Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN

Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN, Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN , Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN, Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN, Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN , Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN, Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN, Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN , Bài giảng: Tăng cường pháp luật và pháp chế XHCN

THỰC HIỆN PHÁP LUẬT - TĂNG CƯỜNG PHÁP CHẾ

XHCN

MỤC ĐÍCH YÊU CẦU

- Trang bị những cơ sở lý luận về thực hiện pháp luật và tăng cường pháp chế XHCN cho học viên.

- Thông qua việc nghiên cứu giúp học viên nắm vững kiến thức cơ bản về thực hiện pháp luật và tăng cường pháp chế XHCN.

- Trên cơ sở hiểu biết những kiến thức đó nhằm vận dụng vào công tác và thực tiễn của đời sống bản thân.

KẾT CẤU NỘI DUNG

BÀI GIẢNG

THỰC HIỆN PHÁP LUẬT -

TĂNG CƯỜNG PHÁP CHẾ

XHCN Có 02 nội dung chính:

1 THỰC HIỆN PHÁP LUẬT

2 TĂNG CƯỜNG PHÁP CHẾ XHCN

PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY VÀ

ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

Sử dụng phương pháp thuyết trình, phát vấn, trực quan và dùng công cụ hỗ trợ đèn chiếu.

TÀI LIỆU PHỤC VỤ SOẠN, GIẢNG

- Giáo trình Trung cấp Lý luận Chính trị – Hành chính

- Giáo trình Lý luận chung về Nhà nước và pháp luật.

- Các văn bản pháp luật có liên quan.

1.1 Khái niệm thực hiện

pháp luật.

1.1 Khái niệm thực hiện pháp luật.

THPL là quá trình các thành viên trong xã hội thực hiện các hành vi xử

sự theo yêu cầu của PL dưới những hình thức và tính chất thực hiện khác nhau nhưng cùng nhằm mục đích bảo đảm cho PL được thực hiện, tăng cường pháp chế trong đời sống, trong Nhà nước và xã hội.

1.1 Khái niệm thực hiện pháp luật.

Hoặc:

Thực hiện pháp luật là quá trình hoạt động có mục đích của con người nhằm làm cho những quy định của Hiến pháp và pháp luật trở thành hiện thực trong đời sống XH tạo ra cơ sở pháp

lý cho hoạt động thực tế của các chủ thể pháp luật.

1.2 Các hình thức thực hiện pháp luật.

1.2.1 Tuân thủ (tuân theo) pháp luật.

1.2 Các hình thức thực hiện pháp luật.

1.2.2 Chấp hành (thi hành) pháp luật.

Là hình thức THPL trong đó các chủ thể thực hiện

PL chủ động thực hiện các nghĩa vụ

do PL quy định.

Cơng dân Hồng Ngự tích cực bầu cử QH-HĐND

LÃNH ĐẠO TỈNH ĐT GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI

1.2 Các hình thức thực hiện pháp luật.

1.2.4 Áp dụng pháp luật.

(Thực hiện lệnh bắt giam ơng Dương Thành Nỉ, BVĐKKV

Tháp Mười)

Khái niệm áp dụng pháp

luật:

Là hình thức thực hiện

pháp luật đặc thù, trong đĩ chủ thể áp dụng là cơ quan nhà nước, CB,CC nhà nước cĩ những chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn do PL quy định.

1.3 Áp dụng pháp luật

1.3.1 Các trường hợp áp dụng pháp luật.

- Khi cĩ hành vi vi phạm pháp luật.

- Khi cần thiết lập, thay đổi hoặc chấm dứt quyền - nghĩa vụ pháp lý của các chủ thể.

1.3.1 Các trường hợp áp dụng PL.

- Khi xảy ra tranh chấp về quyền và nghĩa vụ pháp lý giữa các bên tham gia quan hệ

PL và đã khởi kiện ra tịa án hoặc CQNN cĩ thẩm quyền.

- Khi cần có sự tham gia, KT, GS của NN đối với hoạt động của các bên trong một số quan hệ

PL hoặc NN xác nhận sự tồn tại hay không tồn tại của một số việc, sự kiện

1.3.2 Đặc điểm của hoạt

động áp dụng pháp luật.

- Hoạt động áp dụng pháp luật là hoạt động thể hiện quyền lực nhà nước

và được tổ chức chặt chẽ.

- Hoạt động áp dụng PL được quy định chặt chẽ về thủ tục, quy trình, hình thức áp dụng PL.

1.3.2 Đặc điểm của hoạt động áp dụng pháp luật.

- Áp dụng pháp luật là hoạt động cá biệt hĩa các quy phạm pháp luật chung

áp dụng cho cá nhân, tổ chức cụ thể.

- Hoạt động áp dụng pháp luật là hoạt động mang tính sáng tạo

1.3.3 Các giai đoạn (quy trình) ADPL.

- Giai đoạn 1: Phân tích, đánh giá điều kiện, hoàn cảnh, tình tiết, bản chất của sự việc cần áp dụng PL.

- Giai đoạn 2: Lựa chọn văn bản QPPL và các QPPL phù hợp đối với trường hợp cần áp dụng.

- Giai đoạn 3: Ban hành văn bản áp dụng PL.

1.3.3 Các giai đoạn (quy trình) ADPL.

- Giai đoạn 4: Tổ chức thực hiện văn bản áp dụng pháp luật.

2.1 Cơ sở lý luận về pháp chế XHCN.

2.1.1 Khái niệm.

Khái niệm chung về pháp chế XHCN:

Pháp chế XHCN là sự tuân thủ và chấp hành PL của các cơ quan nhà nước, đơn vị vũ trang nhân dân, các tổ chức chính trị-xã hội, các đơn vị kinh tế và mọi công dân đều phải tôn trọng, thực hiện pháp luật một cách nghiêm chỉnh, triệt để và chính xác, mọi VPPL phải bị xử lý.

Định nghĩa pháp chế XHCN:

Pháp chế XHCN là chế độ của đời sống CT-XH, trong Nhà nước quản lý XH bằng HP và PL; các CQNN, đơn vị vũ trang ND, các tổ chức chính trị, các tổ chức CT-XH, các tổ chức XH-Nghề nghiệp, các TCXH, các đơn vị KT và mọi công dân đều phải tôn trọng và thực hiện HP, PL một cách nghiêm chỉnh, triệt để và chính xác Mọi VPPL đều bị xử lý theo HP và PL.

2.1.2 Đặc điểm của pháp chế XHCN.

- Nhà nước phải quản lý các lĩnh vực của đời

sống XH bằng HP và PL.

- Các CQNN, CBCC phải có trách nhiệm trong việc tổ chức THPL trong đời sống XH

và tổ chức, hoạt động theo HP-PL.

- Đảng CSVN là đảng duy nhất cầm quyền và lãnh đạo NN và XH, phải hoạt động trong khuôn khổ HP-PL; các TC-XH phải hoạt động trong khuôn khổ của HP-PL và có sự phối hợp cùng Nhà nước trong việc tổ chức THPL.

2.1.2 Đặc điểm của pháp chế XHCN.

- Các đơn vị KT thuộc mọi thành phần

KT, đều được đảm bảo quyền tự do

KD trong khuôn khổ PL và được bình đẳng trước PL; mọi công dân phải nâng cao ý thức chấp hành nghiêm chỉnh PL.

- Các cơ quan tư pháp thực hiện việc bảo

vệ PL kịp thời, hiệu quả; giải quyết các tranh chấp, xét xử đúng PL.

2.2 Các nguyên tắc của pháp chế XHCN.

- Bảo đảm sự thống nhất của pháp chế trên quy mơ tòan quốc.

+ Bảo đảm thống nhất trong việc ban hành và tổ chức thực hiện PL.

+ Kiên quyết đấu tranh chống những tư tưởng cục bộ nhằm bảo vệ lợi ích cá nhân, khơng tuân PL, ảnh hưởng đến lợi ích chung, đến sự phát triển.

2.2 Các nguyên tắc của pháp chế XHCN.

- Đảm bảo hiệu lực pháp lý cao nhất của HP.

(Chủ tịch QH ký chứng thực ban hành HP 2013)

2.2 Các nguyên tắc của pháp chế XHCN.

- Thực hiện PL là nguyên tắc bắt buộc chung đối với mọi người, khơng cĩ ngoại lệ.

PL phải được chấp hành nghiêm chỉnh những quy định đang cĩ hiệu lực, khơng cĩ sự phân biệt về đối tượng chấp hành và xử lý VPPL.

2.2 Các nguyên tắc của pháp chế

TNKLNN).

2.3 Phương hướng tăng cường pháp chế XHCN.

2.3.1 Tăng cường

sự lãnh đạo

của Đảng đối

với pháp chế

XHCN.

2.3.1 Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với pháp chế XHCN.

Sự lãnh đạo của Đảng thể hiện:

- Lãnh đạo trong công tác xây dựng PL.

- Lãnh đạo trong tổ chức thực hiện PL.

- Lãnh đạo trong công tác bảo vệ PL.

- Lãnh đạo trong công tác cán bộ chủ chốt.

Mục đích: Nhằm nâng cao ý thức tuân thủ PL của mọi chủ thể.

2.3.2 Tiếp tục xây dựng và

- Phát hiện những quy định lỗi thời, mâu thuẩn để sửa đổi, bãi bỏ, bổ sung kịp thời. QH BẤM NÚT THƠNG QUA LUẬT

2.3.2 Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện HTPL.

- Thường xuyên tổng kết đánh giá về hiệu lực của PL, tình hình thực hiện PL,…

- Dự báo những quan hệ mới sẽ hình thành mà có kế hoạch xây dựng kịp thời; thường xuyên hệ thống hĩa PL,…

- Thực hiện Nghị quyết 48-NQ/TW ngày 24/5/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược xây dựng và hồn thiện HTPLVN đến năm 2010, định hướng đến năm 2020.

2.3.3 Tích cực chủ động tổ chức THPL, đưa PL vào trong đời sống XH.

thực tiễn chủ yếu là trách nhiệm của các cơ quan nhà nước với công tác tuyên truyền, phổ biến GDPL.

Tổ chức phổ biến GDPL bằng nhiều hình thức:

2.3.3 Tích cực chủ động tổ chức THPL, đưa PL vào trong đời sống

XH.

- Giáo dục PL trong nhà

trường

2.3.3 Tích cực chủ động tổ chức THPL, đưa PL vào trong đời sống

28 thg 11, 2008 - LUẬT. GIAO THƠNG ĐƯỜNG BỘ Căn

cứ Hiến pháp nước Cộng hịa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm

1992 đã được sửa đổi, bổ sung một số .

- GDPL: TỦ SÁCH PHÁP LUẬT

2.3.4 Tăng cường KT, TT, GS việc thực hiện PL nhằm phịng ngừa và xử lý các VPPL.

hình thực tế để đánh giá, nhận xét (kiểm tra thường kỳ, định kỳ,…).

- Thanh tra: Thanh tra là để xác định, đánh giá, xử lý vi phạm pháp luật (đột xuất, chuyên đề, theo yêu cầu…).

2.3.4 Tăng cường KT, TT,

GS…

xem xét, đánh giá hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự giám sát trong việc tuân theo Hiến pháp và pháp luật.

2.3.5 Tăng cường đấu tranh phòng, chống tội phạm.

là của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân, song trách

quan tư pháp.

(HOẠT ĐỘNG XÉT XỬ CỦA TAND)

2.3.5 Tăng cường đấu tranh phòng, chống tội phạm.

Trọng tâm cần cải cách nền tư pháp:

- Cải cách thể chế tư pháp.

- Xây dựng đội ngũ các chức danh tư pháp đảm bảo cho các cơ quan tiến hành tố tụng và người tiến hành tố tụng có đủ năng lực.

- Xét xử các vụ án kịp thời, nghiêm minh, đúng người, đúng tội, đúng PL.

2.3.6 Tăng cường các

hoạt động bổ trợ tư pháp.

Hoạt động bổ trợ tư pháp là hoạt động trợ giúp hoạt động tư pháp nhằm làm cho hoạt động điều tra, truy tố, xét xử các vụ án nhanh chống, khách quan, đúng pháp luật.

2.3.6 Tăng cường các hoạt động bổ trợ tư pháp.

pháp:

- Hoạt động của luật sư và bào chữa viên nhân dân.

- Hoạt động giám định tư pháp.

- Hoạt động công chứng, chứng thực, chứng nhận, thừa phát lại.

- Hoạt động trợ giúp pháp lý,…

HỆ THỐNG BÀI GIẢNG

VÀ TĂNG CƯỜNG PHÁP CHẾ

1 THỰC HIỆN PHÁP LUẬT

Thực hiện PL là gì? Cĩ những hình thức nào?

2 TĂNG CƯỜNG PHÁP CHẾ XHCN

cường pháp chế XHCN?

CÂU HỎI ÔN TẬP, THẢO LUẬN, TÀI LIỆU

PHỤC VỤ HỌC TẬP

1 Câu hỏi ôn tập.

1.1 Trình bày khái niệm và các hình thức THPL?

1.2 Trình bày khái niệm pháp chế XHCN, phương hướng tăng cường pháp chế XHCN?

2 Câu hỏi thảo luận.

2.1 Phân tích khái niệm và các hình thức THPL? Liên hệ thực tiễn?

2.2 Phân tích các trường hợp, đặc điểm, giai đoạn của áp dụng pháp luật? Liên hệ thực tiễn?

2.3 Phân tích khái niệm pháp chế XHCN, phương hướng tăng cường pháp chế XHCN? Liên hệ thực tiễn?

3.3 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội

đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb Chính trị

quốc gia, H.2011.

3.4 Hiến pháp Việt Nam năm 2013.

3.5 Các văn bản pháp luật có liên quan.

Trân trọng cảm ơn !