Sự thống trị tàn bạo của phong kiến phương Bắc là nguyờn nhõn chớnh dẫn đến cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng.. Hoạt động tìm tòi, mở rộng : - Sưu tầm tư liệu về cụng lao của Hai Bà Trưng đố
Trang 1Ngày soạn: 3/ 1 /2018
Chương III
THỜI Kè BẮC THUỘC VÀ ĐẤU TRANH 9GIÀNH ĐỘC LẬP
Tiết 19: Bài 17 CUỘC KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG (năm 40)
I Mục tiờu bài học
1 Kiến thức :
- Sau thất bại của An Dương Vương, đất nước ta bị phong kiến phương Bắc thống trị
(thời kỡ Bắc thuộc) Sự thống trị tàn bạo của phong kiến phương Bắc là nguyờn nhõn chớnh
dẫn đến cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng được toàn dõn ủng
hộ, thắng lợi nhanh chúng, đất nước giành được độc lập
- Năng lục : Tự học , giải quyết vấn đề , tu duy , hợp tỏc
+ Năng lực thực hành bộ mụn, tỏi hiện sự kiện lịch sử, nhận xột, đỏnh giỏ sự kiện l/s,
nhõn vật tiờu biểu, rỳt ra bài học lịch sử từ sự kiện, hiện tượng lịch sử
- Phẩm chất : Yờu quờ hương ,đất nước ,
II Chuẩn bị
1 Gv : bảng phụ, đồ loại treo tường "Khởi nghĩa Hai Bà Trưng", bản đồ Nam Việt và Âu
Lạc thế kỉ III TCN; Tranh dõn gian về Hai Bà Trưng khởi nghĩa, ảnh về đền thờ Hai Bà ở Hà
Nội, Hà Tõy
2 Hs: Đọc trước bài và trả lời cỏc cõu hỏi trong sgk
III Phương phỏp và kĩ thuật dạy học
1 Phương phỏp: Hoạt động nhúm, dạy học trực quan, luyện tập thực hành, gợi mở- vấn
đáp, pp giải quyết vấn đề, phân tích, tờng thuật, kể chuyện, đánh giá
2 Kĩ thuật: động não,kĩ thuật đặt câu hỏi,…
IV.Tổ chức cỏc hoạt động dạy học
1.Hoạt động khởi động :
* Ổn định tổ chức:
* Kiểm tra bài cũ
* Tổ chức khởi động
- Chơi trò chơi 3 đội lên vẽ sơ đồ bộ máy nhà nớc Âu Lạc thi đội nào vẽ nhanh nhất và
chính xác, đẹp nhất, thời gian tối đa là 2 phút ?
- Gv dẫn dắt vào bài mới
2.Hoạt động hỡnh thành kiến thức mới :
Trang 2Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
1.HĐ 1 : Nước Âu Lạc từ thế kỉ II
TCN đến thế kỉ I cú gỡ đổi thay?
- PP : Hoạt động nhúm , giải quyết
vấn đề, tường thuật, kể chuyện
- KT : chia nhúm , thảo luận nhúm ,
đặt cõu hỏi, trả lời .
- NL: Tự học, giải quyết vấn đề, tư
duy sỏng tạo, hợp tỏc, nhận xột, đỏnh
giỏ
? Sau cuộc khỏng chiến của An
Dương Vương chống Triệu Đà thất
bại, địa giới hành chớnh nước ta cú gỡ
chức bộ máy chõu Giao?
- Đại điện nhúm trỡnh bày, nhúm
Giao Chỉ và Cửu Chõn
- Năm 111 TCN nhà Hỏn thay nhà Triệu :+ Chia nước ta thành 3 quận: Giao Chỉ,Cửu Chõn, Nhật Nam
+ Hợp nhất 3 quận của ta với 6 quận củaTrung Quốc thành chõu Giao
→ Muốn xóa tên nớc ta trên bản đồ và biến nước ta thành quận huyện của TQ
b Tổ chức bộ mỏy chõu Giao
- Đứng đầu chõu là Thứ sử người Hỏn
- Đứng đầu quận là thỏi thỳ coi việc chớnhtrị và đụ uý coi việc quõn sự (đều là ngườiHỏn)
- Đứng đầu huyện là Lạc tướng (ngườiViệt)
Sơ đồ tổ chức bộ mỏy chõu Giao
Trang 3?Nhận xột về cách đặt quan lại cai trị
của nhà Hán ?
?Chớnh sỏch cai trị của nhà Hỏn đối
với nhõn dõn ta như thế nào?
?Em biết gỡ về Thỏi thỳ Tụ Định ?
Tụ Định người Hỏn cử sang nước ta
làm Thỏi thỳ tờn này vụ cựng độc ỏc
tàn bạo khụng chỉ vơ vột cũn đàn ỏp
ntn đến đời sống dõn ta?
* Hoạt động 2 :Cuộc khởi nghĩa
Hai Bà Trưng bựng nổ
- PP : giải quyết vấn đề, tường thuật,
kể chuyện ls
- KT : đặt cõu hỏi, trả lời .
- NL: Tự học, giải quyết vấn đề, tư duy
sỏng tạo, hợp tỏc, nhận xột, đỏnh giỏ
- Cho hs giới thiệu về Hai Bà Trưng
-> Người Hỏn mới chỉ cai trị đến cấp quận Từ huyện trở xuống bộ mỏy như cũ.
c Chớnh sỏch cai trị:
* Kinh tế:
-Bắt dõn ta phải nộp cỏc loại thuế
-Hàng năm phải cống nạp: sừng tờ, ngàvoi, ngọc trai, đồi mồi
- > Kìm hãm sự phát triển kinh tế , đất tatrở nên nghèo nàn lạc hậu
* Văn hóa :
- Bắt dõn ta phải theo phong tục Hỏn
-Đa ngời Hán sang ở lẫn với ta -> Muốn đồng húa dõn ta
=> Đời sống nhân dân ta vụ cựng cực khổ
2 Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng bựng nổ
Chõu Giao (Thứ sử)
Quận (Thỏi thỳ, Đụ uý)
Quận (Thỏi thỳ, Đụ uý) (Thỏi thỳ, Đụ uý)Quận
Huyện (Lạc tướng)
Huyện (Lạc tướng) (Lạc tướng)Huyện
Trang 4?Vỡ sao cuộc khởi nghĩa Hai Bà
Trưng bựng nổ?
?Em hiểu như thế nào về mục tiờu
của cuộc khởi nghĩa?
? Theo em, việc khắp nơi đều kộo
quõn về Mờ Linh núi lờn điều gỡ?
(Cuộc khởi nghĩa chính nghĩa hợp
lòng dân )
- Gv s dụng lử dụng l ợc đồ khởi nghĩa Hai
Bà Trưng giố thiệu chú thích và yêu
cầu HS tờng thuật cuộc khởi nghĩa
Hai Bà Trưng
? Kết quả của cuộc khởi nghĩa ra sao?
? Cuộc khởi nghĩa thắng lợi cú ý
nghĩa gỡ?
- Gv giảng
* Nguyờn nhõn :
- Do chớnh sỏch ỏp bức, búc lột tàn bạocủa nhà Hỏn
- Thi Sỏch chồng Trưng Trắc bị giết hại
→ Hai Bà Trưng đó nổi dậy khởi nghĩa
- Mục tiờu : Rủa mối thự cho nước nhà ,xõy dựng lại sự nghiệp vua Hựng , trả thựcho Thi Sỏch
* Diễn biến ( SGK)
- Mựa xuõn năm 40 (thỏng 3 dương lịch),Hai Bà Trưng đó dựng cờ khởi nghĩa ởHỏt Mụn (Hà Tõy) , đọc là thề
- Tiến quân về Mê linh và làm chủ đợc MêLinh Cổ Loa , Luy Lâu
* Kết quả:
- Tên Thái Thú Tô Định bỏ thành chạy trốn về nước
- Cuộc khởi nghĩa thắng lợi hoàn toàn
* í nghĩa
- Giành độc lập dõn tộc, mở ra thời kỡ mới
3.Hoạt động luyện tập :
?Đất nước và nhõn dõn Âu Lạc dưới thời thuộc Hỏn cú gỡ thay đổi?
? Diễn biến của cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng?
? Em cú suy nghĩ gỡ về nhận xột của Lờ Văn Hưu
4 Hoạt động vận dụng :
- Phỏt biểu cảm nghĩ về Hai Bà Trưng?
5 Hoạt động tìm tòi, mở rộng :
- Sưu tầm tư liệu về cụng lao của Hai Bà Trưng đối với lịch sử dõn tộc
- Học kĩ nội dung bài
-Chuẩn bị bài 18: Trưng Vương và cuộc khỏng chiến chống quõn xõm lược Hỏn
+ Trả lời các câu hỏi trong sgk
+ Hai Bà Trưng đó làm gỡ sau khi giành được độc lập
Trang 5+Cuộc kháng chiến chống xâm lược Hán (42- 43) đã diến ra như thế nào?
===============================
Tuần 21
Ngày soạn: 10 / 1 /2018 Ngày giảng: 17/ 1 /2018
Tiết 20 - Bài 18
TRƯNG VƯƠNG VÀ CUỘC KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC H¸n
I Mục tiêu bài học:
1 KiÕn thøc :
- Sau khi thắng lợi hai bà Trưng đã tiến hành công cuộc xây dựng đất nước và giữ gìnnền độc lập vừa giành được Đó là những việc làm thiết thực đem lại quyền lợi cho nhân dân,tạo nên sức mạnh để tiến hành công cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Hán Cuộckháng chiến chống quân xâm lược Hán (42- 43) nêu bật ý chí bất khuất của nhân dân ta
Trang 6+ Năng lực thực hành bộ mụn, tỏi hiện sự kiện lịch sử, nhận xột, đỏnh giỏ sự kiện l/s,nhõn vật tiờu biểu, rỳt ra bài học lịch sử từ sự kiện, hiện tượng lịch sử.
- Phẩm chất : Yờu quờ hương ,đất nước ,
II Chuẩn bị :
1 Thầy:+ Lược đồ cuộc khỏng chiến chống quõn xõm lược Hỏn
+ Bản đồ cuộc khởi nghĩa hai bà Trưng và khỏng chiến chống Hỏn (42- 43)
2 Trũ : Đọc trước bài 18, vẽ lược đồ H 44…
III Phương phỏp và kĩ thuật dạy học
1 Phương phỏp: dạy học trực quan, luyện tập thực hành, gợi mở- vấn đáp, pp giải quyết vấn
đề, phõn tớch, tường thuật, kể chuyện ls, đỏnh giỏ
2 Kĩ thuật: động nóo , kĩ thuật đặt cõu hỏi, kĩ thuật hỏi và trả lời
IV Tổ chức cỏc hoạt động dạy học
1.Hoạt động khởi động
* Ổn định tổ chức
*Kiểm tra bài cũ
? Cuộc khởi nghĩa hai bà Trưng bựng nổ như thế nào (ng/nhõn, diễn biến,kết quả…)
* Tổ chức khởi động
- Gv cảm nhận về tinh thần chiến đấu chống ngoại xõm của Hai Bà Trưng
- Giới thiệu bài
2.Hoạt động hỡnh thành kiến thức mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
* Hoạt động 1 : Hai Bà Trưng đó làm gỡ
sau khi giành được độc lập.
- PP : giải quyết vấn đề, phõn tớch, tường
thuật, kể chuyện ls, đỏnh giỏ
- KT : đặt cõu hỏi, trả lời .
- NL: Tự học, giải quyết vấn đề, tư duy
Trang 7- Hs thảo luận cặp đôi
?Trưng Trắc được suy tôn làm vua, việc
đó có ý nghĩa như thế nào?
* HĐ2 : Cuộc k/c chống xâm lược Hán
(42- 43) đó diến ra như thế nào?
- PP : giải quyết vấn đề, phân tích, tường
thuật, kể chuyện ls, đánh giá
- KT : đặt câu hỏi, trả lời .
- NL: Tự học, giải quyết vấn đề, tư duy
sáng tạo, hợp tác, nhận xét, đánh giá
?Lực lượng quân Hán được chuẩn bị ntn?
? Em có nx gì về lực lượng và đường tiến
quân của nhà Hán khi sang xl nước ta?
- Mã Viện là tên tướng lão luyện, nổi tiếng
gian ác, lại lắm mưu nhiều kế, quen chinh
chiến ở phương Nam.
- HS quan sát lược đồ cuộc k/c chống quân
xâm lược Hán vµ kªnh chữ SGK
HS thuyết trình diễn biến
quản các huyện)+ Xá thuế 2 năm+ Bãi bỏ luật pháp nhà Hán
→ Thể hiện ý thức độc lập, chủ quyền dân tộc; ổn định đất nước; chuẩn bị đối phó với cuộc xâm lược của nhà Hán.
2.Cuộc kháng chiến chống xâm lược Hán (42- 43) đã diến ra như thế nào?
- Lực lượng quân Hán: 2 vạn quân tinhnhuệ, 2000 xe, thuyền các loại, dân phu ,
- Mã Viện vào nước ta theo 2 đường:
+Quân bộ: Qua quỷ Môn quan, xuốngLục Đầu
+Quân thuỷ: Từ Hải Môn vào sôngBạch Đằng, theo sông Thái Bình, lênLục Đầu.=>hợp lại tại Lãng Bạc
- Hai Bà Trưng kéo lên Lãng Bạc đểnghênh chiến- cuộc chiến ác liệt
- Quân địch đông và mạnh, TrưngVương quyết định lui quân về Cổ Loa-
Mê Linh, địch giáo giết đuổi theo, quân
ta rút về Cẩm Khê, chiến đấu ngoancường
Trang 8?Kết quả của cuộc kháng chiến ntn?
“ Cấm Khê đến lúc hiểm nghèo
Chị em thất thế phải liều với sông”
Kể chuyện Hai Bà Trưng hi sinh
-H 45 và liên hệ “ Kỷ niệm hai bà Trưng
vào ngày 8/3 và ND lập đền thờ”
?Cuộc kháng chiến tuy thất bại song có ý
nghĩa lịch sử như thế nào?
- Tháng 3/ 43 Hai Bà Trưng hi sinh
- Cuộc kháng chiến vẫn tiếp tục đếntháng 11/ 43 mới kết thúc
* Kết quả:
- Cuộc kháng chiến thất bại
- Quân Hán chiếm giữ được Âu Lạc
Hoµn thµnh b¶ng niªn biÓu sau:
- Sưu tầm tư liệu về tình hình nước ta từ thế kỷ I-T.kỷ VI
-Chuẩn bị bài 19 : Từ sau Trưng Vương đến trước Lí Nam Đế
(Từ giữa thế kỷ I đến giữa thế kỷ VI)
+ Trả lời các câu hỏi trong sgk
+Chế độ cai trị của các triều đại PK phương Bắc đối với nước ta từ thế kỷ I-T.kỷ VI
+Tình hình kinh tế của nước ta từ thế kỷ I đến thế kỷ VI có gì thay đổi?
Trang 9(Từ giữa thế kỷ I đến giữa thế kỷ VI)
I.Mục tiờu bài học: HS cần :
- Năng lực : Tự học , giải quyết vấn đề , tư duy , hợp tỏc
+ Năng lực thực hành bộ mụn, tỏi hiện sự kiện lịch sử, nhận xột, đỏnh giỏ sự kiện l/s,nhõn vật tiờu biểu, rỳt ra bài học lịch sử từ sự kiện, hiện tượng lịch sử
- Phẩm chất : Sống trỏch nhiệm, tự tin, tự lập, yờu quờ hương , đất nước ,
II.Chuẩn bị :
1 Thầy: Tham khảo tài liệu
2 Trũ: Đọc trước bài và trả lời cõu hỏi trong sgk
III Phương phỏp và kĩ thuật dạy học
1 Phương phỏp: dạy học trực quan, gợi mở- vấn đỏp, pp giải quyết vấn đề, phõn tớch,
tường thuật, kể chuyện ls
2 Kĩ thuật: động nóo , kĩ thuật đặt cõu hỏi, kĩ thuật hỏi và trả lời
IV Tổ chức cỏc hoạt động dạy học
1.Hoạt động khởi động
* Ổn định tổ chức
*Kiểm tra bài cũ
? Hai Bà Trưng đó làm gỡ sau khi giành được độc lập
? Trỡnh bày cuộc khỏng chiến chống xõm lược Hỏn của nhõn dõn ta (42- 43) ý nghĩa?
* Tổ chức khởi động
- Điều em muốn biết trong tiêt học hôm nay là gì ? hs đa ra những vấn đề liên quan
đến bài học
- Gv dẫn dắt vào bài mới
2.Hoạt động hỡnh thành kiến thức mới
Trang 10Hoạt động của thầy và trò Nôị dung cần đạt
HĐ 1: Chế độ cai trị của cỏc triều đại PK
phương Bắc đối với nước ta từ thế kỷ
? Dựa vào những kiến thức đó học, em hóy
cho biết miền đất Âu Lạc trước đõy bao
gồm những quận nào của chõu Giao?
( Âu lạc cũ bao gồm: Giao Chỉ, Cửu Chõn,
Nhật Nam.)
- Treo sơ đồ bộ mỏy cai trị ở chõu Giao từ
thế kỉ I- thế kỉ VI
? Quan sỏt sơ đồ và cho biết bộ mỏy cai trị ở
chõu Giao từ sau cuộc khởi nghĩa Hai Bà
Trưng cú gỡ khỏc so với trước? Em cú nhận
xột gỡ về sự thay đổi này?
- Chế độ cai trị của cỏc triều đại phong
kiến phương Bắc đối với nhõn dõn ta được
thắt chặt hơn Người Hỏn trực tiếp nắm
quyền đến cấp Huyện.
? Nhà Ngụ đó cú chớnh sỏch gỡ về kinh tế? ?
1 Chế độ cai trị của cỏc triều đại PK phương Bắc đối với nước ta từ thế kỷ I- Thế kỷ VI.
Trang 11Câu 2: Vì sao nhà Hán tiếp tục chủ trương
đưa người Hán sang ở nước ta?
- Gọi đại diên 1 nhóm trình bày
- Nhóm khác nhận xét, bổ sung
- Gv nhận xét chung
? Nhận xét chung về chính sách cai trị của
các triều đại PK phương Bắc đối với nước ta
từ thế kỷ I- Thế kỷ VI?
- Gv giảng: Từ sau thất bại của cuộc kháng
chiến của Hai Bà Trưng, PK phương Bắc
đã thi hành nhiều chính sách hiểm độc
nhằm biến nước ta thành 1 bộ phận của TQ
…xoá bỏ sự tồn tại của nước ta trên bản đồ.
HĐ2: Tình hình kinh tế của nước ta từ
? Những biểu hiện mới trong nông nghiệp
của nước ta thời kì này là gì?
?Trình bày tình hình thủ công nghiệp ở
nước ta từ thế kỉ I- thế kỉ VI?
- Gv giảng theo sgk: nghề rèn sắt với
nhiều loại công cụ và vũ khí bằng sắt….đồ
-> Tàn bạo, hµ kh¾c, đẩy nhân dân lâmvào cảnh khốn cùng
* Văn hóa:
-Tăng cường đưa người Hán sang Giao
Châu
- Bắt dân ta học tiếng Hán, theo luật pháp
và phong tục, tập quán của người Hán
=> Nhằm đồng hoá dân ta, biến nước ta thành quận, huyện của TQ.
Trang 12gốm, các loại vải,
Thảo luận cặp đôi 2p
?Vì sao Nhà Hán giữ độc quyện về sắt?
- Đại diện hs trình bày, hs khác bổ sung
- gv nx, hoàn chỉnh kiến thức
- Sắt là kim loại được sử dụng để sản xuất
ra công cụ lao động và vũ khí chiến đấu Vì
vậy, nhà Hán giữ độc quyền về sắt để hạn
chế phát triển sản xuất ở Giao Châu, hạn
chế được sự chống đối của nhân dân, để
chúng dễ thống trị dân ta hơn…Nhưng do
yêu cầu của cuộc sống và cuộc đấu tranh
giành độc lập cảu nhân dân ta lúc bấy giờ
nên nghề rèn sắt vẫn tiếp tục phát triển với
sự ra đời của nhiều công cụ lao động cũng
- Có trao đổi buôn bán với nước ngoài
- Chính quyền đô hộ giữ độc quyền ngoạithương
=> Kinh tế phát triển nhưng còn lệ thuộc vào TQ.
3.Hoạt động luyện tập :
? Những biểu hiện mới trong nông nghiệp thời kỳ này là gì ?
? Chế độ cai trị của các triều đại PK phương Bắc đối với nước ta từ thế kỷ I- Thế kỷ VI
Trang 13-Trỡnh bày diễn biến của khởi nghĩa trên bản đồ.
-Chuẩn bị bài 20 : Từ sau Trưng Vương
(Từ giữa thế kỷ I đến giữa thế kỷ VI
+ Trả lời cỏc cõu hỏi trong sgk
+Những chuyển biến về xó hội và văn hoỏ ở nước ta ở cỏc thế kỷ I ->VI
+Cuộc khởi nghĩa Bà Triệu (năm 248)
================================
Tuần 23
Ngày soạn: 24 / 1/ 2018 Ngày giảng : 31 / 1/ 2018
Tiết 23 - Bài 20
TỪ SAU TRƯNG VƯƠNG ĐẾN TRƯỚC Lí NAM ĐẾ
(Từ giữa thế kỷ I đến giữa thế kỷ VI ) (tiếp)
- Năng lực : Tự học , giải quyết vấn đề , tư duy , hợp tác, tự chủ
+ Năng lực thực hành bộ mụn, tỏi hiện sự kiện lịch sử, nhận xột, đỏnh giỏ sự kiện l/s,nhõn vật tiờu biểu, rỳt ra bài học lịch sử từ sự kiện, hiện tượng lịch sử
- Phẩm chất : Yêu quê hơng , đất nớc ,tự hào dõn tộc
Trang 14II/ Chuẩn bị :
1 Thầy: Phúng to sơ đồ phõn hoỏ xó hội
2 Trũ: Đọc trước bài và trả lời cõu hỏi trong sgk
III/ Phơng pháp và kĩ thuật dạy học
1 Phương phỏp: dạy học trực quan, luyện tập thực hành, gợi mở- vấn đáp, pp giải quyết vấn
đề, phân tích, tờng thuật, kể chuyện ls, đánh giá
2 Kĩ thuật: động não , kĩ thuật đặt câu hỏi, kĩ thuật hỏi và trả lời
IV Tổ chức các hoạt động dạy học
1.Hoạt đ ộng khởi đ ộng
* Ổn định tổ chức
*Kiểm tra bài cũ
? Chế độ cai trị của PK phương Bắc đối với nước ta từ thế kỷ I đến thế kỷ VI?
* Tổ chức khởi động
- Hs đa ra những vấn đề liên quan đến bài học, cần biết
- Gv dẫn dắt vào bài mới
2.Hoạt động hỡnh thành kiến thức mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
* Hoạt động 3 : Những chuyển biến về xó
hội và văn hoỏ ở nước ta ở cỏc thế kỷ I ->VI.
- PP : Vấn đáp, hoạt động nhóm , giải quyết
vấn đề, kể chuyện,
- KT : chia nhóm , TL nhóm ,đặt câu hỏi.
- NL: Tự học, giải quyết vấn đề, t duy sáng
tạo, hợp tác, nhận xét, đánh giá
Thảo luận nhúm
1.Quan sỏt vào sơ đồ, em hóy cho biết xó hội
nước ta thời Văn Lang - Âu Lạc phõn hoỏ ntn?
- Thời kỡ Văn Lang - Âu Lạc:
+ Xó hội phõn húa thành 3 tầng lớp
thõn phận thấp hốn nhất trong
xó hội, phải hầu
3 Những chuyển biến về xó hội và văn hoỏ ở nước ta ở cỏc thế kỷ I -
>VI.
* Về xó hội