan trọng, với mục đích là tạo dựng mối quan hệ và đầu tư kinh doanh thì lại cần bữa ăn đặc biệt ngon, bài trí bắt mắt, phục vụ chuyên nghiệp và không gian sang trọng Lúc này, nhu cầu để làm việc và ký hợp đồng

để công ty có thể tồn tại và phát triển đi lên là hợp lý Không thể lấy chuẩn của người công nhân để

áp dụng với trường hợp của vị giám đốc và ngược lại

Cùng suy nghĩ : (10 phút)

Quay trở lại với Bảng chi phí dự trù ở Hoạt động 1 Sau khi biết được khái niệm và sự khác nhau giữa Nhucầu và Mong muốn, chúng ta sẽ cùng thảo luận xem cái nào là thực sự là Nhu cầu, cái nào là Mong muốn.NHD sẽ đọc lần lượt các khoản chi phí và hỏi cả lớp xem cái nào là Nhu cầu, cái nào là Mong muốn rồikhoanh tròn bằng bút màu khác nhau/ viết tắt chữ NC, MM kế bên Sau đó NHD sẽ giải thích thêm theo gợi ýsau:

Đi ăn với bạn, đi xem phim, mua quà sinh nhật:

Là cái giúp cuộc sống thêm vui và thú vị, cũng là cách vui chơi giải trí, giải tỏa căng thẳng Nhưng nếu cần cắt giảm chi tiêu thì ta có thể duy trì tình bạn bằng những cách khác như tự làm quà sinh nhật cho bạn bè, tổ chức sinh nhật tại nhà, coi phim ở nhà cùng nhau ).

Mua quần áo, mua giày, mua đồ dùng học tập:

Là nhu cầu cơ bản Nhưng nếu chúng ta chọn mua hàng hiệu mắc tiền/ mua quá nhiều so với nhu cầu của mình, thì nó trở thành chi tiêu theo mong muốn.

Trang 13

Học tập :

Là điều mà bất cứ sinh viên nào cũng cần, do đó học phí là khoản cần được chi (nhu cầu) Riêng học thêm thì chúng ta có thể cân nhắc chi tiêu sao cho phù hợp với hoàn cảnh của gia đình mình.

NHD đúc kết theo gợi ý sau :

Giữa Nhu cầu và Mong muốn là một ranh giới rất mỏng manh Có những lúc chúng ta khó phân biệt

và dễ lầm tưởng khi ra quyết định chi tiêu Nhiều người tự thuyết phục rằng họ cần mua món đồ nào

đó, nhưng thực sự khi mua về thì mức độ cần thiết của nó lại không quá nhiều, nên dễ rơi vào tình

trạng chẳng được nhớ tới để dùng và gây ra lãng phí

Mời cả lớp cùng liên hệ lại bảng dự trù chi phí vừa rồi :

Chúng ta cùng xem lại bảng Chi phí dự trù của các nhóm và xem nhóm nào chi tiêu hợp lý hơn (ưu tiên chocác khoản nhu cầu, có khoản tiết kiệm, hạn chế khoản chi mong muốn), nhóm nào chi tiêu chưa hợp lý (chinhiều cho các khoản mong muốn và không có khoản tiết kiệm )

HOẠT ĐỘNG 2: THỰC HÀNH KỸ NĂNG RA QUYẾT ĐỊNH CHI TIÊU (40’)

 Cùng hành động (30ph):

NHD phổ biến Luật chơi mới và phát cho các nhóm 01 bảng dự trù chi tiêu mới Nếu tháng sau gia đình gặpkhó khăn, việc làm ăn buôn bán không thuân lợi Gia đình chỉ có thể gửi cho bạn 800,000 đ/tháng Ngoài ra,giá cả hàng hóa cũng tăng cao, số tiền bạn làm thêm cũng rất chật vật để chi tiêu Bạn hãy ra quyết định chitiêu sao cho phù hợp với tình hình mới Các nhóm có 8ph để hoàn thành bảng Chi phí dự trù mới này và trìnhbày trong 4ph Khi trình bày, các nhóm nêu rõ đã quyết định cắt đi khoản chi nào và giải thích vì sao Nhómnào chi tiêu chặt chẽ, hợp lý sẽ là nhóm chiến thắng

Sau khi các nhóm hoàn thành, NHD sẽ hỏi một số câu hỏi sau:

- Các bạn có gặp khó khăn khi làm bài tập này không?

VD : Cả nhóm không thống nhất ý kiến vì với bạn A thì khoản này là nhu cầu cần được giữ lại, cònbạn B thì cho rằng đó là mong muốn có thể cắt giảm đi => NHD gợi ý để các bạn hiểu NC và MM vớimỗi người có thể khác nhau, tùy thuộc vào hoàn cảnh sống và quan điểm của mỗi người); hoặc khókhăn là không đủ tiền để chi tiêu cho tất cả những gì mình muốn ) => việc cắt giảm các khoản chicàng cần cân nhắc kỹ hơn

- Có nhóm nào để dành tiền cho mục tiết kiệm không?

NHD sẽ cùng cả lớp xem lại quyết định chi tiêu của từng nhóm và quyết định nhóm chiến thắng dựa trênnhững tiêu chí sau: chi tiêu chủ yếu cho các nhu cầu cơ bản, chi tiêu hạn chế cho các mong muốn và có mộtphần tiền dành ra cho tiết kiệm

Cuối cùng NHD tổng kết phần hoạt động này như sau (5ph):

Phần lớn những người có ít tiền sẽ chi tiêu chủ yếu cho những nhu cầu cơ bản như ăn uống, nhà cửa,

đi lại, học tập, chi phí khám chữa bệnh Những người có nhiều tiền hơn sẽ dành thêm tiền để chi tiêu

cho những mong muốn, sở thích của mình

Trang 14

Chúng ta cần phân biệt đâu là nhu cầu, đâu là mong muốn để có quyết định đúng đắn trong chi tiêu

Hạn chế chi tiêu theo mong muốn để có thể tiết kiệm, để dành cho những rủi ro có thể xảy ra trong

cuộc sống hoặc để thực hiện những mục tiêu trong tương lai của bạn

Hãy nhớ rằng khi tiết kiệm có thể bạn không được thỏa mãn mong muốn trước mắt nhưng sẽ đạt

những mục tiêu tiết kiệm lâu dài

NHD minh họa bằng status trên Facebook (về việc cân nhắc giữa mong muốn mua giày và việc để dành tiền

đi học) của bạn Võ Thành Luân, du học sinh VN ngành Tâm Lý Học tại Philippines

NHD chốt lại Các bước ra quyết định chi tiêu (5ph)

- Bài tập 1: Dự trù chi phí cá nhân trong 01 tháng trong sách bài tập.

- Bài tập 2: Liệt kê các khó khăn bạn đã từng gặp phải khi thực hiện tiết kiệm tiền

1 XÁC ĐỊNH

Được khoản nào là

nhu cầu, khoản nào

là mong muốn

2 CÂN NHẮC

Nên chi tiêu cho những gì thuộc về nhu cầu thiết yếu, cần thiết

3 RA QUYẾT ĐỊNH

Quyết định chi tiêu một cách hợp lý

Trang 15

NHỮNG KHÓ KHĂN BẠN TỪNG GẶP KHI THỰC HIỆN TIẾT KIỆM TIỀN

2 Bài tập nhóm:

- Bài tập 1: "Tại sao chúng ta cần tiết kiệm": Yêu cầu sắp xếp và phân loại các sự kiện cần dùng đến

tiền và nộp vào buổi học sau

cấp

Tạo dựng tài sản/ đầu tư cho tương lai

- Khi thu nhập giảm đi

- Mua vật dung cao cấp

Trang 16

I MỤC TIÊU:

1 Hiểu rõ nguyên tắc tiết kiệm và tầm quan trọng của việc tiết kiệm tiền

2 Biết được các bí quyết tiết kiệm thành công

3 Biết cách đặt mục tiêu và xây dựng được kế hoạch tiết kiệm phù hợp cho bản thân

II CÔNG TÁC CHUẨN BỊ

- Giấy A1 (20 tờ), 4 Bút lông xanh

- Video clip hài “Tiết kiệm rồi tiếc nuối” ( thời lượng 8ph25)

- Trích dẫn phim hoạt hình Doremon “Hạt dẻ tiết kiệm„ (Thời lượng 5ph18)

III CÁC BƯỚC THỰC HIỆN

HOẠT ĐỘNG 1 :TẠI SAO CHÚNG TA CẦN TIẾT KIỆM? (15’)

NHD mời cả lớp cùng xem lại kết quả bài tập nhóm về nhà số 2 của buổi học trước đã làm

Các nhóm sẽ căn cứ vào danh sách của BTC đưa ra để tự sắp xếp, cân nhắc và đưa vào cột phân loại nào chophù hợp

10 Khi thu nhập giảm đi

11 Mua vật dung cao cấp

Trang 17

cấp

Tạo dựng tài sản/ đầu

tư cho tương lai

Sau đó, NHD mời các nhóm giữ nguyên bảng của mình tại chỗ, cùng cả lớp đi qua từng mục trongdanh sách trên và hỏi xem đáp án của các nhóm là gì Sẽ có những đáp án khác nhau cho cùng 1 mục

VD : với 1 số bạn thì « Được mời đi đám cưới » là sự kiện tương lai được biết trước, với 1 số khác thì

đó là sự kiện không báo trước/bất ngờ…Hoặc « Đi du học » có thể với bạn A là kế hoạch được báotrước, với bạn B thì là đầu tư cho tương lai, với bạn C thì đó lại là khoản chi tiêu tùy chọn, không cócũng không sao…Do vậy, NHD khéo léo dung hòa các ý kiến, giải thích với các HV rằng việc phânloại chỉ mang yếu tố tương đối, không có đúng hay sai mà chỉ có phù hợp với từng mục tiêu tiết kiệmcủa từng người hay không mà thôi

NHD: Trò chơi nhỏ vừa rồi vừa giúp chúng ta có thể hình dung ra các mốc thời gian quan trọng vànhững dịp cần dùng đến tiền để thực hiện trong cuộc sống của mỗi người Vậy theo các bạn, tầmquan trọng của việc tiết kiệm là gì? Nó sẽ giúp chúng ta thực hiện được những điều gì ?

NHD ghi nhận các ý kiến trả lời của HV lên bảng Sau đó gợi ý và định hướng để chốt lại ý như sau :

Với sinh viên, chúng ta nên tiết kiệm vì các lý do chính như sau :

1 Chi phí cho các trường hợp khẩn cấp: tai nạn, mất tài sản, bệnh tật,

2 Đầu tư cho tương lai: học tiếng Anh, học vi tính, các khóa kỹ năng để có việc làm tốt,

có kế hoạch đám cưới, mua bảo hiểm

3 Mua sắm tài sản: mua xe, máy vi tính, điện thoại,

4 Chi tiêu tùy chọn khác : tiết kiệm tiền để đi du lịch, làm công tác XH,

- Mỗi cá nhân hoặc mỗi gia đình đều có những lý do khác nhau để tiết kiệm Tiết kiệm giúp chúng

ta ứng phó được với những sự kiện không mong đợi, thực hiện được những kế hoạch tương lai

- Khoản tiết kiệm cũng cho phép chúng ta tận hưởng được sự thoải mái của cuộc sống như tậnhưởng các tiện nghi, giải trí, du lịch… Và cũng rất ý nghĩa khi sử dụng khoản tiết kiệm để chia

sẻ với những người gặp khó khăn như làm từ thiện, công tác xã hội…

Tuy nhiên cho dù biết được những lợi ích của tiết kiệm nhưng nhiều người vẫn không làm được điều

đó Hoặc nếu đã và đang thực hiện tiết kiệm thì cũng chưa thành công Vậy những khó khăn đó là gì?

17

Trang 18

HOẠT ĐỘNG 2: NGUYÊN TẮC TIẾT KIỆM (20’)

NHD mời cả lớp cùng xem trích dẫn 1 đoạn (thời lượng: 8ph25) của video hài “Tiết kiệm kiểu Sinhviên” hoặc tên gọi khác là “Tiết Kiệm rồi tiếc nuối” Sau đó, NHD hỏi cả lớp:

- Hãy kể ra 1 vài cách “tiết kiệm” được nhân vật đề cập đến trong đoạn video này? (không tắm giặt

để tiết kiệm nước, không uống nước để ít đi vệ sinh => tiết kiệm nước, …)

- Theo các bạn, những cách mà bạn sinh viên trong tiểu phẩm hài nói trên áp dụng có được gọi làtiết kiệm không? Tại sao?

NHD ghi nhận các ý kiến của HV phát biểu lên bảng, khéo léo tổng kết như sau:

Tiết kiệm không phải là hà tiện :

Tiết kiệm không có nghĩa là cắt giảm mọi nhu cầu vật chất và tinh thần cần thiết của con người, màtiết kiệm đúng đắn là chi tiêu hợp lý với khả năng tài chính của mỗi người Nếu bạn tiêu tiền vượtquá khả năng tài chính cho phép thì đó chính là lãng phí Ngược lại, chi tiêu ở mức quá thấp so vớinhu cầu thực tế để sống và tồn tại được thì đó mới là hà tiện Hà tiện không những không tiết kiệm,

mà còn làm lãng phí thêm

VD minh họa: Chúng ta đều đồng ý với nhau rằng ăn sáng là rất quan trọng để có sức khỏe Nhu cầu thực tế này bạn có thể ăn 1 tô phở giá 30.000 đ, vì muốn tiết kiệm tiền bạn có thể ăn sáng ở nhà tự nấu, hoặc ăn bánh mì với giá 10.000 đ Nhưng nếu tiết kiệm quá mức bằng cách nhịn ăn sáng hoặc chỉ ăn bánh tráng trộn ở vỉa hè với giá 5.000 đ, đồ ăn thiếu vệ sinh, không đủ chất và không đảm bảo sức khỏe để tập trung học tập Nếu lỡ bị ngộ độc thực phẩm phải nhập viện thì bạn lại phải tốn nhiều tiền hơn để chữa trị Chỉ vì muốn tiết kiệm một ít tiền, bạn lại phải tốn nhiều hơn cho tiền thuốc Như vậy là hà tiện chứ không phải là tiết kiệm.

NHD gợi ý với cả lớp để cùng đưa ra nguyên tắc về tiết kiệm như sau :

Nguyên tắc của Tiết kiệm :

- Tiết kiệm là chủ động để dành chứ không phải là khoản tiền thừa ra sau khi chi tiêu

- Hãy trích ra ít nhất 10% cho việc tiết kiệm ngay khi bạn có thu nhập

- Tiền tiết kiệm có thể có từ việc để dành thu nhập hay cắt giảm chi phí

HOẠT ĐỘNG 3: NHẬN DIỆN NHỮNG KHÓ KHĂN KHI TIẾT KIỆM VÀ BÍ QUYẾT ĐỂ VƯỢT QUA (45’)

NHD phát cho mỗi bạn vài tờ giấy ghi chú nhỏ Yêu cầu mỗi HV viết ra các khó khăn mà họ gặp phảikhi thực hiện tiết kiệm trong vòng 2ph và thu lại NHD sẽ đại diện đọc lên lần lượt các khó khăn đó,nếu không rõ ý nào thì đề nghị người viết giải thích thêm Chọn ra những khó khăn được nhiều HVnêu ra nhất, ghi rõ ràng lên bảng/giấy A1 NHD cũng gom các khó khăn cùng loại về 1 nhóm để HVtrong hoạt động sau dễ tìm cách giải quyết Nếu HV không nêu hết được các khó khăn hay gặp:

1 Không có tiền/ Không đủ tiền để tiết kiệm / Thu nhập ít nhưng phải chi tiêu nhiều thứ.

18

Trang 19

2 Đặt mục tiêu tiết kiệm không phù hợp / Không biết chọn lựa hình thức tiết kiệm.

3 Không kiềm chế được ham muốn chi tiêu mua sắm.

4 Bị bạn bè rủ rê.

5 Giá cả sinh hoạt tăng cao/ Các chi phí phát sinh đột xuất nhiều.

6 Chưa có thói quen tiết kiệm.

7 Không có nơi cất giữ an toàn.

Phát cho mỗi nhóm 1 tờ giấy A1 và 1 cây bút lông Yêu cầu các nhóm thảo luận trong vòng 10ph để

đưa ra các cách giải quyết các khó khăn được phân bằng cách cụ thể và thực tế nhất, khuyến khích có VD minh họa Theo đó:

Nhóm 1: mục 1 và 5 Nhóm 2: mục 2

Nhóm 3: mục 3 Nhóm 4: mục 4 và 6

Sau đó mỗi nhóm có 4ph để thuyết trình

NHD ghi nhận kết quả thảo luận của các nhóm, gợi ý để có 1 bảng tham khảo như sau:

KHÓ KHĂN CẢN TRỞ

VIỆC TIẾT KIỆM CÁCH GIẢI QUYẾT CÁC KHÓ KHĂN KHI TIẾT KIỆM

19

Trang 20

Không có/Không đủ tiền để

tiết kiệm.

Thu nhập ít nhưng lại nhiều

khoản chi.

- Tiết kiệm ít nhất 10% ngay khi có thu nhập

- Đặt mục tiêu tiết kiệm phù hợp với khả năng thu nhập

- Tìm việc làm để tăng thu nhập

- Cắt giảm chi tiêu

- Mua hàng khi có khuyến mãi

- Trả giá khi mua hàng

Không biết/Chưa biết lựa

chọn được hình thức tiết kiệm

- Đặt mục tiêu tiết kiệm phù hợp phải bao gồm 3 yếu tố :

 Số tiền tiết kiệm phải phù hợp với thu nhập, tình hình chitiêu và điều kiện kinh tế, hoàn cảnh sống của mỗi người

 Mục đích sử dụng số tiền đó phải hợp lý, đúng nhu cầu

sở thích và nguyện vọng của bản thân

 Có phương án cụ thể mỗi ngày/mỗi tuần/mỗi tháng phảitiết kiệm bao nhiêu, mất bao lâu để đạt được số tiền đó

- Chia sẻ kế hoạch mục tiêu tiết kiệm của mình để gia đình,người thân, người yêu hoặc bạn bè biết để giúp nhắc nhở,hoặc ủng hộ tinh thần

- Có tính kỷ luật khi thực hiện mục tiêu tiết kiệm

- Tham gia vào lớp học GDTC

- Nhờ người thân và gia đình hướng dẫn, chia sẻ kinh nghiệm

- Tìm hiểu thông tin về kỹ năng quản lý tài chính cá nhân trênmạng

- …

Không kiềm chế được ham

muốn chi tiêu, mua sắm

- Có mục tiêu tiết kiệm rõ ràng, dán mục tiêu TK lên góc họctập/làm việc để mỗi ngày đều thấy

- Để riêng tiền tiết kiệm ngay khi có thu nhập

Chi phí giao tiếp cho công việc

- Chia sẻ về kế hoạch tiết kiệm của bản thân để bạn bè thôngcảm

- Kết hợp nhiều công việc và buổi gặp gỡ vào gần nhau, hoặcnhập chung để tiết kiệm chi phí

- Để gặp gỡ bạn bè, hãy đến nhà nhau chơi thay vì đi ra quán

- Các bữa tiệc tùng có thể nấu ăn cùng nhau ở nhà 1 bạn nào đóthay vì đi nhà hàng, quán ăn để giảm chi phí

Nhiều sự kiện đột xuất xảy ra

cần tiền để chi tiêu (tai nạn,

mất tài sản, bị phạt, sinh nhật,

thi lại, đám cưới bạn bè…)

- Có kế hoạch dự trù cho chi phí dự phòng phát sinh/khẩn cấp

từ đầu tháng/đầu tuần để chủ động trước

- Thay vì đi đám cưới thì có thể gửi bao thư để giảm bớt số tiềnmừng

20

Trang 21

Chi phí giá cả sinh hoạt tăng

cao

- Mua bảo hiểm để giảm bớt áp lực tài chính khi có tai nạn/mấttài sản…

- Để gặp gỡ bạn bè, hãy đến nhà nhau chơi thay vì đi ra quán

- Các bữa tiệc tùng có thể nấu ăn cùng nhau ở nhà 1 bạn nào đóthay vì đi nhà hàng, quán ăn để giảm chi phí

- Những món quà tặng thay vì phải đi mua thì có thể tự làm quàhandmade, quà sưu tầm hoặc nấu ăn cho nhau

Chưa có/ không có thói quen

tiết kiệm tiền

- Lên kế hoạch tiết kiệm và thực hiện mỗi ngày, tập dần từnhững khoản tiền nhỏ nhất

- Có mục tiêu tiết kiệm rõ ràng, dán mục tiêu TK lên góc họctập/làm việc để mỗi ngày đều thấy

- Để riêng tiền tiết kiệm ngay khi có thu nhập

- Nhờ người thân, bạn bè nhắc nhở

- Có tính kỷ luật trong việc thực hiện tiết kiệm

Không có nơi cất giữ an toàn - Gửi tiết kiệm tại ngân hàng, vừa an toàn không sợ bị trộm,

vừa có lãi, dễ theo dõi và quản lý ngân sách cá nhân

- Các bạn có biết thêm về các cách tiết kiệm khác mà mọi người đang sử dụng không?

NHD ghi nhận ý kiến của HV, gợi ý và giới thiệu các hình thức tiết kiệm phổ biến hiện nay NHDdùng 4 bảng A0 có tên lần lượt của từng hình thức“Tiết kiệm tại nhà; Gửi tiết kiệm tại ngân hàng/bưuđiện; Tích trữ vàng và ngoại tệ; Gửi người thân quen „ ở 4 góc phòng học, viết 2 mục điểm mạnh vàđiểm yếu cho từng hình thức Mời các nhóm sẽ đi quanh các bảng giấy A0 đó, thảo luận nhóm và viết

ra ý kiến của nhóm mình Khi các nhóm đổi vị trí, để tiết kiệm thời gian hãy nhắc mọi người bỏ quacác ý trùng nhau

Sau đó, NHD tổng kết và giới thiệu các ý sau :

21

Trang 22

Thông tin cho bạn:

- Số tiền tối thiểu để mở tài khoản tiết kiệm hiện nay của các ngân hàng (NH) dao động từ100,000 – 1,000,000 tùy theo quy định của từng NH Bạn có thể tìm đến các NH phù hợp vớinhu cầu của mình

- Khi đủ 18 tuổi, các bạn có thể tự mình đứng tên mở 1 tài khoản tiết kiệm tại NH, và chỉ cầnCMND để làm thủ tục Bạn nên tìm hiểu kỹ thông tin về thủ tục mở tài khoản, kì hạn, lãisuất, cách thức gửi và rút tiền tiết kiệm để chọn ra NH cung cấp dịch vụ tốt nhất, phù hợpnhất với bạn

 Công thức tính lãi suất:

Tiền lãi = số tiền gửi x Lãi suất%/12 tháng x kỳ hạn gửi (theo tháng)

VD:

- Bạn gửi 10 triệu đồng với kỳ hạn 12 tháng lãi suất là 8%/năm

 10,000,000 VND x 8%/ 12 tháng x 12 tháng = 800.000 VNĐ (tiền lãi kỳ hạn đầu tiên)

- Bạn gửi 10 triệu đồng với kỳ hạn 3 tháng lãi suất là 7.5%/năm :

 10.000.000 VND x 7.5%/12 tháng x 3 tháng = 187,500 VND (tiền lãi kỳ hạn đầu tiền)

NHD đưa ra lời khuyên như bên dưới, đồng thời mời các HV trong lớp chia sẻ thêm bí quyết tiếtkiệm tiền của mình hoặc biết được từ người khác để làm phong phú thêm kinh nghiệm cho cả lớp

22

Trang 23

HOẠT ĐỘNG 5: ĐẶT MỤC TIÊU TIẾT KIỆM PHÙ HỢP (20’)

NHD mời các bạn HV xem trích dẫn (thời lượng 5ph18) phim hoạt hình Doremon “Hạt dẻ tiết kiệm„.Bửu bối Hạt dẻ Tiết kiệm đưa ra nhiều phương pháp nghiêm khắc để ép mọi thành viên trong nhàDoremon và Nobita phải tiết kiệm cho bằng được

Sau khi xem phim xong, NHD hỏi HV :

- Nobita và gia đình đã đặt ra mục tiêu gì? (Đặt mục tiêu tiết kiệm tiền trong 1 tháng để cả nhà điHawai)

- Mô tả điều kiện kinh tế của gia đình Nobita như thế nào? (chỉ có bố đi làm, có sổ tiết kiệm, chiphí cho sinh hoạt gia đình với 4 người, tiền học cho Nobita )

- Bạn thấy các cách tiết kiệm do bửu bối Hạt Dẻ đưa ra như thế nào ( quá khắc nghiệt, tính kỷ luậtrất cao, các thành viên nhà Nobita thì cảm thấy mệt mỏi, khó kiềm chế mong muốn chi tiêu, chỉmong kết thúc hoặc xóa bỏ mục tiêu này sớm )

- Vậy theo các bạn, mục tiêu tiết kiệm của Nobita đặt ra có phù hợp với gia đình bạn ấy không?NHD cùng cả lớp thảo luận ý kiến, khéo léo giới thiệu 3 yếu tố quan trọng trong việc đặt mục tiêutiết kiệm như bên dưới, để thấy được việc đặt mục tiêu tiết kiệm phù hợp với hoàn cảnh kinh tế,tình hình chi tiêu, và với sở thích, nguyện vọng của cá nhân là rất quan trọng

Đặt mục tiêu tiết kiệm phù hợp phải bao gồm 3 yếu tố :

1 Số tiền tiết kiệm phải phù hợp với thu nhập, tình hình chi tiêu và điều kiện kinh tế, hoàn cảnhsống của mỗi người

2 Mục đích sử dụng số tiền đó phải hợp lý, đúng nhu cầu sở thích và nguyện vọng của bản thân

3 Có phương án cụ thể mỗi ngày/mỗi tuần/mỗi tháng phải tiết kiệm bao nhiêu, mất bao lâu để đạtđược số tiền đó

HOẠT ĐỘNG 6: THỰC HÀNH ĐẶT MỤC TIÊU, LÊN KẾ HOẠCH TIẾT KIỆM (10’)

 Cùng hành động:

NHD giới thiệu Mẫu bảng kế hoạch tiết kiệm cá nhân (khổ A4 hoặc A3)

Yêu cầu các học viên về nhà thực hành và đặt ra các mục tiêu dài hạn và ngắn hạn cho 1 bản thânmình và lên kế hoạch tiết kiệm cho mục tiêu đó Nhấn mạnh đây là yêu cầu nộp hồ sơ tốt nghiệpcuối khóa

23

Trang 24

NHD hướng dẫn qua biểu mẫu và sau đó giới thiệu 1 bảng KH tiết Kiệm cá nhân của Sinh viên nhưsau :

Ví dụ: Bảng kế hoạch tiết kiệm cá nhân của 1 bạn sinh viên

Mục tiêu tiết kiệm

Số tiền cần có

Số tiền

đã có

Khi nào cần?

Số tiền cần

TK mỗi tuần

Tổng tiền cần TK trong tháng

Xếp loại quan trọng Ngắn hạn:

Quà sinh nhật bạn 200k 100k 1 tháng 25k 25k x 4 tuần =100k 2

Để dành việc khẩn

Dài hạn:

Học Photoshop 2,4 triệu 0 12 tháng 50k 50k/tuần x 4 tuần = 200k 3

Đi du lịch Đà Lạt 3,8 triệu 1 triệu 14 tháng 50k 50k/tuần x 4 tuần = 200k 4

24

Trang 25

- Bài tập 1: Lập mục tiêu và kế hoạch tiết kiệm cá nhân trong 01 năm Nhấn mạnh đây sẽ là một

phần phải nộp cho Hồ sơ thi cuối khóa

- Bài tập 2: Căn cứ vào bảng Liệt kê các khó khăn của bản thân khi tiết kiệm đã làm trong Sách bài

tập, cân nhắc và xác định sẽ áp dụng những cách nào được chia sẻ trong bài học hôm nay để vượtqua những khó khăn đó

25

Trang 26

BÀI 4: LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH CÁ NHÂN

THỜI GIAN: 1h05 phút

I MỤC TIÊU:

1 Biết được lợi ích của việc quản lý ngân sách cá nhân

2 Biết cách sử dụng Bảng Ngân sách cá nhân một cách khoa học

II CÔNG TÁC CHUẨN BỊ:

- Dặn dò các HV mang theo laptop để thực hành

- Giấy A1 (2 tờ), 4 bút lông màu xanh

- Đồng hồ/thiết bị tính giờ cho các nhóm thảo luận và trình bày

- Gửi email/Chép file Bảng NSCN cho tất cả học viên trước giờ thực hành

- Chuẩn bị 4 thăm cho bài tập nhóm về nhà chuẩn bị cho bài 5

- Video clip “Are you a spender or saver” ( thời lượng 1ph40)

III CÁC BƯỚC THỰC HIỆN

HOẠT ĐỘNG 1: LỢI ÍCH CỦA VIỆC LẬP BẢNG NGÂN SÁCH CÁ NHÂN (NSCN) (30’)

 Cùng khám phá: bạn đã quản lý tiền của mình như thế nào? (10’)

Để giới thiệu bài học, NHD cho các HV tham gia trò chơi nhỏ như sau:

NHD sẽ đọc từng câu sau đây và yêu cầu các HV đứng lên sau mỗi câu đúng với bản thân mỗi người.Sau mỗi câu thì cả lớp ngồi xuống lại

1 Tôi muốn có nhiều tiền

2 Tôi đang có tiền để dành

3 Tôi có thể tự làm ra tiền

4 Tôi có thể ra đường mà không cần mang theo tiền

5 Tôi biết hiện tại mình đang có bao nhiêu tiền trong túi/bóp/ví

6 Tôi biết tháng tới mình sẽ thu được bao nhiêu tiền

7 Tôi biết mình đang có bao nhiêu tiền tiết kiệm

8 Tôi biết chính xác hôm qua tôi xài bao nhiêu tiền

9 Tôi rất ít khi gặp khó khăn về tiền bạc

10 Tôi biết chính xác tuần trước mình xài bao nhiêu tiền

Quan sát cho thấy sẽ có nhiều người đứng lên ở các câu 1, 2, 3 Nhưng ở các câu sau thì số ngườiđứng lên sẽ ít dần Sau khi hoàn thành trò chơi, NHD có thể dẫn dắt vào bài theo gợi ý:

26

Trang 27

Những câu phát biểu trên có thể làm cho chúng ta nghĩ đến việc mình cần phải quản lý tiền bạc tốthơn Bài học này sẽ cung cấp cho các bạn một công cụ để có thể quản lý tài chính cá nhân và từ đó

mà kiểm soát được cách chi tiêu của mình

 Cùng suy nghĩ: Vì sao chúng ta cần lập bảng NSCN? (10’)

NHD mời HV xem video clip “Are you a spender or saver” (thời lượng 1ph40) Sau đó, hãy hỏi HV \:

- Vì sao 2 vợ chồng trong câu chuyện trên lại mắc nợ tín dụng quá nhiều? (Vì chi tiêu quá khảnăng thu nhập của mình, và không có khoản tiết kiệm / Họ chi tiêu ngay khi có thu nhập, rồimới nghĩ đến tiết kiệm, nhưng cuối cùng bị mắc nợ do không biết phạm vi chi tiêu của mình ởmức nào để cân đối)

- Bạn rút ra được kinh nghiệm gì sau khi xem video clip này? (Phạm vi được chi tiêu = Thunhập – khoản tiền tiết kiệm)

NHD hãy mời các nhóm cho ý kiến trực tiếp, ghi nhận các ý kiến đó lên bảng và sau đó chốt lại

Lập ngân sách cá nhân giúp chúng ta :

- Có kế hoạch chi tiêu và tiết kiệm, qua đó quản lý được tiền bạc tốt hơn

- Có tính kỷ luật trong việc quản lý thu chi và thực hiện mục tiêu tiết kiệm

- Tránh tình trạng thâm hụt ngân sách và có hướng cân đối thu chi

- Là công cụ hữu ích để giúp chúng ta trang trải cho cuộc sống trong phạm vi thu nhập củamình

Các bước lập bảng NSCN (10’):

NHD mời các nhóm sắp xếp thứ tự phù hợp cho các bước lập bảng NSCN bên dưới Gợi ý các nhómliên hệ các bài học trước để xác định thứ tự các bước

Lấy khoản thu nhập trừ đi

cho số tiền muốn tiết kiệm

Số tiền còn lại là trong

phạm vi có thể chi tiêu được

Ước tính các khoảnthu nhập có thể cótrong 1 tuần/ tháng

Cân đối các khoảnThu nhập – Tiếtkiệm – Chi tiêu

Ước tính số tiền bạncần tiết kiệm trongkhoảng thời gian đó

Sau đó, NHD tổng kết các bước như sau:

B ƯỚC 1 C 3

L y kho n thu ấy khoản thu ản

nh p tr đi cho ập ừ đi cho

nh p – Ti t ập ết kiệm

ki m – Chi ệm tiêu

Định dạng
Số trang	54
Dung lượng	4,69 MB