Đây là giáo án (kế hoạch) chủ đề môn Ngữ văn 7 soạn soạn theo chủ đề công văn hướng dẫn 3280 của Bộ giáo dục. kế hoạch theo 5 bước mới nhất. Từng phần có bảng mô tả chủ đề. Từng bước được soạn chi tiết cụ thể: Hoạt động khởi động, hoạt động hình thành kiến thức, hoạt động luyện tập, hoạt động mở rộng, hoạt động tìm tòi mở rộng... Đề kiểm tra đánh giá chủ đề có ma trận theo yêu cầu mới nhất của Bộ giáo dục cho năm học 2020 2021.
Trang 1UBND HUYỆN VŨ THƯ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
NĂM HỌC 2015 - 2016 MÔN THI: NGỮ VĂN 6 Ngày thi: 17/04/2016
Thời gian làm bài:120 phút
Câu 1 (4.0 điểm) :
Đọc kỹ mấy câu sau:
"Ong vàng, ong vò vẽ, ong mật đánh lộn nhau để hút mật ở hoa Chúng đuổi
cả bướm Bướm hiền lành bỏ chỗ lao xao Từng đàn rủ nhau lặng lẽ bay đi."
( Lao xao - Duy Khán)
Em hãy:
a Chỉ ra các hình ảnh nhân hóa có trong các câu trên
b Cho biết phép nhân hóa trong các câu trên được tạo ra bằng cách nào?
c Nêu tác dụng của phép nhân hóa
Câu 2 ( 6.0 điểm).
Nhà thơ Minh Huệ từng tâm sự: Bên cạnh hình tượng Bác Hồ, ngọn lửa là
“một nhân vật không thể thiếu” trong bài thơ Đêm nay Bác không ngủ
Nghĩa là hình ảnh ngọn lửa ở đây rất sinh động và mang nhiều ý nghĩa sâu xa Qua bài thơ Đêm nay Bác không ngủ, em hãy:
a) Ghi ra những câu thơ có hình ảnh ngọn lửa
b) Hãy viết một đoạn văn ngắn nêu cảm nhận của em về ý nghĩa của hình
ảnh ngọn lửa trong bài thơ
Câu 3: ( 10 điểm )
Trong giấc mơ, em lạc vào thế giới cổ tích kì diệu Ở đó, em được gặp chàng dũng sĩ Thạch Sanh và được chàng tặng cho cây đàn thần Với cây đàn đó, em đã làm được nhiều việc có ích cho cuộc sống Tưởng tượng và viết lại câu chuyện cổ tích của riêng mình./
-Họ và tên thí sinh:
Số báo danh:
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM
I Hướng dẫn chung
- Giáo viên cần nắm vững yêu cầu của hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của học sinh, tránh trường hợp đếm ý cho điểm
- Do đặc trưng của bộ môn Ngữ văn nên giáo viên cần chủ động, linh hoạt trong việc vận dụng đáp án và thang điểm; khuyến khích những bài viết có ý tưởng riêng và giàu chất văn
- Giáo viên cần vận dụng đầy đủ các thang điểm Tránh tâm lí ngại cho điểm tối đa Cần quan niệm rằng một bài đạt điểm tối đa vẫn là một bài làm có thể còn những sơ suất nhỏ
- Điểm lẻ toàn bài tính đến 0,25 điểm
Câu 1 (4.0 điểm) :
a Chỉ ra được các hình ảnh nhân hóa có trong các câu đã cho: 1.0 điểm Cụ thể:
- Ong vàng, ong vò vẽ, ong mật đánh lộn đuổi cả bướm = > 0.5 điểm
- Bướm hiền lành rủ, lặng lẽ = > 0.5 điểm.
b Chỉ ra được cách thực hiện phép nhân hóa (1.0 điểm) Cụ thể:
+ Dùng từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất
của vật: ( ong vàng, ong vò vẽ, ong mật ) đánh lộn, đuổi; (bướm) rủ (nhau), lặng lẽ
=>1.0 điểm
c Tác dụng của phép nhân hóa:
Biện pháp nhân hóa đã góp phần quan trọng trong việc miêu tả cụ thể, sống động thế giới loài vật trong khung cảnh chớm hè; làm cho chúng trở nên có đời sống tâm hồn và rất gần gũi với con người Qua đó, góp phần thể hiện rõ tài quan sát tinh
tế, trí tưởng tượng phong phú của tác giả => 2.0 điểm
Câu 2 ( 6.0 điểm).
Nhà thơ Minh Huệ từng tâm sự: Bên cạnh hình tượng Bác Hồ, ngọn lửa là
“một nhân vật không thể thiếu” trong bài thơ Đêm nay Bác không ngủ
Nghĩa là hình ảnh ngọn lửa ở đây rất sinh động và mang nhiều ý nghĩa sâu xa Qua bài thơ Đêm nay Bác không ngủ, em hãy:
Yêu cầu học sinh ghi đủ 4 câu thơ có hình ảnh ngọn lửa, ghi đúng mỗi câu 0,5 điểm:
Lặng yên bên bếp lửa (1) Đốt lửa cho anh nằm (2)
Ấm hơn ngọn lửa hồng (3) Bác nhìn ngọn lửa hồng (4)
b) Nêu cảm nhận của em về ý nghĩa của hình ảnh ngọn lửa trong bài thơ
4 điểm Học sinh có thể nêu cảm nhận theo nhiều cách khác nhau nhưng cơ bản phải đảm bảo được các ý sau:
Trang 3+ Trong bài thơ Đờm nay Bỏc khụng ngủ, hỡnh ảnh này cú rất nhiều ý nghĩa, trước hết
đú là hỡnh ảnh thực rất đẹp, là ngọn lửa tự tay Bỏc đốt lờn, tỏa sỏng, tỏa ấm giữa rừng
+ Hỡnh ảnh ngọn lửa xuất hiện ở cả phần đầu và cuối bài thơ mang nhiều ý nghĩa sõu
xa Ngọn lửa soi sỏng bức chõn dung Bỏc - vị lónh tụ kớnh yờu của dõn tộc với những
nột thật gần gũi, giản dị …(1 điểm)
+ Hỡnh ảnh ngọn lửa soi tỏ cả tấm lũng Bỏc với cỏc chiến sĩ, với nhõn dõn, như tỡnh cảm của người cha dành cho những đứa con yờu (Bỏc khụng ngủ, đốt lửa sưởi ấm cho cỏc anh, đi dộm chăn cho từng người với bước chõn nhẹ nhàng, trầm ngõm lo nghĩ, ) Nhờ thế, hỡnh ảnh Bỏc hiện ra thật thiờng liờng mà cũng thật gần gũi
(1 điểm)
+ Nhà thơ cũn dựng hỡnh ảnh ngọn lửa để so sỏnh:
Búng Bỏc cao lồng lộng
Ấm hơn ngọn lửa hồng
Hỡnh ảnh “ngọn lửa” ở đõy lại gợi tả được sự lớn lao bao trựm cả khụng gian, ngang
tầm trời đất, tụn vinh sự vĩ đại của Bỏc và ngợi ca tỡnh yờu thương Người dành cho
Cõu 3: ( 10 điểm)
Trong giấc mơ, em lạc vào thế giới cổ tớch kỡ diệu Ở đú, em được gặp chàng dũng sĩ Thạch Sanh và được chàng tặng cho cõy đàn thần Với cõy đàn đú, em đó làm được nhiều việc cú ớch cho cuộc sống Tưởng tượng và viết lại cõu chuyện cổ tớch của riờng mỡnh./
A/ Yêu cầu:
1/ Về kĩ năng:
- HS biết cách tạo lập một văn bản tự sự ( đan xen các yếu tố miêu tả và biểu cảm) có
bố cục 3 phần mạch lạc, chặt chẽ
- Sử dụng linh hoạt các hình thức ngôn ngữ: Đối thoại, độc thoại
- Văn viêt mạch lạc, trôi chảy, không mắc lỗi diễn đạt, chính tả
2/ Về kiến thức:
Hiểu đỳng đề: - Xỏc định được đõy là đề bài kể chuyện tưởng tượng Cơ sở định hướng cho sự tưởng tượng là một cõu chuyện đó cú, cụ thể đú là khả năng kỳ diệu của cõy đàn trong truyện cổ tớch Thạch Sanh
- Tạo được tỡnh huống và biết dẫn dắt cõu chuyện theo trỡnh tự cú mở đầu,
cú phỏt triển và cú kết thỳc
- Nội dung cõu chuyện cú thể được xõy dựng theo nhiều hướng khỏc nhau nhưng cỏc sự việc phải đảm bảo tớnh hợp lý, chọn ngụi kể và thứ tự kể phự hợp
- Cõu chuyện phải cú ý nghĩa sõu sắc
Cõu chuyện cú thể chia làm hai phần:
Trang 4- Phần 1: Câu chuyện về giấc mơ gặp được nhân vật Thạch Sanh và được
chàng dũng sĩ tặng cây đàn thần
+ Hoàn cảnh gặp gỡ :
+ Cuộc trò chuyện của các nhân vật
+ Tâm trạng của nhân vật khi nói chuyện với Thạch Sanh và khi được chàng tặng cho cây đàn thần: vui mừng, xúc động
+ Hình dáng, cử chỉ, lời nói của các nhân vật
Có phần liên hệ so sánh: Hình ảnh chàng dũng sĩ trong trang sách với chàng dũng sĩ khi gặp trực tiếp trong giấc mơ có gì giống và khác
- Phần 2: Khi có cây đàn thần, em làm được nhiều việc có ích cho cuộc sống (
phần này tùy học sinh viết theo ý tưởng, suy nghĩ nghĩ của cá nhân nhưng phải là những việc mang ý nghĩa tích cực, có ích phục vụ cuộc sống: như giúp đỡ người nghèo, đồng bào vùng thiên tai, giúp đỡ các bạn học sinh có hoàn cảnh khó khăn, tật nguyền, ngăn chặn chiến tranh phi nghĩa, bảo vệ môi trường sống tất cả những việc làm đó đều thành công giống như kết thúc trong câu chuyện cổ tích )
Khi làm được những việc có ích bản thân cảm thấy thế nào? ( vui mừng, hạnh phúc vì đã làm được những việc có ích cho cuộc sống)
* Kết thúc câu chuyện: khi tỉnh giấc mơ bản thân có cảm xúc: luyến tiếc, có chút hơi buồn vì đó chỉ là giấc mơ Tuy nhiên trong lòng vẫn cảm thấy vui sướng hạnh phúc vì đã gặp được nhân vật mình hằng yêu thích, quý mến đặc biệt tuy chỉ là
mơ nhưng những việc mình làm khi có cây đàn thần đều làn những việc có ích cho cuộc sống mà em hằng ấp ủ muốn thực hiện trong thực tại
B) Biểu điểm:
- Điểm 9-10: Bài đạt xuất sắc các yêu cầu trên, có nhiều sáng tạo
- Điểm 7-8: Bài có đủ nội dung, có một số lỗi nhỏ về hình thức
- Điểm 5-6 : Bài có đủ nội dung nhưng sơ sài,còn một số lỗi hình thức diễn đạt
- Điểm 3-4: Bài đạt khoảng một nửa nội dung, còn lỗi hình thức
- Điểm 1: Bài có nội dung mờ nhạt, mắc nhiều lỗi hình thức
Lưu ý khi chấm bài:
- Trên đây chỉ là những ý cơ bản, giáo viên cần căn cứ cụ thể vào bài thi để chấm một cách linh hoạt, hợp lý, phù hợp với đặc trưng bộ môn
- Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, miễn là làm rõ vấn đề được yêu cầu trong đề bài, đảm bảo kỹ năng hành văn, nội dung được sắp xếp lô-gic, hợp lý Khuyến khích những bài làm có nhiều phát hiện sáng tạo trong nội dung và hình thức thể hiện