Tuy nhiên, thực trạng hiện nay tỷ lệ giải ngân vốn NSNN cho đầu tư XDCB đạtthấp, nguyên nhân chủ yếu là do chậm tiến độ hoàn thành các công việc, khối lượng,khoản mục các giai đoạn của d
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH
BÙI THANH TUYẾN
PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN
TIẾN ĐỘ CHẬM GIẢI NGÂN VỐN CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TẠI ĐỊA BÀN TỈNH KIÊN GIANG
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
TP Hồ Chí Minh – Năm 2017
Trang 2BÙI THANH TUYẾN
PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN
TIẾN ĐỘ CHẬM GIẢI NGÂN VỐN CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TẠI ĐỊA BÀN TỈNH KIÊN GIANG
Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
Mã số: 60340410
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC GS.TS NGUYỄN ĐÔNG PHONG
TP Hồ Chí Minh – Năm 2017
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là đề tài nghiên cứu của riêng tôi với sự hướng dẫn tậntình của thầy cô trường Đại học kinh tế TP HCM, đặc biệt là thầy Nguyễn ĐôngPhong Các số liệu, kết quả được nêu trong luận văn có nguồn gốc rõ ràng, trung thực
và chưa được dùng để bảo vệ một học vị nào khác Các thông tin, trích dẫn trong luậnvăn đều được ghi rõ nguồn gốc và trích dẫn rõ ràng /
Kiên Giang, ngày 20 tháng 11 năm 2017
Tác giả luận văn
Bùi Thanh Tuyến
Trang 4MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA
LỜI CAM ĐOAN
MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC BẢNG
DANH MỤC CÁC HÌNH
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1
1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1
1.2 MỤC TIÊU VÀ CÂU HỎI NGHIÊN CỨU 3
1.2.1 Mục tiêu nghiên cứu 3
1.2.2 Câu hỏi nghiên cứu 3
1.3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU, ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU 3
1.3.1 Phương pháp nghiên cứu……… ……… …… ………3
1.3.2 Đối tượng nghiên cứu……….………4
1.3.3 Phạm vi nghiên cứu 5
1.4 Ý NGHĨA KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI TRONG THỰC TIỄN 5
1.5 BỐ CỤC CỦA LUẬN VĂN 5
CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 8
2.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN 8
2.1.1.Các định nghĩa và khái niệm quan trọng 8
2.1.2 Khái niệm chậm tiến độ giải ngân 9
2.1.3 Hậu quả của chậm tiến độ giải ngân 10
2.1.4 Phân loại dự án đầu tư xây dựng….….………….………….……….……….10
2.1.5 Đặc điểm của dự án đầu tư xây dựng 11
2.1.6 Các giai đoạn thực hiện dự án đầu tư xây dựng 12
2.2 TÌNH TRẠNG CHẬM TIẾN ĐỘ GIẢI NGÂN CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XDCB SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC………….……… 14
Trang 52.3 MỘT SỐ NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN 16
2.3.1 Một số nghiên cứu của nước ngoài 16
2.3.2 Một số nghiên cứu tại Việt Nam 19
2.4 GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU 21
2.4.1 Người quyết định đầu tư và chậm tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB… 21
2.4.2 Chủ đầu tư và chậm tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB………….…… 22
2.4.3 Nhà thầu thi công và chậm tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB 23
2.4.4 Nhà thầu tư vấn và chậm tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB 25
2.4.5 Khung pháp lý và chậm tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB 26
2.4.6 Yêu tố khác của dự an và chậm tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB 28
2.5 MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 28
2.5.1 Nhóm yếu tố liên quan đến người quyết định đầu tư 29
2.5.2 Nhóm yếu tố liên quan đến chủ đầu tư, ban quản lý 30
2.5.3 Nhóm yếu tố liên quan đến nhà thầu thi công 30
2.5.4 Nhóm yếu tố liên quan đến nhà tư vấn 30
2.5.5 Nhóm yếu tố pháp lý của dự án 30
2.5.6 Nhóm yếu tố khác của dự án……….… …… 31
CHƯƠNG 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 32
3.1 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 32
3.1.1 Thiết kế nghiên cứu 32
3.1.2 Xác định kích thước mẫu nghiên cứu 33
3.1.3 Nghiên cứu định tính 33
3.1.4 Nghiên cứu định lượng 34
CHƯƠNG 4 TRÌNH BÀY KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU………….…… ………36
4.1 TÓM TẮT THÔNG TIN MẪU NGHIÊN CỨU 36
4.1.1 Tóm tắt thông tin loại dự án 36
4.1.2 Tóm tắt thông tin chức vụ công tác 36
4.1.3 Tóm tắt về thâm niên làm việc 37
4.1.4 Tóm tắt các loại công trình 37
Trang 64.1.5 Tóm tắt về vị trí công tác 38
4.2 KIỂM ĐỊNH CHẤT LƯỢNG CỦA THANG ĐO……….…………38
4.2.1 Kiểm tra độ tin cậy cho các biến độc lập 39
4.2.2 Kiểm tra độ tin cậy biến phụ thuộc cho khái niệm nhóm câu hỏi liên quan đến tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB 42
4.3 KIỂM ĐỊNH PHÂN TÍCH NHÂN TỐ EFA (Exploratory Factor Analysis) 42 4.3.1 Phân tích nhân tố khám phá cho khái niệm các biến độc lập 42
4.3.2 Phân tích nhân tố cho khái niệm tiến độ giải ngân của biến phụ thuộc 45
4.4 PHÂN TÍCH TƯƠNG QUAN GIỮA CÁC YẾU TỐ……….……… ……45
4.5 PHÂN TÍCH HỒI QUY 46
4.5.1 Bảng kết quả hồi quy 46
4.5.2 Mô hình hồi quy 48
4.6 KIỂM ĐỊNH MỨC ĐỘ PHÙ HỢP CỦA MÔ HÌNH 48
4.6.1 Kiểm định giả thuyết H1: 48
4.6.2 Kiểm định giả thuyết H2: 49
4.6.3 Kiểm định giả thuyết H3: 49
4.6.4 Kiểm định giả thuyết H4: 50
4.6.5 Kiểm định giả thuyết H5: 50
4.6.6 Kiểm định giả thuyết H6: 50
CHƯƠNG 5 KẾT LUẬN VÀ GIẢI PHÁP 52
5.1 KẾT LUẬN CHUNG 52
5.2 GIẢI PHÁP 54
5.2.1 Giải pháp cho nhóm yếu tố nhà thầu thi công 54
5.2.2 Giải pháp cho nhóm yếu tố liên quan đến chủ đầu tư, ban quản lý 54
5.2.3 Giải pháp cho nhóm yếu tố người quyết định đầu tư 55
5.2.4 Giải pháp cho nhóm yếu tố nhà tư vấn… ……….………56
5.2.5 Giải pháp cho nhóm yếu tố khác của dự án 57
5.2.6 Giải pháp cho nhóm yếu tố pháp lý 57
Trang 75.3 HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI 58 5.4 GỢI Ý VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU TIẾP THEO 59TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
Trang 8DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
- NSNN:Ngân sách nhà nước
- BTO:Hợp đồng Xây dựng - chuyển giao - kinh doanh
- BT:Hợp đồng Xây dựng- chuyển giao
- ĐTXD: Đầu tư xây dựng
- FDI:Vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài
- GDP:Tổng sản phẩm quốc nội
- XDCB:Xây dựng cơ bản
- KT – XH:Kinh tế - Xã hội
- ODA:Vốn hỗ trợ phát triển chính thức
Trang 9DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1: Tổng kề hoạch vốn NSNN và tổng giá trị giải ngân vốn đầu tư XDCB của
tỉnh Kiên Giang 1
Bảng 4.1: Bảng tổng hợp kiểm tra độ tin cậy của thang đo 40
DANH MỤC CÁC HÌNH Hình 1.1 Tóm tắt bố cục của đề tài 6
Hình 2.1 Tóm tắt các giai đoạn của một dự án XDCB……….14
Hình 2.2 Quan hệ giữa nhân tố tác động và tiêu chí thành công dự án 16
Hình 2.3 Mô hình nghiên cứu của Al- Momani AH, 2000 17
Hình 2.4 Mô hình nghiên cứu của Chan DW, Kumaraswamy MM, 1997 17
Hình 2.5 Mô hình nghiên cứu của Odeyinka và Yusif, 1997 18
Hình 2.6 Mô hình nghiên cứu của Trịnh Thùy Anh, 2014 19
Hình 2.7 Mô hình nghiên cứu của Vũ Quang Lãm, 2015 20
Hình 2.8 Mô hình nghiên cứu của Lưu Trường Văn và cộng sự, 2015 21
Hình 2.9 Mô hình nghiên cứu chính thức 29
Hình 3.1 Quy trình nghiên cứu đề xuất 32
Trang 10Kiên Giang, là tỉnh thuộc khu vực kinh tế trọng điểm của Đồng bằng sông CữuLong, có vị trí địa lý thuận lợi, như có cửa khẩu với Camphuchia, vùng biển rộng lớn
và 2 huyện đảo, rất thuận cho việc cho việc phát triển kinh tế xã hội Cho nên, KiênGiang được Nhà nước quan tâm về đầu tư hạ tầng cơ sở, ưu tiên dành một phần lớntrong chi tiêu ngân sách cho đầu tư phát triển, trong đó chiếm đa số là đầu tư các dự
án XDCB Chính nhờ sự quan tâm đầu tư đó đã góp phần không nhỏ cho tăng trưởngkinh tế của Tỉnh cũng như của Quốc Gia
Bảng 1.1: Tổng kế hoạch vốn NSNN và tổng giá trị giải ngân vốn đầu tư
XDCB của tỉnh Kiên Giang
Trang 11Nguồn: Lấy từ Số liệu của Kho bạc Nhà nước Kiên Giang.
Trang 12Tuy nhiên, thực trạng hiện nay tỷ lệ giải ngân vốn NSNN cho đầu tư XDCB đạtthấp, nguyên nhân chủ yếu là do chậm tiến độ hoàn thành các công việc, khối lượng,khoản mục các giai đoạn của dự án, từ khâu chuẩn bị thực hiện dự án, thực hiện dự
án và kết thúc dự án, đó là: yếu tố người quyết định đầu tư; chủ đầu tư, ban quản lý
dự án; các nhà thầu thi công; các nhà thầu tư vấn; hồ sơ pháp lý của dự án và yếu tốkhác của dự án Theo báo cáo của Kho bạc Nhà nước hàng năm (từ năm 2012-2016)
tỷ lệ giải ngân vốn NSNN chỉ đạt khoản 80%/kế hoạch phân bổ ban đầu hàng năm và
6 tháng đầu năm 2017 giải ngân chỉ đạt 87.739 tỷ đồng đạt 29,8% kế hoạch năm2017; toàn tỉnh Kiên Giang hàng năm trung bình giải ngân khoản 83% theo bảng 1.1;hơn nữa hàng năm nguồn vốn phải chuyển nguồn sang năm sau chi tiếp rất lớn khoản20%/ tổng kế hoạch vốn Chính điều này đã làm giảm đi hiệu quả đầu tư dự ánXDCB, kéo theo những tổn thất cho các bên tham gia và sử dụng dự án, mà đặc biệt
là ảnh hưởng đến việc sử dụng NSNN Đến nay đã có nhiều công trình nghiên cứucủa các nhà khoa học trong và ngoài nước quan tâm nghiên cứu khám phá cácnguyên nhân và đề xuất nhiều giải pháp nhằm khắc phục hạn chế này
Tại tỉnh Kiên Giang tình trạng chậm tiến độ giải ngân ở các dự án XDCB sửdụng vốn ngân sách nhà nước chiếm rất lớn Để tìm ra nguyên nhân của tình trạng
này tôi quyết định “Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến chậm tiến độ giải ngân các
dự án đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn tỉnh Kiên Giang” làm đề tài nghiên cứu
cho luận văn tốt nghiệp, nhằm đóng góp phần nào trong việc xác định các yếu tố gâychậm trễ tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB tại tỉnh Kiên Giang Từ đó đề xuấtnhững giải pháp phù hợp để đẩy nhanh tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB, gópphần mang lại hiệu quả cao nhất trong việc sử dụng NSNN chi cho đầu tư dự ánXDCB trong tương lai Ngoài ra đề tài có thể làm tài liệu tham khảo cho cá nhân, tổchức đang làm công tác lãnh đạo, quản lý đầu tư XDCB và làm cơ sở đo lường đượccác yếu tố ảnh hưởng từ đó thực hiện nhiệm vụ tốt hơn
Trang 131.2 MỤC TIÊU VÀ CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
1.2.1 Mục tiêu nghiên cứu
- Mục tiêu chung: Nghiên cứu đề tài này nhằm đặt mục tiêu phân tích tìm ra
các nguyên nhân dẫn đến tình trạng chậm tiến độ giải ngân các dự án đầu tư xây dựng cơbản sử dụng vốn ngân sách nhà nước (NSNN) tại địa bàn tỉnh Kiên Giang Từ đó đưa ragiải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng NSNN
- Mục tiêu cụ thể: Xác định và đánh giá mức độ tác động của các yếu tố làm
chậm tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB sử dụng vốn ngân sách Nhà nước trên địabàn tỉnh Kiên Giang và Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao tỷ lệ giải ngân các dự án đầu
tư XDCB sử dụng vốn ngân sách Nhà nước trên địa bàn tỉnh Kiên Giang trong thời giantới
1.1.2 Câu hỏi nghiên cứu:
- Câu hỏi 1: Những yếu tố nào tác động đến tình trạng chậm tiến độ giải
ngân các dự án đầu tư XDCB, sử dụng vốn NSNN tại tỉnh Kiên Giang thời gian qua
và mức độ tác động của chúng?
- Câu hỏi 2: Những giải pháp chính sách nào cần bổ sung, điều chỉnh để
nâng cao tỷ lệ giải ngân các dự án đầu tư XDCB của tỉnh Kiên Giang trong thời gian tới?
1.3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU, ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
1.3.1 Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp phân tích định tính và định lượng được áp dụng để thực hiện trong nghiên cứu của đề tài này
- Phương pháp định tính: Từ mô hình nghiên cứu được đề xuất, tham khảo các
mô hình nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu, áp dụng kỹthuật thảo luận nhóm thông qua việc thảo luận với 16 chuyên gia trong và ngoài Ngànhgồm có: Cán bộ quản lý thanh quyết toán vốn; Người quyết định đầu tư, chủ đầu tư, Giámđốc ban quản lý dự án đầu tư xây dựng (ĐTXD), các cán bộ, chuyên
viên đang công tác tại các ngành chuyên môn về xây dựng, kinh tế, các nhà thầu tư
Trang 14vấn thiết kế, giám sát, nhà thầu thi công Thông qua thảo luận nhóm sẽ phát hiệnnhững sai sót trong bảng câu hỏi khảo sát sơ bộ, điều chỉnh và bổ sung các nhân tốcho phù hợp để đưa vào mô hình nghiên cứu.
- Phương pháp định lượng: Thực hiện thông qua nghiên cứu chính thức bằng
việc phát bảng câu hỏi đến các đối tượng khảo sát đang hoạt động trong lĩnh vực liên quanđến công tác đầu tư xây dựng cơ bản gồm: cơ quan quản lý thanh quyết toán
vốn đầu tư XDCB; người quyết định đầu tư, chủ đầu tư, ban quản lý dự án ĐTXD,nhà thầu tư vấn, nhà thầu thi công, cán bộ làm công tác liên quan đến việc quản lýcấp phát vốn đầu tư xây dựng cơ bản Mục đích của phương pháp này nhằm thu thậpthông tin liên quan đến nội dung nghiên cứu, kiểm định mô hình lý thuyết, kiểm địnhthang đo, xem xét mối quan hệ của các yếu tố làm ảnh hưởng đến tình trạng chậmtiến độ giải ngân các dự án đầu tư xây dựng cơ bản Nghiên cứu này sử dụng bảngcâu hỏi khảo sát với thang đo 5 Likert với 5 mức độ đánh giá khác nhau từ thấp đếncao, kiểm định độ tin cậy thang đo (Cronbach’s Alpha) của từng nhóm nhân tố đểloại bỏ các biến không phù hợp, phân tích nhân tố khám phá (EFA), phân tích tươngquan, hồi quy tuyến tính bội, sau đó đưa ra kết luận đánh giá các yếu tố ảnh hưởngđến tiến độ giải ngân các dự án đầu tư xây dựng cơ bản và để trả lời 02 câu hỏinghiên cứu sau:
- Câu hỏi 1: Những yếu tố nào tác động đến tình trạng chậm tiến độ giải ngân
các dự án đầu tư XDCB, sử dụng vốn NSNN tại tỉnh Kiên Giang thời gian qua và mức độ tác động của chúng?
- Câu hỏi 2: Những giải pháp chính sách nào cần bổ sung, điều chỉnh để nâng
cao tỷ lệ giải ngân các dự án đầu tư XDCB của tỉnh Kiên Giang trong thời gian tới?
1.3.2 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là các yếu tố tác động đến tình trạng chậm tiến
độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB sử dụng vốn ngân sách nhà nước tại tỉnh KiênGiang
Trang 151.3.3 Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi nghiên cứu là các dự án dự án đầu tư XDCB sử dụng nguồn vốn ngânsách nhà nước đã thực hiện quyết toán dự án hoàn thành, dự án đang thực hiện bịchậm tiến độ giải ngân và dự án tạm ngừng thi công của tỉnh Kiên Giang quyết địnhđầu tư, dữ liệu sơ cấp được khảo sát giai đoạn từ năm 2012 – 2016 và 6 tháng năm2017
1.4 Ý NGHĨA KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI TRONG THỰC TIỄN
Đề tài tìm ra các yếu tố tác động đến tình trạng chậm tiến độ giải ngân các dự ánđầu tư XDCB sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước tại tỉnh Kiên Giang Yếu tốnào tác động chính làm chậm tiến độ giải ngân của các dự án đầu tư XDCB Từ đó đềxuất các giải pháp, cơ chế chính sách cho Nhà nước, người quyết định đầu tư, chủđầu tư, ban quản lý dự án đầu tư xây dựng, lãnh đạo chính quyền địa phương, các cơquan chuyên môn trực thuộc người quyết định đầu tư…có những chính sách và biệnpháp thực hiện phù hợp, để tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo và quản lý có hiệu quảcác dự án đầu tư XDCB sử dụng vốn NSNN trên địa bàn tỉnh Kiên Giang trong thờigian tới được tốt hơn
1.5 BỐ CỤC CỦA LUẬN VĂN
Nội dung của Luận văn được trình bày gồm các phần sau
- Chương 1: Tổng quan về đề tài nghiên cứu
- Chương 2: Cơ sở lý luận và mô hình nghiên cứu
- Chương 3: Phương pháp nghiên cứu
- Chương 4: Phân tích kết quả nghiên cứu
- Chương 5: Kết luận và giải pháp
Trang 16TỔNG QUAN ĐỀ TÀI NGHIÊN
- Giả thuyết nghiên cứu
- Mô hình nghiên cứu
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- Thiết kế nghiên cứu
- Kích thước mẫu nghiêncứu
- Nghiên cứu định tính
- Nghiên cứu định lượng
KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ
Trang 18CHƯƠNG 2:
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU2.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN
2.1.1 Các định nghĩa và khái niệm quan trọng
Dự án đầu tư xây dựng: Theo Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014,
là tập hợp các đề xuất có liên quan đến việc sử dụng vốn để tiến hành hoạt động xâydựng để xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo công trình xây dựng nhằm phát triển, duytrì, nâng cao chất lượng công trình hoặc sản phẩm, dịch vụ trong thời hạn và chi phíxác định Ở giai đoạn chuẩn bị dự án đầu tư xây dựng, dự án được thể hiện thông quaBáo cáo nghiên cứu tiền khả thi đầu tư xây dựng, Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tưxây dựng hoặc Báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng
Theo nhà hoa học Eric Verzuh (Mỹ): Một dự án được định nghĩa là “công việcmang tính chất tạm thời và tạo ra một sản phẩm hay dịch vụ độc nhất” Công việctạm thời sẽ có điểm bắt đầu và kết thúc Mỗi khi công việc được hoàn thành thì nhóm
dự án sẽ giải tán hoặc di chuyển sang những dự án mới Theo tiêu chuẩn củaAustralia (AS 1379-1991) định nghĩa: Dự án là một dự kiến công việc có thể nhậnbiết được, có khởi đầu, có kết thúc bao hàm một số hoạt động có liên hệ mật thiết vớinhau Theo định nghĩa của tổ chức quốc tế về tiêu chuẩn hóa ISO trong tiêu chuẩnISO 9000:2000 được Việt Nam chấp thuận trong tiêu chuẩn TCVN ISO 9000:2000:
Dự án là một quá trình đơn nhất, gồm một tập hợp các hoạt động có phối hợp và đượckiểm soát, có thời hạn bắt đầu và kết thúc, được tiến hành để đạt được một mục tiêuphù hợp với các yêu cầu quy định, bao gồm cả các ràng buộc về thời gian, chi phí vànguồn lực
Chủ đầu tư xây dựng: Theo Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014,
là cơ quan, tổ chức, cá nhân sở hữu vốn, vay vốn hoặc được giao trực tiếp quản lý, sửdụng vốn để thực hiện hoạt động đầu tư xây dựng
Công trình xây dựng: Là sản phẩm được tạo thành bởi sức lao động của conngười, vật liệu xây dựng, thiết bị lắp đặt vào công trình, được liên kết định vị với đất,
có thể bao gồm phần dưới mặt đất, phần trên mặt đất, phần dưới mặt nước và phần
Trang 19trên mặt nước, được xây dựng theo thiết kế Công trình xây dựng bao gồm công trìnhdân dụng, công trình công nghiệp, giao thông, nông nghiệp và phát triển nông thôn,công trình hạ tầng kỹ thuật và công trình khác
Quản lý dự án: Theo từ điển bách khoa toàn thư Wikipedia, là ngành khoa họcnghiên cứu về việc lập kế hoạch, tổ chức và quản lý, giám sát quá trình phát triển của
dự án nhằm đảm bảo cho dự án hoàn thành đúng thời gian, trong phạm vi ngân sách
đã được duyệt, đảm bảo chất lượng, đạt được mục tiêu cụ thể của dự án và các mụcđích đề ra
Cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng gồm: Bộ Xây dựng, Ủy ban nhân dântỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và Ủy ban nhân dân huyện, quận, thị xã, thànhphố thuộc tỉnh
Cơ quan chuyên môn về xây dựng là cơ quan chuyên môn trực thuộc Bộ Xâydựng, Bộ quản lý công trình xây dựng chuyên ngành; Sở Xây dựng, Sở quản lý côngtrình xây dựng chuyên ngành; Phòng có chức năng quản lý xây dựng thuộc Ủy bannhân dân cấp huyện
Cơ quan chuyên môn trực thuộc người quyết định đầu tư là cơ quan, tổ chức cóchuyên môn phù hợp với tính chất, nội dung của dự án và được người quyết định đầu
tư giao nhiệm vụ thẩm định
Nhà thầu trong hoạt động đầu tư xây dựng: Theo Luật Xây dựng số 50/2014, là
tổ chức, cá nhân có đủ điều kiện năng lực hoạt động xây dựng, năng lực hành nghềxây dựng khi tham gia quan hệ hợp đồng trong hoạt động đầu tư xây dựng
Tiến độ hoàn thành dự án xây dựng: Là thời gian thực tế hoàn thành một dự ánđầu tư xây dựng tính từ khi chuẩn bị dự án đến khi nghiệm thu, bàn giao đưa vào sửdụng chuyển sang giai đoạn bảo hành
2.1.2 Khái niệm chậm tiến độ giải ngân
Trong nghiên cứu đề tài này tình trạng chậm tiến độ giải ngân của dự án được
hiểu chính là việc cấp phát, thanh toán vốn NSNN không đạt tiến độ so kế hoạch vốnđược giao từ đầu năm của từng dự án, giải ngân vốn vượt quá thời gian thanh toáncho dự án so tiến độ thực hiện dự án theo quyêt định đầu tư
Trang 202.1.3 Hậu quả của chậm tiến độ giải ngân
Hậu quả của việc chậm tiến độ giải ngân, làm tỷ lệ giải ngân đạt thấp, khôngđúng theo tiến độ thực hiện kế hoạch vốn của Chính Phủ cũng như kế hoạch của Ủyban nhân dân tỉnh đã giao Làm nguồn vốn NSNN được sử dụng không hiệu quả, ảnhhưởng đến tình hình phát triển kinh tế xã hội của Tỉnh cũng của Quốc Gia Bởi vì,nguồn vốn cân đối NSNN của Việt Nam, nguồn thu không đáp ứng đủ nhu cầu chi,hàng năm Nhà nươc phải đi vay trong và ngoài nước để bù đắp cho NSNN mà chủyếu là để chi đầu tư phát triển, trong đó có chi đầu tư XDCB, Nhà nước phải trả mộtkhoản lãi vay rất lớn, trong khi nguồn vốn sử dụng không hết, còn nằm ở Kho bạcNhà nước Hơn nữa, như đã nói ở trên việc chậm tiến độ giải vốn làm cho Nhà nước,Chính phủ bị mất các nguồn thu do chậm đưa dự án, công trình vào khai thác sửdụng; chậm tiến độ khiến hầu hết các dự án phải chịu thêm gánh nặng chi phí như:chi phí dỡ dang, tăng chi phí nhân công, máy móc thi công, trượt giá nguyên vậtliệu…(Shaikh và cộng sự, 2010 trích dẫn bởi Vũ Quang Lãm, 2015)
2.1.4 Phân loại dự án đầu tư xây dựng
Theo Luật Xây dựng 50/2014 có 3 hình thức phân loại dự án đầu tư xây dựng:
- Dự án đầu tư xây dựng được phân loại theo quy mô, tính chất, loạicông trình chính của dự án gồm: Dự án quan trọng quốc gia, dự án nhóm A, dự án nhóm B và dự án nhóm C theo các tiêu chí quy định của pháp luật về đầu tư công
- Dự án đầu tư xây dựng công trình chỉ cần yêu cầu lập Báo cáo kinh tế - kỹthuật đầu tư xây dựng gồm: Công trình xây dựng sử dụng cho mục đích tôn giáo; Côngtrình xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo, nâng cấp có tổng mức đầu tư dưới 15 tỷ đồng
- Dự án đầu tư xây dựng được phân loại theo loại nguồn vốn sử dụng gồm: Dự
án sử dụng vốn ngân sách nhà nước, dự án sử dụng vốn nhà nước ngoài ngân sách và dựán
2.1.5 Đặc điểm của dự án đầu tư xây dựng
Dự án đầu tư xây dựng tạo ra sản phẩm mang tính chất đơn nhất, độc đáo Khác với quá trình sản xuất hàng hóa khác mang tính liên tục hoặc gián đoạn, sản
Trang 21phẩm của dự án không phải là sản phẩm sản xuất hàng hóa hàng loạt, mà có tính khácbiệt cao Sản phẩm và dịch vụ do dự án đem lại là duy nhất, hầu như không lặp lại.Tuy nhiên, ở nhiều dự án khác, tính duy nhất ít rõ ràng hơn và dễ bị che đậy bởi tínhtương tự giữa chúng Nhưng điều khẳng định là chúng vẫn có thiết kế khác nhau, vịtrí khác nhau, khách hàng khác… Điều ấy càng tạo nên nét duy nhất, độc đáo, mới lạcủa dự án
Dự án đầu tư xây dựng mang tính phức tạp và đa ngành: Một dự án được tổchức thực hiện liên quan đến nhiều Ngành và có sự tương tác qua lại giữa các bộphận quản lý chức năng với quản lý dự án Dự án nào càng có sự tham gia của nhiềubên hữu quan như chủ đầu tư, người sử dụng dự án, các nhà tư vấn, nhà thầu, các cơquan quản lý nhà nước… Tùy theo tính chất của dự án, quy mô dự án và yêu cầu củachủ đầu tư mà sự tham gia của các thành phần trên càng khác nhau Giữa các bộ phậnquản lý chức năng và bộ phận quản lý dự án thường xuyên có quan hệ với nhau vàcùng phối hợp thực hiện nhiệm vụ nhưng mức độ tham gia của các bộ phận khônggiống nhau Tính chất này của dự án dẫn đến hai hậu quả nghiêm trọng: (1) không dễcác bên tham gia có cùng quyền lợi, định hướng và mục tiêu; (2) khó khăn trong việcquản lý, điều phối nguồn lực… Để thực hiện thành công mục tiêu của dự án, các nhàquản lý dự án cần duy trì thường xuyên mối liên hệ với các bộ phận quản lý khác
Dự án đầu tư bị giới hạn về quy mô và thời gian thực hiện : Một số dự án đặt ramột số yêu cầu nghiêm ngặt về quy mô, nguồn vốn dự án, các thông số kinh tế, kỹthuật và thời gian thực hiện của dự án, đặt ra đòi hỏi phải thực hiện đúng theo yêucầu của Người quyết định đầu tư dự án Thước đo để đánh giá sự thành công, hiệuquả của dự án là dự án đảm bảo yêu cầu về quy mô và tiến độ thực hiện đặt ra
Dự án đầu tư có tính bất định và rủi ro cao: Hầu hết các dự án đòi hỏi quy môtổng vốn đầu tư, vật tư và lao động rất lớn để thực hiên trong một khoảng thời giannhất định Mặt khác, thời gian đầu tư và vận hành kéo dài nên các dự án đầu tư pháttriển thường có độ rủi ro cao Tuy nhiên các dự án không chịu cùng một mức độkhông chắc chắn, nó phụ thuộc vào: quy mô của dự án, mức độ khấu hao của dự án,
Trang 22công nghệ kỹ thuật được sử dụng, mức độ đòi hỏi của các ràng buộc về chất lượng,thời gian, chi phí, tính phức tạp và tính không thể dự báo được của môi trường dự án.
2.1.6 Các giai đoạn thực hiện dự án đầu tư xây dựng
Theo Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014, trình tự đầu tư xâydựng có 03 giai đoạn gồm chuẩn bị dự án, thực hiện dự án và kết thúc xây dựng đưacông trình của dự án vào khai thác sử dụng, trừ trường hợp xây dựng nhà ở riêng lẻ.Giai đoạn chuẩn bị dự án: Giai đoạn này chủ đầu tư dự án tiến hành lập dự án.Đối với các dự án nhóm A, trước khi lập Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xâydựng, chủ đầu tư phải lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đầu tư xây dựng Những
dự án khác trong trường hợp cần phải lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đầu tư xâydựng do người quyết định đầu tư xem xét, quyết định Hoặc chỉ lập báo cáo kinh tế -
kỹ thuật đầu tư xây dựng trong các trường hợp công trình xây dựng sử dụng cho mụcđích tôn giáo; Công trình xây dựng quy mô nhỏ và công trình khác do Chính phủ quyđịnh hoặc khi xây dựng nhà ở riêng lẻ
Giai đoạn thực hiện dự án: Sau khi báo cáo đầu tư được phê duyệt chủ đầu tư
dự án tiến hành thuê đơn vị tư vấn có đầy đủ năng lực và kinh nghiệm tiến hành lập
dự án, khảo sát, thiết kế các hạng mục của dự án Tuỳ theo quy mô, tính chất côngtrình xây dựng, việc thiết kế có thể thực hiện theo một bước, hai bước hay ba bước.Thiết kế một bước là thiết kế bản vẽ thi công áp dụng đối với công trình chỉ lậpBáo cáo kinh tế kỹ thuật
Thiết kế hai bước bao gồm thiết kế cơ sở và thiết kế bản vẽ thi công áp dụng đốivới công trình quy định phải lập dự án đầu tư
Thiết kế ba bước bao gồm thiết kế cơ sở, thiết kế kỹ thuật và thiết kế bản vẽ thicông áp dụng đối với công trình quy định phải lập dự án và có quy mô là cấp đặcbiệt, cấp I và công trình cấp II có kỹ thuật phức tạp do người quyết định đầu tư quyếtđịnh
Sau khi đã tiến hành lập dự án, khảo sát, thiết kế, lập dự toán các hạng mục của
dự án, chủ đầu tư tiến hành thuê tư vấn thẩm tra các hồ sơ thiết kế, dự toán lập rahoặc có thể tự thẩm tra nếu có đủ điều kiện năng lực để làm cơ sở cho thẩm định
Trang 23trình người quyết định đầu tư (cơ quan nhà nước) phê duyệt hồ sơ thiết kế, dự toán.Chú ý trong giai đoạn này, năng lực của đơn vị tư vấn phải đảm bảo có kinh nghiệmnghề nghiệp, nhân lực đảm bảo (có chứng chỉ hành nghề và bằng cấp phù hợp) Khi
có quyết định phê duyệt hồ sơ thiết kế, dự toán chủ đầu tư tiến hành tổ chức thi côngxây dựng công trình thông qua nhiều hình thức để lựa chọn nhà thầu như: đấu thầu;chào hàng cạnh tranh hoặc chỉ định thầu thi công xây dựng Khi chọn được nhà thầu
đủ tiêu chuẩn, đáp ứng yêu cầu tiến hành thương thảo và ký hợp đồng thi công dự án.Trong quá trình thi công các hạng mục của dự án, chủ đầu tư tự thực hiện côngtác quản lý, điều hành dự án nếu có đầy đủ năng lực hoặc thuê tư vấn quản lý dự án,đồng thời thuê tư vấn để giám sát thi công, tư vấn kiểm định chất lượng các hạngmục công trình hoặc chủ đầu tư tự thực hiện giám sát đảm bảo cho công trình thicông đúng tiến độ, đảm bảo an toàn lao động và chất lượng các hạng mục công trình.Giai đoạn kết thúc dự án: Giai đoạn này được tiến hành sau khi các hạng mụccủa dự án được thi công hoàn thành, đúng theo hồ sơ thiết kế được phê duyệt, đảmbảo chất lượng các hạng mục công trình, có đầy đủ hồ sơ kỹ thuật có liên quan Chủđầu tư dự án và các bên liên quan tiến hành nghiệm thu các hạng mục của dự án đểđưa và khai thác sử dụng và tiến hành các thủ tục thanh quyết toán hoành thành cáchạng mục của dự án
GIAI ĐOẠN CHUẨN BỊ DỰ ÁN
+ Lập, thẩm định, phê duyệt báo cáo nghiên cứu tiền khả thi (nếu có)
+ Lập, thẩm định, phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi (nếu có)
hợp đồng.+ C huẩn bị mặt bằng xây dựng,
+ Khảo sát xây dựng công trình
+ Bảo hành+ Lập, thẩm định, phê duyệt thiết kế, dự toán xây dựng
Trang 24+ Nghiệm thu công trình xây dựng hoàn thành đưa vào sử dụng
Trang 252.2 CÁC NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI
Hình 2.1 Tóm tắt các giai đoạn của một dự án XDCB
2.2 TÌNH TRẠNG CHẬM TIẾN ĐỘ GIẢI NGÂN CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XDCB SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
Tỷ lệ giải ngân thấp không đúng theo tiến độ thỏa thuận trong hợp đồng, tiến
độ đầu tư dự án, nguyên nhân chính là do tiến độ hoàn thành công việc, khoản mụccủa dự án đầu tư xây dựng, từ khâu chuẩn bị thực hiện dự án, thực hiện dự án và kếtthúc dự án, Arditi và cộng sự (1985), Long et al (2004), Sambasivan and Soon(2007), sự chậm trễ là hiện tượng phổ biến trong các dự án đầu tư xây dựng trên toànthế giới, nó kéo theo những hệ quả nghiêm trọng cho Ngành xây dựng, Al-Khalil vàAl-Ghafly (1999), làm tăng thêm chi phí phát sinh cho dự án, gây khó khăn cho cácchủ đầu tư và các bên liên quan, cản trở sự phát triển chung của Ngành Đến nay đã
có nhiều công trình nghiên cứu phân tích, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến tìnhtrạng chậm tiến độ giải ngân (yếu tố gây chậm trễ) các dự án đầu tư XDCB liên quannhư:
Theo Stephen O Ogunlana and Krit Promkuntong (1996) trong nghiên cứucủa mình đã tiến hành một cuộc khảo sát 12 dự án xây dựng tòa nhà cao tầng ởBangkok, Thái Lan, nhận định các đối tượng và nguyên nhân gây chậm trễ các dự ángồm: Người quyết định đầu tư, Chủ đầu tư: hay thay đổi thiết kế dự toán và ra cácquyết định chậm; Nhà tư vấn thiết kế: các bản vẽ không đầy đủ, thiếu chính xác, phảnứng chậm; Nhà quản lý dự án và kiểm tra xây dựng: Những hạn chế trong tổ chức,những hạn chế trong phối hợp, thái độ không kiên quyết, chậm trễ trong phê duyệtcông việc; Nhà thầu thi công: quản lý vật liệu thiếu chặt chẽ, thiếu sót trong tổ chứcchỉ đạo điều hành, thiếu phối hợp, hoạch định kế hoạch có vấn đề; các vấn đề về phân
bổ thiết bị, nhà thầu gặp khó khăn về tài chính, kiểm tra hiện trường không đầy đủ;Nhà cung cấp tài nguyên: Thiếu hụt vật liệu xây dựng, phân phối hàng hóa chậm, giá
cả leo thang, chất lượng vật liệu thấp, thiếu lao động địa phương, thiếu cán bộ kỹthuật, không đủ số lượng thiết bị, thiết bị hỏng hóc thường xuyên; Nguyên nhân
Trang 26khác: hạn chế tại địa phương, vấn đề với láng giềng, chậm cấp phép bởi chính quyền.Chính những nguyên nhân trên gây ra sự chậm trễ và ảnh hưởng chi phí của dự án.
Theo Geraldine John Kikwasi (2012) nghiên cứu những nguyên nhân làm giánđoạn trong các dự án xây dựng trên cơ sở phỏng vấn các đối tượng các chủ đầu tư,công ty tư vấn, ban quản lý dự án và các công ty xây dựng Kết quả cho thấy sự thayđổi thiết kế của chủ đầu tư, sự chậm trễ trong thanh toán cho các nhà thầu, thông tinchậm trễ, vấn đề kinh phí, quản lý dự án yếu kém, vấn đề bồi thường và bất đồng vềxác định giá trị công việc thực hiện là các nguyên nhân chính gây ra chậm trễ và giánđoạn dự án
Luật Đầu tư công số 49/2014/QH13 ngày 18/6/2014, Luật Xây dựng số50/2014/QH13 ngày 18/6/2014, Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 ngày 26/11/2013 vàmột số văn bản liên quan khác là hệ thống các văn bản pháp lý để áp dụng thực hiệncác dự án ĐTXD Muốn tổ chức thực hiện một dự án đúng quy trình, đảm bảo chấtlượng, an toàn và kinh tế phải có một hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật quyđịnh, hướng dẫn phù hợp với quy luật phát triển của kinh tế thị trường và từ sự phảnánh của các bên liên quan như: cơ quan quản lý kiểm soát thanh quyết toán vốn; cơquan quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng, cơ quan chuyên môn về đầu tư xây dựng;chủ đầu tư, ban quản lý dự án ĐTXD; các nhà thầu tư vấn thiết kế, giám sát, nhà thầuthi công và những ý kiến đóng góp của các nhà khoa học Do đó bất kỳ những hạnchế liên quan đến hệ thống văn bản pháp lý, sẽ tác động đến tiến độ giải ngân các dự
án XDCB sử dụng vốn ngân sách nhà nước
Theo Bộ trưởng Bộ kế hoạch đầu tư Nguyễn Chí Dũng, việc giải ngân chậmcác dự án đầu tư xây dựng ( 9 tháng đầu năm 2017 đạt 54% kế hoạch), nguyên nhânchủ yếu là thẩm định giao kế hoạch vốn chưa phù hợp với tiến độ hoàn thành củatừng dự án, dự án có khối lượng hoàn thành không có vốn, dự án có vốn thì không cókhối lượng; Luật đầu tư công và Luật xây dựng còn nhiều bất cập chưa được điềuchỉnh kịp thời; các tổ chức cá nhân, Bộ ngành, địa phương thiếu trách, chưa thực hiệnhết vai trò nhiệm vụ của mình, năng lực chưa đáp ứng nhu cầu, chưa chủ động lập hồ
Trang 27sơ thủ tục thanh toán hoặc xin ý kiến của cấp có thẩm quyền xử lý tình huống phát
sinh
2.3 MỘT SỐ NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN
2.3.1 Một số nghiên cứu của nước ngoài
- Theo Lim và Mohamed (1999, tr 244) đã đưa ra một khung khái niệm thể hiện
mối quan hệ giữa các tiêu chí của một dự án thành công với một bên là tập hợp các
nhân tố tác động vào sự thành công của dự án được tóm tắt qua hình 2.2
Các tiêu chí của dự án thành công
Hình 2.2 Quan hệ giữa nhân tố tác động và tiêu chí thành công dự án
Nguồn: Lim C S and Mohamed M Z (1999)
- Theo Al- Momani AH (2000, tr 9-51) nghiên cứu 130 dự án nhà ở, văn phòng,
nhà công vụ, nguyên nhân chủ yếu gây chậm trễ liên quan đến thiết kế, thay đổi chủ sở
hữu, thời tiết, điều kiện công trường, chậm chi trả, điều kiện kinh tế và vượt khối lượng
Nguyên nhân do thiết kế
Nguyên nhân do thay đổi chủ sở hữu
Nguyên nhân do thời tiết
Nguyên nhân điều kiện công trường
Nguyên nhân do chi trả chậm
Nguyên nhân do điều kiện kinh tế
Chậm trễ trong các
dự án xây dựng
Nguyên nhân do vượt khối lượng
Trang 28Hình 2.3 Mô hình nghiên cứu của Al- Momani AH (2000)
- Theo Chan DW, Kumaraswamy MM (1997, tr 55-63) nghiên cứu sự chậm trễcủa các dự án xây dựng ở Hồng Kông đã chỉ ra 83 yếu tố với 05 nguyên nhân chính vàthường xuyên gây chậm trễ là: quản lý và giám sát công trường kém, điều kiện địa chấtkhông lường trước, chậm trễ trong việc ra quyết định liên các dự án, sự thay đổi từ phíachủ đầu tư, sự thay đổi trong quá trình thực hiện dự án
Quản lý và giám sát công trường kém
Điều kiện địa chất không lường trước
Chậm trễ trong các
Chậm trễ trong việc ra quyết định
dự án xây dựng
Sự thay đổi từ phía chủ đầu tư
Thay đổi trong thực hiện dự án
Hình 2.4 Mô hình nghiên cứu của Chan DW, Kumaraswamy MM (1997)
- Theo Odeyinka và Yusif (1997, tr 31-44) lập luận dựa trên nghiên cứu của
họ ở Nigeria nguyên nhân gây ra sự chậm trễ do hành vi tham gia bao gồm: Điều khoảnhợp đồng thay đổi, chậm ra quyết định liên quan, các vấn đề tài chính, vấn đề quản lý vậtliệu, lập kế hoạch và lịch trình các vấn đề, thiếu thông tin kiểm tra, thiết bị các vấn đề quản
lý và thiếu nhân lực Họ cũng xác định các yếu tố gây ra sự chậm trễ mà không được gây
ra bởi những người tham gia dự án, bao gồm: thời tiết khắc nghiệt Nguyên nhân tương tựcủa sự chậm trễ được xác định bởi Odeyinka và Yusif (1997), Zayyana et al (2014) trongnghiên cứu của họ ở Malaysia Kaming et al
(2007) đã xác định các yếu tố tương tự như vậy ở Indonesia
27
Chậm ra quyết định liên quan
Trang 29Thời tiết khắc nghiệt
Hình 2.5 Mô hình nghiên cứu của Odeyinka và Yusif (1997)
2.3.2 Một số nghiên cứu tại Việt Nam
- Theo Trịnh Thùy Anh (2014, tr 1-10) nghiên cứu các yếu tố gây chậm trễtrong các dự án giao thông sử dụng vốn ngân sách nhà nước Nghiên cứu đã tiến hànhkhảo sát các cá nhân tham gia các dự án giao thông hiện đang làm việc trong
các công ty xây dựng, tư vấn, các ban quản lý dự án, sở ban ngành trên địa bàn cáctỉnh thành phía Nam Việt Nam Mô hình nghiên cứu cho thấy năng lực hạn chế củachủ đầu tư; ban quản lý dự án; nhà thầu thi công; nhà thầu tư vấn thiết kế, tư vấngiám sát và các nguyên nhân khác đã gây nên sự chậm trễ trong các dự án giao thông
sử dụng vốn ngân sách nhà nước Kết quả phân tích hồi quy ta thấy được yếu tố cótác động mạnh nhất thuộc về tài chính vật tư của dự án có hệ số B1=2,009, kế tiếp là
Trang 30yếu tố năng lực nhà thầu thi công có B2=1,699, tiếp theo là năng lực chủ đầu tư, banquản lý có B3= 1,226, đứng thứ 4 là cơ chế tác động bên ngoài có B4=1,136, đứngthứ 5 là năng lực tư vấn giám sát có B5=0,973 và cuối cùng mức tác động thấp nhất
là năng lực tư vấn thiết kế có B6=0.954
Chủ đầu tư / Ban quản lý dự án
Hình 2.6 Mô hình nghiên cứu của Trịnh Thùy Anh (2014)
- Theo Vũ Quang Lãm (2015, tr 24-31) đã nghiên cứu 214 mẫu đối với các dự
án đầu tư công tại Việt Nam, công trình nghiên cứu đã đưa ra 05 nhân tố ảnh hưởng đếntình trạng chậm tiến độ giải ngân và vượt dự toán, kết quả của công trình nghiên cứu đánhgiá yếu tố tác động đến tình trạng chậm tiến độ và vượt dự toán từ mạnh đến yếu là: Yếu
tố năng lực yếu kém trong quản lý dự án của chủ đầu tư, yếu tố năng lực yếu kém của nhàthầu hoặc tư vấn, yếu tố khó khăn về tài chính, yếu tố ngoại vi tác động tiêu cực, yếu tốpháp lý thiếu ổn định
Vấn đề liên quan đến chủ đầu tư
Vấn đề liên quan đến nhà thầu
Tình trạng chậm tiến
độ và vượt dự toán các
Trang 31Việt Nam
Vấn đề liên quan đến yếu tố ngoại vi
Vấn đề liên quan đến pháp lý
Trang 32Hình 2.7 Mô hình nghiên cứu của Vũ Quang Lãm (2015)
- Theo Lưu Trường Văn và cộng sự (2015) đã xác định 28 yếu tố gây chậm trễ
và 06 nhóm chủ yếu của các yếu tố ảnh hưởng đến việc hoàn thành dự án Các kếtquả của nghiên cứu cho thấy ba yếu tố có ảnh hưởng nhất của dự án hoàn thành là:
Sự chậm trễ thông tin và thiếu sự trao đổi thông tin giữa các bên, chủ đầu tư không
đủ năng lực, tư vấn giám sát không đủ năng lực Phần lớn sự chậm trễ phụ thuộc vàocác nhóm các yếu tố liên quan đến nhà thầu và chủ đầu tư vì họ có tác động mạnhnhất vào việc hoàn thành dự án
Năng lực, tài chính, phê duyệt của
chủ đầu tư
Yếu tố bên ngoài
Yếu tố tự nhiên bên ngoài và
tương tác bên trong của dự án
Năng lực của tư vấn
Năng lực, tài chính, lực lượng sản
xuất của nhà thầu
Hình 2.8 Mô hình nghiên cứu của Lưu Trường Văn và cộng sự (2015)
2.4 GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU
2.4.1 Người quyết định đầu tư và chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư XDCB
Trong nội dung Nghị quyết số 70/NQ-CP, ngày 03 tháng 08 năm 2017 của
Trang 33Chính phủ, về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu đẩy nhanh tiến thực hiện và giảingân kế hoạch vốn đầu tư công Trong đó có nhận xét, đánh giá chung nguyên nhâncủa những dự án chậm tiến độ còn khá cao, đặc biệt về hồ sơ pháp lý, việc thẩm trathẩm định, phê duyệt của người quyết định đầu tư Việc chậm tiến độ giải ngân các
dự án tác động tiêu cực đến nền kinh tế, trong đó có trách nhiệm của người có thẩmquyền quyết định đầu tư
Theo khoản 1 Điều 7 Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014 quyđịnh: chủ đầu tư do người quyết định đầu tư quyết định trước khi lập dự án hoặc khiphê duyệt dự án; Khoản 1 và 2 Điều 67 quy định: Người quyết định đầu tư, quyếtđịnh về tổ chức nhân sự chủ đầu tư, ban quản lý; thời gian, tiến độ thực hiện dự ánkhi phê duyệt dự án Đối với công trình thuộc dự án sử dụng vốn NSNN thì tiến độthi công xây dựng không được vượt quá thời gian thi công xây dựng công trình đãđược người quyết định đầu tư phê duyệt Chủ đầu tư, nhà thầu thi công xây dựngcông trình phải lập kế hoạch tiến độ, biện pháp thi công xây dựng và quản lý thựchiện dự án theo tiến độ thi công xây dựng được duyệt; Điểm a và c Khoản 1 Điều 72Luật Xây dựng số 50 năm 2014 quy định: người quyết định đầu tư có quyền phêduyệt hoặc ủy quyền phê duyệt dự án, thiết kế, dự toán xây dựng và quyết toán vốnđầu tư xây dựng và có quyền đình chỉ thực hiện dự án đầu tư xây dựng đã được phêduyệt hoặc đang triển khai thực hiện khi thấy cần thiết phù hợp với quy định củapháp luật…Tuy nhiên trong thực tế người quyết định đầu tư có lúc còn buông lỏngtrong chỉ đạo, thiếu kiểm tra tiến độ thực tế hối lượng thực hiện của dự án, chưaquyết liệt xử lý khách quan các vi phạm của các bên liên quan Mặt khác một sốngười quyết định đầu tư kiến thức chuyên ngành về lĩnh vực XDCB còn hạn chế nênthông thường người quyết định đầu tư ủy quyền toàn bộ cho các sở ban ngànhchuyên môn, chủ đầu tư, ban quản lý dự án điều hành thực hiện dự án mà quên đitrách nhiệm, quyền hạn của mình, như: xử phạt, cắt hợp đồng, thông báo rộng rãi trênthông tin báo chí Nếu chủ đầu tư, ban quản lý điều hành dự án không đủ năng lực,thiếu khách quan, trung thực dẫn đến các dự án bị chậm tiến độ giải ngân thì phảithay đổi nhân sự…Nếu làm tốt vai trò của người quyết định đầu tư thì chắc chắn
Trang 34tiến độ các dự án sẽ được cải thiện đáng kể Đây cũng là điểm mới của luận văn khimạnh dạn đề xuất những yếu tố liên quan đến người quyết định đầu tư ảnh hưởng đếntiến độ giải ngân các dự án và đưa ra giả thuyết nghiên cứu sau:
- Giả thuyết H1: Các yếu tố ảnh hưởng liên quan đến người quyết định đầu tư
càng nhiều thì tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB càng chậm
2.4.2 Chủ đầu tư, BQL và chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư XDCB
Trịnh Thùy Anh (2014, tr 1-11) nghiên cứu nguyên nhân sự chậm trễ trong các
dự án giao thông sử dụng vốn ngân sách nhà nước Trong các yếu tố gây ra sự chậmtrễ có các yếu do chủ đầu tư, ban quản lý dự án như: Năng lực quản lý điều hàng;công tác kiểm tra, thẩm tra, giám sát không tốt; chậm trễ trong việc giải quyết hồ sơ
và ra quyết định; thay đổi thiết kế trong quá trình thi công; chậm trễ trong bàn giaomặt bằng…
Theo Tổng hội Xây dựng Việt Nam [10] vừa công bố một thông tin gây “sốc”,hầu hết các dự án đầu tư tại Việt Nam, chủ yếu là dự án trọng điểm Quốc gia đềuchậm tiến độ hoàn thành và giải ngân vốn và tỷ lệ đạt tiến độ theo dự án ban đầu chưatới 10% Trong đó có đi sâu phân tích nguyên nhân dẫn đến chậm trễ chủ yếu do cơchế, chính sách về đền bù giải phóng mặt bằng, công tác chuẩn bị đầu tư kéo dài, lựachọn nhà thầu thiếu năng lực, nguồn vốn không đảm bảo Bên cạnh đó trình độ, nănglực của chủ đầu tư, ban quản lý còn hạn chế
Theo kết quả nghiên cứu của Geraldine John Kikwasi (2012, tr 52-59) cho thấy
sự thay đổi thiết kế dự toán; sự chậm trễ lập hồ sơ thủ tục trong thanh toán cho cácnhà thầu; trình độ, năng lực về hệ thống pháp lý quản lý dự án kém, chưa nắm bắt kịpthời… là một trong những nguyên nhân chính gây ra chậm trễ và gián đoạn dự án Từ
đó nghiên cứu kiến nghị nhiều giải pháp, trong đó có nâng cao trình độ chuyên môn,
kỹ năng quản lý dự án của các bên liên quan trong quá trình thực hiện dự án
Chan DW, Kumaraswamy MM (1997, tr 55-63) cho rằng chủ đầu tư (ban quảnlý) không đủ năng lực và chủ đầu tư hay thay đổi quyết định khởi công, quyết địnhthay đổi thiết kế dự toán là nguyên nhân dẫn đến việc chậm tiến độ hoàn thành hốilượng khoản mục của dự án
Trang 35Qua những nghiên cứu, phân tích của các tác giả trong và ngoài nước, các bàibáo phân tích của các chuyên gia trong lĩnh vực đầu tư XDCB cho chúng ta thấy rằngchủ đầu tư, ban quản lý dự án thật sự có ảnh hưởng rất lớn đến tiến độ giải ngân dự
án đầu tư XDCB, do đó ta có thể đưa ra giả thuyết sau:
- Giả thuyết H2: Các yếu tố ảnh hưởng liên quan đến chủ đầu tư, ban quản lý
càng nhiều thì tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB càng chậm
2.4.3 Nhà thầu thi công và chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư XDCB
Trong Hội thảo khoa học toàn quốc “Thời gian thực hiện dự án đầu tư xây dựng
ở Việt Nam–Thực trạng và giải pháp” do Tổng hội Xây dựng Việt Nam phối hợp với
Bộ Xây dựng tổ chức tại Hà Nội [8] Trong 118 dự án được triển khai trong 6 tháng đầunăm 2014 tại thành phố Hà Nội đang rơi vào tình trạng chậm tiến độ Theo ông
Lê Thanh Hà, Phó Cục trưởng Quản lý xây dựng và chất lượng công trình giao thôngphát biểu trong Hội thảo cho rằng: Các dự án trên chậm tiến độ do nhiều nguyênnhân, trong đó năng lực thực tế của nhà thầu thi công không đúng như năng lực mànhà thầu đã kê khai trong hồ sơ dự thầu Cụ thể, nhiều nhà thầu thi công các dự ánnêu trên có năng lực tài chính yếu kém, năng lực quản lý thi công, điều hành của cácnhà thầu còn hạn chế, chưa sâu sát chỉ đạo và bám sát hiện trường
Trong một phát biểu khác ông Trần Ngọc Hùng, Chủ tịch Tổng hội Xây dựngViệt Nam [8] đưa ra nhận định, rất nhiều công trình đấu thầu kéo dài xảy ra chủ yếu
ở công trình vốn nhà nước Hiện tượng cục bộ, địa phương, nể nang trong tổ chức lựachọn nhà thầu (kể cả đấu thầu và chỉ định thầu), hiện tượng tiêu cực "quân xanh, quân đỏ"cho các công ty "sân sau" của chủ đầu tư cũng gây ảnh hưởng nhiều đến chất lượng thầu.Trong khi đó, những công trình vốn tư nhân công tác đấu thầu cực kỳ đơn giản và gọn nhẹ.Đặc biệt Luật Đấu thầu thiên về chọn nhà thầu giá rẻ mà không tính đến đầy đủ năng lựcđảm bảo tiến độ và chất lượng nhà thầu
Trong nghiên cứu của Lưu Trường Văn và cộng sự (2015) cho thấy ba yếu tố cóảnh hưởng lớn nhất đến tiến độ giải ngân của dự án đầu tư XDCB Trong đó có sựchậm trễ thông tin và thiếu sự phối hợp trao đổi thống nhất quan điểm thực hiện giữacác bên (chủ đầu tư, ban quản lý, nhà thầu thi công, tư vấn giám sát) ảnh hưởng đến
Trang 36tiến độ thanh toán của dự án.
Một số nghiên cứu của nước ngoài như: Odeh, A.M and Battaineth H (2002, tr67-73) đưa ra mười nguyên nhân chủ yếu của sự chậm trễ trong các dự án xây dựngvới hợp đồng kiểu truyền thống tại Jordan, từ quan điểm của các nhà thầu và chuyêngia tư vấn đã nhận định rằng nhà thầu thiếu kinh nghiệm là một trong những nguyênnhân gây chậm trễ tiến độ hoàn thành dự án; Abd El-Razek, H A Bassioni, và A M.Mobarak (2008, tr 831-841) nghiên cứu các dự án xây dựng ở Ai Cập, cho thấynhững nguyên nhân quan trọng nhất là: tài chính của nhà thầu trong quá trình xâydựng, sự chậm trễ trong thanh toán của nhà thầu của chủ đầu tư, thay đổi thiết kế củachủ đầu tư hoặc đại diện của chủ đầu tư trong quá trình xây dựng, vấn đề thanh toántrong quá trình xây dựng, và việc quản lý xây dựng và hợp đồng thiếu chuyên nghiệp
Từ các phát biểu của các chuyên gia đầu ngành và qua các nghiên cứu của các nhànghiên cứu trong nước và quốc tế ta thấy những hạn chế của nhà thầu thi công có tácđộng đến tiến độ của các dự án, do đó ta đưa giả thuyết sau:
- Giả thuyết H3: Các yếu tố ảnh hưởng liên quan đến nhà thầu thi công càng
nhiều thì tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB càng chậm
2.4.4 Nhà thầu Tư vấn và chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư XDCB
Long Le Hoai và cộng sự (2008, tr 367-377) và nghiên cứu của Al Momani AH(2000, tr 9-51) trong các nghiên cứu của mình cũng đã chỉ ra nhiều nguyên nhân,trong đó có nguyên nhân quan đến tư vấn thiết kế; Kết quả nghiên cứu của LưuTrường Văn và cộng sự (2015) đã xác định các yếu tố ảnh hưởng đến việc hoàn thành
dự án Nguyên nhân có sự chậm trễ của các bên liên quan, trong số đó có tư vấn giámsát không đủ năng lực
Thực tế trong công tác quản lý nhà nước về xây dựng những năm qua, tác giảnhận thấy một thực trạng các công ty tư vấn thành lập mới rất nhiều theo xu hướngnhu cầu thị trường của ngành xây dựng như hiện nay Chỉ với những điều kiện và thủtục đơn giản là có thể thành lập được một công ty tư vấn với đầy đủ các chức năngnhư: lập dự án, khảo sát, thiết kế, giám sát, quản lý dự án, đấu thầu, kiểm định, thẩmđịnh giá…Mà ít ai quan tâm đến chất lượng, trách nhiệm, năng lực chuyên môn của
Trang 37nhà thầu tư vấn Nhà nước còn buông lỏng trong việc cấp chứng chỉ hành nghề liênquan đến từng lĩnh vực nên chất lượng đầu ra của một số tư vấn không đảm bảo yêucầu theo quy định, hồ sơ khi chủ đầu tư trình thẩm định phát hiện rất nhiều sai sót,phải điều chỉnh rất nhiều lần, gây khó khăn cho công tác quản lý của các chủ đầu tư,ban quản lý, mất thời gian của các cơ quan chuyên môn và đặc biệt là công tác chuẩn
bị đầu tư hàng năm bị chậm lại Hồ sơ tư vấn đến khi triển khai thi công lại phát hiệnthêm sai sót trong khâu thiết kế giữa hồ sơ và thực tế hiện trường sai khác nhiều,không thể thi công được phải tạm dừng xin ý kiến xử lý kỹ thuật tốt rất nhiều thờigian Mặt khác, một số đơn vị tư vấn cử cán bộ làm công tác giám sát năng lực, kinhnghiệm còn hạn chế, có người có thái độ vòi vĩnh, làm khó cho nhà thầu trong thicông hoặc móc nối với nhà thầu thi công làm sai lệch khối lượng và kiểm tra các hồ
sơ KCS, hồ sơ thanh toán nên thường xảy ra trường hợp nhà thầu thi công hoàn thànhgiai đoạn hoặc toàn bộ công trình mà các thủ tục thanh toán chậm hoàn thành (do saiđịnh mức, dự toán, giá gói thầu, phải sửa đi, sửa lại nhiều lần), nên nhiều nhà thầukhông đủ nguồn vốn mua vật tư, vật liệu, trả tiền công nhân để tiến hành thi công giaiđoạn tiếp theo của hạng mục hoặc dự án khác, gây ảnh hưởng đến tiến độ dự án rấtnhiều Như vậy có thể khẳng định đơn vị tư vấn có tác động đến tiến độ hoàn thànhcác dự án đầu tư XDCB, từ đó ta có thể đưa ra giả thuyết sau:
- Giả thuyết H4: Các yếu tố ảnh hưởng liên quan đến nhà thầu tư vấn càng
nhiều thì tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB càng chậm
2.4.5 Khung hồ sơ pháp lý của dự án và chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư XDCB
Trong nghiên cứu của Cao Hào Thi (2006, tr 21) cho rằng yếu tố quy trình thủtục pháp lý của dự án là một trong những yếu tố thuộc nhóm yếu tố môi trường bênngoài ảnh hưởng đến sự thành công của dự án Ở nghiên cứu này yếu tố chính sáchđược sắp xếp trong nội dung yếu tố pháp lý của dự án cho phù hợp với mô hìnhnghiên cứu đề xuất
Từ năm 2013, đánh dấu sự thay đổi đáng kể trong hệ thống pháp lý ngành xâydựng Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014, Luật này quy định về
Trang 38quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân và quản lý nhà nướctrong hoạt động đầu tư xây dựng, thay thế cho Luật Xây dựng số 16/2003/QH11 ngày26/11/2003; Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 ngày 26/11/2013 Luật này quy địnhquản lý nhà nước về đấu thầu; trách nhiệm của các bên có liên quan và các hoạt độngđấu thầu, thay thế cho Luật Đấu thầu số 61/2005/QH11 ngày 29/11/2005; Luật Đầu
tư công số 49/2014/QH13 ngày 18/6/2014, Luật này quy định việc quản lý và sửdụng vốn đầu tư công; quản lý nhà nước về đầu tư công; quyền, nghĩa vụ và tráchnhiệm của cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động đầu tư công;Nghị định số 59/2015/NĐ-CP ngày 18/6/2015 của Chính phủ về Quản lý dự án đầu
tư xây dựng; Nghị định số 46/2015/NĐ-CP ngày 12/5/2015 của Chính phủ về Quản
lý chất lượng và bảo trì công trình xây dựng; Nghị định số 32/2015/NĐ-CP ngày25/3/2015 của Chính phủ về Quản lý chi phí đầu tư xây dựng; Thông tư số18/2016/TT-BXD ngày 30/6/2016 của Bộ Xây dựng quy định chi tiết về thẩm định,phê duyệt dự án đầu tư xây dựng và thiết kế, dự toán xây dựng công trình theo quyđịnh tại Nghị định số 59/2015/NĐ-CP ngày 18/6/2015 của Chính phủ về quản lý dự
án đầu tư xây dựng và một số văn bản khác liên quan
Trong một thời gian ngắn mà hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quancủa ngành ban hành mới nhiều rất nhiều, với những thay đổi nội dung đáng kể so vớicác văn bản quy phạm pháp luật trước đây Đặc biệt lần tiên Luật Đầu tư công số49/2014/QH13 ngày 18/6/2014, Luật đấu thầu, Luật xây dựng ban hành, trong khicác văn bản hướng dẫn ban hành của các Bộ, ngành Trung ương, của tỉnh hướng dẫnthi hành còn chậm, hoạt động đầu tư XDCB còn gặp bỡ ngỡ ở địa phương Có côngtrình, dự án đang triển khai gặp khó khăn trong khâu thực hiện quy trình thủ tục mới,phải chờ đợi giải quyết, điều chỉnh cho phù hợp [9] nên tiến độ thực hiện một số dự
án bị ảnh hưởng
Hơn nữa, sự thay đổi quy trình, hồ sơ, thủ tục, chế độ trong thanh toán vốn đầu
tư XDCB như thông tư 08/2016/TT-BTC ngày 08/01/2016 và Thông tư108/2016/TT-BTC của Bộ Tài chính quy định về quản lý thanh toán vốn đầu tư sửdụng NSNN, bổ sung sửa đổi một số quy định như: quy định thêm về thẩm định
Trang 39nguồn vốn đầu tư của dự án; Dự án trước khi phê duyệt phải có thẩm định nguồn vốnđầu tư; phải có bảo lãnh tạm ứng đồi với giá trị tạm ứng trên 1 tỷ đồng; phải có camkết chi đối với hợp đồng từ 1 tỷ trở lên; kế hoạch giải phóng mặt bằng…cũng làmảnh hưởng đến tiên độ giải ngân vốn đầu tư NSNN
Qua nghiên cứu của các tác giả và khung hồ sơ pháp lý liên quan đến hoạt độngđầu tư XDCB như hiện nay, ta thấy yếu tố hồ sơ pháp lý thật sự có ảnh hưởng đếntiến độ giải ngân vốn đầu tư XDCB, do đó ta có thể đưa ra giả thuyết sau:
- Giả thuyết H5: Các yêu tố ảnh hưởng liên quan đến khung pháp lý dự án càng
nhiều thì tiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB càng chậm
2.4.6 Yếu tố khác của dự án và chậm tiến độ giải ngân dự án đầu tư XDCB
Qua thực tế kiểm soát và theo dõi nhận thấy những yếu tố khác của dự án thật
sự có ảnh hưởng đến tiến độ thi công các dự án, như: chọn vị trí đầu tư dự án chưaphù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, chọn địa hình khó vận chuyển máymóc thiêt bị thi công, vật liệu xâu dựng…; vướng mặt bằng thi công phải giải tỏa bồithường; không đảm bảo về điều kiện tự nhiên, thiên nhiên, thời tiết không thuận lợi,
lũ lụt, mưa nhiều nằm ngoài tầm kiểm soát của các bên tham gia dự án; giá vật liệuxây dựng tăng bất thường, từ đó ảnh hưởng đến tiến độ thi công các dự án
Theo nghiên cứu của Nguyễn Thị Minh Tâm (2009, tr 106) và ý kiến cácchuyên gia thì yếu tố địa chất công trình cũng là một yếu tố tự nhiên có thể ảnhhưởng đến tiến độ thực hiện dự án vì việc điều chỉnh thiết kế, xử lý nền móng, nền hạ
dự án sẽ mất nhiều thời gian, khi địa chất thay đổi đột biến so với kết quả khảo sát
Từ những nghiên cứu và phân tích ta thấy, điều kiện tự nhiên thật sự có tác động đếntiến độ giải ngân các dự án đầu tư XDCB, từ đó ta có thể đưa ra giả thuyết sau:
- Giả thuyết H6: Các yếu tố khác của dự án càng sấu thì tiến độ giải ngân các
dự án đầu tư XDCB càng chậm
2.5 MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU
Qua tham khảo các mô hình nghiên cứu của các tác giả trong và ngoài nước,thông qua phương pháp nghiên cứu định tính, tác giả tổng hợp và đề xuất 06 nhómyếu tố liên quan đến tình trạng chậm tiến độ của dự án với 25 biến quan sát là các
Trang 40biến độc lập ảnh hưởng đến biến phụ thuộc là sự chậm tiến độ giải ngân các dự ánđầu tư XDCB Trong đó nhóm yếu tố liên quan đến người quyết định đầu tư gồm 03biến quan sát; nhóm yếu tố liên quan đến chủ đầu tư, ban quản lý gồm 06 biến quansát; nhóm yếu tố liên quan đến nhà thầu thi công gồm 05 biến quan sát; nhóm yếu tốliên quan đến nhà tư vấn gồm 04 biến quan sát; nhóm yếu tố liên quan đến pháp lýcủa dự án gồm 03 biến quan sát và nhóm yếu tố tác động khác của dự án gồm 04 biếnquan sát.
Thang đo được dùng để đo lường tình trạng chậm tiến độ là thang đo đơnhướng 5 Likert với mức độ đo lường từ 1 đến 5 tương ứng với mức độ đánh giá củangười được khảo sát là: 1= Hoàn toàn không (ảnh hưởng), 2= Rất ít, 3= Trung bình,4= Cao, 5= Rất cao, các thang đo còn lại dùng thang đo chỉ danh
Nhóm yếu tố liên quan đến người
quyêt định đầu tư
Nhóm yếu tố liên quan đến chủ đầu
tư, ban quản lý dự án
Nhóm yếu tố liên quan đến nhà thầu
Hình 3.2: Mô hình nghiên cứu chính thức
3.3.1 Nhóm yếu tố liên quan đến người quyết định đầu tư
+ NQD1: Quyết định nhân sự ban quản lý chưa phù hợp
+ NQD2: Chỉ đạo các ngành chuyên môn chủ đầu tư, BQL chưa quyết liệt, sâu