Ngày giảng:……….A- Mục tiêu: 1- Kiến thức: - Giúp học sinh cảm nhận được tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật 'tôi'' ở buổi tựu trường đầu tiên trong đời.. 2- Kỹ năng: Rèn kỹ n
Trang 1Ngày soạn : Ngày giảng:……….
A- Mục tiêu:
1- Kiến thức: - Giúp học sinh cảm nhận được tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ
của nhân vật 'tôi'' ở buổi tựu trường đầu tiên trong đời
- Tích hợp ngang với phần Tiếng việt ở bài: Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ, vớiphần tập làm văn ở bài: Tính thống nhất về chủ đề của văn bản Tích hợp dọc với bài:Cổng trường mở ra ở sách Ngữ văn 7 tập 1
2- Kỹ năng: Rèn kỹ năng đọc diễn cảm văn bản hồi ức, biểu cảm, phát hiện và
phân tích tâm trạng nhân vật tôi - người kể chuyện; liên tưởng đến những kỷ niệm tựutrường của bản thân
3- Thái độ: Thấy được và trân trọng ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ, gợi dư vị trữ
tình man mác của Thanh Tịnh cũng như trân trọng nâng niu những kỷ niệm đầu đời củatuổi học sinh
B Chuẩn bị của thầy và trò
I Giáo viên : Soạn giáo án, nghiên cứu kỹ văn bản, tham khảo các tài liệu có liênquan, bảng phụ
II Học sinh: Soạn bài theo câu hỏi ở sgk
khai thác đề tài này rất thành công Mời các em chúng ta cùng tìm hiểu
Trang 22/ Triển khai bài mới
a Hoạt động1 : Giới thiệu tác giả, tác phẩm
Gv: Yêu cầu học sinh đọc thầm chú thích * ở
sgk trang 8, sau đó trình bày ngắn gọn về nhà
văn Thanh Tịnh và truyện ngắn "Tụi đi học"
b Hoạt động 2:
* Đọc: Yêu cầu đọc giọng chậm, dịu hơi buồn,
lắng sâu 3 học sinh nối nhau đọc
- Giáo viên: nhận xét cách đọc của học sinh sau
- phần 1 : Từ đầu ->trên ngọn núi :tâm trạng
của nhân vật tôi trên đường tới trường :
- Phần 2:Tiếp -> được nghỉ cả ngày nữa: tâm
trạng của nhân vật tôi trên đường tới trường
- Phần3: Còn lại : Tâm trạng của nhân vật tôi khi
I Giới thiệu tỏc giả, tỏc phẩm
1.Tác giả: ( 1911-1988) Tên khai
sinh: Trần Văn Ninh Từng dạy học,viết báo, làm văn
- Sáng tác của Thanh Tịnh đậm chấttrữ tình, toát lên vẻ đẹp đằm thắmnhẹ nhàng mà lắng sâu, tình cảm êmdịu, trong trẻo
2 Tac phẩm: Truyện ngắn "Tôi đi
học" in trong tập "Quê Mẹ" xuất bản1941
II Đọc- Tỡm hiểu chỳ thớch
1.Đọc:
2.Chú thích: 2,6,7
III Tìm hiểu văn bản
1 Bố cục: 3 phần
Trang 3ngồi vào học.
Gv: ? Trong văn bản tôi đi học có những nhân
vật nào? Nhân vật nào là nhân vật chính? Vì sao
Hs: Có những nhân vật tôi, mẹ, ông Đốc, những
cậu học trò, những bậc phụ huynh Tôi là nhân
vật chính Vì nhân vật này được kể nhiều nhất
Mọi sự việc đều được kể từ cảm nhận “Tôi”
? Những gì đã gợi lên trong lòng nhân vật “Tôi”
kỉ niệm về buổi tựu trường đầu tiên ? những kỉ
niệm ấy được nhà văn diễn tả theo trình tự như
thế nào ?
Hs Những biến chuyển của đất trời vào dịp cuối
thu “Hàng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường
rụng nhiều tựu trường “
Hình ảnh những em nhỏ rụt rè núp dưới nón Mẹ
lần đầu tiên đến trường
Những kỉ niệm được kể theo trình tự thời gian:
Từ hiện tại nhớ về dĩ vãng
Gv: Chúng ta sẽ tìm hiểu văn bản này theo bố
cục mà các em vừa tìm ra
Gv:? Lần đầu tiên đến trường tác giả có những
cảm giác thật đặc biệt Vậy cảm giác đó được
tác giả diễn đạt bằng hình ảnh gì?
- Cảm giác trong sáng, như mấy cánh hoa tươi
mỉm cười giữa bầu trời quang đãng
Gv:? Em có nhận xét gì về hình ảnh so sánh này
Gv: Cách so sánh ấy thật ấn tượng bằng cách so
sánh ấy, tác giả đã dẫn người đọc vào một thế
giới đầy ắp những sự việc, những con người,
những cung bậc tâm tư tình cảm đẹp đẽ, trong
2 Phân tích
a Cảm nhận của nhânvật “Tôi“trênđường tới trường
Trang 4sáng, rất đáng nhớ, đáng chia sẽ và mến thương.
Trung tâm của thế giới ấy là cậu học trò nhỏ lần
đầu tiên đến trường, trong lòng nảy nở biết bao
ý nghĩ tình cảm xao xuyến mới lạ, suốt đời
không thể quên
Gv:? Kỷ niệm ngày đầu đến trường của nhân vật
tôi gắn với thời gian, không gian cụ thể nào ?
Gv:? Vì sao không gian và thời gian ấy trở thành
kỷ niệm trong tâm trí của tác giả
Đó cũng là lần đầu tiên tôi được đến trường nên
thời khắc đó rất thiêng liêng, nó in đậm trong ký
ức
Gv:? Trên con đường cùng mẹ đến trường nhân
vật tôi có những cảm nhận gì? Tại sao tôi lại có
những cảm nhận đó
HS - Thấy con đường quen mà lạ, cảnh vật thay
đổi, lòng tôi thay đổi: tôi đi học
- Cảm thấy trang trọng, đứng đắn với bộ quần
áo
- Cẩn thận nâng niu mấy quyển vỡ
Gv:? Những chi tiết đó cho thấy sự thay đổi gì
trong nhận thức của cậu bé?
- Muốn thử sức để khẳng định mình khi xin mẹ
được cầm cả bút, thước => tôi tự thấy mình lớn
lên, có ý thức nghiêm túc trong việc học hành
muốn được chững chạc như bạn
Gv:? Cho Hs Thảo luận nhóm: Khi nhớ lại ý
nghỉ "chỉ có người thạo mới cầm nổi bút thước",
tỏc giả viết: “Ý nghĩ ấy thoáng qua trong trí tôi
nhẹ nhàng như một làn mây lướt ngang trên
-Thời gian: Một buổi mai đầy sươngthu và gió lạnh
-Không gian: con đường làng dài vàhẹp
=> Đó là thời điểm và nơi chốn quenthuộc, gần gũi, gắn liền với tuổi thơcủa tác giả với lần đầu tiên đếntrường
Trang 5ngọn núi”.
Hãy phát hiện và phân tích ý nghĩa của biện
pháp nghệ thuật được sử dụng trong câu văn
*Tiểu kết: Lần đầu tiên được tới trường, cùng
với mẹ đi trên con đường làng thân quen, cậu bé
thấy ngỡ ngàng và hồi hộp xiết bao, bởi cậu hiểu
mình đã lớn, sắp bước vào một thế giới mới lạ,
một chân trời đang rộng mở trước mắt cậu bé
Tôi đi học :
=> Đây là sự kiện lớn, một sự đổithay quan trọng, đánh dấu bướcngoặt của tuổi thơ
=>Sự thay đổi về tình cảm và nhậnthức: sự mới mẻ, ngỡ ngàng
IV- Củng cố :
- Cảm nhận của nhân vật “Tôi “ trên đường tới trường?
V- Dặn dò: Về nhà đọc lại tác phẩm, tóm tắt tác phẩm
- Học bài cũ, nắm kĩ nội dung bài học
- Chuẩn bị phần nội dung cũn lại để tiết sau học tiếp bài này
- Cụ thể : Trả lời tiếp những câu hỏi ở phần đọc hiểu văn bản
D Rút kinh nghiệm :
==============================================================
Ngày soạn : Ngày giảng:……….
Tiết 2: TÔI ĐI HỌC (TT)
(Thanh Tịnh)
A- Mục tiêu:
Trang 61- Kiến thức: - Giúp học sinh cảm nhận được tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ
của nhân vật tôi ở buổi tựu trường đầu tiên trong đời
- Tích hợp ngang với phần Tiếng việt ở bài: Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ, vớiphần tập làm văn ở bài : Tính thống nhất về chủ đề của văn bản Tích hợp dọc với bài:Cổng trường mở ra ở sách ngữ văn 7 tập 1
2- Kỹ năng: Rèn kỹ năng đọc diễn cảm văn bản hồi ức, biểu cảm, phát hiện và
phân tích tâm trạng nhân vật tôi - người kể chuyện; liên tưởng đến những kỷ niệm tựutrường của bản thân
3- Thái độ: Thấy được và trân trọng ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ, gợi dư vị trữ
tình man mác của Thanh Tịnh cũng như trân trọng nâng niu những kỷ niệm đầu đời củatuổi học sinh
B- Phương Pháp :
- Đàm thoại , thảo luận nhóm
C Chuẩn bị của thầy và trò
I Giáo viên : Soạn giáo án, nghiên cứu kỹ văn bản, tham khảo các tài liệu có liênquan, bảng phụ
II Học sinh: Soạn bài theo cõu hỏi ở sgk
D- Tiến trình lên lớp:
I- Ổn định :
II- Bài cũ:
Hóy phõn tớch tõm trạng và cảm nhận của nhõn vật " Tụi " trờn đường tới trường?
III- Bài mới:
1 Đặt vấn đề: Cảm nhận của nhân vật “Tôi” lúc ở sân trường , trong lớp học
được thể hiện như thế nào? Chúng ta tìm hiểu tiết 2
a.Hoạt động 1: Tìm hiểu văn bản
-Học sinh đọc lại phần 2
- Nội dung của phần này là gỡ?
Gv:? Cảnh trước sân trường Mỹ Lý ngày tựu
Trang 7? Hãy so sánh cảnh tượng đó với cảnh tượng
ngày khai trường của trường ta ? Cảnh tượng đó
đã phản ánh được điều gì ?
Gv: ? Trong cái nhìn của cậu học trò nhỏ,
trường Mỹ Lý ngày khai trường có gì đặc biệt ?
Gv:? Em có suy nghĩ gì về hình ảnh so sánh này
Gv:? Để diễn tả cái tâm trạng bỡ ngỡ, rụt rè và
lo sợ của những cậu học trò nhỏ lần đầu tiên đến
trường tác giả đã dùng hỡnh ảnh nào ?
- Họ như con chim non đứng bên bờ tổ, nhìn
khoảng trời rộng muốn bay, nhưng còn ngập
ngừng, e sợ
GV:? Em có cảm nhận gì về hình ảnh đó
GV bình: Hình ảnh so sánh diễn tả đúng tâm
trạng nhân vật, vừa gợi cho người đọc liên
tưởng về một thời tuổi nhỏ dưới mái trường thân
yêu Mái trường đẹp như tổ ấm, mỗi học trò
ngây thơ hồn nhiên như một cánh chim đầy khát
vọng và biết bao bồi hồi lo lắng nhìn bầu trời
rộng, nghĩ tới những chân trời học vấn mênh
GV:? Trong những từ láy mà em vừa chỉ ra, từ
nào được tác giả sử dụng nhiều nhất ? Vì sao?
Được sử dụng đến 4 lần Đây là từ có nghĩa khái
- Người nào cũng đẹp (người nàoquần áo cũng sạch sẽ, gương mặtcũng vui tươi, sáng sủa)
=> Phản ánh không khí đặc biệt củangày hội khai trường : Sôi nổi, hồhởi, náo nức, thể hiện tinh thần hiếuhọc
- Trường vừa xinh xắn, vừa oai nghiêm như cái đình làng, sân nó rộng mình nó cao hơn
=> Đình làng là nơi thờ cúng tế lễ,nơi thiêng liêng cất giấu những điều
bí ẩn, cách so sánh này đã diễn tảcảm xúc trang nghiêm của tác giả vềmái trường
=> Hình ảnh so sánh rất tinh tế, sinhđộng, diễn tả thành công tâm trạngcủa những cậu học trò nhỏ
+ Đề cao sức hấp dẫn của nhàtrường
+ Thể hiện khát vọng bay bổng củatrẻ thơ
Trang 8quát được sử dụng chính xác để diễn tả tâm
trạng, miêu tả chân thực cử chỉ, ánh mắt, ý nghĩ,
cảm giác hồn nhiên trong sáng của cậu học trò
nhỏ Giúp ta hiểu sâu thêm nỗi lòng nhân vật và
tài năng kể chuyện của tác giả
GV:? Đây là lần đầu tiên cậu bé được tiếp xúc
với trường, lớp với các thầy cô giáo? Vậy ấn
tượng ban đầu của cậu về thầy hiệu trưởng ra
sao
Gv:? Điều đó gợi lên những tình cảm gì ở cậu bé
đối với thầy giáo
Gv: Gọi học sinh đọc phân tích “Tôi cảm thấy
sau lưng có một bàn tay dịu dàng vuốt mái tóc
tôi”
Gv:? (Thảo luận nhóm )
? Em nghĩ gì về những tiếng khóc của những
cậu học trò nhỏ trong đoạn trích vừa rồi
GV bình: Vừa lúc nãy các cô, các cậu rất náo
nức, muốn chứng tỏ mình rất lớn, cảm thấy hãnh
diện vì được nhiều người chú ý Vậy mà giờ đây
lại khóc như phản ứng dây chuyền, rất tự nhiên,
rất ngây thơ và giàu ý nghĩa Miêu tả cụ thể 3
dạng khóc “Ôm mặt khóc” “Nức nở khóc” “Thút
thít” Một lần nữa cây bút văn xuôi Thanh Tịnh
truyền cảm biết bao, trữ tình biết bao
Chuyển: Đến những phút cuối của buổi tựu
trường phải rời tay mẹ, bước vào lớp tâm trạng
và cảm giác của cậu bé ra sao mời các em chúng
ta tìm hiểu phần còn lại của tác phẩm
- Học sinh đọc phần cũn lại của văn bản
GV:? Khi sắp hàng đợi vào lớp học tại sao “Tôi”
lại cảm thấy trong thời thơ ấu tôi chưa lần nào
thấy xa mẹ tôi như lần này ?
- Bỡ ngỡ, ngập ngừng, rụt rè, chơ vơ,vụng về, lúng túng, dềnh dàng, run run
=> Động từ chỉ trạng thái lúng túng:
- Ông đốc: + Dặn dò ân cần
+Cặp mắt hiền từ,cảm
động
+ Tươi cười nhẫn nại
=> Tin tưởng, quý trọng và biết ơn
- Tiếng khóc có nhiều ý nghĩa:
+ Lo sợ (xa rời người thân bước vàomái trường hoàn toàn mới lạ)
+ Luyến tiếc(những ngày chơi đùa
Trang 9Hs Bước vào lớp học là bước vào thế giới riêng
của mình, phải tự mình làm tất cả, không còn có
mẹ bên cạnh như ở nhà
GV:? Những cảm giác mà nhân vật tôi nhận
được khi bước vào lớp học là gì
Hs “Một mùi hương lạ xông lên, trụng hình gì
treo trên tường cũng thấy lạ và hay hay, nhìn
bàn ghế chổ tôi ngồi rồi lạm nhận là vật riêng
của mình, nhìn người bạn chưa hề quan biết
nhưng lòng cảm thấy không sự xa lạ chút nào
Gv:?Tại sao“Tôi”lại có những cảm giác đó
=> Lạ vì lần đầu tiên được vào lớp học, một môi
trường sạch sẽ và ngay ngắn Thấy thân thuộc
với bạn bè, bàn ghế vì bắt đầu có ý thức những
thứ đó sẽ gắn bó thân thiết với mình
Gv:? Hãy phân tích hình ảnh “Một con chim con
liệng đến đứng trên bờ cửa sổ, hót mấy tiếng rụt
rè rồi vỗ cánh bay cao”
Gv:? Em có nhận xét gì về cách kết thúc của
truyện?
Dòng chữ “ Tôi đi học “có ý nghĩa gì?
? Nêu nhận xét của em về nét đặc sắc nghệ thụât
và sức cuốn hút của tác phẩm
? Truyện ngắn tôi đi học đã ghi lại những kỷ
niệm gì của nhân vật tôi Tại sao kỉ niệm đó lại
được lưu giữ bền lâu đến vậy?
thoải mái) + Niềm vui, sự quan tâm (lần đầutiên được tự mình học tập)
+ Báo hiệu sự trưởng thành, là nhữnggiọt nước mắt ngoan chứ không vòivĩnh
3 Cảm nhận của nhân vật “Tôi” lỳc ở trong lớp
- Vì “tôi” bắt đầu cảm nhận được sựđộc lập của mình khi đi học :
- Cảm thấy xa lạ vừa gần gủi với mọivật, với người bạn ngồi bên cạnh
Trang 10Hs Kỷ niệm về buổi tựu trường đầu tiên được
ghi nhớ mãi vì nó là kỷ niệm đặc biệt, đánh dấu
một bước ngoặt trong cuộc đời của nhân vật tôi
? Nêu nội dung và nghệ thuật đặc sắc của
Chọn đáp án đúng nhất cho câu hỏi sau:
Những cử chỉ hành động lời nói của các nhân
vật “Người lớn” trong tác phẩm đã thể hiện
A- Quan niệm trẻ vẫn trong vòng tay của mình
B- Quan niệm trẻ phải đi học vì đã đến tuổi
C- Thể hiện sự bàng quang thờ ơ với trẻ
D- Thể hiện trách nhiệm và tấm lòng đối với thế
hệ tương lai
HS: đọc ghi nhớ
Em hãy viết lại một đoạn văn ngắn ( khoảng 10
dòng ) ghi lại cảm xúc ngày đầu tiên đi học ?
- Hình ảnh con chim con:
+Gợi sự luyến tiếc khi đã từ tuổithơ
+Bắt đầu trưởng thành trong nhậnthức và việc học hành của bản thân
- Kết thúc truỵên tự nhiên, bất ngờ
- Dòng chữ “Tôi đi học” khép lại bàivăn : Mở ra một thế giới mới, mộtbầu trời mới, một giai đoạn mớitrong cuộc đời đứa trẻ Dòng chữ đó
đã thể hiện chủ đề của tác phẩm
IV Tổng kết
* Nghệ thuật: Truyện được bố cụctheo dòng hồi tưởng, cảm nghĩ củangười viết, theo trình tự thời gian củabuổi tựu trường
- Sự kết hợp hài hoà giữa kể, miêu tảvới bộc lộ tâm trạng, cảm xúc =>điều đó tạo nên chất trữ tình cho tácphẩm
* Ghi nhớ: SGK
* Luyện tập
C Củng cố : Cảm nhận của nhân vật “Tôi “ trong buổi tựu trường đầu tiên ?
D Dặn dò: Về nhà làm bài tập 2 ở (SGK) Đọc diễn cảm truyện ngắn này
- Nghiên cứu trước bài cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ
- Học thuộc nội dung phần ghi nhớ
Trang 11- Tiết sau soạn bài “ trong lòng mẹ “.Đọc và trả lời những câu hỏi ở phần đọc hiểu vănbản
D Rút kinh nghiệm :
Ngày soạn : Ngày giảng:……….
Tiết 3 : CẤP ĐỘ KHÁI QUÁT CỦA NGHĨA TỪ NGỮ
A- Mục tiêu:
1- Kiến thức: Hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp độ khái
quát của nghĩa từ ngữ
2- Kỹ năng: Rèn luyện kỹ năng sử dụng từ trong mối quan hệ so sánh về phạm vi nghĩa
rộng và nghĩa hẹp
3- Thái độ : Có nhận thức đúng đắn trong việc sử dụng từ
B-:Phương pháp :Đàm thoại, thảo luận nhóm
C.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :
I Giáo viên: Soạn giáo án, làm bảng phụ
II Học sinh: Nghiên cứu trước bài học, trả lời những câu hỏi ở SGK
D- Tiến trình lờn lớp:
I- Ổn định:
II.Bài cũ :
III- Bài mới
1- Giới thiệu bài:1(phút)
Nói đến quan hệ ngữ nghĩa giữa các từ, người ta thường hay nhắc đến quan hệ đồngnghĩa và quan hệ trái nghĩa Tuy nhiên còn có một mối quan hệ khác nữa đó là mối quan
hệ bao hàm Nội dung này các em sẽ được tìm hiểu trong bài học hôm nay
Hoạt động của thầy và trũ
GV: Treo sơ đồ (bảng phụ) lên bảng
? Nghĩa của từ động vật rộng hơn hay hẹp hơn
nghĩa của các từ thú, chim, cá
?Vì sao
Nội dung cần đạt
I Từ ngữ nghĩa rộng, từ ngữ nghĩa hẹp
Trang 12? Khi nào thì một từ ngữ được coi là có nghĩa
rộng
* Một từ ngữ được coi là có nghĩa rộng khi
phạm vi nghĩa của từ ngữ đó bao hàm phạm vi
nghĩa của một số từ ngữ khác
? Nghĩa của từ thú, chim, cá rộng hơn hay hẹp
hơn nghĩa của từ voi, hươu, tu hú, sao, cá rô,
cá thu,
?Vì sao
? Các từ voi, hươu, tu hú, sáo, cá rô, cá thu có
nghĩa rộng hơn hay hẹp hơn với các từ thú,
chim, cá
? Vì sao
? Khi nào thì một từ ngữ được coi là có nghĩa
hẹp
* Một từ ngữ được coi là có nghĩa hẹp khi từ
ngữ đó được bao hàm trong phạm vi nghĩa của
một từ ngữ khác
thảo luận:
? Nghĩa của các từ thú, chim, cá rộng hơn
nghĩa của những từ nào động thời hẹp hơn
nghĩa của từ nào
? Từ đó em rút ra nhận xét gì?
Hs đọc phần ghi nhớ ở (SGK)
b:hoạt động 2:(15phút)
bài tập 1 : Giáo viên hướng dẫn
Trong những từ trên tìm từ có nghĩa khái quát
bao hàm nhất, sau đó lần lượt phân cấp (sử
dụng mẫu sơ đồ ở SGK)
nghĩa của cả 3 từ này
- Nghĩa của từ thú, chim, cá rộng hơn nghĩa của từ voi, hươu, tu hú, sáo, cá
rô, cá thu
=> Phạm vi nghĩa của từ thú, chim, cá
đã bao hàm nghĩa của các từ voi hươu,
tu hú, sáo, cá rô, cá thu
- Nghĩa của từ voi, hươu, tu hú, sáo , cá
rô, cá thu hẹp hơn so với cỏc từ thỳ, chim, cá
=> Phạm vi nghĩa của những từ này được bao hàm trong phạm vi nghĩa của những từ thú, chim, cá
* Một từ có nghĩa rộng với những từ ngữ này, đồng thời có nghĩa hẹp đối với những từ ngữ khác
2.Ghi nhớ:( SGK)
II Luyện tập Bài 1
Trang 13
Bài tập 3: Các từ ngữ có nghĩa được
bao hàm trong phạm vi nghĩa của mỗi
từ ngữ:
Xe cộ -> xe đạp, xe ô tô,xe máyKim loại -> vàng, bạc, sắt
Hoa quả -> xoài, măng cụt, chuối
Họ hàng -> chú, bác, cô, dì
Mang -> xách , khiêng, gánh
Bài tập 4 : a.Thuốc lào c Bút điện
b.Thủ quỹ d Hoa tai
IV.Củng cố (4 phút)
? Khi nào thì một từ ngữ được coi là có nghĩa rộng
? Khi nào thì một từ ngữ được coi là có nghĩa hẹp
Bài tập trắc nghiệm: Câu hỏi đúng sai
Trang 14B Từ địa y là từ có nghĩa rộng so với từ thực vật
C Thằn lằn, là từ có nghĩa hẹp so với từ bò sát
V Dặn dò (4 phút)
Về nhà làm bài tập 5
Học thuộc bàivà phần ghi nhớ
Nghiên cứu bài Tính thống nhất về chủ đề của văn bản
Trả lời trước những câu hỏi ở phần tìm hiểu văn bản
*Rút kinh nghiệm
Ngày giảng:……….
Tiết 4 TÍNH THỐNG NHẤT VỀ CHỦ ĐỀ CỦA VĂN BẢN A- Mục tiêu: - Giúp học sinh nắm được chủ đề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề của văn bản. - Biết viết một văn bản bảo đảm tính thống nhất về chủ đề biết xác định duy trì đối tượng trình bày, chọn lựa, sắp xếp các phần sao cho văn bản tập trung B- Phương pháp :đàm thoại ,thảo luận nhóm C Chuẩn bị của giáo viên và học sinh: I.Giáo viên: soạn giáo án ,tìm hiểu tài liệu tham khảo, bảng phụ II Học sinh :soạn và trả lời những câu hỏi ở sgk D- Tiến trìnhlờn lớp: I- Ổn đinh: (1 phút )- nắm sỉ số h/s lớp8c lớp8d
II- Bài cũ:
III- Bài mới : 1.Giới thiệu bài (1phút): một văn bản cần có tính mạch lạc, liên kết để đảm bảo tính thống nhất về chủ đề Vậy chủ đề là gì, thế nào là tính thống nhất về chủ đề
a Hoạt động.1(10 phút) chủ đề của văn bản
Hoạt động của Thầy và trò
Nội dung
Gv: Yêu cầu học sinh đọc thầm lại văn bản
tôi đi học
? Đối tượng được phản ánh trong văn bản này
là ai
? Trong văn bản này nhân vật tôi đã nhớ lại
những kỷ niệm gì
? Kỷ niệm ấy đã gợi lên những ấn tượng
I Chủ đề của văn bản
- Nhân vật tôi
- Kỷ niệm về ngày tựu trường đầu tiên
- Gợi những ấn tượng khó phai in đậm
Trang 15những cảm xúc gỡ trong lòng tác giả.
? Đó chính là chủ đề của văn bản tôi đi học
Vậy chủ đề của văn bản là gì
Gv cho h/s đọc nội dung phần ghi nhớ ở Sgk
b.Hoạt động II: (14 phút)
Để tái hiện những kỷ niệm về ngày đầu tiên
đi học, tác giả đã đặt nhan đề của văn bản và
sử dụng từ ngữ, câu văn như thế nào?
Để tô đậm cảm giác trong sáng của nhân vật
tôi trong ngày đầu tiên đi học, tác phẩm đã sử
dụng các từ ngữ và các chi tiết nghệ thụât
nào (Chú ý đến sự thay đổi tâm trạng của tôi
trong buổi tựu trường đầu tiên)
+ Hằng năm cứ vào cuối thu lòng tôi lại nao
nức những kỷ niệm mơn man
+ Hôm nay tôi đi học
Tôiquên thế nào được những cảm giác trong
sáng ấy
+ Hai quyển vỡ mới bắt đầu thấy nặng
Tôi bặm tay ghì thật chặt, nhưng 1 quyển vỡ
cũng xệch ra và chênh đầu chúi xuống đất
Thảo luận nhóm:
a? Thế nào là tính thống nhất về chủ đề của
văn bản
b? Tính thống nhất này thể hiện ở những
phương diện nào
H/s đại diện các nhóm trả lời
Gv nhận xét, bổ sung
a- Tính thống nhất về chủ đề của văn bản cảm
xúc của tác phẩm được thể hiện cvb
b- Tính thống nhất này thể hiện ở các phương
diện
Hình thức: Nhan đề của văn bản
-Nội dung: Mạch lạc (quan hệ giữa các phần
VB) từ ngữ chi tiết (tập trung làm rõ ý đồ, ý
kiến, cảm xúc
trong ký ức cùng những cảm xúc hồihộp, bỡ ngỡ, tự hào sung sướng vì lầnđầu tiên được đến trường
- Đại từ tôi và các từ ngữ biểu thị ýnghĩa” đi học “được lặp đi lặp lại nhiềulần
- Trên đường đi học
+ Cảm giác về con đường: quen mà lạ,cảnh vật thay đổi
+ Thay đổi hành vi: lội qua sông thảdiều, đi ra đồng nô đùa -> đi học cố làmnhư một học trò thực sự
- Trên sân trường :+ Cảm giác về ngôi trường : nhà trườngcao ráo và sạch sẽ hơn các nhà tronglàng -> xin xắn, oai nghiêm như đìnhlàng
+ Cảm giác bỡ ngỡ, lúng túng khi xếphàng vào lớp, đứng nép bên người thânchỉ dám nhìn một nữa, đi từng bước nhẹnhàng, nức nỡ khóc
- Trong lớp học: Cảm thấy xa mẹ
- Đối tượng: xoay quanh nhân vật tôi
Trang 16Cho h/s đọc nội dung phần ghi nhớ sgk
c Hoạt động 3 ( 13phút )
Gv cho h/s làm bài tập số 1 2 ở sgk
- Văn bản trên viết về đối tượng nào và về
vấn đề gì
? Các đoạn văn đã trình bày đối tượng và vấn
đề theo một thứ tự nào
? Có thay đổi trật tự sắp xếp này được
không ? Vì sao
b- Nêu chủ đề của văn bản c và d học sinh tự
trình bày
Gv nêu yêu cầu bài tập số 2
* Ghi nhớ: Học sinh đọc to (SGK)
III Luyện tập Bài 1
- Đối tượng : Cây cọ Vấn đề: Sự gắn bó giữa rừng cọ với nhân dân Sông Thao
- Trình bày theo thứ tự: Giới thiệu -> miêu tả -> tác dụng -> tình cảm gắn bó
- Các ý đã được sắp xếp hợp lý không nên thay đổi
Chủ đề: Rừng cọ với nhân dân Sông thao
Bài 2 ý b,d sẽ làm cho bài viết lạc đề.
IV.
Củng cố :(3 phút ) Chủ đề là gì? tính thống nhất về chủ đề văn bản được
thể hiện như thế nào?
V.
Dặn dò: (3 phút)
Học thuộc phần ghi nhớ Làm bài tập 3
Soạn bài” trong lòng mẹ”, trả lời những câu hỏi ở phần đọc hiểu văn bản
Xem bài bố cục văn bản
* Rút kinh nghiệm:
Ngày soạn :
Ngày giảng:……….
Tiết 5 TRONG LÒNG MẸ
(Trích những ngày thơ ấu Ng.Hồng)
A- Mục tiêu : Giúp học sinh.
1- Kiến thức: Hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của nhân vật
chú bé Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú đối với mẹ
2- Kỹ năng: Rèn kỹ năng phân tích nhân vật, khái quát tính cách qua lời nói, nét
mặt, tâm trạng, phân tích cách kể chuyện kết hợp nhuần nhuyễn với tả tâm trạng, cảm xúc bằng lời văn thống thiết
Trang 173- Thái độ: Bước đầu hiểu được văn hồi ký và đặc sắc của thể văn này qua ngòi
bút Nguyên Hồng: thấm đượm chất chữ tình, lời văn tự truyện chân thành, giàu sứctruyền cảm
B Ph ương phỏp Đàm thoại, thảo luận nhóm
C Chuẩn bị của thầy và trũ
-I GV: Đọc tập truyện “Những ngày thơ ấu,Chân dung nhà văn Nguyên Hồng.Tranh minh hoạ phóng to, bảng phụ
II Học sinh: Nghiên cứu SGK, SGVS : Soạn bài theo cõu hỏi hướng dẫn của sgk
D- Tiến trình lờn lớp:
I- Ổn định: 1' nắm sỉ số h/s: lớp8C: lớp8D:
II Bài cũ: 5'
Văn bản “Tôi đi học” được viết theo thể loại nào? diễn tả cảm xúc gì?
III- Bài mới: 1'
1- Giới thiệu bài:
Ai cũng có một tuổi thơ và thông thường đó là một tuổi thơ ngọt ngào, hạnh phúc,trong vòng tay yêu thương của bố mẹ Thế nhưng nhà văn Nguyên Hồng lại có một tuổithơ thật dữ dội và cay đắng Những chuổi ngày bất hạnh đó đã được phản ánh một cáchchân thực và cảm động trong tập hồi ký “Những ngày thơ ấu” Đoạn trích “Trong lòngmẹ” là một trong những chương hay nhất, xúc động nhất về tình mẫu tử của tác phẩmnày
2 Triển khai bài :
a Hoạt động 1: 5' Giới thiệu tác giả,tác phẩm
Đọc thầm chú thích sao và trình bày những ý chính
về tỏc giả, tác phẩm
Gv “ Những ngày thơ ấu” Là tập hồi ký về tuổi
thơ cay đắng của tác giả Tác phẩm gồm 9 chương
mỗi chương kể về một kỷ niệm sâu sắc
b Hoạt động 2: 5' Đọc tìm hiểu chú thích
* Đọc : Yêu cầu đọc giọng chậm, tình cảm, các lời
nói của bà cô đọc với giọng châm biếm, cay
nghiệt
Gv cho 2 đến 3 học sinh đọc văn bản
- Nhận xét cách đọc của học sinh
GV Lưu ý cho học sinh một số chú thích khó
I- Giới thiệu tỏc giả, tỏc phẩm
1.Tác giả : N.Hồng là nhà văn lớn, ngòi bút của ông hướng về những người cùng khổ
2.Tác phẩm: Trích từ chương IV của tác phẩm “ Những ngày thơ ấu”
Trang 18c Hoạt động 3: 22'
? Hồi ký là thể loại như thế nào?
Gv: thể văn được dùng để ghi lại những chuyện có
thật đã xảy ra trong cuộc đời một con người cụ
Cuộc gặp lại bất ngờ với mẹ và cảm giác sung
sướng cực điểm của chú bé Hồng
Gv: Người cô đã gặp gỡ, nói chuyện với bé Hồng
trong một thời điểm hết sức nhạy cảm, đó là thời
- Người cô chủ động gặp gỡ và đối thoại với Hồng
nhằm thực hiện ý đồ và mục đích riêng (gọi tôi
đến)
? Ý đồ và mục đích đó của người cô đã được tác
phẩm lột tả qua những chi tiết nào
- Cười hỏi
- Hỏi luôn, giọng ngọt
-Mắt long lanh, nhìn chằm chặp
- Vỗ vai cười mà nói
- Giọng ngân dài “Thăm em bé”
- Tươi cười kể chuyện mẹ tôi
? cử chỉ và lời nói đó thể hiện bản chất nào của
người cô
Gv: bình: Có thể nói hoàn cảnh của chú bé Hồng
rất đáng thương, mồ côi cha giờ đây đang mong
mẹ đến cháy lòng Biết được niềm khát khao đó
Trang 19của đứa cháu tội nghiệp, người cô ruột không cảm
thông lại còn châm chọc Thái độ của bà ta là cố ý,
bà ta cười hỏi rất thản nhiên chứ không phải lo lắng
hỏi, nghiêm nghị hỏi, hay âu yếm hỏi Nụ cười nữa
miệng và câu hỏi thăm dò kia đã chạm tới nỗi nhớ và
tình thương mẹ của chú bé khốn khổ
? Biết trước ý đồ thâm độc của người cô chú bé đã
ứng đối ra sao? Tại sao chú phải nói những điều
trái với lòng mình
- Cây muốn lặng, nhưng gió chẳng dừng, dường
như với bà cô, trò chơi chỉ mới bắt đầu, đời nào bà
ta chịu buông tha
? Bà ta tiếp tục lôi đứa cháu của mình vào trò chơi
ác độc bằng cử chỉ, hành động và lời nói gì
Hs:Thảo luận nhóm:
? Hãy phân tích những cử chỉ hành động đó của bà ta
Hs: cử đại diện nhóm trình bày ý kiến , giáo viên
bổ sung và nhận xét : Người đàn bà này luôn ở tư
thế chủ động và liên tục tấn công, cùng với giọng
nói ngọt ngào là cặp mắt long lanh và cái nhìn
chằm chặp như muốn ăn tươi nuốt sống người
khác -> áp đảo Bà ta đang dần đạt được những
mục đích của mình, khi thấy người cháu cúi đầu
xuống, khoé mắt cay cay -> đứa bé đã bị tổn
thương Cảm thấy khoái trá với điều đó Bà ta bồi
thêm một đũn chí mạng “vỗ vai tôi cười nói rằng
“Vào bắt mẹ mày may vá và sắm sữa và thăm em
bé chứ” Với câu nói này bà ta không chỉ lộ rõ sự ác ý
mà còn chuyển sang châm chọc, nhục mạ Quả là
không có gì cay đắng bằng, khi vết thương lòng bị
người khác lại chính là cô mình cứ săm soi hành hạ
Đến khi chú bé phẩn uất, nức nỡ nước mắt ròng ròng,
bà cô vẫn không mảy may xúc động Bà ta như vô
cảm, lạnh lùng và có phần thích thú trước nỗi đắng
cay của chú bé (miêu tả 1 cách tĩ mĩ và thích thú về
tình cảnh của mẹ Hồng)
Cử chỉ vỗ vai nhìn vào mắt cháu rồi đổi giọng
nghiêm nghị -> thay đổi đấu pháp tấn công
Dường như đánh đến miếng đũn cuối cùng thấy
=> Lạnh lùng, độc ác, thâm hiểm Đây là hình ảnh mang ý nghĩa tố
Trang 20cháu tức tưởi - mới hạ giọng tỏ sự ngậm ngùi
thương xót -> sự giả dối thâm hiểm mà trơ trẻn
của người cô đã phơi bày toàn bộ
? Qua đó em có nhận xét gì về nhân vật này
- Đọc lại văn bản, nắm kĩ tớnh cỏch của nhõn vật người cụ
- Chuẩn bị phần nội dung cũn lại Cụ thể : tìm hiểu tình yêu thương mãnh liệt củachú bé Hồng đối với người Mẹ của mình
* Rút kinh nghiệm :
Ngày soạn: 31/08/2008
Ngày giảng : 01/09/2008
(Trích những ngày thơ ấu Ng.Hồng)
A- Mục tiêu : Giúp học sinh.
1- Kiến thức: Hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của nhân vật chú
bé Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú đối với mẹ
2- Kỹ năng: Rèn kỹ năng phân tích nhân vật, khái quát tính cách qua lời nói, nét
mặt, tâm trạng, phân tích cách kể chuyện kết hợp nhuần nhuyễn với tả tâm trạng, cảmxúc bằng lời văn thống thiết
3- Thái độ: Bước đầu hiểu được văn hồi ký và đặc sắc của thể văn này qua ngòi
bút Nguyên Hồng: thấm đượm chất chữ tình, lời văn tự truyện chân thành, giàu sứctruyền cảm
B Ph ương phỏp Đàm thoại, thảo luận nhóm
C Chuẩn bị của thầy và trũ
-I GV: Đọc tập truyện “Những ngày thơ ấu,Chân dung nhà văn Nguyên Hồng.Tranh minh hoạ phóng to, bảng phụ
II.H ọc sinh: Nghiên cứu SGK, SGVS : Soạn bài theo cõu hỏi hướng dẫn của sgk
D- Tiến trình lờn lớp:
I- Ổn định lớp : 1' Nắm sĩ số học sinh lớp 8C Lớp 8D
II Bài cũ: 5'
Phõn tớch tớnh cỏch nhõn vật người cụ và nờu suy nghĩ của em về nhõn vật này
III- Bài mới: 1'
1- Giới thiệu bài: Tình cảm của bé Hồng dành cho Mẹ như thế nào ? chúng ta đi
tìm hiểu tiết học này
Trang 212 Triển khai các hoạt động :
a Hoạt động 1: 26’ Tìm hiểu văn bản (tiếp theo )
? Cảnh ngộ của bé Hồng có gì đặc biệt
? Trước những lời lẽ ngoa ngoắt, cố tình
làm hoen ố tình mẫu tử của bà cô, chú bé
Hồng đã tỏ thái độ ra sao
Hs: bé Hồng “Cúi đầu không đáp”“cười
đáp lại”
Phản ứng thông minh xuất phát từ sự
nhạy cảm (nhận ra ý nghĩ cay độc của
Bình: Vồ ngay lấy : Cái đích đã được
nhắm, động tác nhanh gọn, phủ toàn thân
chụp lấy, không để sỗng Vồ được rồi thì
hành động đầu tiên là cắn song chú thấy
cắn chưa đủ, cắn mới chỉ đụng ở phần
ngoài, vì vậy phải bỏ vào miệng để nhai
tức là làm cho nó nhỏ ra, như vậy chú
thấy vẫn chưa yên tâm vì vậy chú đã
nghiến, nghiến đến khi kỳ nát vụn ra, làm
cho nó không còn hiệu lực nữa, không
cho nó không còn hiệu lực nữa, không đe
doạ được ai nữa
? Xuất phát từ đâu chú bé lại có thái độ
này
? Điều đó cho thấy chú bé Hồng là người
như thế nào
? Thoáng thấy một người trông giống mẹ,
chú bé cuống quýt đuổi theo gọi bối rối
cử chỉ đó thể hiện điều gì
2- Nhân vật bé Hồng
- Mồ côi cha, sống xa mẹ, ở nhờ nhàngười cô ruột, luôn bị hắt hủi
- Khóc: Lòng bị rớm máu, đau đớn vìthương và tức mẹ đã sợ hãi nhữngthành kiến tàn ác
- “Cổ tục: Vồ lấy ngay -> cắn -> nhai-> nghiến-> kỳ nát vụn: Những từnằm trong một trường nghĩa,-> sựcăm giận uất ức một cách mãnh liệt và
dữ dội -> thành công về mặt nghệthuật
- Yêu mẹ tha thiết
- Kính trọng mẹ ->Ngoan, hiếu thảo, thông cảm vớicảnh ngộ của mẹ
- Đuổi theo, gọi bối rối: Mẹ xuất hiệnđột ngột, bất ngờ -> vui tột đỉnh.Nhưng kèm theo đó là nỗi lo sợ không
Trang 22? Hãy phân tích thái độ của chú bé trong
trường hợp này
? Giã sử nếu người đó không phải là mẹ
thì chú bé sẽ mang một cảm giác ra sao
Hãy phân tích
Bình: Cách so sánh thật cảm động, mới
lạ, độc đáo, diễn tả thành công tâm trạng
thất vọng cùng cực thành tuyệt vọng Đối
với chú bé, trong giờ phút này ranh giới
giữa hy vọng và tuyệt vọng thật mong
manh Nếu người đó là mẹ, hạnh phúc sẽ
tột đỉnh và nếu người đó không phải là
mẹ, đau khổ sẽ tột cùng, cảm giác gần với
cái chết giống như ngừơi lộ hành đôi bàn
chân đã mỏi, cổ họng khô rát, con mắt đã
rạn nứt mà dòng nước cứ như một ảo ảnh
đánh lừa làm ngã gục giữa sa mạc mênh
mông
- Học sinh đọc lại đoạn trích từ phần “xe
chạy chầm chậm hết bài”
? Khi đuổi kịp xe, lúc leo lên hai chân chú
bé ríu cả lên Tại sao
? Khi được mẹ kéo tay xoa đầu hỏi, tại
- Khóc với người cô ruột nước mắt ròng
ròng rơi xuống rồi chan hoà đầm đìa ở
cằm ở cổ -> khóc không thành tiếng, nuốt
nỗi đau vào lòng chẳng ai dỗ dành Thậm
chí người ta còn khoái trá hả hê khi nhìn
thấy chú quằn quại trong đớn đau
- “Khác gì ảo ảnh của một dòng nướctrong suốt hiện ra trước con mắt đãrạn nứt ” => Cách so sánh thật độcđáo và tinh tế, phù hợp với việc bộc lộtâm trạng
- Ríu cả chân: Hạnh phúc tột cùng haichân va vào nhau, cuống quýt
- Òa khóc nức nở, sụt sùi
=> Vì tủi, vì mừng để làm nũng giảitoả nổi buồn
-Khóc trong niềm hạnh phúc vô biên
Trang 23không còn là ảo ảnh mà mẹ bằng xương
Gv: Tác giả căng ra mọi giác quan (thị
giác, xúc giác, khứu giác) để tận hưởng
đón nhận tình mẹ
? Em có nhận xét gì về giọng văn của tác
giả trong đoạn này
Hs: Giọng văn tràn đầy xúc cảm đắm say,
ngây ngất, bé Hồng đang được sống trong
một môi trường hoàn toàn mới, một thế
giới đang bừng nở, hồi sinh, ăm ắp tình
người Hạnh phúc của chú bé thật giản dị
mà thiêng liêng, hiện thực mà lãng mạn
mộng mơ
Gv: Cho học sinh quan sát bức tranh ở
trong SGK
? Em có nhận xét gì về nghệ thuật và nội
dung của đoạn trích ?
Gv: cho học sinh đọc nội dung phần ghi
nhớ
b Hoạt động 2: 5 ’
Gv: cho học sinh làm bài tập
Gv: Cho học sinh đọc đoạn văn của mình
Gv: Nhận xét và bổ sung
Nhận xét về mẹ : không cằn cỏi xơxác, gương mặt tươi sáng, đôi mắttrong, nước da mịn, hai má hồng -> vẽđẹp thánh thiện được hồi sinh, pháttiết từ tình mẫu tử thiêng liêng (hay tại
sự sung sướng bỗng được trông nhìn
và ôm ấp cái hình hài máu mũ )
- Đùi áp vào đùi mẹ
- Đầu ngã vào cánh tay mẹ
- Cảm giác ấm áp mơn man khắp da thịt
- Hơi thở + hơi quần áo của mẹ thơmtho lạ thường
=> Giây phút thần tiên nhất, hạnhphúc nhất Trong lòng mẹ, mọi khổđau buồn tủi đều tan biến
Ghi nhớ: (SGK)
3 Luyện tập
Viết một đoạn văn ghi lại những ấntượng, cảm nhận rõ nhất, nổi bật nhất củabản thân về người mẹ của mình
Hs: viết đoạn văn
IV- Củng cố: 4’ ? Qua phân tích văn bản em có nhận xét gì về chú bé Hồng.
V- Dặn dò: 3’ - Đọc diễn cảm lại văn bản, học thuộc nội dung phần ghi nhớ SGK
Trang 24- Học kỉ và phân tích được nhân vật bà Cô và bé Hồng
- Làm bài tập 5 (*) ở SGK, - Soạn bài tức nước vỡ bờ
- Đọc và trả lời những câu hỏi ở phần đọc hiểu văn bản
- Tiết tới sọan bài “ Trường Từ Vựng “
- Trả lời những câu hỏi ở phần tìm hiểu bài
A- Mục tiêu: Giúp học sinh
1- Kiến thức: Hiểu được thế nào là trường từ vựng, biết xác lập các trường từ vựng
đơn giản
2- Kỹ năng: Rèn kỹ năng lập trường từ vựng và sử dụng trường từ vựng trong nói
và viết
3- Thái độ: Bước đầu hiểu được mối liên quan giữa trường từ vựng với các hiện
tượng ngôn ngữ đã học như đồng nghĩa, trái nghĩa, ẩn dụ, hoán dụ, nhân hoá giúp íchcho việc học văn bản và làm văn
B.Ph ương phỏp :
Quy nạp, thảo luận nhúm ,
C:Chu ẩ n b ị c ủ a th ầ y v à trò
I: Gv: Nghiên cứu SGK; SGV, giáo án, bảng phụ,
II: Học sinh : Đọc trước bài,trả lời những câu hỏi ở phần tìm hiểu bài
1,Giới thiệu bài:1’ Tiết học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu một kiến thức mới, một
khái niệm mới trong ngôn ngữ học hiện đại đó là k/n trường từ vựng
a Hoạt động 1: 20 ’ Tìm hiểu thế nào là trường từ vựng.
Gv: Yêu cầu học sinh đọc kỹ đoạn văn ở bảng
I Thế nào là trường từ vựng
1 Vớ dụ:
Trang 25phụ và chú ý các từ in đậm.
Gv: ? những từ in đậm đó dùng để chỉ đối
tượng là người, động vật hay sự vật
Gv:? Những từ đó có nét chung nào về nghĩa
Gv:? Nếu tập hợp các từ in đậm ấy thành một
nhóm từ thì chúng ta có một trường từ vựng,
vậy trường từ vựng là gì
Gv cho h/s đọc nội dung phần ghi nhớ ở sgk
Gv cho h/s làm bài tập nhanh:
Cho nhóm từ: Cao, thấp, lùn, lòng khòng, lêu
nghêu, gầy, béo nếu dùng nhóm từ trên để
miêu tả người thì trường từ vựng của nhóm từ
là gì
- Chỉ hình dáng của con người
:- Chỉ người
- Nét chung về nghĩa: Chỉ bộ phận của
cơ thể con người
Bộ phận của mắt: Lòng đen, lũng trắng, con
ngươi, lông mày, lông mi
- - Hoạt động của mắt: Nhìn, trông, liếc, nhòm
? Qua việc phân tích ví dụ trên, hãy cho biết
trường từ vựng có mấy bậc
? Những từ cùng trường từ “mắt “có cùng từ
loại không? Giải thích
Tuy trường từ vựng mắt nhưng lại có những từ
loại khác nhau ví dụ: danh từ (nhìn, ngó) tính
b) Một trường từ vựng có thể bao gồm những từ khác bịêt nhau về từ loại
- - - -
Trang 26trường từ vựng chỉ đối tượng nào
Thuộc trường từ vựng chỉ người
? Trong đoạn văn trên những từ đó được
chuyển sang trường từ vựng chỉ về đối tượng
Gv Yêu cầu học sinh đặt trường từ vựng cho
mỗi dãy từ dưới đây?
Hs: Làm theo nhóm
Cử các nhóm trình bày, giáo viên nhận xét, bổ
sung
Gv Cho học sinh đọc đoạn văn ở bài tập số 3?
Các từ in đậm trong đoạn văn thuộc trường từ
vựng nào?
Hs Làm cá nhân, giáo viên bổ sung nhận xét
Gv Cho học sinh làm bài tập 4 trên bảng phụ?
Xếp các từ : Mũi, nghe, tai, thính , điếc, thơm,
rõ, vào đúng trường từ vựng của nó theo bảng
sau:
Gv Gợi ý: Dựa vào hiện tượng nhiều nghĩa để
c)Do hiện tượng nhiều nghĩa, một từ
có thể thuộc nhiều trường từ vựng khác nhau
- d)Tăng sức gợi cảm, tăng tính nghệ thuật của ngôn từ và khả năng diễn đạt
II Luyện tập Bài 1:
1) Trường từ vựng người ruột thịt trong văn bản “ Trong lòng Mẹ
“Thầy, Mẹ, Mợ, Cụ,Con, Em
Bài tập 2:
a) Dụng cụ đánh bắt thuỷ sảnb) Dụng cụ để đựng
c) Hoạt động của chân d) Trạng thái tâm lý e) Tính cách
Trang 27- Làm bài tập 5,6vào vở bài tập
Chuẩn bị bài mới : Bố cục của văn bản Trả lời những câu hỏi ở phần tìm hiểu bài
* Rút kinh nghiệm :
Ngày soạn: 9/9/2008
Ngày giảng:10/9/2008
A- Mục tiêu:
1- Kiến thức: Giúp học sinh biết cách sắp xếp các nội dung trong văn bản, đặc biệt
là trong phần thân bài sao cho mạch lạc, phù hợp với đối tượng và nhận thức của ngườiđọc
Trang 282- Kỹ năng: Rèn kỹ năng xây dựng bố cục văn bản
3- Thái độ: Học sinh có ý thức vận dụng kiến thức vào đời sống
B- Phương pháp : Đàm thoại thảo luận nhóm
C Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
I Gv: Nghiên cứu sgk, sgv, soạn bài Bảng phụ
Một số đoạn văn mẫu có bố cục rừ ràng, dễ nhận thấy
II HS : Đọc trước bài ở nhà, trả lời một số cõu hỏi ở phần tỡm hiểu bài.
D- Tiến trình lờn lớp:
I - Ổn định lớp : (1 phút ) Nắm sỉ số h/s lớp 8C lớp 8D
II- Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
Chủ đề của văn bản là gì ? Thế nào là một văn bản cú tớnh thống nhất về chủđề? Cho vớ dụ bằng một văn bản cụ thể mà em đó học
III- Bài mới: 1 Giới thiệu bài (1phút )
Để cho văn bản có tính mạch lạc, bài học hôm nay giúp các em nắm bố cục củavăn bản , cách sắp xếp , bố trí nội dung
2 Triển khai các hoạt động
a Hoạt động 1: 7’ Tìm hiểu bố cục của văn bản
Gv: Yêu cầu học sinh đọc to văn bản
“Người thầy đạo cao đức trọng”
Gv: ? Văn bản trên có thể chia làm mấy
- Văn bản này chia làm 3 phần Phần 1: ông Chu Văn An khôngmàng danh lợi
Phần 2: Học trò theo ông rất đông vàothăm
Phần 3: còn lại
- Nhiệm vụ phần 1: Giới thiệu ông ChuVăn An
Phần 2: Công lao, uy tính và tính cáchcủa ông Chu Văn An
Phần 3: Tình cảm của mọi người đốivới ông
- Quan hệ: Luôn gắn bó chặt chẽ vớinhau, phần trước làm tiền đề cho phầnsau, phần sau là sự tiếp nối phần trước,các phần đều tập trung làm rõ cho chủ
Trang 29? Từ việc phân tích trên, cho biết bố cục
văn bản gồm mấy phần?Nhiệm vụ của
từng phần là gì? Các phần của văn bản
quan hệ với nhau như thế nào
Gv: cho Hs đọc nội dung phần ghi nhớ
1,2 ở SGK
b Hoạt động 2: 16’
Gv: Phần thân bài của văn bản tôi đi học
được sắp xếp theo thứ tự nào?
Hãy chỉ ra diễn biến của tâm trạng cậu bé
Hồng trong phần thân bài ở văn bản
“Trong lòng mẹ” ? Tâm trạng đó được thể
hiện ở những sự việc nào
đề của văn bản là“Người thầy đạo cao,đức trọng”
.- Sắp xếp theo hai liên tưởng: so sánh,đối chiếu những suy nghĩ và cảm xúctrong hồi ức và hiện tại
* Tâm trạng của bé Hồng:
+ Tình thương mẹ và thái độ căm ghétcực độ những cỗ tục đã đày đoạ mẹ mìnhcủa bé Hồng khi nghe bà cô cố tình bịachuyện nói xấu mẹ em
+ Niềm vui sướng cực độ của cậu béHồng khi được ở trong lòng mẹ
? Khi tả người, vật, con vật, phong cảnh
em sẽ lần lượt miêu tả theo trình tự nào
? Cách sắp xếp các sự việc ở phần thân
bài của văn bản Người thầy đạo cao đức
trọng
? Cách sắp xếp của văn bản này có phù
hợp với việc thể hiện chủ đề không
Thảo luận nhóm :
? Việc sắp xếp nội dung phần thân bài tuỳ
thụôc vào những yếu tố nào
? Các ý trong phần thân bài thường được
sắp xếp theo những trình tự nào
* Có thể sắp xếp theo thứ tự không gian(tả phong cảnh) chỉnh thể- bộ phận (tảngười, vật, con vật) hoặc tình cảm cảmxúc (tả người)
* Các sự việc nói về Chu Văn Anngười thầy đạo đức, được học trò kínhtrọng
=> Hoàn toàn phù hợp với cách triểnkhai chủ đề
* Tuỳ thuộc vào kiểu văn bản chủ đề, ý
đồ giao tiếp của người viết
- Sắp xếp theo trình tự thời gian vàkhông gian, theo sự phát triển của sựviệc hay theo mạch suy luận
* Ghi nhớ: (Sgk)
Trang 30Gv: Cử đại diện nhóm trình bày
a Trình bày ý theo thứ tự không gian:
Nhìn xa, đến gần, đến tận nơi, đi xadần
b Trình bày ý theo thứ tự thời gian:
Về chiều, lúc hoàng hôn
c Hai luận cứ được sắp xếp theo tầmquan trọng của chúng đối với luận điểmcần chứng minh
IV- Củng cố : 3’ Bố cục của văn bản là gì? nội dung phần thân bài được sắp xếp
như thế nào ?
V Dặn dò 5’
- Học bài cũ, nắm được bố cục của văn bản, xỏc định được bố cục trong mỗi vănbản sẽ học
- Làm bài tập số2 và 3 vào vở bài tập
- Soạn bài Tức nước vỡ bờ, trả lời những câu hỏi ở phần đọc hiểu văn bản
* Rút kinh nghiệm :
1- Kiến thức: Giúp học sinh thấy được bộ mặt tàn ác bất nhân của chế độ xã hội
đương thời và tình cảnh đau thương của người nông dân cùng khổ trong xã hội ấy Thấyđược những nét đặc sắc trong NT viết truỵên của tác giả
2- Kỹ năng: Rèn kỹ năng phân tích nhân vật, kỹ năng đọc sáng tạo
3- Thái độ: Cảm nhận được vẽ đẹp tâm hồn và sức sống tiềm tàng của người phụ
nữ nông dân
B- Phương pháp :đàm thoại, thảo luận nhóm
C Chuẩn của giáo viên, học sinh
I Gv: Ảnh chân dung Ngô Tất Tố; nghiên cứu sgk, sgv, soạn giáo án.
II.Học sinh : Đọc tác phẩm, soạn văn.
D- Tiến trình lên lớp:
Trang 31I- Ổn định lớp :1’ Nắm sĩ số học sinh Lớp 8C Lớp 8D
II- Kiểm tra bài cũ: 5’ ? Phân tích tâm trạng của bé Hồng khi nằm trong lòng mẹ III- Bài mới:
1- Giới thiệu bài: 1’ Tục ngữ ta có câu “Con giun xéo quá cũng phải quằn” quả
đúng là như vậy, đó là phản ứng của con người trong cuộc sống và nó cũng trở thànhquy luật “Có áp bức, có đấu tranh” Quy luật đó đã được nhà văn Ngô Tất Tố chứngminh một cách hùng hồn qua đoạn trích “tức nước vỡ bờ” (tắt đèn)
2- Triển khai bài:
a Hoạt động 1:5’ Giới thiệu tác giả, tác phẩm
-1954 ) là học giả có nhiều công trình
có giá trị, là nhà báo nổi tiếng và lànhà văn hiện thực xuất sắc
- Được tặng thưởng giải thưởng Hồ ChíMinh về văn học nghệ thuật (1996 )
2 Tỏc phẩm : Tắt đốn là tỏc phẩm tiờu biểu nhấtcủa ụng Đoạn " Tức nước vỡ bờ "trớch trong chương XVIII của tỏcphẩm
b Hoạt động 2: 5’
Gv: Yêu cầu Hs đọc đoạn đầu nhanh gấp thể
hiện không khí khẩn trương, căng thẳng, đoạn
cuối đọc giọng sảng khoái hả hê Chú ý những
đoạn đối thoại, giọng cai lệ kể cả, thị uy, giọng
chị Dậu van xin, tức giận
GV: Cho học sinh lưu ý các chú thích khó
C Hoạt động 3: 16’
? đoạn trích chia làm mấy phần , ý mỗi phần ?
- Từ đầu ngon miệng -> tình thế của gia đình
chị dậu
- Đoạn còn lại -> cuộc đối mặt của chị Dậu với
bọn cai lệ, người nhà lý trưởng
? Cai lệ được phái về làng Đông xá để làm gì
? Tên này trong những ngày sưu thuế thường
II Đọc - Tỡm hiểu chỳ thớch.
1 Đọc
2 Chú thích: 3, 6,
III Tỡm hiểu văn bản.
1 Bố cục : 2 phần
2 Phân tích:
a Nhõn vật Cai lệ
- Nhiệm vụ: Phụ giúp lý dịch làngnày đốc thuế
- Tay cầm thước, dây thừng, roi song
Trang 32xuất hiện với những dụng cụ gì trên tay.
? Chúng tiến vào nhà Chị Dậu với tư thế ra sao
? Hãy phân tích thái độ, hành động của tên cai
lệ trong nhà chị Dậu
? Nhận xét về ngôn ngữ và hành động của hắn
Bình: Toàn bộ ý thức của tên cai lệ chỉ là ra tay
đánh trói người thiếu thuế vì vậy, hắn cứ nhằm
vào anh Dậu mà không hề bận tâm về việc anh
Dậu đang ốm nặng, hắn bỏ ngoài tai mọi lời van
xin, trình bày tha thiết, lễ phép có lý có tình của
chị Dậu Hắn đáp lại chị bằng những lời chửi
mắng thô tục, những hành động đễu cáng, hung
hãn, táng tận lương tâm, hắn không còn là con
người mà là một con thú
* Thảo luận nhóm:
? Vì sao cai lệ chỉ là một tên tay sai mạt hạng lại
có quyền hống hách đánh trói người vô tội vạ
như vậy
Gv: Cử đại diện nhóm trình bày
Gv: Bổ sung , nhận xét
? Khi chồng được thả về, chị Dậu đã đối với xử
với chồng ra sao? Điều đó cho thấy chị là người
như thế nào ?
? Khi hai tên tay sai tiến vào nhà chị đã ứng phó
ra sao
? Nhận xét về cách xưng hô của chị
? Điều gì khiến chị Dậu phải hạ mình đến thế
? Tên cai lệ không thèm đếm xỉa đến những lời
van xin của chị, quyết tâm sấn đến để trói anh
Dậu, đến nước này chị đã làm gì
- Sầm sập tiến vào
-> Hùng hổ, dữ tợn, như muốn áp đảo,
ăn tươi nuốt sống kẻ khác
- Gõ roi xuống đất, thét -> rất hốnghách
-Trợn ngược 2 mắt, quát giọng hầm
hè, bịch luôn vào ngực, sấn đến tróitát vào mặt chị Dậu, nhăm nhăm thét ->Giống như 1 con thú, hắn khôngbiết nói tiếng của con người và cũngkhông có khả năng nghe tiếng nói củađồng loại
- Hắn đại diện cho “Nhà nước” nhândanh “phép nước” để hành động
- Hắn là một thứ thiên lôi, 1 cái búasắt trong tay bọn thống trị, hắn là điểnhình cho cái xã hội tàn bạo dã manđương thời
b Nhân vật chị Dậu:
- Rón rén bưng bát cháo
- Lặng lẽ, hồi hộp theo dõi xem chồng
ăn có ngon miệng không
=> Là người phụ nữ thương yêuchồng tha thiết, chăm sóc chồng chuđáo
- Van xin tha thiết+ Xưng hô: ông -cháu, lễ phép, nhúnnhịn
=> Kinh nghiệm của cuộc sống dạycho chị cần phải nhẫn nhục, tránh vachạm với người nhà nước vì mình làngười nghèo, nếu không hậu quả sẽkhôn lường (dùng cái bản tính mộcmạc để van xin)
Trang 33? Cách xưng hô có gì thay đổi
? Khi tên cai lệ tát chị và cứ nhảy vào để chực
trói anh Dậu, chị đã có thái độ và hành động gì
? Nhận xét về cách xưng hô lần này của chị
? Tại sao lần này chị không đấu lý nữa mà phải
- Hành động của chị là hành động liều lĩnh cô
độc và tự phát, chị là nạn nhân bất lực của hoàn
cảnh
? Nhận xét về nghệ thuật
? Qua đoạn trích, em hiểu gì về thực trạng xã
hội lúc bầy giờ
- Xã hội tàn ác, bất nhân, đẩy người nông dân
- Liều mạng cự lại
Bước 1: Cự bằng lý lẽ
“Chồng tôi đau ốm, ông không đượcphép hành hạ” -> cự bằng cái lýđương nhiên, cái đạo lý tối thiểu củacon người
Xưng hô: ông - tôi -> tư thế nganghàng, đanh thép cảnh cáo kẻ ác
Bước 2:
- Nghiến 2 hàm răng -> biểu hiện sựnổi giận cao độ, không nói nỗi “Màytrói ngay chồng bà đi, bà cho màyxem”-> xưng hô đanh đá, ngỗ ngượcvới tư thế của kẻ bề trên sẵn sàng đèbẹp đối phương
-> Quyết đấu lực (tên cai lệ không cònmột chút xíu lương tri, lương tâm nào
để hiểu lý nữa)
+ Đấu với tên cai lệ :Túm lấy cổ hắn, ấn dỳi ra cửa -> ngãchỏng quèo
+ Đấu với người nhà lý tưởng
Hai người giằng co nhau, du đẩynhau, áp vào vật nhau, túm tóc lẵngcho một cái ngã nhào
Chị Dậu: đẹp hiên ngang, rực rỡ,mạnh mẽ
Bọn cai lệ: thảm hại, tơi tả
Sức mạnh của chị: xuất phát từ lòngcăm hờn và từ tình thương yêu chồngmãnh liệt
C Nét đặc sắc về nghệ thuật
- Khắc hoạ nhân vật độc đáo sinh động
- Miêu tả sống động, sắc sảo (cảnh chịDậu đánh nhau với cai lệ)
- Khẩu ngữ nông thôn được đưa vào
tự nhiên nhuẫn nhuyền
- Tự sự kết hợp với miêu tả, biểu cảm
Trang 34vào con đường cùng khổ.
? Đoạn trích biểu dương g/c nào
- Biểu dương vẽ đẹp tâm hồn người nông dân
vừa giàu tình yêu thương, vừa có sức sống tiềm
tàng mạnh mẽ
? Nêu giá trị nội dung và nghệ thuật của truyện?
Hs: Đọc nội dung phần ghi nhớ SGK
* Ghi nhớ: SGK
c Hoạt động 4: 5’
* Thảo luận bài tập 4 ở sgk
Hiểu thế nào về nhan đề tức nước vỡ bờ,
theo em đặt tên như vậy có thoả đáng không
* Phân vai đọc diễn cảm (chị Dậu, anh
Dậu, cai lệ, người nhà lý trưởng)
IV.Luyện tập
Gv chốt: Cách đặt nhan đề nhưvậy hoàn toàn thoả đáng, nhan đề trên
đã khái quát được chủ đề của văn bảntức nước vỡ bờ có áp bức thì có đấutranh Chị Dậu bị đè nén, bị đẩy đếnbước đường cùng thì buộc lòng phảivùng dậy chống trả quyết liệt để bảo
vệ mình, bảo vệ người thân
IV- Củng cố 3’
Qua đoạn trích tác giả khắc hoạ 1 nhân vật Chị Dậu như thế nào ?
A Chị dậu là một người nông dân có sức sống tiềm tàng mạnh mẽ
B Chị dậu là một người phụ nữ mộc mạc, dịu hiền có tình yêu thương gia đình thathiết
C Chị Dậu có lòng căm giận khinh bỉ cao độ đối với bọn tay sai
D Tất cả đều đúng
V Dặn dò: 4’
- Về nhà đọc diễn cảm lại đoạn trích
- Học bài cũ, nắm kĩ nội dung bài học
- Soạn bài lão Hạc
- Trả lời những câu hỏi ở phần đọc hiểu văn bản
Trang 35* Rút kinh nghiệm :
Trang 36
-Ngày soạn: 12/9/2008
Ngày giảng : 13/9/2008
Tiết 10 : XÂY DỰNG ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN
A- Mục tiêu:
1- Kiến thức: Hiểu được khái niệm đoạn văn, câu chủ đề, quan hệ giữa các câu
trong đoạn văn và cách trình bày nội dung đoạn văn
2- Kỹ năng: Rèn kỹ năng viết đoạn văn hoàn chỉnh theo các yêu cầu về cấu trúc và
ngữ nghĩa
3- Thái độ: Có ý thức trong việc trình bày nội dung đoạn văn.
B Phương pháp: Đàm thoại, thảo luận nhóm
C Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
I Giáo viên soạn bài, tìm tà liệu tham khảo, bảng phụ
II Học sinh : Đọc trước bài học ở nhà, trả lời một số cõu hỏi ở phần tỡm hiểu bài
D- Tiến trình lên lớp:
I - Ổn định:1 ’ Nắm sỉ số h/s lớp 8c lớp 8d
II Kiểm tra bài cũ: 5 ’
? Bố cục của văn bản gồm mấy phần? Nhiệm vụ của từng phần
III Bài mới: 1,Giới thiệu bài 1’
Muốn viết một văn bản mạch lạc, rõ ràng sáng tỏ , nội dung cần xây dựng đoạn văntrong văn bản vậy đoạn văn là gì? cách trình bày nội dung đoạn văn như thế nào, chúng
ta tìm hiểu
2 Triển khai các hoạt động: a, hoạt động1: 9 ’ Thế nào là đoạn văn
Cho h/s đọc văn bản”Ngô Tất Tố và tác phẩm
“Tắt Đèn”
? Văn bản trên gồm mấy ý ? mỗi ý được viết
thành mấy đoạn?
H/s suy nghĩ trình bày
? Em thường dựa vào dấu hiệu hình thức nào để
nhận biết đoạn văn
? Hãy khái quát các đặc điểm cơ bản của đoạn
văn và cho biết thế nào là đoạn văn
Gv cho h/s đọc nội dung phần ghi nhớ ở sgk
Đoạn văn là đơn vị trên câu có vai trò quan trọng
trong việc tạo lập văn bản
b Hoạt động 2:10 ’
I Thế nào là đoạn văn
1, ví dụ:
- Gồm 2 ý: mỗi ý thành một đoạnvăn
- Dựa vào dấu hiệu hình thức:
+Chữ viết hoa lùi đầu dòng
+ Kết thúc bằng dấu chấm xuốngdòng
+ Thường biểu đạt một ý tươngđối hoàn chỉnh
2.ghi nhớ1: sgk
Trang 37? Đọc đoạn 1của văn bản trên và tìm từ ngữ có
tác dụng duy trì đối tượng trong đoạn văn
? Đọc đoạn 2 và tìm câu then chốt của đoạn văn
(câu chủ đề)
Vị trí của câu này
? Nội dung
? Em hiểu gì về từ ngữ chủ đề và câu chủ đề
Gv cho h/s đọc nội dung phần ghi nhớ 2 ở sgk
Đoạn thứ nhất văn bản “Ngô Tất Tố và tác phẩm
tắt đèn” có câu chủ đề không
? Yếu tố nào duy trì đối tượng trong đoạn
? Cách trình bày ý ở đoạn văn này ra sao
? Đoạn 2 của văn bản đó có câu chủ đề không
? Vị trí của câu chủ đề
? Các ý trong đoạn văn được trình bày như thế
nào
? Đọc đoạn văn ở mục 2 và cho biết đoạn văn có
câu chủ đề không ? Nếu có thì nó ở vị trí nào
? Nội dung được trình bày theo trình tự nào
? Có mấy cách trình bày nội dung đoạn văn
Gv cho h/s đọc nội dung phần ghi nhớ thứ 3 ở
- Đoạn 1: Không có câu chủ đề
- Yếu tố duy trì đối tượng: từ ngữchủ đề
- Trình bày ý: Các ý lần lượt đượctrình bày trong các câu bình đẳngvới nhau
=> Trình bày ý theo kiểu này gọi làsong hành
- Đoạn 2: có câu chủ đề
Vị trí: Đứng đầu đoạn
- Trình bày ý: Ý chính nằm ở câuchủ đề, đứng đầu đoạn, các câu tiếptheo diễn giải, cụ thể hoá cho ýchính => trình bày ý theo kiểu nàygọi là diễn dịch
- Đoạn3: Câu chủ đề nằm ở cuốiđoạn
- Đi từ ý chi tiết cụ thể rồi rút ra ýchung khái quát
=> Trình bày theo kiểu quy nạp
* Ghi nhớ
III Luyện tập
Bài 1 : Văn bản có 2 ý diễn đạt
thành 1 đoạn văn
Trang 38Cho h/s đọc yêu cầu bài tập, và suy nghĩ trả lời.
? Văn bản chia làm mấy ý, mỗi ý được diển đạt
thành mấy đoạn văn
Cho h/s làm bài tập số 2 h/s đọc nội dung ba
đoạn văn ở sgk
? Hãy phân tích cách trình bày nội dung trong các
đoạn văn sau:
IV Củng cố : 4’- Đoạn văn là gì? cách trình bày nội dung đoạn văn? Hãy viết
đoạn văn trình bày theo cách diển dịch?
V Dặn dò: 5 ’
-học bài cũ, nắm kĩ nội dung bài học,học thuộc nội dung phần ghi nhớ sgk
làm bài tập 3, 4 - Chuẩn bị cho viết bài tập làm văn số 1.xem trước các đề tham khảo * Bổ sung
Trang 39Hs: Giấy, bút
C- Tiến trình lên lớp:
I- Ổn định:
II- Bài mới:
Đề: Tôi thấy mình đã khôn lớn
Đáp án: Yêu cầu chung
- Bài làm có 3 phần rõ ràng : mở bài, thân bài, kết bài
- Kiểu bài: Tự sự
- Biết cách tạo tập văn bản, viết đoạn văn theo các kiểu đã học
- Biết kể chuyện và kể những cảm xúc trong tâm hồn mình
- Viết trôi chảy, lưu loát, đúng ngữ pháp chính tả
- Diễn tả sự lớn lên về mặt nhận thức phải chân thành
- Bài viết không gò ép, gượng gạo
- Biết dùng từ, đặt câu
Trang 40
-
II Bài cũ: Trắc nghiệm
(1) Nhận xét nào sau đây không đúng với đoạn trích " Tức nước vỡ bờ"
A Có giá trị châm biến sâu sắc
B Là đoạn trích có kịch tính rất cao
C Thể hiện tài năng xây dựng nhân vật của tác giả NTT
D Có gía trị hiện thực nhân đạo lớn
(1) Trong đoạn trích, chị Dậu hiện lên là con người như thế nào?
A Giàu tình yêu thương với chồng con
B Căm thù bọn tai sai thực dân phong kiến
C Có thái độ phản kháng mạnh mẽ đối với bọn tai sai
D Cả A,B,C đều đúng
III Bài mới :
1, Giới thiệu bài: giáo viên sơ lược vài nét về bối cảnh lịch sử trong xã hội thực dân nữa phong kiến và sự ra đời của tác phẩm Lão Hạc
Hoạt động 1: Giới thiệu tác giả tác phẩmHọc sinh đọc chú thích* ở SGK
?Trình bày những nét cơ bản về tác giả
- Là nhà văn hiện thực xuất sắc trước CM
- Được nhà nước truy tặng về giải thưởngVHNT (1996)
2 Tác phẩm Lão Hạc là một trong nhữngtruyện ngắn xuất sắc viết về người nôngdân của NC, đăng báo (1943)
Hoạt động 2: II Đọc văn bản - tìm hiểu chú thích
Gv hướng dẩn h/s đọc
GV: Chú ý đến giọng điệu ngôn ngữ
đối thoại và độc thoại Lời của lão Hạc
khi thì chua chát, xót xa, lúc chậm rãi,
nằn nhì Lời vợ ông Giáo lạnh lùng dứt
khoát Lời Binh Tư nghi ngờ, mỉa
mai
II Đọc, tìm hiểu chú thích
1 Đọc