THỰC TRẠNG TIÊU THỤ SẢN PHẨM CỦA CÔNG TY CP VLXD VÀ XÂY LẮP SỐ 5

THỰC TRẠNG TIÊU THỤ SẢN PHẨM CỦA CÔNG TY CP VLXD VÀ XÂY LẮP SỐ 52.1 Các đặc điểm kinh tế - kỹ thuật cơ bản ảnh hưởng tới tiêu thụ sản phẩm của công ty 2.1.1 Đặc điểm về sản phẩm Sản phẩ

THỰC TRẠNG TIÊU THỤ SẢN PHẨM CỦA CÔNG TY CP VLXD VÀ XÂY LẮP SỐ 5

2.1 Các đặc điểm kinh tế - kỹ thuật cơ bản ảnh hưởng tới tiêu thụ sản phẩm của

công ty

2.1.1 Đặc điểm về sản phẩm

Sản phẩm vật liệu xây dựng của công ty bao gồm nhiều mặt hàng: Gạch nungtuynel, đá xây dựng, xăng dầu, than…, trong đó sản phẩm gạch nung tuynel chiếm tỷtrọng lớn trong doanh thu (trên 80% tổng doanh thu của Công ty)

Sản phẩm gạch nung tuynel

Gạch là sản phẩm được sử dụng cho hoạt động xây dựng, hiện nay việc xâydựng bằng gạch vẫn là xu hướng phổ biến và ít có vật liệu thay thế hoàn toàn được

vì vậy mặt hàng này vẫn là vật liệu chủ chốt Sản phẩm này có đặc điểm là:

- Giá cả sản phẩm này ổn định, ít biến đổi Việc tiêu thụ sản phẩm gạch phụ thuộcvào việc tiêu thụ các mặt hàng bổ sung như thép, xi măng Việc tiêu thụ các sảnphẩm xây dựng với khối lượng lớn, nên nếu việc tiêu thụ các sản phẩm bổ sung cóbiến động tăng giảm thì dẫn đến tiêu thụ gạch cũng biến đổi theo Nếu giá các vậtliệu xây dựng khác tăng nhanh nó ảnh hưởng trực tiếp đến tình hình xây dựng, thicông dẫn tới sản lượng tiêu thụ gạch cũng bị biến đổi

- Nhu cầu của khách hàng đối với mặt hàng này thường hay thay đổi theo mùa Dođiều kiện thời tiết khí hậu Việt Nam nên hộ gia đình thường bắt đầu xây dựng nhà

ở vào mùa khô và cuối năm Do vậy lượng tiêu thụ cũng bị biến động theo

Nếu xét theo chu kỳ một năm, ta có thể nhận thấy tình hình tiêu thụ củacông ty có biến động theo tháng Thường thì trong các tháng mùa khô như tháng3,4,5 và các tháng cuối năm có nhu cầu tăng hơn

Hình 2.1: Biểu đồ số lượng tiêu thụ theo tháng của công ty trong giai đoạn 2005-2008

Bảng số liệu sản lượng tiêu thụ của các tháng của công ty trong giai đoạn

năm 2005-2008 (Xem phụ lục 2)

- Sản phẩm gạch là sản phẩm lâu bền, khối lượng lớn, cồng kềnh, không tận dụnghết diện tích tải, chi phí lưu kho nhỏ do không cần bảo quản trong kho mà có thể

để ngoài trời Tuy chi phí vận chuyển lại lớn mà công ty lại không có hình thức hỗtrợ tiêu thụ và hình thức vận chuyển cho khách hàng do vậy khả năng thu hútkhách hàng thấp, Khối lượng vận chuyển so với giá trị sản phẩm nhỏ do đó vậnchuyển sản phẩm ảnh hưởng lớn đến việc tiêu thụ,

- Sản phẩm của công ty dùng trong xây dựng, tiêu chuẩn hoá về kích thước kíchthước, chỉ tiêu kỹ thuật như độ ẩm, độ cứng…đặc biệt lắp ghép với nhau, sản phẩmsản xuất ra hỏng không có khả năng sửa chữa và tái sử dụng vì thế chi phí cho saihỏng cần giảm xuống mức thấp nhất Do đó khi giao sản phẩm cho khách hàngphải đảm bảo đúng chất lượng, đúng kỹ thuật và số lượng quy cách tránh mất thờigian tiền bạc trong quá trình tiêu thụ

Đặc điểm sản phẩm khác như đá xây dựng, dịch vụ xây lắp và chuyển giaocông nghệ…Sản phẩm đá xây dựng được đưa vào khai thác đầu năm 2008 cũngtương tự như gạch việc tiêu thụ sản phẩm này phụ thuộc vào một số sản phẩm bổsung và phụ thuộc vào tốc độ xây dựng vào thị trường Đá xây dựng có khối lượnglớn, không tốn nhiều chi phí sản xuất và lưu kho, lợi nhuận thu lại thấp

2.1.2 Đặc điểm về công nghệ và quy trình sản xuất

.1.2.1 Đặc điểm về quy trình công nghệ

Công ty cổ phần vật liệu xây dựng và xây lắp số 5 có trình độ thuộc loạitrung bình, từ khi thực hiện chính sách đổi mới công ty có nhiều hoạt động đầu

tư thêm trang thiêt bị theo công nghệ mới để có thể thoả mãn nhu cầu thịtrường Công ty đã đầu tư thêm hai dây truyền công nghệ sản xuất là nhà máygạch Hà Bắc với công suất 20 triệu viên và nhà máy gạch cầu Rào với công suất

25 triệu viên để cung ứng ra thị trường Sản phẩm của công ty hiện nay đượcđánh giá là sản phẩm có chất lượng uy tín trên thị trường Trong kế hoạch dàihạn, công ty đang có kế hoạch đổi mới công nghệ, thiết bị nhà xưởng để phục

vụ sản xuất tốt hơn

Công ty chủ yếu sử dụng phương pháp tạo hình độ dẻo ở độ ẩm 20% phơi tựnhiên trên sân phơi có mái che, khi sản phẩm đạt tới độ ẩm trung bình 12% sẽ đưa

sấy tuynel, ra khỏi sấy tuynel độ ẩm đạt 2-5% được chuyển sang nung tuynel Sảnphẩm nung chín ở nhiệt độ 10100C-10150C và đưa đến bãi thành phẩm Quy trìnhnày có ưu điểm là:

- Chất lượng sản phẩm cao, đồng đều và ổn đinh, tỷ lệ sản phẩm A/AB đạt 91-95%trong khi lò đứng chỉ đạt 60-70%(loại A tương đương mác 75-100, loại B tươngđương với mác 60)

- Tỷ lệ phế phẩm giảm, ở lò tuynel phế phẩm ở mức 2-3% trong khi lò đứng tỷ lệphế phẩm 12-15% Giảm tiêu hao nhiên liệu: lò tuynel tiêu thụ 140-150kgthan/1000 viên gạch tiêu chuẩn, lò đứng tiêu thụ tới 240-250kg than/1000 viêngạch

- Giảm chi phí lao động và cường độ lao động, năng suất lao động tăng, điều kiệnlàm việc được cải thiện nếu chỉ kể công đoạn nung gồm: Vào lò, đốt lò, ra lò, thì lòtuynel chỉ cần 1,2-1,5 người/1triệu viên/năm Lò đứng cần 7 người/1 triệuviên/năm Ngoài ra, lò nung tuynel còn giúp đa dạng hoá sản phẩm, đáp ứng đượcnhu cầu của thị trường, đặc biệt là các gạch có độ rỗng cao

Công nghệ sản xuất sản phẩm của công ty hiện đại hơn những lò sản xuấtthủ công,lò đứng với thiết bị đơn giản, phơi sấy tự nhiên, thiếu động bộ nung đốttrong lò đứng chất lượng sản phẩm thấp gây lãng phí tài nguyên, biến đổi địa hìnhảnh hưởng tới môi trường sinh thái cùng công nghệ sản xuất với một số nhà máynhư nhà máy gạch vườn Chanh, nhà máy gạch Bỉm sơn, Thanh Hoá… Tuy nhiên

so với trình độ công nghệ tại địa phương hiện nay thì trình độ công nghệ của Công

ty chỉ thuộc loại trung bình Hơn nữa, công nghệ của công ty hiện dùng để sản xuấtsản phẩm chủ yếu là gạch nung tuynel, chỉ sản xuất một số sản phẩm bình thường,chưa có sản phẩm có công nghệ cao, sản phẩm mỏng từ đất sét

2.1.3.1.2.2 Đặc điểm về cơ sở vật chất kỹ thuật

Cơ sở vật chất kỹ thuật của công ty hiện nay bao gồm những máy móc thiết

bị được sử dụng từ năm 1996 trở lại đây dây truyền của Liên Xô cũ Đối với nhàmáy gạch Tam Điệp dây truyền sản xuất kinh doanh đã được sử dụng gần 15 năm.Nhà máy gạch Hà Bắc mới hoạt động được 5 năm Nhà máy gạch Cầu rào mớiđược xây dựng năm 2007 Sản xuất gạch theo lò nung tuynel là công nghệ hiện đại

nhất hiện nay Tuy nhiên tình hình máy móc thiết bị của công ty mới chỉ đạt mứctrung bình so với trình độ công nghệ hiện tại

Bảng 2.1: Bảng số lượng danh sách máy móc thiết bị nhà xưởng đang sở hữu của công ty vật liệu xây dựng và xây lắp số 5 theo thống kê năm 2008

Nguồn: Báo cáo tổng kết năm 2008- phòng kế toán

Tài sản cố định của công ty bao gồm nhà cửa: nhà kho 1.138 m2, nhà baoche 9.455 m2, lò nung tuynel, hầm sấy, sân phơi 17.440m2, nhà làm việc 946m2…Máy móc thiết bị gồm hệ thống máy móc thiết bị có công suất 80 triệu viên/năm:bao gồm hệ thống chế biến tạo hình, thiết bị nung hầm sấy, hệ thống cấp nướcsạch…Phương tiện truyền dẫn bao gồm hệ thống điện thoại, máy fax, máyphôttocopy, máy điều hòa…

Ta có thể thấy số lượng máy móc thiết bị sử dụng cho hoạt động gián tiếpcủa công ty ít, đơn giản, giá trị nhỏ Hiện nay, giá trị của máy móc thiết bị sử dụngcho hoạt động bán hàng như cửa hàng phân phối sản phẩm, xe chuyên chở hàng,máy tính phục vụ cho hoạt động bán hàng…đều không có Cơ sở vật chất trang bịcho tiêu thụ còn hạn chế phần nào là nguyên nhân gây ra kém hiệu quả trong tiêuthụ sản phẩm

2.1.3 Đặc điểm về nguồn nhân lực và cơ cấu tổ chức của công ty

Cán bộ công nhân viên là yếu tố có vai trò quan trọng đối với hoạt độngkinh doanh của công ty nói chung và hoạt động tiêu thụ nói riêng Do đó việc sửdụng lao động cần phải có sự chú trọng hơn bao gồm cả đội ngũ quản trị, đội ngũbán hàng, cán bộ công nhân viên

Bộ máy quản trị có ảnh hưởng nhiều đến việc tiêu thụ sản phẩm ví dụ nhưviệc đưa ra các chính sách tiêu thụ, quyết định tiêu thụ Ban lãnh đạo của công tygồm những nhân viên lâu năm có nhiều kinh nghiệm trong bán hàng Mảng kinhdoanh chính của công ty là kinh doanh vật liệu xây dựng do đó tiêu thụ sản phẩm

là một trong những quyết sách của công ty

Về cơ cấu tổ chức của công ty bao gồm ba phòng ban: phòng kế hoạch, kỹthuật vật tư, phòng kế toán tài chính, phòng hành chính lao động tiền lương Phòng

kế hoạch kỹ thuật đóng vai trò theo dõi kinh doanh và lập kế hoạch tiêu thụ từ khâuthực hiện đến khâu thanh toán hợp đồng PGĐ kiêm trưởng phòng thực hiện việcchỉ đạo và theo dõi thực hiện Phòng gồm 8 người trong đó có 5 người chuyên vềbên kỹ thuật, một trưởng phòng, người làm nhiệm vụ thanh toán hợp đồng, 2 ngườichỉ đạo kỹ thuật tại các nhà máy Như vậy việc phân công nhân lực cho bán hàng

và tiêu thụ sản phẩm ít Do phòng ôm đồm quá nhiều việc lại bao gồm nhiều chứcnăng nên việc theo dõi về số lượng khách hàng, số lượng đại lý,… chưa được thựchiện mà chủ yếu chỉ theo dõi sản lượng bán hàng từng năm Đội ngũ bán hàngđược chia thành nhiều đội thuộc quyền quản lý của từng nhà máy Do đó phòng kếhoạch thường không nắm rõ thông tin, việc theo dõi bán hàng thường chậm chễ.Không thống nhất trong quản lý và phân chia nhiệm vụ làm cho việc tiêu thụkhông được chuyên môn hoá

Xuất phát điểm từ một công ty nhà nước, cơ cấu các phòng ban hiện nay vẫncòn giữ theo kết cấu cũ, chậm đổi mới, hoạt động không hiệu quả Bộ máy quản trịchưa có sự đổi mới tư duy chưa đưa ra được những chính sách tiêu thụ trong thời

kỳ mới, chưa mạnh dạn trong đầu tư, mở rộng thị trường, tuyển dụng lao động Cácnhân viên không đi sâu về một mảng nên kỹ thuật không cao, hầu hết công việc ỷlại cho đội ngũ cán bộ quản trị có nhiều kinh nghiệm, giám đốc hay phó giám đốcchỉ đạo trực tiếp cho nhân viên bán hàng Do đó thông tin dễ bị chậm chễ

Tóm lại, nhân lực của công ty thiếu nhiều, trình độ về một lĩnh vực lạikhông cao nên khả năng xử lý công việc chưa tốt, hầu hết dựa vào kinh nghiệm,quy trình xử lý cũ Vấn đề nhân lực là vấn đề còn nhiều tồn tại mà công ty cần phảichú trọng nhằm nâng cao hiệu quả tiêu thụ của công ty

2.1.4 Đặc điểm về tài chính của công ty

Do đặc điểm của sản phẩm là vật liệu xây dựng một hợp đồng có khối lượnglớn và phụ thuộc vào chu kỳ của các công trình xây dựng Mặt khác công trình xâydựng đều có thời gian kéo dài, chủ đầu tư rót vốn theo chu kỳ, theo tiến độ Để cóthể bán hàng, Công ty thường phải chấp nhận thanh toán theo chế độ trả chậm hoặc

theo tiến độ rót vốn Hậu quả là Công ty cần một lượng vốn lưu động khá lớn, phảichấp nhận vòng quay của vốn chậm.

Bảng 2.2: Tỷ lệ các loại hình thanh toán của công ty trong giai đoạn 2004-2008

63 254,9

Số tiền trả chậm(Tr.đồng) l 787,5 2 257,4 4 356,9 5 134,8 12 845,6

Nguồn: Tổng kết tình hình bán hàng qua các năm- Phòng kế toán

Nhìn vào bảng số liệu ta thấy tỷ lệ trả chậm của công ty liên tục biến đổi quacác năm.Số tiền trả chậm của công ty năm 2008 chiếm khoảng dưới 20% tổngdoanh thu của cả công ty, chiến lên tới hơn 12 tỷ đồng Việc chấp nhận hình thứctrả chậm này công ty cần phải có một lượng vốn lưu động lớn nhằm đảm bảo chosản xuất diễn ra một cách bình thường.Số tiền trả chậm càng lớn sẽ khiến cho việcquay vòng vốn gặp khó khăn Thiếu vốn cho việc mua nguyên vật liệu mới, đầu tưxây dựng

Sản phẩm gạch được sử dụng quanh năm nhưng lại chịu tính mùa vụ, sửdụng nhiều vào mùa khô và cuối năm, nhu cầu sản phẩm vào thời gian này lớn.Đối với một sản phẩm có tình mùa vụ như vậy thì việc huy động vốn trong nhữnglúc cao điểm để sản xuất là rất cần thiết Công ty cần có kế hoạch sản xuất phù hợp

để có thể đáp ứng tốt những nhu cầu của khách hàng và hiệu quả hoạt động củamáy móc Để có thể thực hiện các hợp đồng này ta cần phải có kế hoạch lưu kho,sản xuất cho phù hợp

2.1.5 Tác động của các yếu tố bên ngoài tới hoạt động tiêu thụ của Công ty

2.1.6.1 Khách hàng

Khách hàng tiêu thụ sản phẩm của công ty bao gồm khách hàng bên ngoài

và khách hàng nội bộ công ty

Khách hàng bên ngoài: Khách hàng là các tổ chức, các công ty xây dựng…

xây dựng các công trình lớn, có giá trị cao ví dụ như: Công ty xây dựng QuangChín(Ninh Bình), Công ty TNHH Hải Hà(Ninh Bình), Xý nghiệp tư doanh xâydựng Thống Nhất(Ninh Bình), Thép Pomihoa(Tam Điệp) Số lượng khách hàngnày không nhiều hầu hết có quan hệ lâu dài, uy tín trong cung cấp sản phẩm

Khách hàng này thường tạo ra giá trị lớn và tiêu thụ số lượng lớn tuy nhiên họ cóhiểu biết về sản phẩm, thông tin về thị trường đối thủ cạnh tranh, về sản phẩm cùngloại của thị trường Do vậy khách hàng này luôn có sự so sánh về chất lượng giá

cả, đặc điểm kỹ thuật của sản phẩm Do đặc điểm của ngành xây dựng là cần đúngthời gian, đúng địa điểm vì thế khi cung cấp sản phẩm cho đối tượng khách hàngnày cần đảm bảo đúng chỉ tiêu kỹ thuật theo hợp đồng, tạo ra sự khác biệt trongsản phẩm và dịch vụ đối với các đối thủ cạnh tranh Khách hàng này được coi làkhách hàng khó tính vì khi lựa chọn sản phẩm họ có sự thẩm định chặt chẽ về chấtlượng sản phẩm

Đối tượng khách hàng này thường có độ trung thành cao vì vậy xây dựngquan hệ với một công ty mới là khó khăn, tốn kém và mạo hiểm Chính vì thế,trong quá trình tiếp xúc với khách hàng cần phải chú trọng tới ấn tượng ban đầu,đảm bảo lòng tin về sản phẩm của mình Do vậy khi tiếp xúc với đối tượng này yêucầu các nhân viên bán hàng phải có trình độ hiểu biết về sản phẩm, có kỹ năng bánhàng chuyên nghiệp, có khả năng thuyết phục khách hàng

Đối với khách hàng là cá nhân: Khách hàng này mua chủ yếu phục vụ chonhu cầu xây dựng cá nhân nhằm xây dựng các công trình như nhà ở, sân, tườngbao… Những đơn hàng của khách hàng này thường có giá trị nhỏ, hợp đồng khôngkéo dài Số lượng khách hàng này nhiều nhưng giá trị lợi nhuận đem lại ít Kháchhàng này ít quan tâm tới chỉ tiêu kỹ thuật của sản phẩm tuy nhiên lại chịu ảnhhưởng nhiều về giá cả Việc thu hút khách hàng này chủ yếu do lợi thế về giá sovới đối thủ cạnh tranh

Khách hàng nội bộ công ty: Hoạt động xây lắp hiện nay là mặt hàng thứ

hai của công ty Tuy giá trị sản lượng xây lắp trong tổng doanh thu chiếm tỷ trọng

ít nhưng hằng năm công ty thường cung cấp vật liệu xây dựng để thực hiện cáchoạt động xây nội bộ như: Xây dựng nhà máy gạch Cầu rào, xây nhà văn hoá, xâycầu, cống, công trình dân dụng… Vật liệu cho công trình xây dựng của mình tường

do công ty cung cấp, do là nội bộ của mình nên công ty tính chính xác được thờiđiểm cần và số lượng cần cấp do đó có thể tiến hành sản xuất phù hợp với yêu cầucủa từng công trình

NMG Vicacera

Giá cao Giá thấp

Cao

Thấp Các lò gạch thủ công

Việc xác định đối tượng khách hàng, đặc điểm khách hàng giúp công ty cókhả năng nhận điện được thị trường, nâng cao khả năng cạnh tranh của doanhnghiệp mình Tuy nhiên hoạt động này chưa được chú trọng trong công ty nhất làtrong công tác bán hàng Do đó để nâng cao hiệu quả của việc bán hàng thì công typhải phân tích đánh giá và chú trọng đến khách hàng nhiều hơn nữa

2.1.6.2 Bối cảnh cạnh tranh

Hiện nay ngành công nghiệp xây dựng và vật liệu xây dựng đang có sự cạnhtranh rất gay gắt Khối lượng xây dựng hiện nay lớn, nhu cầu về gạch xây dựng tạiđịa phương cũng lớn Ước tính với dân số hiện nay của tỉnh Ninh Bình và tốc độtăng trưởng kinh tế hiện tại thị trường này cần số lượng lớn gạch, tuy nhiên thìcung tại thị trường chỉ khoảng ½ nhu cầu, phần còn lại là do các nhà máy, lò gạchthủ công thực hiện

Bảng 2.3: Bảng theo dõi giá bán gạch của công ty CP VLXD và xây lắp số 5 và

Công ty hiện nay đang phải đối mặt với nhiều đối thủ cạnh tranh,vừa cạnhtranh về giá vừa cạnh tranh về chất lượng sản phẩm.(Hình 2.2)

Nhà máy gạch Vicracera: Là một trong những nhà máy gạch mới được xây

dựng, có dây truyền công nghệ cao, tiềm lực về tài chính lớn, giá sản phẩm caohơn hẳn so với sản phẩm của công ty Sản phẩm của công ty này bao gồm các loạigạch nung, gạch ốp lát, gạch mỏng…nhiều loại gạch đa dạng về chủng loại sảnphẩm, chất lượng tốt Đây là một đối thủ mạnh nhất trên thị trường hiện nay củacông ty Nhà máy gạch này đang chiếm khoảng 15% thị phần tỉnh Thanh hoá vàmột phần nhỏ ở tỉnh Ninh Bình

Nhà máy gạch Bỉm sơn: Là một nhà máy nằm ở giáp Ninh Bình và Thanh

Hoá, khả năng tiếp cận thị trường rất dễ dàng Sản phẩm của công ty có chất lượngcao, công nghệ thuộc loại trung bình so với trình độ công nghệ hiện nay Thịtrường của nhà máy gạch này và Công ty có nhiều điểm tương đồng do đó cần phải

có thêm nhiều chiến lược khác biệt hoá để tạo ra một lợi thế cạnh tranh cho côngty

Nhà máy gạch Vườn Chanh: Nằm ở thị xã Tam Điệp, cách nhà máy gạch

Tam Điệp khoảng 10km là công ty có thời gian hoạt động lâu, có uy tín trên thịtrường Tuy nhiên công nghệ theo công nghệ lò đứng, hoạt động đã lâu, đã xuốngcấp Sản phẩm thường có giá thấp hơn so với sản phẩm của công ty trên thị trường

Các lò gạch thủ công: Hoạt động rải rác trên thị trường, khối lượng sản

phẩm sản xuất ra một lần nhỏ, tuy nhiên lại sản xuất nhiều lần Đặc điêm củanhững lò gạch này là phân bố ở nhiều nơi chủ yếu tập trung ở nơi có mỏ đất sét vìthế khả năng tiếp cận với khách hàng dễ hơn Mặt khác, vì không tốn nhiều chi phícho nhiều hoạt động quản lý và kỹ thuật, công nghệ và phương pháp sản xuất gạchthủ công, đơn giản nên giá thành của các lò gạch này thấp

Việc nghiên cứu về các đối thủ cạnh tranh sẽ giúp cho doanh nghiệp nhậnbiết được những điểm mạnh, điểm yếu của họ, nhận định về cung cầu của thịtrường…để từ đó công ty có thể đưa ra một số chính sách cụ thể trong việc tiêu thụsản phẩm của mình.

2.1.6.3 Yếu tố đầu vào

Đầu vào là một trong những yếu tố quan trọng cấu thành nên chất lượng sảnphẩm Đầu vào có tốt thì chất lượng sản phẩm mới tốt được Điều này đòi hỏi mỗicán bộ quản trị và cán bộ cung ứng nguyên vật liệu phải có sự kiểm tra kỹ lưỡng,lựa chọn hợp lý những nhà cung cấp Đầu vào ở đây không chỉ là các loại nguyênvật liệu mà còn là cả máy móc thiết bị, lao động của công ty…Nếu yếu tố đầu vào

có sự biến đổi thì hoạt động sản xuất và tiêu thụ cũng có sự biến đổi theo

Đặc điểm của nguyên liệu chính để sản xuất gạch (đất sét) là không thể

thay thế Do đó ảnh hưởng từ phía nguyên liệu có ảnh hưởng rất lớn Nhữngnguyên liệu đầu vào quan trọng khác là than đá, điện và nước Nếu chất lượngnguyên liệu không đảm bảo thì chất lượng sản phẩm cũng bị biến đối theo dẫn tớihoạt động tiêu thụ có biến đổi

Yêu cầu đối với đất sét phải đảm bảo có màu nâu, thành phầnsạn(hạt>0.1mm) chiếm khoảng 2%, độ dẻo từ 15,17 - 22,62 là thích hợp cho việclàm gạch Một số chỉ tiêu lý hoá trung bình của đất sét như sau:SiO262,3%, Al2O3

21%, Fe2O3 7,3%, các nguyên tố khác như MgO, CaO đạt khoảng 4,37%

Than cám: Công ty dùng than cám Quảng Ninh có nhiệt lượng 5300Kcal/kg Nhà máy sẽ thực hiện phương thức mua than tại các nhà máy bằnghợp đồng đối với các công ty chuyên doanh

4900-Điện: Trạm điện 630A được xây dựng trong khu vực nhà máy, nguồn điệncung cấp từ đường dây trục 972 cách nhà máy khoảng 1,2km Ngoài ra, Công tycòn sử dụng một máy phát điện 125KVA để dự phòng

Nước: Nguồn nước cung cấp cho sản xuất và sinh hoạt nhờ hệ thống giếngkhoan, trạm bơm, bể chứa tại nhà máy qua hệ thống cấp nước tới các vị trí sản xuất

và sinh hoạt

Hàng năm công ty luôn đề ra kế hoạch rất chi tiết về sản xuất và đề ra định

mức sử dụng nguyên vật liệu của mỗi nhà máy trong công ty.(Xem phụ lục 3) Bản

kế hoạch này giúp các quản đốc nhà máy quản lý tốt hơn phân xưởng của mình.Việc xây dựng định mức là một động lực cho việc sử dụng tiết kiệm nguyên vậtliệu Việc tiết kiệm được nguyên vật liệu liên quan trực tiếp tới quyền lợi của nhàmáy Nhà máy tiết kiệm càng nhiều sẽ giúp cho nhà máy có nhiều thu nhập hơn,hoạt động kinh doanh của nhà máy vượt mức của công ty đặt ra là cơ hội tăng thunhập cho mỗi cán bộ công nhân viên trong nhà máy

Giá của yếu tố đầu vào cũng ảnh hưởng tới hoạt động tiêu thụ của công ty.Trong thời kỳ lạm phát, kinh tế khủng hoảng như hiện nay thì giá cả của các yếu tốđầu vào cũng có sự thay đổi và biến động Việc biến động của những yếu tố này sẽdẫn tăng chi phí làm cho giá thành cao hơn trước, giảm tỷ lệ tiêu thụ của sản phẩm

Nhà cung cấp: Ngoài chất lượng và giá cả sản phẩm thì việc lựa chọn nhà

cung cấp rất quan trọng Lựa chọn nhà cung ứng hiện nay phải lựa chọn thông quamột số tiêu chí như giá cả, chất lượng đầu vào, thời điểm cung cấp và năng lựccung cấp

Đối với đất sét: Nhà cung cấp chủ yếu là công ty TNHH Bắc Giang, công tyTNHH Thương mại Giao Huy, doanh nghiệp tư nhân Thọ Bình… Những doanhnghiệp cung cấp đất sét này được đánh giá là có khả năng cung cấp đất sét lâu dài

từ 4-10 năm cho công ty Hợp đồng cung cấp đất sét thông thường trên 3 nghìn m3đất sét, đất sét dự trữ theo chu kỳ 6 tháng, chỉ khai thác vào mùa khô Công tykhông có mỏ đất sét tại chỗ mà mua đất sét bên ngoài Mua đất sét thường cách xanhà máy sản xuất khoảng 15km, và do nhiều người cung cấp Việc này sẽ giúpcông ty không bị ép giá từ phí nhà cung cấp, tuy nhiên việc có nhiều nhà cung cấpnhư hiện nay khiến công ty không chủ động trong sản xuất, phải chờ đợi nhà cungcấp, dẫn đến sản xuất dễ bị chậm chễ Đối với than đá được mua từ công ty than

Hà Nam Ninh vận chuyển tới cảng Ninh Phúc về các nhà máy của công ty theođường bộ

Trong quá trình cung cấp phải có sự đánh giá và kiểm tra lại nhà cung cấpxem xét về chất lượng cung cấp, thời điểm cung cấp, năng lực cung cấp…Nhà

cung cấp có đủ khả năng cung cấp đảm bảo cung cấp đúng thời điểm, đúng tiêuchuẩn đảm bảo cho việc sản xuất diễn ra thuận lơi, không bị gián đoạn, không bỏ

lỡ nhiều hợp đồng Quy trình lựa chọn nhà cung cấp thông qua việc tìm nhà cungcấp, lựa chọn nhà cung cấp, đánh giá nhà cung cấp và lựa chọn nhà cung cấp Cáccông ty có nhu cầu bán đất sét, than đá…cho công ty tự liên hệ với công ty để cungcấp đất sét, than đá với khối lượng lớn Ngoài ra công ty cũng tự liên hệ với một sốnhà cung cấp có tiềm năng Sau đó tiến hành đánh giá nhà cung cấp thông qua một

số chỉ tiêu kỹ thuật của đất sét, khả năng cung cấp, thời gian có thể cung cấp…sau

đó tiến hành lựa chọn những nhà cung cấp có đủ khả năng để cung cấp lâu dài

2.1.6.4 Chính sách của nhà nước

Chính sách nhà nước trong việc mở rộng xây dựng, chính sách trong quản lýxây dựng, các dự án đầu tư xây dựng…cũng ảnh hưởng tới việc tiêu thụ sản phẩmcủa doanh nghiệp Nếu nhà nước có ưu đãi trong việc xây dựng, có nhiều chínhsách và đầu tư thêm nhiều hạng mục tại địa phương thì việc tiêu thụ sản phẩm cũng

dễ dàng hơn

Ngày 1/8/2001, Thủ tướng Chính phủ ra Quyết định số TTg về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển ngành công nghiệp vật liệuxây dựng Việt Nam đến năm 2010 Trong đó, có nội dung đến 2005 sẽ đình chỉviệc xây dựng lò gạch thủ công (kể cả sửa chữa, phục hồi) và đến năm 2010 chấmdứt hoàn toàn hoạt động của các lò gạch thủ công trên cả nước Theo sở tài nguyên

115/2001/QĐ-và môi trường Ninh Bình, Ninh Bình hiện nay đang đối mặt với 304 lò gạch thủcông còn đang hoạt động Những lò gạch này gây ảnh hưởng nhiều tớikhông khíkhó thở, khói bụi, biến đổi địa hình đất… Chính sách này góp phần tạo giảm mức

độ cạnh tranh trên thị trường, tăng hiệu quả tiêu thụ trên thị trường và nâng caohiệu quả sản xuất kinh doanh của công ty

Gần đây UBND tỉnh có Quyết định số 610 ngày 13/4/2005 phê duyệt quyếtđịnh điều chỉnh quy hoạch sản xuất vật liệu xây dựng giai đoạn 2005-2010, mụctiêu đề ra là đến năm 2010 năng lực sản xuất đá xây dựng 1,5 triệu m3/năm; gạchtuynen 260 triệu viên/năm; gạch không nung 40 triệu viên/năm, sản xuất gạch ốplát, trang trí các loại đạt 1.670.000 viên/năm, sản xuất bê tông xi măng đạt 65.000m3/năm Để đảm bảo cho công nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng phát triển đúnghướng, chúng tôi tiếp tục đổi mới công nghệ sản xuất, phát huy năng lực, nâng caochất lượng sản phẩm, đảm bảo các quy định về môi sinh, môi trường và sản xuấttheo hướng tập trung trong các khu công nghiệp với mức độ chuyên môn hoá cao.Các giải pháp lớn đi kèm là huy động vốn từ nhiều nguồn để đẩy nhanh tốc độ xâydựng cơ sở hạ tầng; giữ vững và mở rộng thị trường vật liệu xây dựng; tăng cườngcông tác đào tạo cán bộ kỹ thuật, công nhân lành nghề và các hoạt động khoa họccông nghệ trong lĩnh vực vật liệu xây dựng Việc làm này của tỉnh góp phần tạo

ra một thị trường tiêu thụ rộng lớn cho sản phẩm của công ty Ngoài ra chính

sách hỗ trợ sản xuất như giảm thuê thu nhập, giảm thuế giá trị gia tăng, chínhsách về mở rộng thị trường, đầu tư…cũng tạo điều kiện cho công ty giảm giáthành sản phẩm, nâng cao hiệu quả cạnh tranh.

Ngoài những chính sách góp phần thúc đẩy việc sản xuất và tiêu thụ sảnphẩm, công ty còn gặp một số những khó khăn từ những chính sách của nhà nước

Bộ Tài nguyên và môi trường có quan tâm đặc biệt tới việc bảo vệ môi trường tạitỉnh Ninh Bình, với sự hoạt động của nhiều nhà máy xi măng, nhiều lò gạch thủcông, nhiều xí nghiệp,nhà máy chế biến nông sản…đã làm cho môi trường đất,nước, không khí đang dần bị ô nhiễm Bộ tài nguyên và môi trường yêu cầu đối vớicác nhà máy sản xuất gạch cần có những biện pháp nhằm giảm khí thải và tiếnhành sử phạt những hành vi gây ô nhiễm môi trường- theo quyết định số64/QĐTTg của chính phủ Ngoài ra, theo thông tư liên bộ của bộ xây dựng và tổngcục quản lý ruộng đất về hướng dẫn việc sản xuất gạch ngói nung nhằm bảo vệ đấtcanh tác, đất nông nghiệp, sử dụng đất tận thu… Việc quy định điều này có thể gâykhó khăn cho việc cung cấp các yếu tố đầu vào cho công ty

Thứ hai, hiện nay việc sản xuất gạch nung đang gây ô nhiễm môi trường, vìthế hiện nay nhà nước đang tích cực đầu tư mở rộng cho việc sản xuất gạch khôngnung, không dùng vữa chát Theo quy hoạch tổng thể phát triển vật liêu xây dựngViệt Nam đến năm 2020 có đề ra mục tiêu: “Về gạch đất sét nung, phát triển sảnxuất gạch nung chất lượng cao có giá trị kinh tế, đặc biệt là các loại gạch xâykhông trát phục vụ xây dựng trong nước và xuất khẩu Về vật liệu xây không nung,

tỷ lệ gạch không nung đến năm 2015 đạt 20 - 25% và năm 2020 là 30 - 40% tổng

số vật liệu xây trong nước.” Nhà nước sẽ giảm dần các dự án đầu tư xây dựng nhàmáy sản xuất gạch để đảm bảo về tài nguyên đất, góp phần vào bảo vệ môi trường.Những điều này làm cho việc mua nguyên vật liệu trên thị trường sẽ gặp nhiều khókhăn đòi hỏi phải có một kế hoạch cung ứng hiệu quả

12.2 Thực trạng công tác tiêu thụ sản phẩm của công ty cổ phần vật liệu xây dựng

và xây lắp số 5

1.62.2.1 Tình hình tiêu thụ sản phẩm của công ty

.2.1.1 Tình hình số lượng tiêu thụ sản phẩm của công ty

Bảng 2.4: Bảng số liệu về tình hình tiêu thụ sản phẩm của công ty trong giai

Năm2006

Năm2007

Năm2008

2006 sản lượng sản xuất gạch tăng lên gần 1 000 nghìn viên so với năm 2005 vàtiêu thu được 61.208 nghìn viên tức là tiêu thụ được 91% sản lượng sản xuất, sảnlượng tiêu thụ này giảm hơn so với năm 2005 Năm 2007 sản lượng sản xuất tănglên 19.970 viên so với năm 2006, và đã tiêu thụ được 88.733 nghìn viên bằng102% sản lượng sản xuất Có được sự tăng trưởng vượt bậc như thế là do năm

2007 công ty xây dựng thêm nhà máy sản xuất gạch Cầu Rào làm tăng sản lượng

cả sản xuất lẫn tiêu thụ Năm 2008 sản lượng sản xuất là 92.261 ngìn viên tiêu thụđược 96.638 nghìn viên hay tiêu thụ được 106% sản lượng sản xuất

Ta có thể thấy rằng sản lượng sản xuất và tiêu thụ của công ty luôn tăng quacác năm Sau 5 năm, sản lượng sản xuất của công ty đã tăng lên với số lượng lớn.Điều này có thể là do việc đầu tư thêm dây truyền công nghệ sản xuất và một sốbiện pháp để nâng cao năng suất lao động và năng suất của máy móc công nghệ.Tuy nhiên tình hình tiêu thụ này không tăng một cách đều đặn trong các năm, cónhững năm tăng trưởng lớn và có những năm tăng ít hơn Nhất là tình hình tiêu thụsản phẩm, sự biến động này lớn hơn Tình hình tiêu thụ không đồng đều qua cácnăm, vẫn còn tình trạng tồn kho sản phẩm Tình hình tiêu thụ của các nhà máycũng có nhiều điểm khác nhau.(bảng 2.5)

Bảng 2.5: Tình hình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm các năm của các nhà máy

trực thuộc công ty từ năm 2006-2008

Chỉ tiêu Đơn vịtính

Kế hoạch

Thực hiện

KH/TH

%

Kế hoạch

Thực hiện

KH/TH

%

Kế hoạch

Thực hiện

Nhà máy gạch Tam Điệp, nằm ở phường Nam Sơn thị xã Tam Điệp, một

thị xã trẻ có nhu cầu xây dựng và phát triển rất cao Nhà máy có công suất lớn nhất35tr.viên/năm và lượng tiêu thụ lớn nhất công ty Năm 2006 tiêu thụ được hơn 39triệu viên trong khi sản xuất ra hơn 40 triệu viên gạch đạt 92.08% so với kếhoạch.Năm 2007 số lượng tiêu thụ chỉ sấp xỉ bằng số lượng sản xuất ra Năm 2008sản lượng tiêu thụ của nhà máy đã tăng lên trên 42 triệu viên gạch đạt 101.43% sovới kế hoạch tiêu thụ

Nhà máy gạch Hà Bắc nằm ở phía bắc của tỉnh Thanh Hóa, là một trong

mũi nhọn để công ty mở rộng thị trường sang tỉnh Thanh hóa Năm 2006 tiêu thụđạt 31.613 nghìn viên, sản xuất là 24.141 nghìn viên Năm 2007 tiêu thụ 27.555nghìn viên và sản xuất là 24.446 nghìn viên Năm 2008 tiêu thụ đạt 25.354 nghìnviên, sản xuất đạt 23.161 nghìn viên Công ty qua các năm đều vượt kế hoạch tiêuthụ của công ty.Như vậy trong 4 năm trở lại đây nhà máy luôn tiêu thụ hết số sản

phẩm của mình Đây là một dấu hiệu cho thấy rằng hiệu quả hoạt động của công

ty và một thị trường có khả năng phát triển

Nhà máy gạch Cầu Rào là một nhà máy mới được xây dựng và đưa vào

sản xuất năm 2007 Năm 2007 nhà máy sản xuất được 20.819 nghìn viên và tiêuthụ được 19.841 nghìn viên Năm 2008 đã có bước phát triển tăng lên sản xuấtđược 30.956 nghìn viên và tiêu thụ được 30.535 nghìn viên Năm 2007 do chưa bắtkịp được với nhịp độ sản xuất và tiêu thụ Năm 2008 cả sản lượng sản xuất và tiêuthụ của nhà máy đều đã tăng và có bước phát triển hơn so với trước Đây có thể làmột dấu hiệu tốt cho hoạt động của công ty và một thị trường có nhiều tiềm năng

.2.1.2 Tình hình tiêu thụ sản phẩm của công ty theo doanh thu

Bảng 2.6: Bảng số liệu và biểu đồ về doanh thu qua của công ty qua trong giai

Năm2006

Năm2007

Năm2008Doanh thu toàn công ty 20.077,5 27.183,7 32.126 33.703,7 63.254,9

thu xây lắp nội bộ là doanh thu do xây dựng các công trình trong nội bộ công ty Doanh thukhác bao gồm: doanh thu cho thuê ô tô, bán ray cũ, bán bột đá, đá tận thu, đền bù cột điện,bán xăng dầu, và một vài hoạt động khác.

Nhìn vào biểu đồ ta có thể thấy rằng, doanh thu của sản xuất công nghiệp hàng nămchiếm tỷ trọng rất lớn trong tổng doanh thu trên 80% Doanh thu chủ yếu của công ty là sảnxuất gạch tuynel Nhìn vào biểu đồ ta có thể thấy rằng doanh thu của công ty luôn tăng lênhàng năm Trong đó đóng góp vào doanh thu của toàn công ty thì nhà máy gạch Tam Điệp

có tỷ lệ trong tổng doanh thu lớn nhất(số liệu bảng 2.5) Tốc độ tăng trưởng doanh thu củacông ty cũng đạt tỷ lệ cao Sau 5 năm, doanh thu của công ty tăng lên gấp 3 lần, tốc độ tăngtrưởng doanh thu trên 200% Ngoài doanh thu sản xuất công nghiệp, doanh thu cho hoạtđộng xây lắp chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ trong doanh thu Năm 2006 doanh thu cho hoạt độngxây lắp nội bộ lớn do việc xây dựng nhà máy gạch Cầu Rào Cũng do việc xây dựng nàylàm số lượng sản phẩm sản xuât tăng dẫn tới doanh thu cũng tăng dần qua các năm

Doanh thu của công ty phụ thuộc nhiều nhất vào số lượng sản phẩm tiêu thụ chủyếu là sản phẩm sản xuất công nghiệp mà chủ yếu là gạch tuynel Doanh thu của công ty cóbiến động theo chu kỳ trong năm Do đặc điểm của việc kinh doanh các mặt hàng xâydựng nên doanh thu cũng tăng giảm phụ thuộc vào tình hình tiêu thụ của các mặt hàng nay.Trong năm, tình hình tiêu thụ các sản phẩm gạch và sản phẩm xây dựng chủ yếu tăngmạnh vào các tháng 3,4,5 và tháng 10,11 âm lịch Do đó doanh thu cũng tăng lên theo xuthế đó.(hình 2.3)

Hình 2.3: Doanh thu trong các tháng của công ty giai đoạn 2004-2008

Nguồn: Thống kê theo số liệu của phòng kế hoạch kỹ thuật vật tư

.2.2 Thực trạng các hoạt động hỗ trợ tiêu thụ tại công ty CP VLXD và xây lắp số 5

Trong điều kiện kinh tế thị trường hiện nay,hoạt động hỗ trợ cho tiêu thụđóng vai trò quan trọng trong quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, mọihoạt động của công ty đều phải thay đồi để thích ứng với quy luật của thị trường:quy luật cung cầu, quy luật cạnh tranh, quy luật giá cả…Muốn đạt được điều đócông ty phải luôn tiếp cận và bám sát thị trường để điều chỉnh hoạt động sản xuấtkinh doanh của mình Trong điều kiện đó, công ty cổ phần VLXD và xây lắp số 5