Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng

Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

NỘI DUNG 1

1 Khái quát 1

1.1 Định nghĩa 1

1.2 Đặc điểm 1

2 Những kỹ năng cần thiết 3

2.1 Kỹ năng tiếp xúc khách hàng và nhận yêu cầu tư vấn 3

2.2 Kỹ năng nghiên cứu hồ sơ, phận tích vụ việc và xác định vấn đề pháp lý 4

2.3 Kỹ năng tra cứu văn bản pháp luật 4

2.4 Kỹ năng soạn thảo văn bản trong hoạt động tư vấn pháp luật 4

2.5 Kỹ năng sống 5

3 Tình huống giả thiết 5

4 Những lưu ý 7

KẾT LUẬN 8

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 9

MỞ ĐẦU Hôn nhân và gia đình luôn là vẫn đề nóng hổi trong đời sống xã hội, đặc biệt là vấn đề bạo lực gia đình Bạo lực gia đình là một vấn đề mang đầy

đủ các khía cạnh: giáo dục, kinh tế, pháp lý, sức khỏe Do vậy mà tư vấn pháp

lý trong lĩnh vực này cũng có những đặc thù nhất định, người tư vấn trong lĩnh vực này không chỉ là người có nền tảng pháp lý vững chắc mà còn cần hội tụ nhiều yếu tố Nhằm tìm hiểu rõ hơn về vấn đề này em xin chọn đề bài

số 10 làm bài tập kỳ: “Vận dụng các kỹ năng cần thiết để thực hiện tư vấn

các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng”

NỘI DUNG

1 Khái quát

1.1 Định nghĩa

Tư vấn pháp luật trong lĩnh vực hôn nhân gia đình là gì? Tư vấn pháp luật trong lĩnh vực hôn nhân gia đình là việc giải đáp pháp luật hôn nhân và gia đình, đưa ra ý kiến, hướng dẫn cá nhân, tổ chức xử sự đúng theo những quy định của pháp luật về hôn nhân gia đình Cung cấp các thông tin pháp luật hoặc dịch vụ pháp lý giúp cho cá nhân, tổ chức thực hiện và bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong mối quan hệ hôn nhân và gia đình.

Bạo lực gia đình là gì? Khoản 2 Điều 1 Luật Phòng, chống bạo lực gia

đình 2007 có quy định “Bạo lực gia đình là hành vi cố ý của thành viên gia đình gây tổn hại hoặc có khả năng gây tổn hại về thể chất, tinh thần, kinh tế đối với thành viên khác trong gia đình.”

1.2 Đặc điểm

Tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng là một nhánh của

tư vấn pháp luật trong lĩnh vực hôn nhân gia đình Nên trên cơ sở những đặc điểm của tư vấn pháp luật trong lĩnh vực hôn nhân gia đình nói chung thì tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng có các đặc điểm như sau:

Thứ nhất, tư vấn pháp luật về việc bạo lực gia đình không tách rời với tư vấn về tâm lý, tình cảm Kể cả người đến tư vấn là người bị bạo lực hay người

gây bạo lực thì đều là người đang mang trong mình sự tổn thương về tâm lý, tình cảm Bởi vậy mà người tư vấn cần phải lồng ghép tình cảm trong quá trình tư vấn

Thứ hai, mục tiêu tư vấn của khách hành thường không rõ ràng Bạo lực

gia đình không chỉ gây ra những vết thương nhìn thấy mà nó còn ám ảnh mãi Khi khách hàng đến tư vấn, họ buộc phải thuật lại quá trình đau thương ấy, có thể dẫn tới trạng thái kích động về tình cảm Khi đó khách hàng thường không nói rõ được yêu cầu của mình, trình bày lan man, lộn xộn hoặc không cung cấp được thông tin cần thiết

Thứ ba, khách hàng thường mang nặng tâm lý, suy nghĩ chủ quan, bảo thủ Bạo lực gia đình không chỉ có một chiều là chồng bạo lực vợ mà có thể

có chiều ngược lại Tuy nhiên, đa số khách hàng khi đến tư vấn đều trình bày theo chiều hướng là họ đúng và muốn người tư vấn công nhận rằng họ thật sự đúng Ngoài ra tâm lý khách hàng khá bảo thủ, không dễ dàng nhận ra cái sai của mình Họ còn có thể biến cái sai của mình thành cái sai của người khác Trong trường hợp này nếu người tư vấn vội vàng thừa nhận hoặc tỏ thái độ ủng hộ họ ngay thì rất khó đưa ra phương án tư vấn chính xác sau này

Thứ tư, khách hàng có thể không đến tư vấn mà chỉ đến để chia sẻ Khác

với các quan hệ pháp luật khác, quan hệ hôn nhân gia đình như đã nói ở trên

là quan hệ gắn liền với tình cảm Do đó, nó không khắt khe, cứng nhắc mà đôi khi khách hàng đến chỉ với mục đích mong nhận được sự cảm thông, chia sẻ

Họ không cần bất kỳ lời khuyên nào mà chỉ cần được lắng nghe, được chút ra nỗi lòng của mình Bạo lực giữa vợ và chồng không chỉ dừng lại ở việc chia

sẻ mà cần phải chung tay đấy lùi nó

Thứ năm, tư vấn pháp luật với công tác phổ biến giáo dục pháp luật, hòa giải có mối liên hệ tự nhiên và gắn bó chặt chẽ với nhau Trong quá trình tư

vân sphaps luật, người tư vấn sẽ giải thích những từ ngữ mang tính pháp lý

chuyên ngành như vậy đã thể hiện được công tác phổ biến giáo dục pháp luật Nếu việc bạo lực gia đình mới chỉ xảy ra lần đầu mà người thực hiện hành vi

đó biết sai và nhận lỗi thì người tư vấn nên hòa giải cho khách hàng của mình, mặc dù đây không phải là nghĩa vụ nhưng nó là lương tâm

Thứ sáu, người tư vấn pháp luật trong lĩnh vực hôn nhân gia đình phải hiểu biết pháp luật, trung thực, kiên nhẫn, giàu kinh nghiệm sống, tâm lý, có phản ứng với các tình huống Năm vững pháp luật, trung thực trong giaiar

thích pháp luật, không nên giải thích theo hướng có lợi cho khách hàng mà phải chân thực khách quan Lắng nghe trên tinh thần cảm thông, chia sẻ…

2 Những kỹ năng cần thiết

2.1 Kỹ năng tiếp xúc khách hàng và nhận yêu cầu tư vấn

Mục đích của buổi tiếp xúc khách hàng đó là tìm hiểu bối cảnh liên quan đến đề nghị cung cấp dịch vụ tư vấn của khách hàng Từ đó hiểu được mong muốn của khách hàng và có thể thiết lập được mối quan hệ pháp lý với khách hàng Để đảm bảo hiệu quả của buổi tiếp xúc khách hàng thì những kỹ năng sau cần được người tư vấn trú trọng rèn luyện: kỹ năng lắng nghe; kỹ năng giao tiếp; kỹ năng ghi chép; kỹ năng diễn giải và tổng hợp vấn đề; kỹ năng đặt câu hỏi Những kỹ năng này ảnh hưởng đến cảm nhận của khách hàng về sự tôn trọng của người tư vấn với những thông tin khách hàng cung cấp, sự chia sẻ của người tư vấn với những khó khăn vướng mắc mà khách hàng đang phải đối mặt Đặc biệt các kỹ năng này ảnh hưởng rất lớn đến việc ghi nhận, khia thác, tổng hợp các thông tin mà người tư vấn thu được để sử dụng cho quá trình tư vấn tiếp theo Thông qua việc đặt câu hỏi khách hàng sẽ cảm nhận được sự nhạy bén cũng như khả năng tổng hợp, phân tích vấn đề của người tư vấn 1

Do thực hiện tư vấn đối với vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng nên việc phân loại khách hàng có ý nghĩa rất quan trọng trong trường hợp này Một khi bị bạo lực gia đình mà nạn nhân mà là người vợ thì rất khó

để tự mình đi tìm công bằng cho chính mình Vì đây là một vấn đề nhạy cảm,

tính tình cảm cao nên việc phân loại khách hàng giúp người tư vấn chuẩn bị được chu đáo hơn, …

2.2 Kỹ năng nghiên cứu hồ sơ, phận tích vụ việc và xác định vấn đề pháp lý

Mục đích của việc nghiên cứu hồ sơ, phân tích vụ việc, xác định vấn đề

tư vấn như sau: nắm bắt được bối cảnh tư vấn; củng cố hồ sơ vụ việc; định hướng cho việc tra cứu văn bản pháp luật; tạo cơ sở cho việc soạn thảo thư tư vấn Mặc dù bước đầu đã có những thông tin cơ bản liên quan đến yêu cầu tư vấn của khách hàng sau buổi tiếp xúc nhưng người tư vấn vẫn phải tiếp tục dành thời gian để hiểu được câu chuyện của khách hàng Việc dành thời gian nghiên cứu sẽ giúp người tư vấn nhìn nhận vụ việc theo nhiều chiều, từ đó có thể nhìn ra một số tình tiết hoặc sự kiện cần khách hàng cung cấp thêm thông tin, tài liệu nhằm giải quyết vụ việc một cách tôt nhất

Khi nghiên cứu hồ sơ tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng thì người tư vấn cần chú ý: xác định được quan hệ hôn nhân hợp pháp hay không hợp pháp, xác định thời kỳ hôn nhân, xác định thành viên trong gia đình, xác định tài sản chung, tài sản riêng của vợ, của chồng,… Cần chú ý những chi tiết về ngày, tháng, năm của các chứng cứ về hôn nhân, về quan hệ cha mẹ con và tài sản, các chi tiết, diễn biến tâm lý, tình cảm…

2.3 Kỹ năng tra cứu văn bản pháp luật

Với việc tư vấn các vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng người

tư vấn đã phải có cho mình những đầu mục văn bản cũng như tài liệu để tham khảo và đưa ra định hướng chính xác

2.4 Kỹ năng soạn thảo văn bản trong hoạt động tư vấn pháp luật

Trong thực tiễn khách hàng có thể ở xa và nhờ mình tư vấn bằng văn bản Khi đó người tư vấn cần có kỹ năng soạn thảo thư tư vấn Đây là một trong các công việc chủ yếu của người tư vấn, đòi hỏi sự cẩn trọng, nghiêm túc khi làm việc

2.5 Kỹ năng sống

Cách ứng xử, nói năng và hành động Cách thể hiện cảm xúc khi cần và phải kìm nén cảm xúc tiêu cực Vốn hiểu biết xã hội phong phú, cách xử lý tình huống khéo léo,… Đối với vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng cần người tư vẫn xó vốn kinh nghiệm sống phong phú để có thể chia sẻ với khách hàng

3 Tình huống giả thiết

A (nữ 30 tuổi) kết hôn với B (nam 35 tuổi) cả hai đều mang quốc tịch Việt Nam Hai người đều đáp ứng đủ điều kiện kết hôn theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình Sau khi về một nhà chị A mới biết anh B

là người nghiện cờ bạc Trong thời gian 05 năm sống chung với nhau chị A

đã nhiều lần bị anh B bạo hành về thể chất sau mỗi lần đi đánh bạc thua Lần gần đây nhất chị A đã phải nhập viện vì gãy tay sau một trận bạo hành Không thể nhẫn nhịn được nữa nên chị A đã bỏ về nhà mẹ đẻ được 1 năm

Giờ chị A muốn tư vấn để ly hôn (chị A sẽ đến văn phòng để tư vấn trực tiếp)

Tư vấn trực tiếp bằng lời nói cần thiết tôn trọng quy trình sau:

Thứ nhất, nghe khách hàng trình bày Đây chính là kỹ năng nhỏ trong

nhóm kỹ năng tiếp xúc khách hàng và nhận yêu cầu tư vấn Với tình huống nêu trên, sau khi lắng nghe trình bày của khách hàng và ghi chép những nội dung chính, người tư vấn có thể đặt ra một số câu hỏi để khách hàng làm rõ thêm

Với trường hợp của chị A người tư vấn cần có những câu hỏi mang tính chất tâm sự nhằm khai thác để nắm bắt được nguyên nhân sâu xa của tranh chấp, nguồn gốc phát sinh mâu thuẫn giữa vợ và chồng, thời điểm, tính chất phức tạp, nghiêm trọng khi bùng nổ tranh chấp.

1 Chị có thể cho tôi biết rằng việc chị về nhà mẹ đẻ thì thái độ của anh

B là như thế nào? Có tìm đến gây khó dễ hay đòi tiền chị không?

2 Chị đã đề cập với anh B về vấn đề ly hôn hay chưa?

3 Hiện tại chị vẫn đang ở nhà mẹ đẻ hay đang cư trú ở đâu?

4 Tong suốt 05 năm sống trong tình trạng bị đánh đập thường xuyên vậy động lực nào khiến chị có thể chịu đựng được một thời gian dài như vậy?

5 Chị và anh B có con chung hay không?

6 Tài sản của vợ chồng được mua bằng tiền của cả hai người hay là tiền riêng của mỗi người?

7 Chị có yêu cầu gì về vấn đề con và tài sản không?

Việc đặt những câu hỏi để khai thác thêm thông tin từ khách hàng cũng

đã thể hiện được kỹ năng tiếp xúc khách hàng

Thứ hai, tóm tắt lại yêu cầu của khách hàng, các tình tiết liên quan theo cách hiểu của người tư vấn Với những câu hỏi nêu trên và cùng với câu

trả lời của chị A người tư vấn có thể tóm tắt yêu cầu của khách hàng theo những trường hợp sau:

Chỉ ly hôn và 2 vợ chồng sẽ thỏa thuận về tài sản và con cái (nếu có) Yêu cầu ly hôn và yêu cầu chia tài sản và dành quyền nuôi con (nếu có) Việc này thể hiện kỹ năng phân tích và tổng hợp của người tư vấn trong nhóm kỹ năng tiếp xúc khách hàng

Thứ ba, yêu cầu khách hàng cung cấp các tài liệu liên quan đến việc cần tư vấn Theo đó sẽ yêu cầu chị A cung cấp giấy chứng nhận đăng ký kết

hôn của chị với anh B, chứng minh thư nhân dân, hộ khẩu, các giấy tờ liên quan đến tài sản, bằng chứng cho thấy chị bị bạo lực gia đình… Sau khi nghe khách hàng trình bày và nghiên cứu các tài liệu do khách hàng cung cấp mà người tư vấn thấy không thể trả lười được ngay thì cần thiết thông báo điều đó cho chị A và hẹn chị tới vào một ngày khác Bởi không thể đặt cược lợi ích của khách hàng vào giải pháp mà mình chưa chắc chắn

Thứ tư, tra cứu tài liệu tham khảo Với tình huống của chị A cần tra

cứu các văn bản pháp luật như: Luật hôn nhân và gia đình 2014, Luật tố tụng dân sự 2015, Nghị định 126/2014/NĐ - CP ngày 31 tháng 12 năm 2014 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Hôn nhân

và gia đình năm 2014; Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2007 Đây chính là

kỹ năng tra cứu văn bản pháp luật

Thứ năm, định hướng cho khách hàng Với tình huống của chị A thì sẽ

hướng chị A sang việc ly hôn đơn phương, muốn ly hôn đơn phương thì chị A phải chứng minh được tình trạng hôn nhân của mình thuộc các căn cứ sau để Tòa án giải quyết cho ly hôn Căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được

Trong khi tư vấn cho chị A người tư vấn cần phải nói rõ căn cứ pháp lý xem ở điểm, khoản, điều nào của luật gì Cần giải thích các từ ngữ pháp lý cho chị A… Ví dụ như khoản 1 Điều 56 đang quy định về căn cứ để Tòa án giải quyết ly hôn đơn phương trong đó có những từ nghĩ cần phải giải thích rõ ràng cho khách hàng như: vi phạm nghiêm trọng, tình trạng trầm trọng…

Nếu mà chị A có yêu cầu về việc chia tài sản thì người tư vấn cần khẳng định cho chị A biết đâu là tài sản riêng, tài sản chúng của vợ chồng Và việc phân chia sẽ tuân theo quy định của pháp luật về hôn nhân gia đình

4 Những lưu ý

Khi tư vấn vụ việc về bạo lực gia đình giữa vợ và chồng cần lưu ý: Trước hết, bản chất của sự việc đó là có mâu thuẫn giữa vợ và chồng, khi mâu thuẫn lên cao sẽ biểu hiện ra bên ngoài thông qua hành động Vì vậy người tư vấn cần phải khéo léo khai thác mâu thuẫn để không động chạm đến lòng tự ái của khách hàng

Bạo lực gia đình là đáng lên án, do vậy khi tư vấn người tư vấn phải rất tỉnh táo, kìm nén cảm xúc để không đi theo cảm xúc chủ quan của khách hàng

mà đưa ra sự tư vấn không đúng

Trong quá trình tư vấn, người tư vấn nên lưu tâm tới truyền thống gia đình cũng như làng xóm nơi khách hàng đang sinh sống Bởi vì, ngày nay mặc dù cuộc sống đã rất hiện đại nhưng tư tưởng cổ hủ, bảo thủ từ thời xa xưa vẫn còn, mặc dù không rõ nhưng phần nào thể hiện thông qua cách thức chung sống hàng ngày,…

KẾT LUẬN

cần trang bị rất nhiều kỹ năng Bởi không chỉ đặc thù từ lĩnh vực mà nó còn đặc thù cả đối tượng Tuy nhiên không thể thiếu các kỹ năng cơ bản như: kỹ năng tiếp xúc khách hàng; kỹ năng phân tích tổng hợp vấn đề, xác định vấn đề; kỹ năng tra cứu văn bản pháp luật,… Bên cạnh đó người tư vấn cần thể hiện ra bên ngoài sự chia sẻ, cảm thông đối với hoàn cảnh của khách hàng

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Giáo trình kỹ năng tư vấn pháp luật, Học viện tư pháp, Nxb Công an nhân dân

2 Luật hôn nhân và gia đình 2014

3 Luật tố tụng dân sự 2015

4 Nghị định 126/2014/NĐ - CP ngày 31 tháng 12 năm 2014 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014

5 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình 2007