ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN --- NGUYỄN THU TRANG PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH Ở HUYỆN HOÀI ĐỨC, THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY LUẬN VĂN THẠC SĨ TRIẾ
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-
NGUYỄN THU TRANG
PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH Ở HUYỆN HOÀI ĐỨC,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SĨ TRIẾT HỌC Chuyên n n : C ủ n x ộ o
H Nộ -2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-
NGUYỄN THU TRANG
PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH Ở HUYỆN HOÀI ĐỨC,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY
Lu n v n T s uy n n n : C ủ n x ộ o
M số: 6 8
N n n o : PGS TS Ho n T n
H Nộ -2015
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi cam đoan đây là đề tài nghiên cứu khoa học của riêng tôi dưới sự hướng dẫn của PGS.TS Hoàng Bá Thịnh Các số liệu, tài liệu nêu ra và trích dẫn trong luận văn là trung thực Kết qu nghiên cứu của luận văn không trùng
với các công trình khác
Tác giả luận văn
Nguyễn Thu Trang
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Tron suốt qu trìn t p v t ự ện đề t , tô đ n n đ ợ sự
úp đỡ, n ữn ý ến đón óp, ỉ bảo quý b u ủ t ầy o, ô o tron K o Tr ết , Đ K o x ộ v N ân v n H Nộ
Để ó đ ợ ết quả n n ứu n y, n o sự ố ắn v nỗ lự ủ bản
t ân, tô òn n n đ ợ sự n n u đ o, t n tìn ủ PGS TS Ho n
T n l n n n trự t ếp tô tron suốt t n n n ứu đề
t v v ết lu n v n
Tô ũn n n đ ợ sự úp đỡ, t o đ ều ện ủ U ND uyện Ho
Đứ , P òn V n ó t ôn t n uyện, Hộ P ụ nữ uyện, n em v
b n bè đồn n ệp, sự độn v n, t o m đ ều ện về v t ất, t n t ần ủ đìn v n t ân
V tấm lòn b ết ơn, tô x n ân t n ảm ơn m sự úp đỡ quý
b u đó!
Tác giả
Nguyễn Thu Trang
Trang 5MỤC LỤC
DANH MỤC HÌNH VÀ BẢNG 1
MỞ ĐẦU 2
Tổn qu n tìn ìn n n ứu 3
Mụ đí v n ệm vụ n n ứu 10
4 Đố t ợn v p m v n n ứu 10
5 Ý n lý lu n v t ự t ễn ủ lu n v n 11
6 Cơ sở lý lu n v p ơn p p n n ứu 11
7 Đón óp m ủ n n ứu 12
8 Kết ấu ủ lu n v n 12
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH Ở HUYỆN HOÀI ĐỨC - HÀ NỘI 13
1.1 K n ệm, ứ n n v v trò ủ đìn 13
1 1 1 K n ệm đìn v ứ n n ủ đìn 13
1 1 Lo ìn đìn 27
1 1 V trí, v trò ủ đìn tron đo n ện n y 28
1.2 o lự đìn v ìn t ứ b o lự đìn 30
1 1 K n ệm o lự đìn 30
1 1 C ìn t ứ b o lự đìn 31
1.3 P òn , ốn b o lự đìn 33
1 1 K n ệm p òn , ốn b o lự đìn 33
1 N uy n tắ , nộ un p òn , ốn b o lự đìn 33
1 C ủ t ể t m p òn , ốn b o lự đìn 36
1.4 Cơ sở t ự t ễn ủ p òn , ốn b o lự đìn 40
1.4.1 Cơ sở p p lý, ín s , p p lu t về p òn ốn b o lự đìn 40
1 4 V nét về b o lự đìn ở V ệt N m ện n y 46
CHƯƠNG II: TÌNH HÌNH BẠO LỰC GIA ĐÌNH VÀ CÔNG TÁC PHÒNG, CHỐNG BLGĐ Ở HUYỆN HOÀI ĐỨC – HÀ NỘI GIAI ĐOẠN 2009 – 2014 49
2.1 Đặ đ ểm, tìn ìn uyện Ho Đứ - H Nộ 49
1 1 V trí đ lý, đ ều ện tự n n 49
1 Đặ đ ểm n tế- ín tr - x ộ 50
T ự tr n b o lự đìn ở uyện Ho Đứ 53
Trang 61 o lự ữ vợ - ồn 57
o lự ữ , mẹ v on 60
o lự ữ t n v n tron đìn 63
N uy n n ân ủ b o lự đìn 63
4 H u quả ủ b o lự đìn 75
2.5 V nét về o t độn p òn , ốn b o lự đìn ở V ệt N m 83
2.6 T ự tr n p òn , ốn b o lự đìn ở uyện Ho Đứ đo n 9 -2014 86
2.6.1 Nộ un p òn , ốn b o lự đìn đ ợ tr ển t uyện Ho Đứ 86
6 Kết quả ôn t p òn , ốn b o lự đìn t uyện Ho Đứ 88
7 P òn , ốn b o lự đìn ở uyện Ho Đứ : T u n lợ v ó n 95
7 1 T u n lợ 95
7 K ó n 97
CHƯƠNG III: GIẢI PHÁP PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH 99
Ở HUYỆN HOÀI ĐỨC-HÀ NỘI 99
1 N óm ả p p t n về tuy n truyền, o ụ n n t ứ 99
1 1 G ả p p về o ụ ôn ân 99
1 G ả p p về uy độn sứ m n lu n x ộ 100
1 G ả p p về xây ựn mô tr n v n ó 101
1 4 G ả p p về uy độn nộ lự ủ bản t ân n b 102
N óm ả p p t n về ế t bằn p p lu t 104
3.2.1 G ả p p về o n ỉn ệ t ốn p p lu t, o ụ p p lu t v t vấn về p p lu t 104
G ả p p xây ựn lự l ợn “ ứu ộ” đặ b ệt 111
P ơn n o t độn tr n tâm tron t n t 113
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 115
1 Kết lu n 115
2 K uyến n 116
TÀI LIỆU THAM KHẢO 118
Trang 7DANH MỤC HÌNH VÀ BẢNG
B ng 1:Số vụ bạo lực gia đình ở Việt Nam, giai đoạn 2009-2015 48
B ng 2: Cơ cấu lao động huyện Hoài Đức năm 2014 52
B ng 3: Thực trạng bạo lực gia đình huyện Hoài Đức giai đoạn 2009-2014 53
B ng 4: Tình hình bạo lực gia đình trên địa bàn xã, thị trấn của huyện Hoài Đức 56
B ng 5: Kết qu xử lý bạo lực gia đình huyện Hoài Đức giai đoạn 2009 - 2014 93 Hình 1: Số vụ BLGĐ trên địa bàn huyện Hoài Đức giai đoạn 2009 - 2014 58 Hình 2: Độ tuổi nạn nhân bị bạo lực gia đình 62
Trang 8MỞ ĐẦU
G đìn - nô đầu t n đón n n v nuô ỡn on n G đìn l yếu tố qu n tr n n đầu đố v sự ìn t n v o ụ n ân on
n Mỗ n ân tron x ộ đều mon muốn ó một đìn n p ú ,
đó l mon rất ín đ n m on n luôn muốn n t Tuy
n n, tron x ộ đ v đ n tồn t n ữn trở lự l m ản ởn đến ất
l ợn uộ sốn đìn Một tron số đó l vấn đề b o lự đìn m n n
n ân ủ yếu l p ụ nữ v trẻ em
Theo Luật phòng chống bạo lực gia đình: “ o lự đìn l n v ố
ý ủ t n v n đìn ây tổn oặ ó ả n n ây tổn về t ể
ất, t n t ần, n tế đố v t n v n tron đìn ”[27] o lự đìn ôn ỉ xảy r tron đìn ở vùn sâu, vùn x , n tế ó
n, ân trí t ấp m nó òn xảy r tron đìn ở t n t , n tế
T n p ố H Nộ ó xu n t n ần, đ v đ n ây r n ều u quả
n m tr n Nó ôn ỉ ây tổn t ơn t uộ sốn , sứ oẻ, n ự
Trang 9ủ t n v n tron đìn , m òn v p m t uẩn mự đ o đứ
ủ x ộ , t ếp t y o sự t n ủ tệ n n n m âm, m túy,
n l n t n ơ n ỡ, n n buôn b n trẻ em v p ụ nữ o lự đìn
ây u quả n m tr n v n ân, đìn v x ộ tuy n n n ều n n
n ân l ôn m oặ ôn muốn tố o n ó n v b o lự đìn Có n ều lý o n tâm lý xấu ổ, sợ đ n ến x ộ ản ởn đến
on , đìn oặ ôn đủ ến t ứ p p lu t để tố o n ó n
v b o lự đìn
G đìn ó tốt t ì x ộ m ổn đ n v p t tr ển C ín vì v y, muốn xây ựn ủ n x ộ t ì đ ều qu n tr n n ất l p ả t ấy đ ợ v trí,
v trò ủ đìn v ó n ữn b ện p p ữu ệu để n n ặn n ữn yếu
Trang 10- “Bạo lực giới trong gia đình Việt Nam và vai trò của truyền thông đại
chúng trong sự nghiệp phát triển phụ nữ” Ho n T n , ( ủ b n), Nxb
T ế , H Nộ , n m 5 T ả đ đ r n ữn qu n đ ểm sâu sắ v
to n ện về vấn đề b o lự tron đìn V ệt N m, tron đó ôn ỉ
ó b o lự ủ n ồn đố v n vợ m òn ó ả b o lự ủ n
vợ v n ồn Đồn t t ả đề p đến v trò qu n tr n ủ truyền t ôn đ ún tron sự n ệp p t tr ển p ụ nữ, để úp n ữn
n p ụ nữ ó t m ơ ộ tron ôn v ệ v uộ sốn , óp p ần v o sự
n ệp p t tr ển đất n tron t ỳ đổ m [32]
- “Gia đình học” ủ t ả Đặn Vũ Cản K n , L T Quý Nhà
xuất bản Lý lu n ín tr , H Nộ , n m 7 Tron uốn s n y t ả đề
p n ều vấn đề về đìn úp o n t p v n n ứu về đìn n n t ứ đ ợ n ữn vấn đề ơ bản n ất tron n n ứu v t p
về đìn , n ữn lu n ứ o o ả p p t n n v trò đìn V ệt N m p ù ợp v y u ầu p t tr ển n tế - x ộ ủ n t
t tron t ỳ Côn n ệp ó , H ện đ ó v ộ n p quố tế [13]
- “Nghiên cứu gia đình và giới thời kì đổi mới” ủ t ả N uyễn
Hữu M n v Trần T Vân An (đồn ủ b n), Nxb K o x ộ , H
Nộ , n m 9 Cuốn s đ t p trun ả quyết từ n ữn vấn đề un , tổn qu t đến n ữn vấn đề m n tín uy n sâu n : p ụ nữ, đìn , trẻ em… C b v ết tron uốn s đ p ân tí v đ n một ặn đ n
qu n tr n tron qu trìn p t tr ển ủ đìn V ệt N m v n ữn sự b ến
đổ sâu sắ [17]
Trang 11- “Hồ Chí Minh với cuộc đấu tranh về quyền bình đẳng của phụ nữ” ủ
t ả N uyễn T K m Dun , Nxb Dân trí, H Nộ , n m 1 T ả trìn
b y n ữn vấn đề: Hồ C í M n v uộ đấu tr n về quyền bìn đẳn v
sự t ến bộ ủ p ụ nữ; Hồ C í M n v v ệ đ o t o, bồ ỡn n bộ nữ;
T n n bìn đẳn v nân o v t ế n n lự o p ụ nữ t eo t
t ởn Hồ C í M n ; N ữn t p ẩm ủ Hồ C í M n về quyền bìn đẳn
ủ p ụ nữ [7]
- “Bạo lực gia đình đối với phụ nữ ở Việt Nam Thực trạng, diễn tiến và
nguyên nhân” ủ t ả N uyễn Hữu M n , Trần T Vân An , Nxb
- “Bạo lực gia đình: Một sự sai lệch giá trị” ủ t ả L T Quý,
Đặn Vũ Cản L n , Nxb K o x ộ , H Nộ , n m 7 C t ả
t p trun n n ứu tìn tr n b o lự đìn đố v p ụ nữ ở V ệt Nam
ện n y, n ữn n uy n n ân v u quả ủ b o lự đìn , đặ b ệt l
ôn t p òn ốn b o lự đìn - n ữn b n n ệm ủ V ệt Nam.[14]
Báo cáo Nghiên cứu quốc gia về Bạo lực gia đình tại Việt Nam (2010)
Trang 12Tron p ần đ n l ợn , 4.8 8 p ụ nữ, đ ện o p ụ nữ từ 18-6 tuổ
tr n ả n đ ợ p ỏn vấn tron oản t n từ t n 1 n m 9 đến đầu t n n m 1 P ần đ n tín đ ợ t ự ện v o t n 4 n m
1 , t tỉn : H Nộ , Huế v ến Tre, đ ện o b m ền ắ , Trun v
đ ợ đo l n bở tỷ lệ b o lự ện t - bắt đầu s m tron mố qu n ệ và
Trang 13Bạo lực tinh thần và kinh tế do chồng gây ra: ết quả ỉ r rằn tỷ lệ
Bạo lực trên cơ sở giới- Báo cáo chuyên đề (Liên Hợp quố t V ệt
Nam, 2010) o o n y o N óm Đ ều p ố C ơn trìn về G ủ L n Hợp Quố t ự ện n ằm đ n tóm tắt vấn đề l n qu n đến b o lự
v n bản ế o m n tín ến l ợ sẽ đ ợ xây ựn , t o r n ều ơ ộ
o v ệ v n ụn b rút r từ ôn t n n ứu, từ qu trìn xây
ựn ín s v l p ơn trìn / ự n tron 5 n m qu v o đo n
n độn tron t ơn l N ữn t ôn t n n y sẽ đ ợ UNFPA sử ụn để
đ r uyến n o v ệ xây ựn một mô ìn n ằm ả quyết b o
lự tron ơn trìn ủ UNFPA t P ú T v ến Tre và n ằm v n
Trang 14b ũn r so t o t độn ủ n n ữu qu n n y tế, lu t p p v
o ụ - l n n ữu qu n t ự ện các ín s , quy đ n v
ơn trìn , sẽ trự t ếp un ấp vụ và ghi c ép đầy đủ
tr n ợp b o lực P ần uố ùn n y ũn r so t ơn trìn ở ấp ộn đồng để đ r o t độn ần t ự ện ở ấp ộn đồn n ằm phòng
n ừ v ảm sự n ân n ợn đố v b o lự , ỗ trợ n n n ân v ả quyết
n u ầu ủ n ây r b o lực Cuố ùn , n n ứu n y đ r khuyến n cho v ệc p òn n ừ v ả quyết b o lự ở V ệt N m [32]
- “Sự im lặng của phụ nữ và sự hòa thuận trong gia đình: Thái độ và
hành vi tình dục của phụ nữ nông thôn có gia đình” ủ t ả Vũ Son H
Trang 15un ôn trìn t p trun p ân tí yếu tố ơ bản t độn đến đìn
ộ v sự t ơn t ủ on n , m đún ơn mâu t u n l vốn ó tron tất
ả ệ t ốn v sự t ơn t , ể ả tron qu n ệ ôn n ân v đìn Nếu uẩn mự v mụ t u tron ôn n ân v đìn t n nảy sinh mâu t u n, vấn đề l ôn p ả lản tr n n ữn mâu t u n đó m ả quyết nó K mâu t u n đ ợ ả quyết, nó ôn òn l yếu tố p vỡ qu n
ệ oặ ỉ m n l n ữn u quả t u ự , m tr l nó ủn ố qu n
ệ, t o r sự t y đổ v ết quả l qu n ệ trở n n ó ý n ơn [11]
Đề t “Nghiên cứu các gi i pháp phòng, chống bạo lực gia đình ở Việt
Nam hiện nay” Đề t đ ợ n ệm t u n m 14 o T s Trần Tuyết Án ,
Trang 163 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
- L m rõ n uy n n ân, u quả ủ vấn đề b o lự đìn
- Đề xuất n ữn ả p p ủ yếu để ả quyết vấn đề b o lự đìn
4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
* Đối tượng nghiên cứu: P òn , ốn b o lự đìn ở uyện Ho
Đứ , t n p ố H Nộ ện n y
* Phạm vi nghiên cứu:
Trang 175 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
Kết quả n n ứu ủ lu n v n sẽ óp p ần bổ sun v l m s n tỏ lý
6 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
* Cơ sở lý luận:
Lu n v n ự tr n n ữn qu n đ ểm ủ C ủ n M - L n n, t
t ởn Hồ C í M n , V n ện ủ Đản Cộn sản V ệt N m l n qu n đến đìn , v n ó , Lu t ôn n ân v đìn , Lu t p òn , ốn b o lự đìn , Lu t bìn đẳn , vấn đề ữ ìn v p t uy truyền t ốn tốt đẹp
ủ v n ó V ệt, đìn truyền t ốn ở V ệt N m ó n ìn o
t eo mố qu n ệ b ện ứn ữ lý lu n v t ự t ễn n n đó, lu n v n
òn ế t ừ , t ếp t u n ữn t n quả ủ ôn trìn n n ứu ủ
n o tron v n o n ó l n qu n đến vấn đề n n ứu tron
t n ần đây
* Phương pháp nghiên cứu:
Trang 18Lu n v n sử ụn p ơn p p p ân tí t l ệu sẵn ó, ảo s t
t ự đ v t m vấn n ó tr n ệm Lu n v n đ p ân tí ết quả
n n ứu về b o lự đìn v ín s p òn , ốn b o lự đìn ở một số n v V ệt N m tron t n ần đây, b o o ôn t đìn n n m v b o o ôn t tr ển , t n Lu t p òn , ốn b o
lự đìn ủ uyện Ho Đứ , t n p ố H Nộ N o r , lu n v n òn
sử ụn p ơn p p n n ứu ủ C ủ n uy v t b ện ứn v
C ủ n uy v t l sử n : p ơn p p p ân tí v tổn ợp, p ơn
ph p quy n p, p ơn p p ễn , p ơn p p đố ếu, p ơn p p
Trang 19CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA PHÒNG, CHỐNG BẠO LỰC GIA ĐÌNH Ở HUYỆN HOÀI ĐỨC - HÀ NỘI 1.1 Khái niệm,chức năng và vai trò của gia đình
1.1.1 Khái niệm gia đình và chức năng của gia đình
a Khái niệm về gia đình
C ủ t Hồ C í M n đ từn nó “G đìn l t n ân ủ x ộ ” [16]
T ự tế, đìn l một n ệm p ứ ợp b o ồm yếu tố s n , tâm lý, v n ó , n tế, ến o nó ôn ốn v bất ỳ một n óm x
ộ n o Từ mỗ một ó độ n n ứu y mỗ một o xem xét về đìn đều ó t ể đ r một n ệm đìn ụ t ể, p ù ợp v nộ
l đìn ” [5]
N ân n m quố tế về đìn - 1994, tổ ứ UNESCO ủ L n ệp quố đ đ r đ n n về đìn n s u: “ đìn l một n óm n
ó qu n ệ n , ùn sốn un v ó n ân s un ” “G đìn l t p
ợp n ữn n ắn bó v n u o ôn n ân, qu n ệ uyết t ốn oặ o qu n
ệ nuô ỡn , l m p t s n n a vụ v quyền ữ v n u”[ 9] Các
Trang 20l n ệ ôn n ân, uyết t ốn v v ệ n n on nuô t o t n một ộ đơn
ản, t độn l n nhau tron v trò t ơn ứn ủ l n ồn v
n vợ, n mẹ v n , n em v em, t o r một nền v n o
un ”
Lu t Hôn n ân v đìn (n m 13) đ n n “Gia đình l t p ợp
n ữn n ắn bó v n u o ôn n ân, qu n ệ uyết t ốn oặ qu n ệ nuô ỡn , l m p t s n quyền v n vụ ữ v n u t eo quy
Trang 21độn tí ự ũn n t u ự , ứ n n ủ đìn ó sự b ến đổ
n t ế n o? Để đìn v n luôn đảm bảo l nơ đùm b on n ả về
v t ất v t n t ần, l nơ đảm bảo n ữn đ ều ện n to n o trẻ p t
tr ển, l nơ n ó nơ n ơn tự Để l m đ ợ đ ều n y, ún t quyết tâm t ự ện tốt n ệm vụ m Đ ộ Đản to n quố lần t ứ IX đ
ẳn đ n về ôn t đìn tron sự p t tr ển ủ x ộ : nâng cao trách
nhiệm của gia đình trong việc xây dựng và bồi dưỡng các thành viên của mình có lối sống văn hóa, làm cho gia đình thực sự là tổ ấm của mỗi người và
là tế bào lành mạnh của xã hội.[8]
b Chức năng của gia đình
ủ n n n ứu, đìn ó n ều ứ n n n u, n n ó t ể ể
ra một số ứ n n ơ bản s u đây:
Thứ nhất: chức năng sinh sản, tái sản xuất con người
Có t ể ôn ần đến đìn n t v n ó t ể s n on, đẻ v uy trì nò ốn Lo v t ôn ần ó đìn n n v n ó n ữn t ứ
r n để tồn t v t sản s n r ốn lo ủ ún Một on t ú o n qu bản n n s n ụ tự n n v n ó t ể tìm đến n ữn on ốn , o
p ố , đẻ on m ôn ần t một uộ sốn đìn
Tuy n n, đìn l l một t ết ế x ộ úp o on n t ự
ện v ệ uy trì nò ốn một ủ độn v ó tổ ứ Con n ó ý
Trang 22t ứ ôn s n sản một tự p t v mù qu n n s n v t T ôn qu
sự tồn t ủ đìn , n ân lo ó t ể l m ủ v ệ s n sản, nuô ỡn ,
o ụ on v t ếp tụ qu trìn t s n sản xuất r on n
Đây l ứ n n đặ t ù ủ đìn C ứ n n n y đ p ứn n u ầu tìn ảm rất r n , rất tự n n ủ n ân l s n đẻ on , đồn t m n
t sản xuất về mặt t ể ất v t sản xuất về mặt t n t ần T sản xuất r
on n ôn đơn t uần l t o r một on n s n t uần túy m
đ ều qu n tr n ơn ả l nuô ỡn , o ụ để on n đó trở t n một
on n t eo đún n ủ nó
T eo qu n n ệm ủ ủ n M - L n n, tron t ì đầu ủ x ộ
lo n - x ộ ộn sản n uy n t ủy, trìn độ ủ lự l ợn sản xuất òn rất t ấp, o t độn n tế ủ on n ủ yếu l s n bắn v l ợm Đặ
tr n ủ đo n n y l đìn t p t ể- quần ôn Đây l ìn t ứ đìn m u ệ, bìn đẳn , qu n ệ tín o t p t ể, đìn quy mô l n, n ều
Trang 23t n đìn ặp đô ( đìn đố n u) Tron lo ìn đìn n y,
ôn n ân đ ợ p ân t eo t ế ệ rồ đến ế độ ôn n ân n o t tộ để đảm bảo on s n r đ ợ ỏe m n , nò ốn đ ợ bảo tồn
s n t ì ếm ữu nô lệ, t ì p on ến v đặ tr n l nền n tế nôn n ệp n ỏ, tự un tự ấp l ìn t ứ đìn n ỏ một vợ- một ồn G đìn trở t n một đơn v n tế độ l p, sự ỉ uy ủ
n đ n ôn - đó l n oặ n on tr ởn tron đìn Con
C ín vì tầm qu n tr n ủ ứ n n ủ đìn về s n sản v t sản xuất r on n m tr đây n t rất o tr n ý n ủ v ệ uy trì
nò ốn Con n ần p ả b ết rõ về ôn b , tổ t n v truyền y o on
u ữ ìn, bảo vệ tín uyết t ốn ủ đìn , tộ N t ôn ỉ xây ựn từ đ n để t ún , ép p ả để on u ôn ỉ l u
ữ m òn b ết m nom bảo vệ mồ mả tổ t n Tron ôn trìn n n ứu
về “Văn minh Việt Nam”, tác ả N uyễn V n Huy n đ v ết: “Sau khi qua
đ , tổ t n đ ợ on u t ún một ếu t ảo M n V ệt N m đều tuân t eo tụ t ún n y, ôn ề m ễn ỡn ù t uộ t ứ b n o tron x ộ Tộ bất ếu l n n ất m on tr p m p ả l ôn ún ôn
b mẹ N V ệt N m ín tr n bố mẹ qu đ n bố mẹ òn sốn
S u bố mẹ mất, on v n t ếp tụ ín tr n v y u quý bố mẹ” [1 ] Xuất p t từ ứ n n s n sản v t sản xuất r on n m tron đìn , v ệ ó on đ n u đốn ó t ể đ ợ o l một tron n ữn uẩn
mự n đầu ủ n p ú N ữn đìn ôn ó on u nố õ ó
Trang 24t ể b l ệt v o n n ũ n ữn đìn ém m y mắn K ổn Tử òn ẳn
đ n rằn , nếu ôn s n đ ợ on tr nố õ tôn đ n l p m tộ bất
ếu Con ôn ỉ l đố t ợn sẽ t ếp tụ uộ sốn ủ đìn v
òn tron t ơn l m òn l sự đảm bảo về v ệ ữ ìn truyền t ốn
t ún tổ t n, ôn b
Nền v n ó n o ũn bằn n y y t ôn qu t ết ế đìn , t ự ện v ệ ểm so t o t độn tìn ụ n ằm đ ều t ết sự p t tr ển
ân số, uy trì nò ốn v ữ ìn tr v n ó v t ất v t n t ần Một quy lu t p ụn p ổ b ến tr n to n t ế l v ệ n m ấm qu n ệ tìn ụ
oặ ôn n ân ữ n ữn n n t ân t uộ T ự tế l sử o t ấy,
H ện n y, ở n ôn n ệp p t tr ển, ứ n n s n sản ủ đìn đ n ó xu n b t u ẹp l Sự n lỏn v ệ ểm so t o t độn tìn ụ ủ ín quyền v ộn đồn , sự mở rộn o t độn
Trang 25ó n ân v t ể ó Đ ều n y đ ợ t ả Võ Tấn Qu n tron “Gia
đình và vấn đề giáo dục gia đình” (1994) lý ả : nó x ộ ó n ân y
x ộ ó trẻ em tron đo n ấu t ơ đến lú tr ởn t n l nó về qu trìn x ộ ìn t n v p t tr ển n ân , v n rộn n ất ủ
n ệm o ụ , nó b o ồm ả yếu tố tự , ó ý t ứ v tự p t, n u n n
N v y, o ụ đìn đ ợ ểu n l một bộ p n ủ o ụ x ộ
v l một bộ p n ủ to n bộ qu trìn x ộ ó n ân T eo t ả Võ Tấn Qu n , qu trìn n y b o ồm b :
Trang 26Thứ nhất: úp n ân t ếp t u n ữn n n ệm x ộ m ở đây n ấn
m n đến n ữn n n ệm ìn t n từ mố qu n ệ ữ n v
n tron đìn , n n ệm o t độn v o l u tron tổ ứ đ sốn đìn , từ đó mở rộn r n n ệm x ộ to n ện
Thứ hai: úp o n ân nắm vữn n ữn uẩn mự x ộ , đó l
n ữn uẩn mự đ ợ n l t ôn qu đìn , n ữn uẩn mự ủ nhóm tâm lý- đìn , t o n n n ữn t u uẩn n v đ ợ t o n n tron
qu n ệ ữ n v n tron đìn b ểu ện t n nề nếp, p p, gia phong, từ đó t ếp t u uẩn mự x ộ
T l ott P rsons, ôn p ân x ộ ó t n ấp độ đó l x ộ ó sơ
ấp v x ộ ó t ứ ấp X ộ ó sơ ấp ủ yếu ễn r tron p m v đìn òn x ộ ó t ứ ấp ễn r ả tron đìn v x ộ N v y, yếu tố đìn đón v trò qu n tr n tron ả qu trìn
Tron rất n ều tr n ợp, n ữn b ơ bản m mỗ n t ếp t u
đ ợ tron đìn sẽ ốn n n ữn vết mự đầu t n tr n tr n vở trắn , tồn t tron suốt uộ đ , t o t n n ữn n uy n tắ sốn ủ một n ân , ôn òn đổ t y nữ
Tron x ộ V ệt N m truyền t ốn , ứ n n m só , o ụ , x
ộ ó trẻ em tr ết v b o ũn t uộ về đìn G đìn l trun tâm ủ v ệ m só , o ụ trẻ em Từ đìn v xo y qu n đìn
l tộ v ộn đồn , tất ả t o n n một ơ ấu m só , y ỗ, bồ
ỡn , đ n n o v ệ ìn t n n ữn p ẩm ất đặ t ù ủ on
n V ệt N m
Trang 27C ứ n n o ụ ủ đìn đ ợ t ể ện ở v ệ truyền l o
t n v n m ủ đìn n ữn tr uẩn mự v n ó , ến t ứ v
n n ệm tron uộ sốn , l m n … o đó ứ n n o ụ
qu n tr n n ất l đố v trẻ em, n ữn t n v n m ủ đìn N
o ụ nổ t ến n N A M ren ô đ ỉ rõ: “Đứa trẻ sinh ra
như tờ giấy trắng; bố mẹ, ông bà vẽ lên tờ giấy đó hình nh gì thì nó sẽ theo đứa trẻ đi hết quãng đời còn lại, gia đình hình thành và in đậm nhân cách gốc cho đứa trẻ Chỉ có gia đình mới có vai trò hình thành nhân cách gốc cho con người, các tổ chức xã hội khác không làm thay được, những nhân cách gốc hình thành chủ yếu từ 0-5 tuổi ở mỗi con người”
N v y, o ụ đìn t ự sự l một sự n ệp ễn r l n tụ tron suốt ả uộ đ mỗ on n G o ụ đìn đó l sự t độn một
n trì, t n xuy n, tổn t ể v sâu sắ ủ đìn đố v sự ìn t n
v p t tr ển n ân mỗ on n Qu n n ệm, t độ, lố sốn , ứn
xử, n v đ o đứ … ủ mẹ để l ấu ấn sâu nặn đố v on mỗ đìn Nó t o n n sản p ẩm m ân n m l “G ỏ n qu n ấy” G o ụ đìn ủ yếu đ ợ t ụ ện bằn tìn ảm v đó l nền
x ộ lo n
Trang 28G o ụ đìn đ ợ t ự ện t ôn qu t ứ tổ ứ đ sốn đìn , qu trìn tổ ứ o t độn ủ trẻ v ơ bản l ự tr n sự
ơn m u, sự n u ơn ủ b mẹ
G o ụ đìn t n sử ụn p ơn p p đơn ản n : uy n bảo, t uyết p ụ , đó l vừ y ỗ vừ p ân tí , ễn ả , ỉ bảo…Tuy
Trang 29Cùn v qu trìn x ộ ó lự l ợn sản xuất ở từn lú , từn nơ
n tế đìn b ến đổ v n ều n p on p ú v ó v trí n u G đìn ó t ể l đơn v n tế, o t độn độ l p, oặ đìn v n l m n tế
n n ôn o t độn độ l p
K n tế đìn p t tr ển ó ản ởn đến ứ n n ủ đìn , úp on n t ỏ m n n u ầu ủ mìn : n , ả trí, nuô y on,
m só mẹ… N ợ l n tế đìn eo ẹp, ôn ổn đ n sẽ ản
ởn n y đến sự ổn đ n v n p ú đìn Nó n M - Ăn en:
“T ền đề đầu t n ủ m sự tồn t ủ on n v o đó l t ền đề ủ m
l sử, đó l : n t p ả ó ả n n sốn đ rồ m ó t ể “l m r l sử” N v y, on n muốn sốn đ ợ t ì tr ết p ả ó t ứ n, t ứ uốn , n ở, quần o K v độn v t, ỉ ần ự v o tự n n, on n muốn tồn t đ ợ t ì p ả t ến n sản xuất
V t l tế b o ủ x ộ , đìn t m v o tất ả qu trìn sản xuất, t o r n ó v t u t ụ n ó , t ôn qu đó óp p ần t ú đẩy nền sản xuất ủ x ộ Dù tron đ ều ện n o, đo n n o y bất ì
ìn t ứ n o, đìn ũn p ả đảm bảo n ữn ìn t ứ s n o t v t ất
v t n t ần o t n v n X ộ n p t tr ển t ì n u ầu về v t ất
ũn n t n t ần ủ on n n y n t n C ín n ữn n u ầu
p on p ú, đ n ủ on n v t l t n v n ủ đìn , công dân ủ x ộ đ óp p ần t ú đẩy t ú đẩy sự p t tr ển ủ nền sản xuất n ất l nền sản xuất n ó
Đố v quố p t tr ển v nền ôn n ệp ện đ , p m v tổ
ứ v p ân ôn l o độn t eo quy mô đìn đ n b t u ẹp ần, đìn ôn òn l một đơn v n tế độ l p t eo ểu n tế nôn n ệp ổ truyền m t y v o đó l một ìn t ứ rất p ổ b ến l t n v n tron đìn trở t n n l m ôn n l ơn tron ôn ty sản xuất- kinh
o n , oặ trở t n ôn n ân, v n ứ n n Đ ều n y n đến sự đ
Trang 30n ó tron p ơn t ứ l o độn v t u n p ủ t n v n tron từn đìn
C ún t đều b ết sự n èo ổ v tún t ếu ó t ể l n uy n n ân n đến n ữn n t ẳn mâu t u n, xun đột t m í l b o lự tron đìn
Tron uốn Gia đình học, t ả Đặn Vũ Cản K n v L T Qúy ó
v ết: “K ôn ó ì l qu đ n một n x ộ đ o sự n èo tún l một n bện ểm n èo rất ó ữ y, ó t ể ủy o đìn Nó
ôn ỉ ó ả n n p vỡ mố qu n ệ đìn , m òn lây l n v tấn
ôn m n mẽ v o x ộ v l một r o ản bắt buộ p ả v ợt qu đố v
m đìn để v ơn t n ữn bến b ủ n p ú K ôn t ể ủn ố v nân o v trò ủ đìn tron sự p t tr ển ủ x ộ nếu ôn y
ữ n bện ểm n èo nó tr n T n n t ềm lự n tế o mỗ đìn l t o o đìn nền món để vun đắp tìn ảm, n uồn n ỡn để tồn t v p t tr ển” [13]
Trang 31Hầu ết ún t n t đìn y nó về đìn v n t n ìn
un đến n ữn ì m ấm v n p ú n ất
Tr n t ự tế, đìn ôn ỉ l ỗ ự về mặt v t ất m òn l nơ
n ơn tự về mặt t n t ần Rất n ều n đ đìn l một “tổ ấm tron t ế vô tâm”, o đìn l nơ ó t ể tìm t ấy sự đùm b , sự
“Có ph i duyên nhau thì thắm lại
Đừng xanh như lá bạc như vôi”
“Chồng cày vợ cấy con trâu đi bừa” y:
“Râu tôm nấu với ruột bầu
Chồng chan vợ húp gật đầu khen ngon”
Trang 32Hai là: tìn ảm vợ ồn , tìn y u v ôn n ân Tìn ảm vợ ồn bắt
un uyết t ốn ữ v n u Tuy n n, ín vì sự t ân t ết, tìn
ảm tron mố qu n ệ đặ b ệt n y m đô n ữn n ông cùng máu
mủ ũn ó t ể ết n n em để tỏ ý t ắt ặt t m mố qu n ệ ữ
v n u
N v y, ó t ể t ấy ốt lõ ủ n u ầu tâm lý, tìn ảm tron đìn
ín l n u ầu về v n ó t n t ần H y nó , n u ầu tâm lý, tìn
ảm ủ đố t ợn ụ t ể tron một đìn l sự p ản n n u ầu v n ó
t n t ần ủ một x ộ v n độn đ ợ n v o tron một đìn ụ t ể Tron đìn V ệt N m ện n y, v ệ t ự ện ứ n n n y t độn
m n mẽ đến sự tồn t ủ ôn n ân, n p ú đìn Sự r n nứt tron
mố qu n ệ tìn ảm đìn ôn n ữn l m ản ởn xấu đến đìn ấy
Trang 33quyết đ n sự t y đổ ủ t ết ế đìn v t o n n uyển b ến n ều mặt tron qu trìn t ự ện ứ n n ủ đìn ở V ệt N m ện n y
vợ v n ồn oặ ỉ ủ n oặ n mẹ v on Gia đìn n ỏ l n đìn đặ b ệt qu n tr n tron đ sốn đìn Nó l
ểu đìn ủ t ơn l v n y n p ổ b ến tron x ộ ện đ v
ôn n ệp p t tr ển
Trang 34Ngoài cách p ân tr n đây, ó t ể p ân đìn tùy t eo
t u í n : Nơ ở ủ vợ ồn s u ết ôn; T eo số lần ết ôn; T eo mứ
độ ân ủ y độ đo n tron qu n ệ đìn
Tron bố ản ôn n ệp ó , ện đ ó v ộ n p quố tế, xuất
v n ó ân tộ : C mẹ ết lòn , qu n mìn , y s n o on, nuô y on
tr ởn t n , “n n n ” Con u y u quý, ín tr n , b ết ơn, ếu t ảo,
m só , p ụn ỡn ôn b , mẹ, đặ b ệt mẹ ốm đ u, t n t t
N e n ữn l uy n bảo đún đắn ủ mẹ, ữ ìn n ự, truyền
t ốn tốt đẹp ủ đìn Vợ ồn t ơn y u, quý tr n , m só , úp
đỡ n u, ùn n u xây ựn đìn no ấm, bìn đẳn , t ến bộ, n p ú , bền vữn An , , em t ơn y u, m só , úp đỡ n u, đùm b , nuô
ỡn n u Ôn b nộ , n o trôn nom, m só , o ụ u, đặ b ệt
đố v u mồ ô t n oặ đ t n n n n n b t n t t, ôn ó
ả n n l o độn v ôn ó ả n n để tự nuô mìn L n n n ó
n v v p m đ o lý, đ o đứ đìn ( n v n ợ đ , n , xú
p m ôn , b , , mẹ, ồn , on, u, n , , em v t n v n tron đìn ; ôn t ự ện n vụ ấp ỡn )
- Là nơi giữ gìn, vun đắp, p t uy n ữn tr truyền t ốn quý b u
ủ on n V ệt N m, ân tộ V ệt N m đ ìn t n tron qu trìn l
sử ựn n , ữ n đ ợ đìn trân tr n , ữ ìn, vun đắp, p t
Trang 35uy Đó l lòn y u n , y u qu ơn , y u t ơn đùm b l n n u, t ủy
un , ếu n , ếu , ần ù, s n t o tron l o độn , bất uất n
n v ợt qu m ó n t ử t
- Là một nhân tố quan trọng, đón óp tí ự o sự p t tr ển n tế,
x ộ ủ đất n Côn uộ đổ m đ đ t đ ợ n ữn t n tựu qu n
tr n tron p t tr ển n tế, x ộ Qu trìn đó đ đem đến o đìn n ữn ơ ộ p t tr ển m , mứ sốn ủ đ bộ p n đìn đ
đ ợ nân o Hơn 8 % đìn đ t t u uẩn đìn v n ó v n ó
ũn ó n ơn 8 % đìn “ ơn m u ấp n ủ tr ơn , ín
s ủ Đản , p p lu t ủ N n ; tí ự t m p on tr o t
đu ủ đ p ơn nơ trú”; l ơn 8 % “ đìn ò t u n, n p ú ,
t ến bộ, t ơn trợ úp đỡ m n tron ộn đồn ”; Đây ín l n ân tố
đặ b ệt qu n tr n đố v v ệ xây ựn một x ộ v n m n , t ến bộ, l m
o “x ộ n y n tốt”
Gia đình là mái ấm, là nơi phụng dưỡng người cao tuổi: vừ l đ ểm
xuất p t o mỗ on n ún t , đồn t ũn l nơ b o un , n ủ
o mỗ n ân tr n ữn rủ ro, són ó ủ uộ đ , đặ b ệt l n ữn
n l n tuổ , luôn mon muốn đ ợ t n v n tron đìn qu n tâm, m só , n ủ , đùm b o đến từ õ đ v đìn ũn l
nơ để n ó n ữn p út t ản để sốn v đ n u on o đến uố uộ đ G đìn ó n p ú l yếu tố rất qu n tr n úp
t n v n vu vẻ, n p ấn đấu, đ t n n suất, ất l ợn , ệu quả tron ôn t , l o độn , t p Đây ín l n ân tố ự ỳ qu n tr n l m
o ộn đồn , x ộ v n m n , p t tr ển
T o đ ều ện đìn l một p o đ p òn , ốn b o lự đìn , nền tản xây ựn đìn v n o v t ự ện n lo t o t độn ,
p on tr o o ấp, n n đề r Tron đìn , n ồn luôn ữ
Trang 36v trò l trụ ột, n vợ p ả t t sự l m ấm, ôn b sẽ l m e t n
t ần, on u l đ ểm tự n p ú , tất ả t n v n ùn sốn n ơn
tự , m só l n n u, đìn l một p o đ p òn , ốn b o lự p ụ nữ
v trẻ em, ũn n tệ n n x ộ xâm n p v o đìn Một thàn v n tron đìn v ộn đồn ểu đ ợ t , n uy n n ân ủ bất bìn đẳn , b o lự đìn m ìn t ứ , tất ả m n trở
t n một m n l b o vây p òn , ốn ẻ ây r b o lự đìn , tron
đó đò ỏ sự o t độn tí ự âu l bộ đo n t ể, s n o t t n ỳ
tổ n ân ân ân tự quản, xây ựn , p t uy tụ đ ểm đìn v n o ,
n óm sở t í , n lo t ơn trìn , o t độn n về nôn t ôn
1.2 Bạo lực gia đình và các hình thức bạo lực gia đình
1.2.1 Khái niệm Bạo lực gia đình
T eo p p lu t V ệt N m, đìn ỉ đ ợ ìn t n s u ết ôn, đìn đồn n v ôn n ân v ôn lễ C ết ôn t ể o l một đìn , đ ều n y đ đ ợ t ôn tụ ó
T eo Lu t Hôn n ân v đìn V ệt n m ện n y: “Hôn nhân là quan
Trang 37Tron t ến V ệt, b o lự đ ợ ểu l sứ m n ùn để ỡn bứ , trấn
p oặ l t đổ Qu n n ệm n y ễ l m n t l n t ởn t o t độn
ín tr , n n tr n t ự tế b o lự đ ợ o n một p ơn t ứ n xử tron qu n ệ x ộ nó un C mố qu n ệ x ộ vốn rất đ n
sử ụn vũ lự n ằm m oặ đ n đ p một n t ân tron đìn
để đ ều ển y ểm so t n đó” [36]
T ả L T Quý ó v ết: “ o lự xảy r tron đìn l o n vi
b o lự ủ một số t n v nn y v t n v n ” [ 1]
G đìn l tế b o ủ x ộ , l ìn t ứ t u n ỏ ủ x ộ n n b o lự đìn ó t ể o n l ìn t ứ t u n ỏ ủ b o lự x ộ v rất n ều
n t ứ n u
1.2.2 Các hình thức bạo lực gia đình
Xét về ìn t ứ , ó t ể p ân b o lự đìn t n ìn t ứ ủ yếu s u:
Trang 39ây tổn về t ể ất, t n t ần, n tế đố v t n v n tron đìn
1.3.2 Nguyên tắc, nội dung phòng, chống bạo lực gia đình
T eo quy đ n ủ Lu t P òn , ốn b o lự đìn (n m 2007)
n uy n tắ , nộ un ủ p òn , ốn b o lự đìn b o ồm:
a Kết hợp và thực hiện đồng bộ các biện pháp phòng, chống bạo lực gia đình, lấy phòng ngừa là chính, chú trọng công tác tuyên truyền, giáo dục về gia đình, tư vấn, hoà gi i phù hợp với truyền thống văn hoá, phong tục, tập quán tốt đẹp của dân tộc Việt Nam
Đây l n uy n tắ ủ đ o tron p òn , ốn b o lự đìn bở n ều
lý o Xuất p t từ t ự tế qu n ệ tron đìn t n m n tín ép ín,
v t n v n đìn ũn n n ữn n xun qu n , v ệ tron đìn t ì n n o ít ó ơ ộ xen v o Vì t ế, n ữn vụ v ệ b o n đìn t n ó p t ện, b p t ện ũn ó xử lý bở tâm lý e n
ủ n n n ân v ả n ữn n b ết uyện v t m í nếu xử lý rồ t ì ả
n n t ễn ũn rất o vì để tìm r b ện p p n n ặn p ù ợp l ôn
ễ C quy đ n p p lu t ó v ơn t từn đìn , bở n n t ứ ủ
n ân về vấn đề n y òn n ế, sự n t ệp t ô b o ủ p p lu t ó
Trang 40n qu n tr n ở vì n v b o lự nếu xảy r t ì ít n ều đ ây r
n ữn tổn t ơn n ất đ n o t n v n tron đìn , l m xấu đ mối