ĐịnhhướngứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưcủathànhphốHàNội104 CHƯƠNG3:ĐỀXUẤTỨNGDỤNGHÌNHTHỨCĐỐITÁCCÔNGT Ư TRONGQUẢNLÝĐẦU TƯXÂYDỰNGCÔNGTRÌNHGIAOTHÔ NGĐÔTHỊTẠITHÀNHPHỐHÀNỘI...109 3.1... DANHMỤCCÁ
Trang 1HàNội-2015
Trang 3Đểcóthểhoànthànhđượcluậnán,tôitrântrọnggửilờicảmơnđếnPGS.TS.NguyễnHồngTiếnv à T S TrầnQuốcT h á i (BộXâydựng),Th.SNguyễnThịHồngMai(TổcôngtácPPPliênngành),Th.SPhạmTuấnAnh(BộKếhoạchvàĐầutư)đãchiasẻnhữngkinhnghiệm,cácsốliệu,tàiliệuv ềhìnhthứcđốitáccôngtưgiúptôicóthêmcơsởđểhoànthànhluậnán
Cuốicùng,tôivôcùngbiếtơnbốmẹ,vợvàcongáiyêuquý,nhữngngườithânđãluônởbêncạnh,độngviênvàgiúpđỡtôihoànthànhluậnánnghiêncứunày
Tôixinchânthànhcảmơn
HàNội,ngày19tháng8năm2015Tác
giảluậnán
NgôThếVinh
Trang 4LỜICAMĐOAN
Tôixincamđoanđâylàcôngtrìnhnghiêncứuđộclậpcủariêngtôi,cácsốliệutrongluậnánlàtrungthực,cónguồngốcvàđượctríchdẫnrõràng.Đềtàikhôngtrùnglặpvớibấtkỳcôngtrìnhkhoahọcnàođãđượccôngbố
Tácgiảluậnán
NgôThếVinh
Trang 5MỤCLỤC
MỞĐẦU 1
CHƯƠNG1 : TỔNGQ U A N V ỀH Ì N H T H ỨCĐ Ố I T Á C C Ô N G T Ư T RONGQUẢNLÝĐẦUTƯXÂYDỰNGCÔNGTRÌNHGIAOTHÔNGĐ Ô THỊ 13
1.1 Giớithiệuvềhìnhthứcđốitáccôngtư 13
1.2 Tìnhhìnhápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrênthếgiới 17
1.2.1 Cácnướcpháttriển 17
1.2.2 Cácnướcđangpháttriển 26
1.3 ThựctrạngquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịtạithànhphốHàNộ i 35 1.3.1 KháiquátvềthànhphốHàNội 35
1.3.2 Tìnhhìnhquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị 37
1.3.3 Đánhgiámôitrườngđầutưứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtạithàn hphốHàNội 47
1.4 Cácnghiêncứukhoahọcvềhìnhthứcđốitáccôngtư 53
1.5 Nhữngvấnđềcòntồntạicầnnghiêncứu 60
CHƯƠNG2:CƠSỞKHOAHỌCVỀỨNGDỤNGHÌNHTHỨCĐỐITÁCC Ô N G T Ư T R O N G Q U Ả N L Ý Đ Ầ U T Ư X Â Y D Ự NGCÔNGTRÌN HGIAOTHÔNGĐÔTHỊ 62
2.1 Cơsởlýthuyếtvềhình thứcđốitáccôngtư 62
2.1.1 Đặcđiểmcủađốitáccông tư 62
2.1.2 Cáchìnhthứchợptáctrongđốitáccôngtư 67
2.1.3. Hợpđồngđốitáccông tư 69
2.1.4. Quảnlý rủi ro 70
2.1.5. Bộmáyquảnlýchuyêntráchvềđốitáccôngtư 73
2.2 NhữngvấnđềchungvềquảnlýĐTXDcôngtrìnhgiaothôngđôthị7 6 2.2.1. Đặcđiểmquảnlýđầu tưxâydựngcôngtrình 76
2.2.2. HìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýĐTXDcôngtrìnhGTĐT 79
2.3 Cơsởpháplýtrongviệcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtư 84
2.4 Kinhnghiệmquốctếvềứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtư 88
2.4.1. Lựachọndựánđối táccôngtư 88
2.4.2. Đơnvịchuyêntráchvềđốitáccông tư 90
Trang 62.4.3. Đàmphánhợpđồngđốitáccôngtư 92
2.4.4. Quảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị 94
2.4.5. Khaithácvànângcấpcôngtrìnhgiaothông 99
2.4.6. Hànhlang pháplý 101
2.4.7. Phânchiarủi rogiữaNhànước-Tưnhân 102
2.5 ĐịnhhướngứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưcủathànhphốHàNội104 CHƯƠNG3:ĐỀXUẤTỨNGDỤNGHÌNHTHỨCĐỐITÁCCÔNGT Ư TRONGQUẢNLÝĐẦU TƯXÂYDỰNGCÔNGTRÌNHGIAOTHÔ NGĐÔTHỊTẠITHÀNHPHỐHÀNỘI 109
3.1 Quanđiểmvànguyêntắcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtư 109
3.2 Điềukiệnứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtư 113
3.3 Hìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrình1 1 4 3.4 Giảiphápứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưvàothựctiễn 126
3.4.1 Bộmáyquảnlý nhànước 126
3.4.2 Quytrìnhđềxuấtdựán 130
3.4.3 Chínhsáchpháplý 132
3.4.4 Hợpđồngdự ánđ ố i táccôngtư 140
3.4.5 Nângcaochấtlượngnguồnnhânlựccủacácđốitác 143
3.4.6 Nângcaonhậnthứcvàthôngtinvềđốitáccôngtư 144
3.4.7 Lộtrình thựchiện 145
3.5 Bànluậnnhữngvấnđềnghiêncứutrongluậnán 146
3.5.1 BộmáyquảnlýNhànướcchuyêntráchvềđốitáccôngtư 147
3.5.2 Lựachọn môhìnhđốitáccôngtư 149
3.5.3 Lợiíchkinhtế-xãhộikhiứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtư 152
3.5.4 Cơchếchínhsáchquảnlýhìnhthứcđốitáccôngtư 154
3.5.5 Tínhkhảthicủađềxuấttrongluậnán 155
3.6 Đềxuấthướngnghiêncứutiếptheo 157
KẾTLUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 158
DANHM ỤCC Á C C Ô N G T R Ì N H KHOAHỌCCỦAT Á C G I ẢLIÊNQ UANĐẾNLUẬNÁN 162
TÀILIỆU THAMKHẢO 163
PHỤLỤC 171
Trang 7-Build-Finance-Maintain-Operate)DBFO Thiếtkế-Xâydựng-Tàichính-Kinhdoanh(Design-Build-Finance-
Operate)DBO Thiếtkế-Xâydựng-Kinhdoanh( D e s i g n -Build-Operate)
DBOM
Thiếtkế-Xâydựng-Kinhdoanh-Bảodưỡng(Design-Build-Operate-Maintain)DBOT Thiếtkế-Xâydựng-Kinhdoanh-Chuyểngiao(Design-Build-Operate-
Transfer)ĐTTT Đầutưtruyềnthống
ĐTXD Đầutưxâydựng
EPU Ủybankếhoạchtàichính(EconomisPlanningUnit)
FICCI LiênđoàncácPhòngCôngnghiệpvàThươngmạiẤnđộ(FederationofIn
diaChambersofCommerceandIndustry)G7 Nhómcácnướccôngnghiệphàngđầu(HoaKỳ,Nhật,Đức,Pháp,Anh,Cana
da,Ý)GDP Tổngsảnphẩmquốcnội(GrossDomesticProduct)
Trang 8MLIT BộĐấtđai,Hạtầngkỹthuật,GiaothôngvàDulịch(NhậtBản)
NEDC Ủybanpháttriểnkinhtếquốcgia(NationalEconomicDevelopmentC o u n
c i l )NPV Giátrịhiệntạithuần(NetPresentValue)
O&M Kinhdoanh-Bảodưỡng(Operate-Maintain)
ODA Hỗtrợpháttriểnchínhthức(OfficialDevelopmentAssistance)
OECD Tổchứchợptácvàpháttriểnkinhtế(OrganizationforEconomicCooperati
onandDevelopment)OUM Kinhdoanh-Nângcấp-Bảodưỡng(Operate-Upgrade-Maintain)
Trang 9DANHMỤCCÁCBẢNG
Bảng1.1:Sốlượngcácdựáncôngtrìnhgiaothôngthựchiệntheohìnhthứcđốitácc
ông tưtạiCanada 20
Bảng1.2:Cácdựánđầutưxâydựngcósựthamgiacủanhàđầutưtưnhântrênđịab ànthànhphốHà Nội 39
Bảng1.3:VốnđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịtạiHàNội 41
Bảng1.4:Nhucầuvốnđầutưxâydựngchohạtầnggiaothông 42
Bảng1.5:Đánhgiámôitrườngđầutưtheohìnhthứcđốitáccôngtư 47
Bảng1.6:Mứcđộquantâmvàliênquanđếnhìnhthứcđốitáccôngtư 49
Bảng2.1: Mộtsốđơnvịchuyêntráchvềđốitáccôngtư 74
Bảng2.2:C h ứcnăngcủacácđơnvịchuyêntráchvềđốitáccôngtư 75
Bảng2.3: Đặcđiểmvềmôhìnhđốitáccôngtư 80
Bảng2.4:Tiêuchílựachọndựánthựchiệnhìnhthứcđốitáccôngtư 89
Bảng2.5:Phânchiarủirotrongdựánđốitáccôngtư 102
Bảng3.1:Môhìnhđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothô ngđô thị 118
Bảng3.2:Chỉtiêukinhtếtàichínhtheocácphươngánđầutư 122
Bảng3.3:Phânchiatráchnhiệmthựchiệngiữacácđốitácthamgiadựán124Bảng3.4:P hânbổrủirotrongquátrìnhthựchiệndựánđốitáccôngtư 137
DANHMỤCCÁCHÌNHVẼ,SƠĐỒ Hình1.1:Cáchìnhthứchợptáctrongđốitáccôngtư 14
Hình1.2:Sosánhhìnhthứcđầutưtruyềnthốngvàhìnhthứcđốitáccôngtư .1 5 Hình1 3 : Sựk h á c n h a u v ềyếut ốt à i chínhd ựá n t r o n g h ì n h t h ứcđầut ư tru yềnthốngvàhìnhthứcđốitáccôngtư 16
Hình1.4:DựáncôngtrìnhgiaothôngtheohìnhthứcđốitáccôngtưtạiMỹ .1 8 Hình1.5:TổchứcbộmáyquảnlýhìnhthứcđốitáccôngtưtạiCanada 21
Trang 10
Hình1.6:DựánđốitáccôngtưtạiVươngquốcAnh,giaiđoạn1995-2011.23Hình1.7:Sốlượngdựánđốitáccôngtưtronglĩnhvựccơsởhạtầng 27
Hình1.8:TỷlệsốlượngcácdựánđốitáccôngtưtheolĩnhvựctạiẤnĐộ.29Hình1.9:Bản đồđịagiớihànhchínhthànhphốHàNội 36
Hình1.10:VốnđầutưcáccôngtrìnhgiaothôngtạiHàNội 40
Hình1.11:Cácchủthểquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịtạithành phốHàNội 44
Hình1.12:Nhậnthứcvềhìnhthứcđốitáccôngtư 52
Hình2.1:Bảnchấtcủađốitáccông tư 62
Hình2.2:Quytrìnhquảnlýrủirotronghìnhthứcđốitáccôngtư 73
Hình2.3:Phânloạicôngtrìnhgiaothông 78
Hình2.4:Môhìnhdịchvụ 81
Hình2.5:Môhìnhquảnlývậnhành 82
Hình2.6:Môhìnhủythác 83
Hình2.7: Môhìnhnhượng quyền 84
Hình2.8:Cácđốitácthamgiadựánxâydựngcầu QE2Dartford 95
Hình2.9:DựántuyếnđườngsắtHSL-ZuidtạiHàLan 96
Hình2.10:CấutrúcdựánPPPtuyếntàuđiệnđôthịsố10BắcKinh 97
Hình2.11:Dựántuyếnđườngcaotốc407tạiCanada 99
Hình2.12:CơcấuBanchỉđạovềđầutưtheohìnhthứcđốitáccôngtư 106
Hình3.1:Sơđồraquyếtđịnhlựachọnmôhìnhđốitáccôngtư 114
Hình3.2:QuảnlýĐTXDcôngtrìnhtheomôhìnhnhượngquyềnsởhữu 121Hình3.3:B ộmáyquảnlýhìnhthứcđốitáccôngtưởViệtNam 126
Hình3.4:CơquanchuyêntráchvềPPPtạithànhphốHàNội 127
Hình3.5:CơcấutổchứcVănphòngPPPHàNội 128 Hình3.6:Quytrìnhđềxuấtdựánthựchiệntheohìnhthứcđốitáccôngtư131
Trang 11ờng,khuvựckinhtếnhànướckhôngcònlàthànhphầnkinh tế đóngvai
tròduynhấttronglĩnhvực đầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị,màvaitrònàydầndầnđượcchuyểngiaomộtphầnchokhuvựckinhtếtưnhân.BêncạnhcáclĩnhvựcđượctưnhânhoáthìxuthếchungmànhiềunướctrênthếgiớiđãvàđangthựchiệnlàNhànướcvàTưnhâncùnghợptácvớinhau(gọilàhìnhthứcđốitáccôngtư)đểsửdụngnhữngthếmạnhcủamỗibêntrongviệccungcấpcácdịchvụcông,phụcvụpháttriểnkinhtếxãhội.Hìnhthứchợptácnàyđãbắtđầuđượcápdụngphổbiếntừnhữngnăm1950trênthếgiớinhưngmớichỉđượcnghiêncứuởmứcđộthíđiểmvàđềxuấtápdụngchínhthứcởViệt
Namtrongvàinămgầnđây.Chủtrươngkhuyếnkhíchkhuvựckinhtếtưnhânthamgiavàođầutưxâydựngđượcđềcậptừnăm1991trongCươnglĩnhxâydựngđấtnướcthờikỳquáđộlênchủnghĩaxãhộiởViệtNam,nhưngđếnnaydonhữngvấnđềpháplývàcơchếchínhsáchchưarõràngđãtạoranhữngràocảntrongquátrìnhthực
hiện.Hànhlangpháplýđểthuhútcácnhàđầutưtưnhânthamgiađ ầut ư x â y d ự n g c
á c c ô n g t r ì n h g i a o t h ô n g đ ô thịt h e o c á c h ì n h t h ứ c k h á c
Trang 12ThànhphốHàNộilàThủđôcủacảnước,làkhuvựcđượcưutiênđầutưxâydựngtrởthànhmộtđôthịhiệnđại,cóhệthốnggiaothôngđôthịpháttriển nhằm
thuậnlợi,vănminhvàtạođộnglựcđầutàuchosựpháttriểncủacảnước.ĐểlàmđượcđiềuđóthìthànhphốHàNộiphảicónguồnlựcđầutưlớnvàcơchếquảnlýphùhợpvớitìnhhìnhpháttriểntronggiaiđoạnđổimới.Tuynhiên,nguồnvốnđầutưtừngânsáchNhànước,ODA chỉđápứngđượckhoảng50%lượngvốnđầutưcầnthiết nêncầnphảicógiảipháp thu hútnguồnvốn từ khu vựckinhtếtưnh ânv à o đ ầ u t ư x â y d ự n g Theođ ó , mộtt r o n g n h ữ n g q u a n đ i ể m ch ín
h v ề pháttriểnkinhtếxãhộitrênđịabànthànhphốHàNộiđượcthểhiệntrongQuyhoạchxâydựngvùngHàNộivàQuyhoạchtổngthểpháttriểnkinhtếxãhộithànhphốHàNộiđếnnăm2020,địnhhướngđến2030làpháthuytốiđasửdụngcácnguồnlựctừkhuvựckinhtếtưnhânvàođầutưxâydựnghệthốnggiaothôngđôthịhợplý,đồngbộvàbềnvững.Dovậy,việcnghiêncứuứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịlàviệclàmthiếtthựcnhằmthựchiệncácchủtrươngtrongkếhoạchvàothựctiễn,hoàntoànphùhợpvớikhônggianvàthờigiantronggiaiđoạnhiệnnay
Trang 13Bêncạnhđó,việcquảnlýđầutưxâydựngcáccôngtrìnhgiaothôngđôthịhiệnnaygặprấtnhiềukhókhăndokhôngchỉthiếunguồnvốnđầutưxâydựngmàcònthiếunguồnnhânlực,kinhnghiệmquảnlýcũngnhưnguồnvốnduytrìv ậ n h à n h , k h a i t h
á c s ử d ụ n g côngt r ì n h Đ ố i v ớ i h ì n h thứcđ ầ u t ư truyềnthống(Nhànướcđầutưxâydựng),việcphânchiathànhcácgiaiđoạnchuẩnb ị đ ầ u t ư , x â y d ự n g v à
v ậ n h à n h , k h a i thácc ô n g t r ì n h t h e o cácđ ố i tượngquảnlýkhácnhaunênkhônggắnkếtđượctráchnhiệmcủachủđầutưđốivớicôngtrìnhởtừnggiaiđoạn.Trongnhiềutrườnghợpđãdẫnđếnchấtlượng côngtrìnhxâydựngsớmbịxuốngcấp,quátrìnhkhaithácvậnhànhthiếukinhphíhoạtđộngdẫnđếnhiệuquảđầutưxâydựngchưacao,gâyranhữnggánhnặngchođầutưcông.Dođó,việcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưphùhợpvớiđiềukiệnhiệnnayđượcxemnhưlàmộtgiảiphápnhằmtháogỡnhữngbấtcậptrên
Xuấtph át t ừ n h ữ n gl ý d o đ ã n êu ở t r ê n v à n h ữ n g b ấ t cậpt r o n g v iệ c quảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịhiệnnaytạithànhphốHàNội
,tác gi ảlựach ọn đề tà i “ N g h i ê n c ứu ứngdụng h ì n h thứcđốitác côngt ưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị”lànộidungnghiênc
ứutrongluậnántiếnsỹ
2 Mụcđíchnghiêncứu
Trêncơsởlýluậnvàcơsởthựctiễn,luậnánnghiêncứuviệcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầu tưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịnhằmthuhútvàsửdụnghiệuquảnguồnlựcđầutưcủakhuvựckinhtếtưnhân,nângcaochấtlượngquảnlýcôngtrìnhgiaothôngđôthịtrênđịabànthànhphốHàNộiphùhợpvớicácgiaiđoạnpháttriểntrongtươnglai
3 Đốitƣợngvàphạmvinghiêncứu
a Đốitượngnghiêncứu:Hìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxây
dựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị
Trang 14b Phạmvinghiêncứu:
- Việcứ ngd ụngh ì n h thứcđ ố i t á c c ôn g t ư t r o n g q u ả n lýđầut ư xâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịtrênđịabànthànhphốHàNộiphùhợpvớitừnggiaiđoạnpháttriểncủaQuyhoạchchungThủđôđếnnăm2030vàtầmnhìnđếnnăm2050
- Luậnántậptrungnghiêncứucôngtrìnhgiaothôngcầubộhành(mộtt r o n g sáuloạihìnhcôngtrìnhgiaothôngđôthị:đườngbộ,đườngsắt,cầu,hầm,đườngthủyvàsânbay)nhằmlàmsángtỏcácluậnchứngvànộidungnghiêncứu
4 Phươngphápnghiêncứu
Luậnánsửdụng6phươngphápnghiêncứucơbảnsauđây:
- Phươngphápđiềutrakhảosát:sửdụngmẫuphiếuđiềutra,thuthậpthôngtin,ýkiếnđánhgiácủacácđốitượngliênquannhằmđánhgiátoàndiệnđốivớilĩnhvựcnghiêncứucủaluậnán.Cácmẫuphiếukhảosátđượctậptrungvàocácđốitượngliênquantrựctiếpvàgiántiếpđếnhìnhthứcđốitá ccôngtư(Cơquanquảnlýnhànước;Chủđầutư(đạidiệnchoNhànước);Nhàđầutưtưnhân;vàCácđốitượngkhác).Việclựachọnđốitượngphỏngv ấnđượcthựchiệntheonguyêntắclàtạimỗicơquan,tổchứccóliênquansẽlựachọn2-
3đốitượngđểkhảosát,phỏngvấn.Đốivớicácdoanhnghiệpt ư nhânthìđốitượnglựachọnđểphỏngvấnlàcáclãnhđạodoanhnghiệp,vìl à ngườihiểurõhơnvềnănglựccủadoanhnghiệp,chiếnlược,kếhoạchvàk h ảnăngthamgiahìnhthứcđốitáccôngtưtronglĩnhvựccôngtrìnhgiaothôngđôthị;
- Phươngphápthốngkê:tổnghợpcácsốliệu,thôngtinphụcvụchoquát
r ì n h p h â n t í c h , đ á n h g i á c á c nộid u n g nghiênc ứu.L u ậná n s ửd ụngphươngphápthốngkêmôtảvàthốngkêsuyluậnnhằmxâydựngcơsởchoviệcphântíchđịnhlượngvềsốliệutừđónắmbắtđượccácđặcđiểmcủaviệc
Trang 15- Phươngphápphântíchtổnghợp:khaithácthôngtinthứcấpliênquanđếnhìnhthứcđốitáccôngtư,quảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịđểđưaranhữngcơsởlýluận,cơsởthựctiễncủaviệcứngdụnghìnhth ứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị.Phươngphápphântíchtổnghợpsẽđánhgiáđượcnhữngđặcđiểmcủahìnhthứcđốitáccôngtưsovớicáchìnhthứckháctừđótìmranhữnggiảiphápứngdụngphùhợpvớiđiềukiệnthựctiễn;
- Phươngphápsosánh,đốichiếu:hìnhthứcđốitáccôngtưđượcsosánh,đốichiếugiữacácnướctrênthếgiớivàViệtNamtrongbốicảnh,điềukiệnpháttriểnkinhtế-
xãhội,mốiliênhệchặtchẽvớinhaucảvềkhônggianvàthờigian.Phươngphápsosánh,đốichiếuđánhgiákháchquanmứcđộápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưcóphùhợpvớiđiềukiệnthựctếởViệtNamhaykhông,đặcbiệtlàthànhphốHàNội,từđóđưaranhữngquanđiểmvềviệcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị;
- Phươngp h á p đ á n h g i á S W O T : p h â n t í c h Điểmmạnh( S t r e n g t
h s ) , Điểmyếu( W e e k n e s s e s ) , C ơ h ộ i( O p p o r t u n i t i e s ) v à T h á c
h t h ức( T h r e a t s ) trongviệcđánhgiátổngquátthựctrạngvàtiềmnăngápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrênđịabànthànhphốHàNội,từđótìmracácgiảiphápnhằmpháthuyđiểmmạnhvàcơhội,khắcphụcđiểmyếuvàquảnlýcáctháchthức,rủirotrongviệcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưphùhợpvớithựctế;
- Phươngp h á p k ế thừa:t h a m k h ảos ửd ụngnhữngk ếtq u ảđ ã đượcnghiêncứu trướcđây vềhìnhthứcđốitáccông tưtrongcôngtrìnhgiaothôngđôthịđểbổsungthêmvàoluậnchứng,vậndụngtrongluậnán.Phươngphápkếthừakhôngphảilàsaochépcácnghiêncứuđãcómàlàlựachọncácsản
Trang 16phẩm,kếtq u ảmộtc ác h k h o a họcđểg óp p h ầnlàmsángtỏn ộid un g, l u ậnchứng,hoànthiệncơsởlýluậnvàthựctiễncủaluậnán.
5 Nộidungnghiêncứu
Nghiêncứuvềhìnhthứcđốitáccôngtưcónhiềucáchtiếpcậnkhácnhautheođặcđiểmriêngvềtínhchấtcôngtrìnhxâydựng,điềukiệnkinhtếxãhội,bộmáyquảnlýNhànước,hợpđồngdựán,quảnlýrủiro,lợinhuậncủadựán, Luậnántậptrungnghiêncứucácnộidungchính:
-Tổngkết,nghiêncứuvàlàmrõkháiniệmvềhìnhthứcđốitáccông
tư;
- Hệthốnghóanhữngvấnđềvềcơsởlýluận,thựctiễnchoviệcứng
dụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaot h ô n g đôthị;
- Lựachọn,ứngdụngmôhìnhđốitáccôngtưphùhợpvớicôngtácquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịtrênđịabànthànhphốHàNội;
- ĐềxuấtmộtsốgiảiphápnhằmứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongthựctếphùhợpvớitừnggiaiđoạnpháttriểncủathànhphốHàNội
6 Ýnghĩakhoahọcvàthựctiễncủađềtàinghiêncứu
Luậnángópphầnbổsungphươngphápluậntrongviệcứngdụnghìnhthứcđốitác côngtưvàoquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiao thôngđôthịnhằmkhaitháchợplývàtốiưuvaitròcủacácbênliênquantronglĩnhvựcgi
ao thông đôthị,gópphầnnângcaohiệuquảđầutưtrong hoạtđộngxâydựng
Nghiêncứuứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưx âydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịtrênđịabànthànhphốHàNộigắnliềnvớinhucầubứcthiếthiệnnaytrongviệcthuhútnguồnlựcđầutư,nângcaochấtlượngvàhiệuquảđầutưxâydựngcôngtrìnhcóýnghĩathựctiễncao
Trang 177 Nhữngđónggópkhoahọcvàđiểmmớicủaluậnán
- Luậnánđãnghiêncứ unhữngđặ c điểmcủaviệchợptácgiữaNhànướcvàTưnhân,sựkhácbiệtgiữahìnhthứcđầutưtruyềnthốngvàđầutưtheohìnhthứcđốitáccôngtưtrêncơsởtìmhiểuthấuđáoquanniệmquốctế,từđóđ ề xuấtđượckh ái
n iệmtổngq u á t n hư ng hàmchứa đầyđủ v à rõn é t nhữngbảnchấtchínhcủahìnhthứcđốitáccôngtư
- Luậnánđãhệthốnghóađượcnhữnglýluậntrongviệcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrêncơsởđúckếtthựctiễnvềnghiêncứukinhnghiệm(thànhcôngvàthấtbại)ápdụnghìnhthứcnàytrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịcủamộtsốnướctrênthếgiới,đặcbiệtlànhữngnướccóđiềukiệnkinhtế, xãhộitươngđồngvớiViệtNam,luậnánphân
tíchđượccácnguyênnhândẫnđếnápdụngthànhcônghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị
- LuậnánkhảosátvàđánhgiákháiquátvềmôitrườngápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịtrênđịabànthànhphốHàNộihiệnnay,từđóđềxuấtnhữngkiếnnghịcụthểđểkhắcphụcnhữngbấtcập,tồntạivềđiềukiệnứngdụnghìnhthứcnàyt r o n g thựctế.Bêncạnhđó,luậnánđềxuấtđược6quanđiểmvà5nguyêntắclàm cơsở,nhấtquántrongquátrìnhthựchiệncácdựánđốitáccôngtư
- Luậnánđềxuấtchitiếtnhữnggiảiphápđồngbộchoviệcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtrongquảnlýđầu
tưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịgắnliềnvớiđiềukiệnthựctiễncủathànhphốHàNội.Luậnángiảiq u y ếtđượcbàitoánthuhútvàsửdụnghiệuquảnguồnlựcđầutư,nângcaochấtlượngquảnlýcôngtrìnhgiaothôngcầubộhànhtrênđịabànthànhphố
Trang 18HàNộiđảmbảosựhàihòagiữalợiíchNhànước,Nhàđầutưvàcộngđồngx ã hội.
8 Kháiniệm,thuậtngữvềhìnhthứcđốitáccôngtƣ
Hiệnnaytrênthếgiớicónhiềunhànghiêncứu,nhàkhoahọctìmhiểuv à đưaracáckháiniệmkhácnhauvềhìnhthứcđốitáccôngtư.Trong
thựctếrấtkhóđểviệcxâydựngmộtđịnhnghĩachínhxác,chuẩnmựcvềhìnhthứcđ
ố itáccôngtưdocáchtiếpcậnvàquanđiểmkhácnhau[40].Kháiniệmhìnht hứcđốitáccôngtưđượcđịnhnghĩakhácnhautheotừnghọcgiả,cơquannhànướcvàtổchứcquốctế,nhưngvềbảnchất,đâylàhìnhthứchợptácgiữaNhànướcvàTưnhântrongquátrìnhxâydựngvàtriểnkhaidựánđầutư,nhằmcungcấpcácdịchvụcôngchoxãhội[28].Mốiquanhệgiữakhuvựcnhànướcvàkhuvựctưnhânđượcxâydựngdựatrênnhữngkhảnăngchuyênmôncủatừngđốitácđểcóthểđápứngđượctốtnhấtnhữngmụctiêuchungcủadựánthôngquasựphânphốihợplýcácnguồnlực,cácrủirovàlợiích
TheohướngdẫncủaBangBritishColumbia,Canadathìhìnhthứcđốit á c côngtưđượchiểulànhữngthỏathuậngiữachínhphủvàcáctổchứctưnhânnhằmmụcđíchcungcấpcơsởhạtầng,tiệnnghichocộngđồngvàcácdịchvụcông.Đặcđiểmcủathỏathuậnnàylàsựchiasẻđầutư,rủiro,tráchnhiệmvàlợiíchgiữacácbênthamgia.Hìnhthứcđốitáccôngtưđượcápd ụngtheonhiềuhìnhthứckhácnhau,nhưngcócácnộidungchínhliênquanđếntàichính,thiếtkế,xâydựng,vậnhànhvàbảotrìcơ sởhạtầngvàdịchvụcông[29]
Hìnhthứcđốitáccôngtưlàmộtthuậtngữchungđểchỉcácmôhìnhhợpt á
c g i ữaN h à n ư ớ c v à T ư n h â n n h ằ mc u n g cấpc á c d ịchv ục ô n g NóthườngđượcthểhiệnbằnghợpđồngthỏathuậntrongđóTưnhânthựchiệnmộtphầntráchnhiệmhoặcchứcnăngcủadịchvụcôngtheocáchchấpnhậncácrủirotrongviệchoànvốnđầutư[44]
Trang 19Ngânh à n g T h ếg i ớiđ ị n h n g h ĩ a v ề h ì n h t h ứcđ ố it á c c ô n g t ư l à v i ệ cchuyểngiaochokhuvựctưnhâncácdựánđầutưmàtheotruyềnthốngdonhànướcđầutưvàvậnhành.Đặcđiểmcủahìnhthứcnàylànhàđầutưtưnhânthôngquadựánnhậntráchnhiệmcungcấpdịchvụvàmộtsốrủiroliênquanđếndựá ns ẽđược
c h u y ểng ia ot ừkh uvựcnhànướ cc h o k hu vựctưnhân.HìnhthứcđốitáccôngtưphảnánhsựhợptáctrongcôngviệcgiữaNhànướcvàTưnhân[74]
nhìnnhậnmốiquanhệđốitáccôngt ư l à c á c t h ỏ at h u ậnhợpt á c rấtđ a d ạ ngg i ữaN
h à nướcv à T ư n h â n T h e o nghĩa rộngthìhìnhthứcđốitáccôngtưbaogồmcácmôhìnhhợptác,làmviệcgiữaNhànướcvàTưnhân,trongđócácbêncùngđónggópnguồnlực,chiasẻrủirođểcungcấpcácchínhsách,dịchvụvàcơsởhạtầng[45].HìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngphổbiếnởVươngquốcAnhdướitêngọilàSángk i ếnt à i c h í n h t ư n h â n ( P F I ) , làthỏat h u ậnm à k h u v ựcn h à n ư ớ c“mua”cácdịchvụtừkhuvựctưnhântrongkhoảngthờigiandàihạn.ĐiềunàybaogồmsựnhượngquyềnthươngmạichonhàđầutưTưnhâncungcấpdịchvụcôngcộng,bắtđầutừviệcđầutưtàisản,khaithác,vậnhànhvàcảd u y trì,nângcaochấtlượngcôngtrình[33]
Bênc ạnhđ ó , Ng ân hà ng Pháttriểnc h â u Á( A D B ) lạic ho r ằngh ì n h thứcđốitáccôngtưlàcácmốiquanhệcóthểcógiữacáctổchứcnhànướcvàtổchứctưnhâncóliênquantronglĩnhvựccơsởhạtầngvàcáclĩnhvựcd ịchv ụk h á c [ 2 6] Trongq u a n hệđ ố itácc ô n g t ư , k h u v ự c t ư n h â n c ó thểthamgiavàobấtkỳhoặctấtcảcáckhâunhưthiếtkế,tàichính,xâydựngvàđiềuhànhcủamộtdịchvụtiệníchcôngcộng,cơsởhạtầng.Xéttrênkhíacạnht ổngt h ể,đ ố i tácc ô n g t ư t ồ nt ạik h i
k h u vựcn h à n ư ớ c( cơq u a n n h à nước)kếthợpvớikhuvựctưnhân(cánhân,nhàhảotâm,tổchứccôngdân,
Trang 20Kháin i ệm“ h ợ p t á c ” thườngđượch i ểul à mốiq u a n h ệgiữah a i b ê n n h ằmđạtđượcmộtmụctiêuchungnào đó.HợptácgiữaNhànướcvàTưnhânphảiđượchiểumộtcáchrõràngđểtránhnhữngmâuthuẫnvềlợiíchcủamỗibên.Thôngthường,luôncósựxungđộtgiữagiátrịlợiích“tốiđa”t ừphíaTưnhânvàmứcđộchấpnhậnđượctheogiátrịđồngtiềntừphíaNhànước[51].Tuynhiên,vớicácđịnhnghĩađượcđềcậpnhưthếnàothìbảnchấtcủađốitáccôngtưlàsửdụngthếmạnhcủamỗibênnhằmhoànthiệndịchvụcôngvàđượcđảmbảobởicácnguyêntắcrõràng,nhữngcamkếttronghợpđ ồng.Việcnàyphảiđảmbảosựcânbằnggiữalợinhuậnvàgiátrịđồngtiềntrongviệcsửdụngdịchvụcôngđượccungcấpbởisựhợptácgiữakhuvựcnhànướcvàkhuvựctưnhân[22]
HiệnnayởViệtNamchưacóvănbảnpháplýnàođưarakháiniệmvềhìnhthứcđốitáccôngtưmàmớichỉgiảithíchtrênkhíacạnhđầutưcủadựán.TheoQuyếtđịnh71/2010/QĐ-
TTgcủaThủtướngChínhphủthì“Đầutưt h e o
hìnhthứcđốitáccông-tưlàviệcNhànướcvàNhàđầutưcùngphốihợpthựchiệnDựánphát
triểnkếtcấuhạtầng,cungcấpdịch
vụcôngtrêncơs ởHợpđồngdựán”.Sau5nămthựchiệnQuychếthíđiểmvềđầutưtheohìnhthứcđ ố it á c c ô ngt ư ,thuậtn g ữn à y đượcđ i ề uc h ỉnhtạiNghịđ ị nhs ố15/2015/NĐ-
CPnhưngvẫnđượcnhìnnhậndướigócđộđầutư,đólà“Đầutưt h e o hìnhthứcđốitáccôngtưlàhìnhthứcđầutưđượcthựchiệntrêncơsởhợpđồnggiữacơquannhànướccóthẩmquyềnvànhàđầutư,doanhnghiệpdự án đểthựchiện,quản
vụcông”[6].VớicáchgiảithíchtronghaivănbảnpháplýtrênmớichỉdừngởmứcđộquảnlýNhànướctheokhíacạnhdựánđầutư,màchưaphảnánhđúngbảnchấtcủasựhợptácgiữaNhànướcvàTưnhân.Hìnhthứcđốitác
Trang 21côngtưphảiđượchiểutheođúngnghĩacủamốiquanhệ“đốitác”,trongđób a o gồmtráchnhiệm,nghĩavụ,lợiíchcủacácbênthamgia[83].
30năm)giữakhuvựcnhànướcvàkhuvựctưnhânđểkhuvựctưnhâncungcấpmộtcáchcóhiệuquảcáccôngtrình,dịchvụtronglĩnhvựckếtcấuhạtầngvớichấtlượngcao,giáthànhhợplý.Bảnchấtcủacácdựánthựchiệnt h e o hìnhthứcđốitáccôngtưlàNhànướckhôngchỉđơnthuần“mua”mộtcôngtrìnhdoTưnhânxâydựngmàmuamộtchuỗidịchvụhoặccôngtrìnhtheonhữngđiềukhoảnvàđiềukiệnnhấtđịnhtronghợpđồngdựánđãđượcth ỏathuận[16]
Đốitáccôngtưlàhìnhthứcđầutưthôngquahợpđồngdàihạn(thườnglà20-Trêncơsởnghiêncứucácđặcđiểm,bảnchấtcủasựhợptácgiữaNhànướcvàT
ưnhân,luậnánrútrađượckếtluận:đốitáccôngtưlàhìnhthứcCơquannhànướcvàNh àđầutưtưnhâncùngthựchiệndựánđầutưxâydựngcôngtrìn h hoặccungcấpdị chvục ô n g chox ãhộithôngquacáccam kết,ràngbuộcbằnghợpđồngdựán.Tr
vaitròbìnhđẳng,cùngđónggópnhữngưuđiểm/thếmạnhcủamìnhnhằmthựchiệ nmụctiêucủamìnhvớihiệuquảcaonhất.Trongkhuônkhổcủaluậnán,h ì n h thứcđ
ốitáccôngtưsẽđượcnghiêncứutrênđặcđiểmtậndụngnguồnlựctàichínhcủanhàđầutưtưnhânnhằmgiảmthiểuviệcsửdụngvốnngânsách Nhànước,giảmgánhnặngnợcông,manglạihiệuquảkinhtếđầutưvàlợiíchxãhội.Kháiniệmnàysẽđượcsửdụngxuyênsuốttrongnghiêncứucủaluậnán
Têngọi PublicPrivatePartnership (PPP)đượcdịchratiếngViệtvà
tồntạisongsongvớinhau2thuậtngữphổbiến,đólàđốitáccôngtưvàhợptácc ô n g t ư.CáccáchgọitênnàyvềbảnchấtđềuthểhiệnhìnhthứcsựhợptácgiữaNhànướcv àTưnhân,tuynhiênthuậtngữ“đốitáccôngtư”đượcnhắcđếntrongvănbảnphápl
ýlàQuyếtđịnhsố71/2010/QĐ-TTgvàNghịđịnhsố
Trang 2215/2015/NĐ-CPdovậyluậnánsửdụngtên“đốitáccôngtư”đểnghiêncứuv à phântíchxuyênsuốtt
rongluậnán
TheoBộtừđiểnbáchkhoaViệtNam(2011),từ“hìnhthức”chỉcáchthểhiện,cáchtiếnhànhmộthoạtđộngnhằmmộtmụcđíchcụthể,còntừ“môh ì n h ” chỉhìnhtháithunhỏ,môphỏngcấutạođặctrưngchủyếucủamộtđốitượng[13].Dovậy,trongluận
vănsửdụngthuậtngữ“hìnhthứcđốitáccôngt ư ” nhằmp hảná nh sựhợptác g i ữaNhà nướcvàT ư nhântro ng vi ệ ccùngthựchiệndựánđầutưxâydựngcôngtrìnhhoặccungcấpdịchvụcôngchoxãhội.Hìnhthứchợptácnàyđượcthểhiệndướinhiềumôhìnhkhácnhau.T h u ậtngữ“môhìnhđốitáccôngtư”đượchiểuởphạmvihẹp,phảnánhđặcđi ểmcủasựhợptácgiữaNhànướcvàTưnhân,nhưlàmôhìnhBOT,BTO,BTL,BLT,BOO,BT,O&M
9 Cấutrúccủaluậnán
NgoàiPhầnMởđầu,Kếtluận,Kiếnnghịvàcácphụlụcnghiêncứu,n ộidungcủaLuậná n g ồm3c h ư ơ n g n g h i ê n cứ uc h í n h đượccấut r ú c t h e o trình tựnhưsau:
Trang 23Sựxuấthiệncủathuậtngữ“đốitáccôngtư”đượcbắtnguồntừviệck h u vựcnhànướcvàkhuvựctưnhâncùngtàitrợtàichínhchocácchươngtrìnhgiáodụctừnhữngnăm1950tạiHoaKỳ[75,80].Sauđó,thuậtngữnàyđượcápdụngtrong cácdịchvụđô thịvà đếnthậpniên1960thìđượ cmởrộngđốivớidựánquyhoạch,cảitạocáccôngtrìnhđôthị.Kểtừnhữngnăm1980,thuậtngữ“đốitáccôngtư”dầnđượcphổbiếnởnhiềunướctronglĩnhvựchạtầngđôthịvàtrêncơsởsựhợptácgiữaNhànướcvàTưnhânđểcùngxâydựnghạtầnghoặccungcấpcácdịchvụxãhội.ỞChâuÂu,hìnhthứcđốitácc ô n g t ư đ ư ợ ck h ởin g u ồnt ừk h á i n i ệmv ềt à i c h í n h t ư n
h â n ( P r i v a t e Finance)vàonăm1979củaĐảngBảothủdướisựđiềuhànhcủaThủtướng
Trang 24MargaretThatcherởVươngquốcAnh,khiChínhphủtáicơcấubộmáyquảnl ýnhànướcđểđẩymạnhyếutốthịtrườngtronglĩnhvựcquảnlýcông[56].T h e o đó,tàichínhtưnhânđượcápdụngchủyếuđốivớicácdoanhnghiệpnhànướcvàchínhquyềnđịaphươngvớiquanđiểmsửdụngnguồnlựctàichínhcủadoanhnghiệptưnhântronglĩnhvựccông.
1.1.2 Sựkhácnhaugiữahìnhthứcđầutưtruyềnthốngvàđốitáccôngtư
Tronghìnhthứcđầutưtruyề nthống(ĐTTT)thìnhà nướcthựchiệntoànbộcácphầnviệccủadựán:thuxếpnguồnvốn(ngânsáchnhànước),xâydựngcôngtrình,quảnlý,vậnhànhvàchịumọirủirotrongsuốtvòngđờidựánvớimụctiêuđầutưlàansinhxãhội.Trườnghợpnhàđầutưtưnhânthamgiađầutưtoànbộ(100%vốntưnhân)vàchịumọirủirotrongquátrìnhthựchiệnthìđượcxemlàhìnhthứctưnhânhóa.HìnhthứcđốitáccôngtưlàcáchìnhthứcđầutưởgiữacủahìnhthứcĐTTTvàtưnhânhóa,trongđóthểhiệnsựhợptácgiữanhànướcvàtưnhân,mỗibênđềuđónggópnguồnlựcvàthếmạnhcủamìnhtrongviệcđạtđượcmụctiêucủadựán(hình1.1)
Hình1.1:Cáchìnhthứchợptáctrongđốitáccôngtư
Nguồn:[42],[57]vàtổnghợpcủatácgiả
Trang 25Kế hoạch Xây dựngXây dựng
Xây dựng
Vận hành, giám sát Vận hành, giám sát
Quản lý Vận hành, giám sát
Trang 26Khôngvượ
t chiphí
dự kiến đầu tư xâydựngcô ngtrình
Thanh toán
theomứcđộsử dụng
Thanh toán theo sự sẵn có
của tiện ích
đầutư xâydựngcông trình, màNhànướcchỉtham
giagópvốnhoặcthanhtoánchiphíchonhàđầutưtùytheosảnphẩmcủadựán(hình1.3).Hìnhthứcđầutưtruyềnthống
Giai đoạnxây dựng
Trang 27HìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngphổbiếntrênthếgiớituynhiênởViệtNamhìnhthứcnàymớiđangởgiaiđoạnđầusơkhai.Saukhithốngnhấtđấtnướcnăm1975,nềnkinhtếViệtNampháttriểntheomôhìnhkinhtếtậptrungvớivaitròchủđạolàkhuvựckinhtếnhànước.Từnăm1986,khiĐảngvàNhànướcthựchiệnchínhsách“Đổimới”,vaitròcủakhuvựckinhtếtư nhân mới được khẳngđịnhvàdầndầnđóngvaitròquantrọng
trongnềnkinhtế.Việckhuyếnkhíchkhuvựctưnhân(ngoàinhànước) thamgiađầutưxâydựnglầnđầuđượcxuấthiệntrongCươnglĩnhxâydựngđấtnướcnăm1991vàsauđóđượccụthểhóatrongLuậtĐầutưnướcngoàitạiViệtNam(năm1996),LuậtĐầutư (nă m 2005)theoc á c hìnhthứcBOT,B TO ,B T Kháiniệm về hình thứcđối táccông tưmớiđượcđềcậpđến vàinămgầnđâyvàđược chínhthức thừanhận khiThủ tướngChínhphủbanhànhQuychếthíđiểmđầutưtheohìnhthứcđốitáccôngtư(Quyếtđịnhsố71/2010/QĐ-
TTgngày9/11/2010).Đâylàbướckhởiđầuquantrọng,làđộnglựctạorabướcđộtphámớiđểpháttriểncơsởhạtầng,đặcbiệtlàlĩnhvựcgiaothôngđôthịởnướcta
1.2 Tìnhhìnhápdụnghìnhthứcđốitáccôngtƣtrênthếgiới
Nhiềunướctrênthếgiớiđãápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưnhưlàmộtgi
bùđắpkhoảnthiếuhụtvốnđầutưxâydựngvànângcaochấtlượngquảnlýcơsởhạtầnggiaothôngđôthị.Chínhphủcácnướcđ ã thànhlậpcáccơquanquảnlýchuyêntrách,hoànthiệnhànhlangpháplývàbanhànhcácquyđịnhđểthuhútvốnđầutư,sửdụnghiệuquảnguồnlựccủakhuvựckinhtếtưnhân
1.2.1 Cácnướcpháttriển
1.2.1.1 Mỹ
HìnhthứcđốitáccôngtưđượcbắtđầuápdụngtạiMỹtừnhữngnăm1 9 5 0 tronglĩnhvựcgiáodục,sauđómởrộngsanglĩnhvựcxâydựngvàđóng
Trang 28vaitròquantrọngtrongviệcđầutưxâydựng,vậnhànhcáccôngtrìnhgiaot h ô n gđôthịtạiMỹ[75].Trướcđây,hìnhthứcđốitáccôngtưchỉđượcápdụngđốivớicácdựánxâydựngcôngtrìnhmới,nhưngdầndầnChínhphủMỹđãmởrộngphạmviđốivớicáccôngtrìnhhiệncónhằmtậndụngnguồnlựctàichính,kinhnghiệmquảnlýcủanhàđầutưtưnhânđểnângcaohiệuquảsửdụngcôngtrình[38].QuanđiểmápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtạiMỹlàdựatrêntínhhiệuquảcủadựánvànănglựccủanhàđầutưtưnhânthôngquacácgiaiđoạnxétduyệtnghiêmngặtvàđấuthầucạnhtranh.
TheosốliệucủaTạpchíTàichínhcông,tronggiaiđoạn1989-2011có104dựáncôngtrìnhgiaothôngđượcthựchiệntheohìnhthứcđốitáccôngtưtrêntoànnướcMỹvớitổnggiátrịđầutưkhoảng214tỷUSD,trongđóphầnlớnlàcáccôngtrìnhgiaothôngđôthị,nhưcôngtrìnhcầu,đườnggiaothôngcóthuphí,hầmchui(hình1.4)
Hình1.4:DựáncôngtrìnhgiaothôngtheohìnhthứcđốitáccôngtưtạiMỹ
Nguồn:[35,89]
Từhình vẽcho thấysốlượngcácdựánđượcáp dụng hìnhthứcđốitácc ô n g tư theo từngnăm khôngnhiều, tuynhiên giátrịđầutưlạitươngđốilớn
Trang 29Ngoạitrừnăm1990và1992làkhôngcódựánthìtrungbìnhmỗinămcókhoảng4-6dựáncôngtrìnhgiaothôngđượcthựchiệntheo hìnhthứcđốitáccông tưvới
dựán.Sốlượngc á c côngtrìnhgiaothôngđượcápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưngàymộtp hổbiếnởMỹlàdonhucầuvốnđầutưxâydựngtươngđốilớn,chínhsáchthu hút đầu tư thiếtthực và trên hết làsựhiệuquảtrong việcđầutư,khaithácsửdụngcôngtrìnhcủanhàđầutưtư
nhân[23,49].Hìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngkháđadạngvớicácmôhìnhhợpđồngkhácnhautùytheođặcđiểmcủac ô n g t r ì n h , n h ư l à D B ,DBOM,D B
O T , B O T , O & M T h ô n g thường,đ ố ivớicácd ựá n c ó k h ản ă n g t h u p h í thìt h ự ch i ệnt h e o m ô h ì n h DBOM,BOTđểđảmbảothuhồivốnđầutưcủanhàđầutưtưnhân,đốivớicáccôngtrìnhkhôngthuphíthìthườngápdụngmôhìnhDB,O&M[52]
Môitrườngđầu tưvàđiều kiện ápdụng hình thứcđốitáccôngtưtrongcáccôngtrìnhgiaothôngở MỹcórấtnhiềuthuậnlợivềchínhsáchvàbộmáyquảnlýởcấpNhànướcvàBang.Chínhphủbanhànhcácđạoluậtvàhướngdẫnchung,nhưBộchínhsáchhướngdẫnviệcápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtronglĩnhvựcgiaothôngđườngbộ.ỞcấpBang,đếnthờiđiểmtháng
1/2013,đãcó 33Bangbanhànhcácchínhsáchvà hướngdẫnliênquanđếnhìnhthứcđốitáccôngtư.Theođóquyđịnh,NhàđầutưtưnhâncóthểhợptáccùngNhànước,thamgiadựánđốitáccôngtưtrongtừnggiaiđoạnnhưquyhoạch,thiếtkế,xâydựng,vậnhànhvàbảodưỡngcáccôngtrìnhgiaot h ô n g [89].HiệnnayởMỹcóbađơnvịchínhliênquantrựctiếpđếnviệcápd ụnghìnhth ứcđối tá
c côngt ư tro ng l ĩ n h vự cgiaoth ôn g đ ô t h ị làỦyb an đườngcaotốcliênbang(FHA),Vănphònghợptácquốcgia(DOS-
GP)vàHộiđồngquốcgiavềđốitáccôngtư(NCPPP).Các đơnvịnàyđềuc
ós ựphốihợpchặtc h ẽv ớin h a u t r o n g v i ệct h ú c đ ẩ yá p dụnghìnht h ứcđ ố it á c côngtưtronglĩnhvựcgiaothôngđôthịtrêntoànnướcMỹ[90]
Trang 301.2.1.2 Canada
HìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngởCanadatừcuốinhữngnăm1 9 8 0 vàngàycàngpháttriểntrongcáclĩnhvựchạtầngcơsở,nhưlàgiaothông,y tế,
g i á o dục,
[ 7 0 ] S ốliệuthốngk ê đ ế nt h á n g 1/2015c h o t h ấyCanadađãthựchiện223dựánđốitáccôngtưvớitổngvốnđầutưlà72,7tỷđ ô laMỹ,trongđócó128dựánđangvậnhành,49dựánđangxâydựngvà46dựánđanghoànthiệncácthủtụcđểbắtđầuthựchiện[53,84]
Lĩnhvựccôngtrìnhgiaothôngđượcápdụngkháphổbiếnvới50dựán(chiếm22,4%vềsốlượng)vớitổngmứcđầutưlà31,7tỷđôlaMỹ(chiếm43,68%vềgiátrị).Cácdựánđượcthựchiệntheonhiềumôhìnhkhácnhau,tậptrungchủyếutạicácbangOntario,BritishColumbia,Alberta(Bảng1.1)
Trang 31Quốc hội
Ủy ban giám sát
Ủy ban PPP Liên Bang
Ủy ban PPP địa phương
Transit).Hìnht h ứcđ ố i t á c c ô n g t ư đ ư ợ ct h ựch i ệnc h ủy ếut h e o môh ì n h DBFMO,DBFM, trongđóphổbiếnnhấtlàhìnhthứcDBFMO.Chínhsáchp h á p l ý ởCanadaq u y đ ị n h N h à n ư ớ cg i ữquyềns ởhữucôngt r ì n h , không chuyểngiaoquyềnnàychoTưnhân,trừnhữngtrườnghợpđặcthù,cábiệt[2],
[30].Tùytheotừngtrườnghợpvàdựáncụthểmàviệcquảnlý,vậnhànhcôngtrìnhcóthểđượcgiaochoNhàđầutưtưnhânthựchiện
côngtư,ChínhphủCanadathànhlậpcáccơquanchuyênmôn,phụtráchtrựctiếptrêncảnước.Mặcdùdựánđốitáccôngtưđầutiênđượcápdụngtừnăm1988(DựánxâydựngNhàgasố3,sânbayPearson),tuynhiênphảiđếnnăm1993,ỦybanPPPLiênBangmớiđượct h à n h lậptạiCanada[30].DướicấpLiênBanglàcácỦybanPPPtạitừngđịaphươngcótráchnhiệmquảnlývàhướngdẫnchitiếtviệcứngdụnghìnhthứcđốitáccôngtư(hình1.5)
Hình1.5:TổchứcbộmáyquảnlýhìnhthứcđốitáccôngtưtạiCanada
Nguồn:[30]
BộtrưởngBộTàichínhlàngườiđứngđầuỦybanPPPLiênbang,cót r á c h nhiệmtrongviệcquảnlý,ápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưtạiCanadavà báocáotìnhhìnhlênQuốchộitheoquyđịnh.ỦybanPPPLiênbang(cấpNhànước)làđơnvịcấpcaonhất,quảnlýchunghìnhthứcđốitáccôngtư,dướiđ ó làc á c đ ơ n vịPPPcấp
đ ị a p h ư ơ n g , n h ư l à InfrastructureO n t a r i o , PartnershipsB r i t i s h Columbia,A l b e r t a I n f r a s t r u c t u r e , … Ủ yb a n PPPL i ê n
Trang 32TạiCanada,hìnhthứcđốitáccôngtưđượchiểulàphươngthứcđầutưdựánmàNhànướcđưarađầubài,Tưnhânđềxuấtgiảiphápvàhợptácvớinhauthôngq u a hợpđ ồ ngnhằmt h ựch i ệnd ựánt r ê n c ơ s ở c h i a s ẻt r á c h nhiệm,rủiro[28].Cácnhàđầutưtưnhâncóquymôlớnhoặcnhỏ(theothếmạnh,khảnăngvàhiệuquảcủatừngcôngviệc)đềucóthểthamgiadựánmiễnlàđảmbảocáctiêuchuẩnkỹthuật.HệthốngphápluậttạiCanadađảmb ảocácdựánđốitáccôngtưcóthôngtinminhbạch,côngkhai,môitrườngcạnhtranhlànhmạnhchocácnhàđầutưnhằmthựchiệnđượchợpđồngvàxâydựngdựántốt.Hơnnữa việc thựchiệndựántheohình thứcđốitáccôngtưcóchiphíthấphơnđầutưtheophươngthứctruyềnthốngvàcóthểtạotốiđahóalợinhuậnchocácbênthamgiathôngquađấuthầucạnhtranh.Rủirosẽđượccácbênđốitácchiasẻvàviệcgiámsát,thẩmtracủaNhànướcsẽđơngiảnhơndocácNhàthầucùngchịurủironênhọphảicótráchnhiệmvớid ựán[28],[29]
1.2.1.3 Vương qu ố c Anh
Hìnhthứcđốitáccôngtư(haycòngọilàSángkiếntàichínhtưnhân)đượcápdụngtạiVươngquốcAnhdoNhànướcthiếuhụtnguồnvốnđầutưv à yêucầucảithiệnhiệuquảđầutưcôngnhằmtăngcườngsựcạnhtranh,chấtl ư ợ ngd ịchv ục
ô n g T r o n g g i a i đ o ạ n1 9 7 0
-1990,ngâns á c h n h à nướcdànhc h o p h á t t r i ểnd ịchv ụcôngở Vươngq u ố cAnh
b ịsuyg i ảmn g h i ê m trọng,nguồnvốnđầutưcholĩnhvựcnàythấphơnsovớicácnướcthuộcnềnk in h tếG7.Tỷlệgiữavốnđầutưvàodịchvụcôngvàtổngsảnphẩmquốcn ộibìnhquângiảmkhoảng15%sovớinămtrướcvàchỉchiếm0,6%GDP[45].Trướctìnhhìnhđó,đểđảmbảonhucầupháttriểnvànângcaohiệuquả
Trang 33TheosốliệuthốngkêcủaKhobạcHoànggiaAnh(HMTreasury)chothấysựthamgiamạnhmẽcủatưnhântrongviệcđầutưvàolĩnhvựcdịchvụcôngtạiVươngquốcAnh.Tổngvốnđầutưcủakhuvựctưnhânđãtăngtừ1,08tỷbảngAnhnăm1996lênđến7,15tỷbảngAnhnăm2006(khoảng6,7lần).Trungbìnhtronggiaiđoạn1995-
2011,mỗinămcácnhàđầutưtưnhânđãđầutưkhoảng3,14tỷbảngAnhtronglĩnhvựcdịchvụcông(hình1.6)
Hình1.6:DựánđốitáccôngtưtạiVươngquốcAnh,giaiđoạn1995-2011
Nguồn:[45]
TheoFICCI(2012),VươngquốcAnhđãthựchiện698dựánđốitáccôngtưtrongnhiềulĩnhvựckhácnhau,nhưcôngtrìnhgiaothông,giáodục,ytế,quốcphòng,nhàởxãhộivàcôngnghệthôngtin[41].SốliệutổngkếtcủaKhobạcHoànggi
táccôngtưđượcthựchiệnđúngtiếnđộvàkhôngvượt giátrịtổngmứcđầutư Vương
Trang 34quốcAnhlàmộttrongnhữngnướcápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưthànhcôngtrongcácdựánđầutưxâydựngcôngtrìnhvànhiềunướctrênthếgiớiđ an gcốgắnghọctậpmôhìnhcủaVươngquốcAnh[45].
Giátrịcácdựánđốitáccôngtưchiếm11%trongtổngđầutưcôngởAnh,trongđóphổbiếnlàlĩnhvựccôngtrìnhgiaothôngvàmôitrường.Cácdựánđốitáccôngtưtrongđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngchỉchiếmc ó 6,8%vềsốlượngnhưnggiátrịđầutưlạichiếmđến46,2%,điềuđóchothấyđâyđềulàcácdựáncóquymôvàvốnđầutưlớn,nhưDựánđườnghầmLondon-
Jubilee,đườngNorthern&Piccadillycógiátrịđầutưlà5,49tỷb ảngAnh,DựánđườnghầmLondon-Bakerloo,đườngCentral-
Victoriacóg i á trịđầutưlà4,59tỷbảngAnh,…[90]
TạiVươngquốcAnh,dựánđốitáccôngtưtrongđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngsẽgópphầncảithiệntínhminhbạchvềchiphí,chấtlượngdựánsovớihìnhthứcđầutưtruyềnthốngdoChínhphủđãbanhànhnhiềuchínhsáchnhằmđảmbảohiệuquảđầutưtrongdựán[45],nhưlàBộHợpđồngmẫuthựchiệndựántheohìnhthứcđốitáccôngtư,Hướngdẫnđánhgiáhiệuquảđầutư, lànhữngtàiliệuquantrọngđểápdụngthànhcônghìnht h ứcđốitáccôngtư.Cóthểnói,VươngquốcAnhlàquốcgiađứngđầuchâuÂuvềthựchiệndựántheohìnhthứcđốitáccôngtưtrongcungcấpdịchvụcông[19].MụcđíchchínhcủachínhphủAnhchoápdụnghìnhthứcđốitáccôngtưlànhằmthuhútnguồnvốntưnhânhỗtrợchongânsáchcủachínhphủvà lựa chọnnhững dựánđối tác công tưnếutạora giátrịhiệu quảđầutưvượttrộisovớihìnhthứcđầutưtruyềnthống[79]
1.2.1.4 HàLan
Kháiniệmhìnhthứcđốitáccôngtưđượcchínhthứcnhắcđếntrongvănbảnpháp
luậttạiHàLantừnăm1986khithànhlậpLiênminhĐảngcầmquyềnvớichủtrương“HìnhthứchợptácNhànước-TưNhânsẽđượcthiết
Trang 35lậpgiữachínhquyềnđịaphương(nếucầnthiếtsẽbaogồmcảchínhquyềnt r u n g ương)vànhàđầutưtrong/
ngoàinướcnhằmtăngcườngkhảnăngđầutưtronglĩnhvựctáicấutrúcđôthị”[39].Năm1989,LiênminhĐảngDânc h ủvàĐảngBảo thủđãthỏathuậnthànhlậpTrungtâmPPPđểsoạnthảocácc h í n h sáchliênquanđếnhìnhthứcđốitáccôngtư,hợptácchặtchẽgiữacácBộ,ngànhvàhỗtrợcácdựánđối táccôngtưcụthể.Tuynhiên, đếnnăm1999,ChínhphủHàLanmớithànhlậpTrungtâmkiếnthứcđốitáccôngtư(PPP-
KC)trựcthuộcBộTàichínhnhằmphổbiếnkiếnthức,tưvấnchoNhànướcvàTưnhântrongviệcthựchiệndựántheohìnhthứcđốitáccôngtư
HìnhthứcđốitáccôngtưápdụngtạiHàLanđượccăncứtrêncơsởtínhh iệuq u ảđầut ư v à k i n h n g h i ệmquảnl ý c ủan h à đ ầ u t ư t ưn h â n chứkhôngphảilýdothiếuhụtnguồnvốnđầutưxâydựngnhưởcácnướckhác[32].NgânsáchtàichínhcủaHàLanởtrạngtháithặngdưnêncácdựánđốit á c c ô n g t ư c h ỉ đượcá p d ụngt
r o n g trườngh ợpn h à đ ầ u t ư t ư n h â n c ó thểmanglạihiệuquảđầutưtốthơn,khảnăngquảnlýdựántốthơnsovớiNhànước.Cácdựánđốitáccôngtưtronglĩnhvựchạtầngđôthịđượcápdụngp h ổbiếnnhất(chiếm54%sốlượngcácdựán)vàphầnlớnđềutiếtkiệmchip h í từ2-
16%sovớihìnhthứcđầutưtruyềnthống[39],nhưcácdựánđườngsắtgiaothôngđốingoạiHSL-IP,tuyếnđườnggiaothôngA59,N31,
TheoquyđịnhtạiHàLan,cácdựánđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịsẽđượcTrungtâmkiếnthứcđốitáccôngtưsẽphântích,đánhgiásơbộđểsosánhtínhhiệuquảkinhtế-
xãhộitheohaiphươngán:đầutưtruyềnthốngvàđốitáccôngtư
Phươngphápsosánhgiátrịđồngtiền“Valueformoney-VFM”đượcápdụngtrướckhiđấuthầuđểcungcấpthôngtinchocơquannhànướccóthẩmquyềnkhiđưaraquyếtđịnhvềviệclựachọnmôhìnhthựchiệndựán.Chỉphươngánnàocóhiệuquảtốthơnmớiđượcđưarađấuthầuđểlựachọnnhàđầutưtưnhânphùhợpthựchiện.Saukhi
Trang 36xácđịnhđượcnhàđầutư,quátrìnhphântíchđánhgiáhiệuquảdựánđượclặplạikhiquymô,chỉtiêukinhtếkỹthuậtcủadựánđượcđềxuấtchitiếtbởin hàđầutưtưnhân[32],[62].
1.2.2.Cácnướcđangpháttriển
1.2.2.1 TrungQuố c
HìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngởTrungQuốctừnhữngnăm1980nhằmthuhútnguồnvốnđầutưcủakhuvựckinhtếtưnhân,giảmgánhnặngtàichínhtừngânsáchtrongviệcquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhkhinhucầuvềtàichínhđểđầutưxâydựngcáccôngtrìnhhạtầngkỹthuậtvượtq u á khảnăngcủangânsáchnhànước.HìnhthứcđốitáccôngtưđượcpháttriểnởTrungQuốctheo2giaiđoạn[31]:
+Tronggiaiđoạn1980-1999,hìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngphổbiếntạinhiềuđịaphươngvàđónggópđángkểvàosựpháttriểncáccôngtrìnhhạtầngkỹthuậtđôthị.Nhiềudựánvềnănglượng,lĩnhvựccấpthoátnướcđượcthựchiệntheohìnhthứcđốitáccôngtư,nhưDựánđiệnLaibinB,DựánnướcChengdu,DựánđiệnChangsha,…
Tạithờiđiểmnày,cácdựánđốitáccôngtưđượcsựủnghộlớntừChínhphủvìnhữngưuđiểmvềgiảmnhẹgánhnặngtàichính,thuhútnguồnvốnđầutư,pháttriểnnhanhhệthốngcôngtrìnhgiaothôngđôthị.Tuynhiêndohànhlangpháplýchưađầyđủnênvẫncònnhiềubấtcậptrongquátrìnhthựchiện,nhiềudựánmanglạilợiíchkinhtếchoNhàđầutưtưnhânnhưnglạithiệthạichoNhànước.Nhìnchung,cácdựá nđ ối táccôngtư đượcápd ụngkh áphổbiếnở TrungQuốcvìc ó nhiềulợithếvềưuđãiđầutưchoNhàđầutưtưnhânthamgiadựán[55]
Trang 371997,nhưngkhiChínhphủhạnchếđầutưthìsốlượngdựángiảmdầnvàtăngtrởlạivàonăm2000khinhiềuvănbảnphápl u ậtquảnlýđầutưxâydựngtheohìnhthứcđốitáccôngtưđượcbanhành.Các dựánđốitác côngtưthườngđượcápdụngphổbiếntrongcác công trìnhgiaothôngđôthịnhưđườnggiaothông,đườngsắt,cảngbiển,sânbayvàcách ạtầngcơbảnnhưcấpnước,cấpđiện,môitrườngvàkhíđốt
Trang 38Trướcđây,cácdựánđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthị(baogồmxâydựng,khaithácvậnhành,duytubảodưỡng)tạiTrungQuốcđượct h ựchiệnthông
quacácdoanhnghiệp Nhà nước bằngnguồnvốnngânsáchởcác cấpkhácnhauhoặcvốnvaytừcácngânhàngNhànước.Tuynhiêncáchthứcnàythườnghoạtđộngkémhiệuquả,lựachọnNhàthầuxâydựngkhôngminhbạchdẫnđếncácchiphíđầutưxâydựngtốnkém,lãngphí,chấtlượngcôngtrìnhthấp[55].Dovậy,Chínhphủquyếtđịnhchuyểnđổimôhìnhđầut ư truyềnthốngsangđốitáccôngtưvàđãmanglạinhữngđộtphátrongviệcquảnlýđầutưxâydựngcôngtrìnhgiaothôngđôthịởTrungQuốc.T ù y theođặcđiểmcủatừngdựánđốitáccôngtưmàcơchếquảnlýđầutưxâydựng,phânbổtráchnhiệm,rủirovàvậnhànhdựánlàkhácnhau.Đốivớilĩnhvựccôngtrìnhgiaothôngđôthị,hìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngtheo3môhìnhBOT,BTvàTOTlàchủyếu[65].HìnhthứcBOT,BTthườngđượcápdụngđốivớicácdựánxâydựngmới,hìnhthứcTOTđượcápdụngv ớ
icácdựánđãcóvàNhàđầutưtưnhânchỉthamgiavậnhànhvàbảotrìdựán.CơcấutàichínhdựánhạtầnggiaothôngtheohìnhthứcđốitáccôngtưcủaTrungQuốcđượcquyđịnhgồm3nguồnvốn:vốnngânsách(30%),vốnvay(60
%)vàvốntưnhân(10%).Trong30%vốnngânsáchthì10%từch ín hquyềntrungương,20%từchínhquyềnđịaphươngnơithựchiệndựán;vốnvayđượcNhàđầutưtưnhânvaytừngânhàngthuộcsởhữuNhànước[7 2] Trongnhiềutrườnghợpđặcbiệt,nguồnvốncóthểbaogồmvốnđầutưtrựctiếptừnướcngoài,nhưlàcáckhoảnvaycủaNgânhàngThếgiới(WB),N g â n hàngPháttriểnChâuÁ(ADB)
1.2.2.2 Ấn Độ
Đểđápứngyêucầuduytrìtốcđộtăngtrưởngkinhtếvànângcaonănglựccạnhtranh,ChínhphủẤnĐộcầnlượngvốnđầutưxâydựngcơsởhạtầnggiaothôngrấtlớnvàvượtquákhảnăngngânsáchnhànước.Trongkhi
Trang 39bùđắpchokhoảnthiếuhụtvốnđầutưx ây d ự ng.Tron g g i a i đ oạ
n2007-2012,ngânsáchn h à nướcchỉcungcấpđượckhoảng70%vốnđầutưcơsởhạtầngquốcgia,30%cònlại(khoảng150tỷUSD)đượchuyđộngtừkhuvựctưnhân[41]
Hìnhthứcđốitáccôngtưđượcápdụngtừnhữngnăm
1990tạiẤnĐộ,tậptrungtạicáclĩnhvựchạtầngthenchốt,nhưcôngtrìnhgiaothôngđôthị,yt ế,n ă n g lượngv à c á c c h ư ơ n g t r ì n h p h á t t r i ể n đ ô thị,
[41].Đếntháng7 / 2 0 1 1 , ẤnĐộcó758dựánđốitáccôngtưởcáclĩnhvựcvớitổnggiátrịđầutưkhoảng3,83tỷRupees[81],nhưhình1.8
74triệuUSD)và7,7%cácdựáncótổngvốnđ ầ u tưthấphơn250tỷrupee[52].Hầuhếtcácdựánđốitáccôngtưđềuđược
Trang 40Hiệnnay,Chính phủẤnĐộđãthànhlậpmộtsốđơnvịquảnlýnhànướcchuyêntráchvềhìnhthứcđốitáccôngtư,nhưỦybancơsởhạtầng(C OI), B
vàcácchínhsáchhỗtrợ,hướngdẫnthựchiệndựántheohìnhthứcđốitáccôngtư,Chínhsáchq u ốcg i a v ềđốit á c c ô n g t ư , H ư ớ ngd ẫnx â y d ựng,t h ẩmđ ị nhv à p h ê duyệtdựánđốitáccôngtưvàHồsơmẫudựánPPP[81]
1.2.2.3 Malaysia
ChínhphủMalaysiaxácđịnhh ìn hthứcđốitác côngt ưlàmộttr on g nhữngcôngcụchủđạotrongchínhsáchpháttriển
kinhtếtừnăm1983.Thựchiệnchiếnlượcđó,Chínhphủđãbanhànhđịnhhướngvềhợptácvớikhuv ựckinhtếtưnhânvàonăm1985,trongđónêurõmụctiêu,phươngphápvàcáchthứctriểnkhai.Nhànướcsẽdầndầnrútkhỏiviệcđầutưxâydựngvàvậnhànhcơsởhạtầngmàthayvàođólàtậptrungvàoviệcthiếtlậpnênmộtmôitrườngthuậnlợiđểtạođiềukiệnchosựthamgiacủakhuvựckinhtếtưnhân[22].Chínhphủchủđộngpháttriểnquanđiểmhợptácvớikhuvựckinhtếtưnhântheohìnhthứcđốitáccôngtưtrongviệcđầutư,cấpvốnchocácdựánhạtầngcơsở.Sựđónggóptàichínhvàcáchquảnlýdựánhiệuquảvớinhữngkỹthuậttiêntiếnsẽgiúpchocácnhàđầutưtưnhânđánhgiátốthơnvềrủirothịtrường,ướclượngđượcnhữngthayđổitrongcung-
cầuvàtừđóđ ưa racácgiảiphápphùhợp,dođólàmtănghiệuquảđầutưvàgiảiphóngáplựcchonguồnvốncủanhànước
Vàon ă m 1 9 8 5 , Ủyb a n Kếhoạcht à i c h í n h (EPU)t r ựct h u ộcV ă nphòngC h í n h p h ủđ ã t h à n h l ậ pBộphậnchứcn ă n g v ề đ ố it á c côngt ư vớinhiệmvụxâydựngcácchiếnlượcvàbanhànhchínhsáchvềhìnhthứcđốit á c côngtư;giámsát và đánhgiácôngtáctriển khaicácdựánđốitáccông tư