Giáo án Địa lí 6 kì 2 chuẩn năng lực 5 hoạt động mới

2 Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thuyết giảng tích cực; 3 Hình thức tổ chức hoạt động: theo lớp; theo nhóm 4 Phương tiện dạy học: Mẫu khoáng sản 5 Sản phẩm: Học sinh hoàn thành nhiệ

Trang 1

Ngày soạn: 06/01/2020 Tuần 20

Ngày dạy: 09/01/2020 Tiết 20

4 Những năng lực có thể hướng tới.

- Năng lực chung: sử dụng ngôn ngữ, giải quyết vấn đề; tự học; giao tiếp, hợp tác

- Năng lực chuyên biệt: Sử dụng bản đồ, hình vẽ, quan sát, tư duy tổng hợp theo lãnh thổ

II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH

1 Chuẩn bị của GV:

- Thiết bị dạy học: Mẫu vật hộp quặng và khoáng sản

- Học liệu: Giáo án, Sách giáo khoa

2 Chuẩn bị của HS:

- Đọc trước nội dung bài học

- Sưu tầm tranh ảnh về các về các hoạt động kinh tế của con người ở hoang mạc

3 Bảng tham chiếu các mức yêu cầu cần đạt của câu hỏi, bài tập, kiểm tra, đánh giá

Các loại

khoáng sản

Nêu được kháiniệm mỏ nội sinh, ngoại sinh

Kể tên và nêuđược công dụngcủa một số loạikhoáng sản phổbiến

Quan sát và xác định được tên các mẫu khoáng vật

Biết được những biện pháp gì để thay thế các tài nguyên khoáng sản

III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

* Kiểm tra bài cũ (Không kiểm tra)

A KHỞI ĐỘNG

HOẠT ĐỘNG 1 Tình huống xuất phát (mở đầu)

(1) Mục tiêu: Giúp HS nhận biết khái niệm liên quan đến chủ đề

(2) Kĩ thuật dạy học: Động não

Trang 2

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân, nhóm lớp.

(4) Phương tiện dạy học: Tranh ảnh minh họa

(5) Sản phẩm: HS Kể tên và nêu được công dụng của một số loại khoáng sản phổ biến

Nội dung hoạt động 1:

Hoạt động của GV

Bước 1: GV yêu cầu HS trả lời nhanh câu hỏi: hãy kể một số khoáng sản mà em biết?Khoáng sản có vai trò như thế nào?

HS: Thực hiện nhiệm vụ học tập

Bước 2: Trao đổi thảo luận

GV: Theo dõi, giúp đỡ HS thực hiện nhiệm vụ

Bước 3: Báo cáo kết quả, thảo luận

GV: Ghi nhận câu trả lời của HS

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ của học sinh

HS cập nhật sản phẩm của hoạt động học

B HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

HOẠT ĐỘNG 2 Tìm hiểu về các loại khoáng sản

(1) Mục tiêu: HS nêu được khái niệm khoáng sản; Kể tên và nêu được công dụng của một số loại khoáng sản phổ biến

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thuyết giảng tích cực;

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: theo lớp; theo nhóm

(4) Phương tiện dạy học: Mẫu khoáng sản

(5) Sản phẩm: Học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập

Nội dung của hoạt động 2:

Bước 1: GV cho HS quan sát các mẫu khoáng

sản

- Trả lời các câu hỏi:

+ Khoáng vật và đá có ở đâu?

+ Khoáng sản là gì? Cho ví dụ?

+ Mỏ khoáng sản là gì?

+ Dựa vào công dụng, khoáng sản chia thành

những loại nào? Cho ví dụ?

*Tích hợp GD BVMT

- Khoáng sản có giá trị như thế nào, được hình

thành trong thời gian bao lâu và có thể phục hồi

không?

Bước 2: HS từng cá nhân báo cáo

GV: Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện

nhiệm vụ

Bước 3: HS dác cá nhân khác bổ sung, nhận xét

1 Các loại khoáng sản

- Khoáng sản là những tích tụ tự nhiên các khoáng vật và đá có ích được con người khai thác và sử dụng Những nơi tập trung khoáng sản gọi là mỏ khoáng sản

- Dựa theo tính chất và công dụng,khoáng sản được chia thành 3 nhóm: + Khoáng sản năng lượng (nhiên liệu): than, dầu mỏ, khí đốt

+ Khoáng sản kim loại : Sắt, mangan, đồng, chì, kẽm

+ Khoáng sản phi kim loại : muối mỏ, A-pa-tit, đá vôi

- Khoáng sản là nguồn tài nguyên có

Trang 3

Bước 4: GV đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

của học sinh

giá trị của mỗi quốc gia, được hìnhthành trong thời gian dài và là loại tàinguyên thiên nhiên không thể phục hồi

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu các mỏ khoáng sản nội sinh và ngoại sinh

(1) Mục tiêu: Biết được thế nào là mỏ khoáng sản nội sinh và ngoại sinh

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: đàm thoại giợi mở

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: theo lớp; theo cặp bàn

(4) Phương tiện dạy học: Bản đồ khoáng sản Việt Nam

(5) Sản phẩm: Học sinh biết được nguồn gốc hình thành các mỏ khoáng sản

Bước 1: GV cho HS tìm trên bản đồ khoáng sản Việt

Nam Trả lời các câu hỏi:

+ Nơi nào có quặng sắt, thiếc? Công dụng?

+ Ở nước ta nơi nào có nhiều than dầu? Công dụng?

- Thế nào gọi là mỏ nội sinh và ngoại sinh? Cho ví

dụ?

+ Thời gian hình thành mỏ nội sinh và ngoại sinh?

MR: 90% mỏ quặng sắt hình thành cách đây 500-600

triệu năm Mỏ than: 230-280 triệu năm

+ Ta cần khai thác và sử dụng khoáng sản ntn?

+ Vì sao phải sử dụng hợp lí và tiết kiệm khoáng sản?

Tích hợp kiến thức GDCD: Giáo dục HS ý thức Sử

dụng “tiết kiệm” nguồn tài nguyên khoáng sản bằng

những việc làm cụ thể

GV: Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện

nhiệm vụ

Bước 3: HS dác cá nhân khác bổ sung, nhận xét

Bước 4: GV đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ của

học sinh

2 Các mỏ khoáng sản nội sinh và ngoại sinh

- Các mỏ khoáng sản nội sinh là các

mỏ được hình thành do nội lực.(đồng, chì, kẽm, vàng …)

- Các mỏ khoáng sản ngoại sinh làcác mỏ được hình thành do các quátrình ngoại lực (than, dầu)

- Cần khai thác sử dụng hợp lý các khoáng sản

(4) Phương tiện dạy học: Mẩu khoáng sản

Trang 4

Nội dung của hoạt động 4:

Hoạt động của GV - HS

Bước 1: GV cho HS quan sát một số mẫu khoáng sản Chuyển giao nhiệm vụ:

- Xác định tên các mẫu khoáng vật được quan sát

- Xác định trên bản đồ Việt Nam các mỏ khoáng sản: Sắt, Than, Dầu mỏ,…

D VẬN DỤNG, TÌM TÒI, MỞ RỘNG

HOẠT ĐỘNG 5 Mở rộng kiến thức

(1) Mục tiêu: Biết được những biện pháp gì để thay thế các tài nguyên khoáng sản

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Thảo luận nhóm;

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Nhóm

(4) Phương tiện dạy học: Bản đồ khoáng sản Việt Nam

Bước 1: GV cho các nhóm thảo luận và trình bày một nội dung sau:

- Con người đã có những biện pháp gì để thay thế các tài nguyên khoáng sản đang dần cạn kiệt?

- Địa phương em có những mỏ khoáng sản nào? Thuộc mỏ khoáng sản nội sinh hay ngoại sinh?

E HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ

- Học bài, tìm hiểu sự phân bố các mỏ khoáng sản trên bản đồ Việt Nam

F NỘI DUNG CÁC CÂU HỎI, BÀI TẬP

Câu hỏi 1: Quan sát các mẫu khoáng sản Xác định tên các mẫu khoáng vật được quan sát Câu hỏi 2: Kể tên và nêu công dụng của khoáng sản nhiên liệu?

Câu hỏi 3: Thế nào là mỏ khoáng sản nội sinh, mỏ khoáng sản ngoại sinh?

Câu hỏi 4: Con người đã có những biện pháp gì để thay thế các tài nguyên khoáng sản đang

dần cạn kiệt?

Trang 5

Ngày soạn: 13/01/2020 Tuần 21 Ngày dạy: 16/01/2020 Tiết 21

Bài 16: THỰC HÀNH ĐỌC BẢN ĐỒ (HOẶC LƯỢC ĐỒ) ĐỊA HÌNH TỈ LỆ LỚN

* Kĩ năng chuyên môn

- Xác định phương hướng trên bản đồ

- Xác định độ cao của các địa điểm dựa vào đường đồng mức

- Tính được khoảng cách trên thực tế dựa vào tỉ lệ bản đồ

- Biết đọc và sử dụng các bản đồ ty lệ lớn có các đường đồng mức

* Kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài:

- Phản hồi / lắng nghe tích cực, hợp tác, giao tiếp (HĐ2)

- Tìm kiếm và xử lí thông tin, phân tích, so sánh, phán đoán (HĐ1, HĐ2)

- Năng lực chung: giải quyết vấn đề; tự học; tư duy; giao tiếp, hợp tác

- Năng lực chuyên biệt: Năng lực sử dụng và phân tích tranh ảnh

- Thiết bị dạy học: Hình vẽ SGK phóng to

Biết được bản đồđịa hình về đườngđồng múc

Đọc được bản đồ địahình lớn

Giải thích đượcmối quan hệgiữa các đườngđồng mức với

độ dốc củasườn

Trang 6

* Kiểm tra bài cũ

Câu hỏi: Hãy cho biết thế nào khoáng sản và mỏ khoáng sản?

Đáp án: Những khoáng vật và đá có ích được con người khai thác, sử dụng gọi là khoáng sản

- Những nơi tập trung khoáng sản thì gọi là mỏ khoáng sản.

A KHỞI ĐỘNG

(1) Mục tiêu: Biết được khái niệm về đường đồng mức

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Động não

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: cả lớp/ cặp bàn

(4) Phương tiện dạy học: Bảng chính

(5) Sản phẩm: HS biết được khái niệm về đường đồng mức

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ: Các em đã từng biết và đọc bản đồ địa lí tự nhiên, emhãy kể tên những bản đồ thể hiện các yếu tố tự nhiên (địa hình, khí hậu, sông ngòi, độngthực vật )

GV: Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện nhiệm vụ

Bước 4: Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện nhiệm vụ của học sinh

HOẠT ĐỘNG 2 Đường đồng mức tác dụng của đường đồng mức

(1) Mục tiêu: Nêu được khái niệm đường đồng mức;

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thảo luận nhóm nhỏ

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: theo nhóm/cặp bàn

(4) Phương tiện dạy học: Hình ảnh trong SGK

(5) Sản phẩm: Học sinh nêu được khái niệm đường đồng mức;

Bước 1: GV Giới thiệu về nội dung của các hình

trong SGK và chuyển giao nhiệm vụ:

- Đường đồng mức là đường như thế nào?

- Tại sao dựa vào các đường đồng mức trên bản

đồ, chúng ta có thể biết được hình dạng của địa

hình?

Bước 3: HS Các cá nhân khác bổ sung, nhận xét

1 Đường đồng mức tác dụng của đường đồng mức.

- Đường đồng mức là đường nối liền cácđiểm có cùng độ cao

- Dựa vào các đường đồng mức ta có thểbiết độ cao tuyệt đối của các điểm trên bẳ

đồ và đặc điểm hình dạng của địa hình

Trang 7

GV: Ghi nhận câu trả lời của HS.

Bước 4: GV đánh giá kết quả thực hiện nhiệm

HOẠT ĐỘNG 3 Xác định đặc điểm địa hình.

(1) Mục tiêu: Cũng cố kiến thức về phương hướng trên bản đồ, cách tính khoảng cách trênthực tế dựa vào tỉ lệ bản đồ

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thảo luận cặp bàn

(4) Phương tiện dạy học: Hình 44 SGK

(5) Sản phẩm: HS tính được khoảng cách trên thực tế dựa vào tỉ lệ bản đồ

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ:

- HS thảo luận và trả lời các câu hỏi SGK

GV: Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực

hiện nhiệm vụ

Bước 4: Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện

nhiệm vụ của học sinh

C LUYỆN TẬP

HOẠT ĐỘNG 4 Luyện tập

(1) Mục tiêu: Xác định được độ cao và phương hướng trên bản đồ

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Thảo luận nhỏm

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cả lớp

(4) Phương tiện dạy học: Bản đồ

(5) Sản phẩm: HS Xác định được độ cao và phương hướng trên bản đồ

Bước 1: GV Chia lớp thành 4 nhóm, yêu cầu HS thảo luận và trình bày một nội dung sau:

- Xác định độ cao của các đỉnh núi A1, và A2

- Xác định hướng từ đỉnh núi A1, đến đỉnh A2

Trang 8

(1) Mục tiêu: Xác định được độ cao của các địa điểm trên bản đồ

(4) Phương tiện dạy học: Bản đồ

(5) Sản phẩm: HS Xác định được độ cao của các địa điểm trên bản đồ

+ Những nguyên nhân làm cho không khí bị ô nhiễm? Hậu quả?

+ Như thế nào là tầng Ôzôn? Hậu quả của việc thủng tầng Ôzôn và hiệu ứng nhà kính?

Câu hỏi 1: Sự chênh lệch về độ cao giữa 2 đường đồng mức trên lược đồ.

Câu hỏi 2: Độ cao của các đỉnh núi A1, A2 và các điểm B1, B2, B3.

Câu hỏi 3: Hãy cho biết độ dốc của sườn phía đông và sườn phía tây núi A1khác nhau nhưthế nào? Vì sao?

Câu hỏi 4: Dựa vào hình vẽ SGK , Hãy cho biết mối quan hệ giữa các đường đồng mức với

độ dốc của sườn?

––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––

Ngày soạn: 03/02/2020 Tuần 22

Ngày dạy: 06/02/2020 Tiết 22

Bài 17: LỚP VỎ KHÍ

I MỤC TIÊU

Trang 9

- Nêu được sự khác nhau về nhiệt độ, độ ẩm của các khối khí.

- Biết vai trò của lớp vỏ khí nói chung, của lớp ôzôn nói riêng đối với cuộc sống của mọisinh vật trên Trái đất

- Biết nguyên nhân làm ô nhiễm không khí và hậu quả của nó, sự cần thiết phải bảo vệ lớp

vỏ khí, lớp ôzôn

2 Kĩ năng:

- Tính được sự thay đổi nhiệt độ không khí theo độ cao

- Nhận biết hiện tượng ô nhiễm không khí qua tranh ảnh và trong thực tế

3 Thái độ (hành vi):

- Có ý thức bảo vệ bảo vệ bầu khí quyển của Trái Đất

- Năng lực chuyên biệt: Sử dụng hình vẽ, quan sát tranh ảnh,…

+ Nhiệm vụ: Dựa vào kiến thức SGK, tranh ảnh, vốn hiểu biết, hoàn thành bảng kiến thức sau:

Tên tầng Độ cao Đặc điểm Vai trò

Lớp võ

khí

Biết được các thànhphần của không khí; biết vai trò củahơi nước trong lớp

vỏ khí

Nêu được tínhchất của các khốikhí

Tính được sựthay đổi nhiệt độkhông khí theochiều cao

Nêu được một số biện pháp để bảo

vệ bầu khí quyển của Trái ĐấtIII TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

Trang 10

A KHỞI ĐỘNG

(1) Mục tiêu: biết được vai trò của lớp vỏ khí trong đời sống của con người

(4) Phương tiện dạy học: Bảng chính/một số tranh ảnh về các hiện tượng tự nhiên

(5) Sản phẩm: HS biết được vai trò của lớp vỏ khí trong đời sống của con người và các sinh trên Trái Đất

HOẠT ĐỘNG 2 Tìm hiểu các thành phần không khí

(1) Mục tiêu: Biết được các thành phần của khí quyển, tỉ lệ của mỗi thành phần trong lớp vỏkhí; biết vai trò của hơi nước trong lớp vỏ khí

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Đàm thoại gợi mở

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: theo lớp

(4) Phương tiện dạy học: biểu đồ H45- SGK phóng to

(5) Sản phẩm: Học sinh biết được các thành phần của khí quyển, tỉ lệ của mỗi thành phần trong lớp vỏ khí

Bước 1: GV yêu cầu HS quan sát biểu đồ H45, trả lời

các câu hỏi:

- Cho biết thành phần của không khí?

- Mỗi thành phần chiếm tỉ lệ bao nhiêu?

- Thành phần nào của không khí là nguồn gốc sinh ra

các hiện tượng khí tượng ?

- Nếu trong không khí không có hơi nước thì có xảy

ra các hiện tượng đó không?

1 Thành phần của không khí

- Thành phần của không khí baogồm khí Nitơ (chiếm 78%), khí Oxi(chiếm 21%), hơi nước và các khíkhác (chiếm 1%)

- Lượng hơi nước tuy chiếm tỉ lệ hếtsức nhỏ bé, nhưng lại là nguồn gốcsinh ra các hiện tượng khí tượng nhưmây, mưa

Trang 11

Bước 4: GV đánh giá kết quả thực hiện của HS

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu về cấu tạo của lớp vỏ khí

(1) Mục tiêu: Biết các tầng của lớp vỏ khí: tầng đối lưu, tầng bình lưu, các tầng cao và đặc điểm chính của mỗi tầng

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thảo luận nhóm/ đàm thoại gợi mở

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: theo nhóm

(4) Phương tiện dạy học: H46 SGK phóng to; bảng phụ

(5) Sản phẩm: HS hoàn thành phiếu học tập số 1

Nội dung của hoạt động 3:

Bước 1: GV yêu cầu HS quan sát H46, trả lời các câu

hỏi:

- Lớp vỏ khí gồm mấy tầng? Đó là những tầng nào?

- Cho biết độ cao của mỗi tầng?

- HS hoàn thành phiếu học tập số 1:

2 Cấu tạo của lớp vỏ khí (lớp khí

quyển)

Đối lưu 0 -> 16 km - Chiếm 90% không khí

- Không khí chuyển động theo chiều thẳng đứng

- Nhiệt độ giảm dần khi lên cao Trung bình, cứ lên cao 100m, thì nhiệt độ giảm

đi 0,60C

- Nơi sinh ra các hiện tượng khí tượng

Ảnh hưởng lớn tới đến đời sống các loài sinh vật trên Trái Đất

Bình lưu 16 ->80 km - Có lớp Ô Zôn

- Nhiệt độ tăng theo độ cao

- Không khí chuyển động theo chiều ngang

Ngăn cản những tia bứcxạ có hại cho sinh vật và con người

- Trả lời thêm các câu hỏi:

+ Nguyên nhân nào cỏ thể làm thủng tầng ôzôn? Tầng

ôzôn bị thủng có thể gây ra hậu quả gì?

+ Để bảo vệ bầu khí quyển trước nguy cơ bị thủng tầng

ôzôn, con người phải làm gì?

Trang 12

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu về các khối khí

(1) Mục tiêu: Nêu được sự khác nhau về nhiệt độ, độ ẩm của các khối khí

(4) Phương tiện dạy học: Bảng phụ

(5) Sản phẩm: Học sinh biết được tên các khối, nguồn gốc hình thành và sự khác nhau về nhiệt độ, độ ẩm của các khối khí

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ

- Cho biết nguyên nhân hình thành các khối khí khác

+ Dựa vào bảng các khối khí, cho biết:

- Khối khí nóng và khối khí lạnh được hình thành ở

đâu? Nêu tính chất của mỗi loại?

- Khối khí hải dương và khối khí lục địa được hình

thành ở đâu? Nêu tính chất của mỗi loại?

- Các khối khí gây ảnh hưởng như thế nào đến thời

tiết và khí hậu ở những nơi chúng di chuyển qua?

Bước 4: GV đánh giá kết quả thực hiện của HS

3 Các khối khí

- Các khối khí nóng hình thành trêncác vĩ độ thấp, có nhiệt độ tươngđối cao

- Các khối khí lạnh hình thành trêncác vĩ độ cao, có nhiệt độ tương đốithấp

- Các khối khí đại dương hình thànhtrên các biển và đại dương, có độ

ẩm lớn

- Các khối khí lục địa hình thànhtrên các vùng đất liền, có tính chấttương đối khô

C LUYỆN TẬP

(1) Mục tiêu: Tính được sự thay đổi nhiệt độ không khí theo chiều cao trong tầng đối lưu(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Đàm thoại gợi mở/ thuyết giảng tích cực

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân/cạp bàn

(4) Phương tiện dạy học: Hình vẽ

(5) Sản phẩm: Tính được nhiệt độ không khí theo chiều cao trong tầng đối lưu

Trang 13

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Đàm thoại gợi mở/Thảo luận nhóm nhỏ

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân/cặp bàn

(4) Phương tiện dạy học: Tranh ảnh về ô nhiểm không khí

(5) Sản phẩm: HS hoàn thành nhiệm vụ học tập

Bước 1: GV: Quan sát một số hình ảnh về ô nhiểm không khí:

- Cho biết những nguyên nhân gây ô nhiểm không khí?

- Không khí ô nhiểm ảnh hưởng như thế nào đến xản xuất và đời sống của con người?

- Vậy chúng ta cần phải làm gì để bảo vệ bầu khí quyển của Trái đất?

Trang 14

Bước 4: Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện nhiệm vụ của học sinh.

- Học bày, quan sát và giải thích các hiện tượng xảy ra trong lớp vỏ khí

- Xem các thông tin trong các bản tin dự báo thời tiết của nước ta đêm nay và ngày mai

Câu hỏi 1: Hãy nêu các thành phần của không khí và vai trò của hơi nước trong không khí Câu hỏi 2: Một đỉnh núi cao 1500m, ở chân núi người ta đo được nhiệt độ là 300C Hỏi ở trênđỉnh núi người ta đo được nhiệt độ là bao nhiêu?

Câu hỏi 3: Nêu được một số biện pháp để bảo vệ bầu khí quyển của Trái Đất

Câu hỏi 4: Nêu tính chất của khí hải dương và khối khí lục địa?

Tuần 23 Ngày soạn: 31/01/2020

Tiết 23 Ngày dạy: 03/02/2020

Bài 18: THỜI TIẾT, KHÍ HẬU

VÀ NHIỆT ĐỘ KHÔNG KHÍ

A NỘI DUNG BÀI HỌC

1 Gồm các nội dung:

- Thời tiết và khí hậu

- Nhiệt độ không khí và cách đo nhiệt độ không khí

- Sự thay đổi của nhiệt độ không khí

2 Mạch kiến thức của chủ đề

- Biết được thế nào là thời tiết, khí hậu

- Biết cách tính nhiệt độ trung bình ngày, trung bình tháng và trung bình năm

- Nêu được các nhân tố ảnh hưởng đến sự thay đổi nhiệt độ của không khí

- Giải thích được t ại sao càng xa Xích đạo, nhiệt độ không khí càng giảm

B TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Kiến thức:

- Biết được nhiệt độ của không khí; nêu được các nhân tố ảnh hưởng đến sự thay đổi củanhiệt độ không khí

- Nêu được sự khác nhau của thời tiết và khí hậu

- Biết được khái niệm nhiệt độ không khí, các nguồn cung cấp nhiệt cho không khí, cách đovà tính nhiệt độ trung bình ngày tháng năm

- Trình bày sự thay đổi t0

kk theo vĩ độ, độ cao, lục địa và đại dương

Trang 15

- Quan sát, ghi chép một số yếu tố thời tiết đơn giản ở địa phương (nhiệt độ, gió, mưa)trong 1ngày (hoặc một vài ngày) qua quan sát thực tế hoặc qua bản tin dự báo thời tiết của tỉnh /thành phó

- Dựa vào bảng số liệu, tính nhiệt độ trung bình trong ngày, trong tháng, trong năm của mộtđịa phương

- Thu thập và xử lí thông tin (HĐ1, HĐ2, HĐ3)

- Giao tiếp: Phản hồi/lắng nghe tích cực; trình bày suy nghĩ / ý tưởng, hợp tác (HĐ1, HĐ2)

- Làm chủ bản thân (HĐ2, HĐ3)

- Năng lực chung: sử dụng ngôn ngữ, giải quyết vấn đề; tự học;

- Thiết bị dạy học: Các hình vẽ trong SGK phóng to

3 Bảng tham chiếu các mức yêu cầu cần đạt của câu hỏi, bài tập, kiểm tra, đánh giá Nội dung Nhận biết MĐ1 Thông hiểu MĐ2 Vận dụng MĐ3 Vận dụng cao MĐ4

1 Thời tiết

và khí hậu

Biết được thế nào là thời tiết, khí hậu

Giải thích được tạisao càng xa Xích đạo,nhiệt độ không khícàng giảm

A KHỞI ĐỘNG

(1) Mục tiêu: Biết được vai trò của thời tiết, khí hậu

Trang 16

(5) Sản phẩm: HS Biết được vai trò của thời tiết, khí hậu đối với sản xuất và đời sống

Nội dung của hoạt động 1: Khởi động

GV yêu cầu HS cho biết Thời tiết và khí hậu

có ảnh hưởng như thế nào tới cuộc sống và

sản xuất của con người?

GV tổng hợp các ý kiến của HS lên bảng,

dẫn vào nội dung bài mới

- Thực hiện nhiệm vụ học tập

- Trao đổi thảo luận theo cặp bàn

- Báo cáo kết quả, thảo luận HS cập nhật sảnphẩm của hoạt động học

HOẠT ĐỘNG 2 Tìm hiểu thời tiết và khí hậu

(1) Mục tiêu: Biết được thế nào là thời tiết, khí hậu

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: đàm thoại gợi mở

(4) Phương tiện dạy học: Tranh địa lí 6

(5) Sản phẩm: Học sinh biết được thé nào là thời tiết, khí hậu

Nội dung của hoạt động 2: 1 Thời tiết và khí hậu

GV: Yêu cầu HS đọc mục 1

CH: Chương trình dự báo thời tiết trên

phương tiện thông tin đại chúng có những

nội dung gì?

- Cho biết những thông tin trong bản tin dự

báo thời tiết của tỉnh Gia Lai?

CH: Thời tiết là gì?

- Thời tiết gồm những yếu tố nào? Có giống

nhau ở mọi thời gian, mọi nơi?

CH: Trong một ngày, thời tiết biểu hiện ở

các địa phương có giống nhau không?

- Nguyên nhân nào làm cho thời tiết luôn

thay đổi? (Do sự chuyển động của các khối

khí và sự chuyển động của Trái Đất quanh

Mặt Trời.

CH: Thời tiết mùa đông ở các tỉnh phía Bắc

và phía Nam nước ta có gì khác biệt?

- Sự khác nhau này có tính chất tạm thời hay

lặp lại qua các năm?

Kết luận: Đó là đặc điểm riêng của khí hậu

hai miền

CH: Nêu khái niệm về khí hậu?

- Thời tiết là biểu hiện của các hiện tượngkhí tượng ở một địa phương, trong thời gianngắn

- Thời tiết luôn thay đổi

- Khí hậu là sự lặp đi lặp lại của tình hình

Trang 17

CH: Khí hậu khác thời tiết như thế nào?

thời tiết ở một địa phương trong nhiều năm

- Khí hậu có tính qui luật

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu về nhiệt độ không khí và cách đo nhiệt độ không khí

(1) Mục tiêu: Biết được nhiệt độ của không khí

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: đàm thoại giợi mở/thuyết giảng tích cực

(5) Sản phẩm: Biết được nhiệt độ của không khí và cách đo nhiệt độ không khí

Nội dung của hoạt động 3: 2 Nhiệt độ không khí và cách đo nhiệt độ không khí

GV giảng về qui trình hấp thụ nhiệt của kk

CH: Thế nào là nhiệt độ không khí?

- Muốn đo được nhiệt độ không khí ta phải

dùng dụng cụ nào?

CH: Cho biết cách đo nhiệt độ không khí?

- Tại sao phải để nhiệt kế rong bóng râm,

cách mặt đất 2 m?

CH: Tại sao tính nhiệt độ trung bình cần đo 3

lần vào lúc 5h, 13h và 21h?

- Giải thích vì sao người ta không đo nhiệt

độ không khí lúc 12h trưa mà lại đo lúc 13h?

- Độ nóng, lạnh của không khí gọi là nhiệt độkhông khí

- Đo nhiệt độ không khí bằng nhiệt kế

*Cách đo nhiệt độ không khí: Khi đo nhiệt

độ không khí phải để nhiệt kế rong bóngrâm, cách mặt đất 2 m

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu về sự thay đổi của nhiệt độ không khí

(1) Mục tiêu: Nêu được các nhân tố ảnh hưởng đến sự thay đổi của nhiệt độ không khí

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: đàm thoại giợi mở

(5) Sản phẩm: HS nêu được các nhân tố ảnh hưởng đến sự thay đổi của nhiệt độ không khí

Nội dung của hoạt động 4: 3 Sự thay đổi của nhiệt độ không khí

CH:Yêu cầu HS đọc mục 3 sgk, cho biết các

nhân tố ảnh hưởng đến sự thay đổi của nhiệt

độ không khí?

CH: Đặc tính hấp thụ nhiệt của đất và nước

khác nhau như thế nào? Đặc tính này ảnh

hưởng như thế nào tới nhiệt độ không khí?

CH: Quan sát H48 (SGK), Nhận xét nhiệt độ

2 địa điểm, giải thích?

- Nhắc lại đặc điểm của tầng đối lưu? Nhiệt

độ không khí thay đổi theo độ cao như thế

- Vị trí xa hay gần biển: Nhiệt độ không khí

ở những miền nằm gần biển và những miềnnằm sâu trong lục địa có sự khác nhau

- Độ cao: Trong tầng đối lưu, càng lên caonhiệt độ không khí càng giảm

Trang 18

CH: HS quan sát H49 Nhận xét sự thay đổi

nhiệt độ từ xích đạo lên 2 cực, giải thích

- Sự thay đổi góc chiếu của tia sáng mặt trời

theo vĩ độ có ảnh hưởng như thế nào tới sự

thay đổi nhiệt độ không khí?

- Vĩ độ địa lí: Không khí ở các vĩ độ thấpnóng hơn không khí ở các vùng vĩ độ cao

(5) Sản phẩm: Học sinh nhận biết cách tính nhiệt độ trung bình ngày, trung bình tháng và trung bình năm

Nội dung của hoạt động 4: Luyện tập

CH: Cho biết cách tính nhiệt độ trung bình

ngày, trung bình tháng và trung bình năm?

- HS nêu cách tính nhiệt độ trung bình ngày, trung bình tháng và trung bình năm

(1) Mục tiêu: Biết cách tính độ cao dựa vào sự chênh lệch nhiệt độ giữa 2 địa điểm

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Thảo luận nhóm nhỏ

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cặp/bàn

(4) Phương tiện dạy học: hình 48 SGK

(5) Sản phẩm: Tính được độ cao giữa 2 địa điểm dựa vào sự chênh lệch nhiệt độ

Nội dung của hoạt động 5: Vận dụng

GV: Chia lớp thành 4 nhóm, yêu cầu HS

thảo luận, điền kết quả vào bảng nhóm; các

nhóm thảo luận và trình bày một nội dung

sau:

- Dựa vào những kiến thức đã biết, hãy tính

sự chênh lệch về độ cao giữa hai địa điểm

trong hình 48?

hiện nhiệm vụ

GV: Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện

HS: các nhóm nhiệm vụ học tập Trao đổi thảo luận

HS: Đại diện các nhóm báo cáo kết quả thảo luận

Các nhóm khác, nhận xét – bổ sungHS: Cập nhật sản phẩm của hoạt động học

- Học bài, tìm hiểu thêm về thời tiết và khí hậu

NỘI DUNG CÁC CÂU HỎI, BÀI TẬP

Trang 19

1 Nội dung: 1 Thời tiết và khí hậu

Câu hỏi 1: Thời tiết gồm những yếu tố nào? Có giống nhau ở mọi thời gian, mọi nơi?

2 Nội dung: Nhiệt độ không khí và cách đo nhiệt độ không khí

Câu hỏi 2: Cho biết cách tính nhiệt độ trung bình ngày, trung bình tháng và trung bình năm?

3 Nội dung: Sự thay đổi của nhiệt độ không khí

Câu hỏi 3: Tại sao càng xa Xích đạo, nhiệt độ không khí càng giảm?

Câu hỏi 4: Nhân tố nào ảnh hưởng đến sự thay đổi nhiệt độ của không khí?

Tuần 24 Ngày soạn: 07/02/2020

Tiết 24 Ngày dạy: 10/02/2020

Bài 19: KHÍ ÁP VÀ GIÓ TRÊN TRÁI ĐẤT

- Khí áp, các đai khí áp trên Trái đất

- Gió và các hoàn lưu khí quyển

- Nêu được khái niệm khí áp

- Trình bày được sự phân bố các đai khí áp

- Nêu được phạm vi hoạt động và hướng gió của gió Tín phong

I MỤC TIÊU

- Nêu được khái niệm khí áp và trình bày sự phân bố các đai khí áp cao và thấp trên Trái Đất

- Nêu tên, phạm vi hoạt động và hướng của các loại gió thổi thường xuyên trên Trái Đất

2 Kĩ năng:

Trang 20

- Biết sử dụng hình vẽ để nhận xét các đai khí áp và các loại gió chính trên Trái Đất.

- Thiết bị dạy học: Tranh: Các đai khí áp, các loại gió trên trái đất

3 Bảng tham chiếu các mức yêu cầu cần đạt của câu hỏi, bài tập, kiểm tra, đánh giá

1 Khí áp, các đai

khí áp trên Trái đất

Nêu được khái niệmkhí áp

Trình bày được sựphân bố các đai khíáp

2 Gió và các hoàn

lưu khí quyển

Nêu được phạm vihoạt động và hướnggió của gió Tínphong

* Kiểm tra bài cũ:

Câu hỏi: Hãy cho biết thế nào là thời tiết và khí hậu?

Đáp án:

- Thời tiết là biểu hiện của các hiện tượng khí tượng ở một địa phương, trong thời gian ngắn.

- Thời tiết luôn thay đổi.

- Khí hậu là sự lặp đi lặp lại của tình hình thời tiết ở một địa phương trong nhiều năm.

- Khí hậu có tính qui luật

A KHỞI ĐỘNG

(1) Mục tiêu: Nêu được một số loại gió

(5) Sản phẩm: HS nêu được một số loại gió: gió mùa Đông Bắc, gió mùa Tây Nam

GV yêu cầu HS dựa vào những hiểu biết của

bản thân và kiến thức thực tế hãy: Nêu tên

các loại gió mà em biết?

- Báo cáo kết quả, thảo luận HS cập nhật sản

Trang 21

dẫn vào nội dung bài mới phẩm của hoạt động học.

HOẠT ĐỘNG 2 Tìm hiểu về khí áp, các đai khí áp trên Trái Đất

(1) Mục tiêu: - Nêu được khái niệm khí áp và trình bày sự phân bố các đai khí áp cao và thấptrên Trái Đất

(5) Sản phẩm: Nêu được khái niệm khí áp và trình bày sự phân bố các đai khí áp cao và thấptrên Trái Đất

Nội dung của hoạt động 2: 1 Khí áp, các đai khí áp trên Trái đất

CH: Nhắc lại độ dày của khí quyển là bao

nhiêu?

- Tầng đối lưu tập trung bao nhiêu phần trăm

lượng không khí của khí quyển? Không khí

có trọng lượng không?

GV: Không khí tuy rất nhẹ, nhưng bề dày

khí quyển lớn đã tạo ra một sức ép lớn lên bề

mặt Trái Đất gọi là khí áp

CH: Vậy khí áp là gì?

- Dụng cụ đo khí áp? Có mấy loại?

GV giới thiệu khí áp kế

- Khí áp trung bình chuẩn là bao nhiêu? Đơn

vị đo? 760mmHg – Đơn vị: áp-mốt-phe

CH: Quan sát H50 cho biết:

- Trân bề mặt Trái Đất có những khu khí áp

nào? (khu áp cao và khu áp thấp)

- Các đai áp thấp và áp cao nằm ở những vĩ

độ nào?

GV Tích hợp kiến thức Vật lí bài “Sự dãn

nở vì nhiệt của chất khí” để giải thích về sự

phân bố khí áp trên bề mặt Trái Đất

CH: Các đai khí áp có nằm liên tục thành

1dải không? Vì sao?

b) Các đai khí áp trên bề mặt Trái đất

- Khí áp được phân bố trên Trái Đất thànhcác đai khí áp thấp và khí áp cao từ Xích đạo

về cực

+ Các đai khí áp thấp nằm trong khoảng vĩ

độ 00 và khoảng vĩ độ 600 Bắc và Nam

+ Các đai khí áp cao nằm trong khoảng vĩ độ

300 Bắc và Nam và khoảng vĩ độ 900 Bắc vàNam (cực Bắc và Nam)

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu về gió và các hoàn lưu khí quyển

(1) Mục tiêu: Nêu tên, phạm vi hoạt động và hướng của các loại gió thổi thường xuyên trênTrái Đất

Trang 22

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: đàm thoại giợi mở/thuyết giảng tích cực

(4) Phương tiện dạy học: Tranh các loại gió thổi thường xuyên trên Trái Đất

(5) Sản phẩm: Nêu tên, phạm vi hoạt động và hướng của các loại gió thổi thường xuyên trênTrái Đất

Nội dung của hoạt động 3: 2 Gió và các hoàn lưu khí quyển

GV: Yêu cầu HS đọc mục 2 sgk

CH: Gió là gì? Nguyên nhân sinh ra gió?

CH: Sự chênh lệch khí áp cao và thấp càng

lớn thì tốc độ của gió như thế nào?

- Nếu áp suất của 2 vùng bằng nhau thì gió

sẽ ntn?

CH: Thế nào là hoàn lưu khí quyển?

CH: Quan sát H51 cho biết trên Trái Đất có

bao nhiêu hoàn lưu khí quyển?

CH: Quan sát H51:

- Loại gió thổi thướng xuyên từ khoảng các

vĩ độ 300 Bắc và Nam về xích đạo là gió gì?

Vì sao gió Tín phong lại thổi từ 300BN về

Xích đạo? Hướng gió?

vĩ độ 300 Bắc và Nam lên khoảng các vĩ độ

600 Bắc và Nam là gió gì? Vì sao gió Tây ôn

đới thổi từ 300 BN →600 BN? Hướng gió?

vĩ độ 900 Bắc và Nam (cực Bắc và Nam) về

khoảng các vĩ độ 600 Bắc và Nam là gió gì?

Vì sao gió Đông cực thội từ 2 cực về 600

BN? Hướng gió?

CH: Quan sát H51.Vì sao các loại gió không

thổi theo hướng kinh tuyến mà có hướng bị

lệch bên phải (nữa cầu Bắc) về bên trái (ở

* Các loại gió thường xuyên trên Trái đất

- Gió Tây ôn đới:

+ Thổi từ khoảng các vĩ độ 300 Bắc và Namlên khoảng các vĩ độ 600 Bắc và Nam

+ Hướng gió: ở nửa cầu Bắc, gió có hướngTây Nam; ở nửa cầu Nam, gió có hướng TâyBắc

C LUYỆN TẬP

Trang 23

(1) Mục tiêu: Trình bày sự phân bố các vành đai khí áp trên bề mặt Trái Đất.

(5) Sản phẩm: Học sinh trình bày sự phân bố các vành đai khí áp trên bề mặt Trái Đất

- Trân bề mặt Trái Đất có những khu khí áp

nào? (khu áp cao và khu áp thấp)

- Các đai áp thấp và áp cao nằm ở những vĩ

độ nào?

- Trình bày sự phân bố các vành đai khí áp trên bề mặt Trái Đất

HOẠT ĐỘNG 5 Mở rộng kiến thức (5 phút)

(1) Mục tiêu: Biết được phạm vi hoạt động của loại gió thổi thường xuyên ở nước ta

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Thảo luận nhóm;

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Nhóm

(4) Phương tiện dạy học: Bản đồ tự nhiên Việt Nam

(5) Sản phẩm: : Biết được phạm vi hoạt động của loại gió thổi thường xuyên ở nước ta

thảo luận và trình bày một nội dung sau:

- Nước ta nằm trong phạm vi hoạt động của

loại gió thổi thường xuyên nào?

- Ngoài những loại gió trên, em còn biết có

loại gió nào?

hiện nhiệm vụ

- Trả lời các câu hỏi SGK, tập bản đồ

1 Nội dung: Khí áp, các đai khí áp trên Trái đất

Câu hỏi 1: Khí áp là gì?

Câu hỏi 2: Hãy trình bày sự phân bố các đai khí áp Các đai khí áp thấp và khí áp cao nằm ở

những vĩ độ nào?

2 Nội dung: Gió và các hoàn lưu khí quyển

Câu hỏi 3: Nêu đặc điểm của gió Tín phong.

Trang 24

Tuần 25 Ngày soạn: 28/02/2020

Tiết 25 Ngày dạy: 03/03/2020

Bài 20: HƠI NƯỚC TRONG KHÔNG KHÍ MƯA

- Hơi nước và độ ẩm của không khí

- Mưa và sự phân bố mưa trên Trái đất

- Biết được vì sao không khí có độ ẩm

- Trình bày được quá trình tạo thành mây, mưa

- Biết được mối quan hệ giữa nhiệt độ không khí và độ ẩm

- Dựa vào bảng số liệu, tính lượng mưa trong ngày, trong thánh, trong năm và lượng mưatrung bình năm của một địa phương

- Đọc biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa và rút ra nhận xét về nhiệt độ và lượng mưa của một địaphương

- Đọc biểu đồ phân bố lượng mưa trên thế giới và rút ra nhận xét về sự phân bố lượng mưa

trên thế giới

- Tìm kiếm và xử lí thông tin; phân tích, so sánh, phán đoán

- Phản hồi / lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ, ý tưởng, giao tiếp

- Đảm nhận trách nhiệm

- Thiết bị dạy học: Tranh ảnh về các hoạt động kinh tế ở hoang mạc

Trang 25

Nội dung Nhận biết MĐ1 Thông hiểu MĐ2 Vận dụng MĐ3

1 Hơi nước và độ

ẩm của không khí

Biết được vì sao không khí có độ ẩm

Biết được mối quan

hệ giữa nhiệt độkhông khí và độ ẩm

2 Mưa và sự phân

bố mưa trên Trái

đất

Trình bày được quá trình tạo thành mây, mưa

A KHỞI ĐỘNG

(1) Mục tiêu: Nêu được biết nguồn gốc sinh ra các hiện tượng trong khí quyển nhở mây mưa(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Động não

(5) Sản phẩm: HS nêu được biết nguồn gốc sinh ra các hiện tượng trong khí quyển nhở mây mưa

GV yêu cầu HS dựa vào kiến thức đã học

cho biết nguồn gốc sinh ra các hiện tượng

trong khí quyển nhở mây mưa

Sau khi HS trả lời, GV nêu câu hỏi: Hơi

nước trong không khí do đâu mà có? Vì sao

không khí có độ ẩm?

dẫn vào nội dung bài mới

HOẠT ĐỘNG 2 Tìm hiểu hơi nước và độ ẩm của không khí

(1) Mục tiêu: Biết được ví sao không khí có độ ẩm và nhận xét được mối quan hệ giữa nhiệt

độ không khí và độ ẩm

(4) Phương tiện dạy học: Bảng phụ;

(5) Sản phẩm: Biết được ví sao không khí có độ ẩm và nhận xét được mối quan hệ giữa nhiệt

độ không khí và độ ẩm

Nội dung của hoạt động 2: 1 Hơi nước và độ ẩm của không khí

CH: Nhắc lại kiến thức đã hoc:

- Trong không khí, lượng hơi nước chiếm

a Hơi nước và độ ẩm của không khí:

Trang 26

bao nhiêu %?

- Nguồn cung cấp hơi nước cho không khí?

Ngoài ra còn có nguồn cung cấp nào khác?

CH: Tại sao không khí lại có độ ẩm?

- Muốn biết không khí có độ ẩm cao hay

thấp, chúng ta làm như thế nào?

CH: Quan sát bảng “Lượng hơi nứơc tối đa

trong không khí”

- Nhận xét gì về mối quan hệ giữa nhiệt độ

và lượng hơi nước trong không khí?

- Hãy cho biết lượng hơi nước tối đa khi

nhiệt độ là: 100C, 200C, 300C? Lượng hơi

nước tối đa trong không khí gọi là gì?

- Vậy, yếu tố nào quyết định khả năng chứa

hơi nước của không khí?

GV: Yêu cầu HS nhắc lại, trong tầng đối lưu

không khí chuyển động theo chiều nào?

CH: Khi nào thì hơi nước ngưng tụ? Sinh ra

hiện tượng gì?

Tích hợp kiến thức môn Khoa học 4, Bài

23 Hãy vẽ “Sơ đồ vòng tuần hoàn của nước

trong tự nhiên”

- Không khí bao giới cũng chứa một lượnghơi nước nhất định, lượng hơi nước đó làmcho không khí có độ ẩm

- Dụng cụ do độ ẩm không khí là ẩm kế

- Nhiệt độ có ảnh hưởng đến khả năng chứahơi nước của không khí Nhiệt độ không khícàng cao, lượng hơi nước chứa được càngnhiều (độ ẩm càng cao)

b Sự ngưng tụ:

- Không khí bão hòa, hơi nước gặp lạnh dobốc lên cao hoặc gặp khối khí lạnh thì lượnghơi nước thừa trong không khí sẽ ngưng tụsinh ra hiện tượng mây, mưa

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu mưa và sự phân bố mưa trên Trái đất

(1) Mục tiêu: Trình bày được quá trình tạo thành mây, mưa Sự phân bố lượng nưa trên TráiĐất

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thuyết giảng tích cực

(4) Phương tiện dạy học:

(5) Sản phẩm: HS trình bày được quá trình tạo thành mây, mưa Sự phân bố lượng nưa trênTrái Đất

Nội dung của hoạt động 3 2 Mưa và sự phân bố mưa trên Trái đất

CH : Mưa là gì? Có mấy dạng mưa?

- Có mấy loại mưa?(mưa rào, phùm, dầm,

dông

CH: Mây, mưa được hình thành như thế nào? - Quá trình tạo thành mây, mưa: Khi không

khí bốc lên cao, hơn nước sẽ ngưng tụ tạothành các hạt nước nhỏ, tạo thành mây Gặpđiều kiện thuận lợi, hơi nước tiếp tực ngưng

Trang 27

CH: Dụng cụ đo mưa là gì?

GV cho HS quan sát thùng đo mưa, nêu cấu

tạo

CH: Để tính lượng mưa ở một địa phương

người ta dùng dụng cụ gì?

- Cho biết cánh tính lượng mưa trong ngày,

trong tháng, trong năm?

GV: Yêu cầu HS quan sát bản đồ phân bố

lượng mưa trên Thế giới (H54)

- Chỉ ra các khu vực có lượng mưa trung

bình năm trên 2000 mm?

- Nhận xét sự phân bố lượng mưa trên thế

giới

CH: Việt Nam nằm trong khu vực có lượng

mưa trung bình là bao nhiêu?

tụ, làm các hạt nước to dần, rồi rơi xuốngthành mưa

- Dụng cụ đo mưa: vũ kế (thùng đo mưa)

- Trên Trái Đất, lượng mưa phân bố khôngđều từ Xích đạo về cực Mưa nhiều nhất ởvùng Xích đạo, mưa ít nhất ở hai vùng cực

Bắc và Nam

C LUYỆN TẬP

(1) Mục tiêu: Biết được nhiệt độ có ảnh hưởng tới khả năng chứa hơi nước của không khí

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân

(5) Sản phẩm: HS nêu ảnh hưởng của nhiệt độ tới khả năng chứa hơi nước của không khí

- Vì sao không khí có độ ẩm?

- Nhiệt độ có ảnh hưởng như thế nào tới khả

năng chứa hơi nước của không khí?

- HS giải thích vì sao không khí có độ ẩm

- HS nêu ảnh hưởng của nhiệt độ tới khả năng chứa hơi nước của không khí

(1) Mục tiêu: Trình bày được sự hình thành mây và mưa bằng sơ đồ

(5) Sản phẩm: HS trình bày sự hình thành mây và mưa bằng sơ đồ

Trang 28

Hãy trình bày sự hình thành mây và mưa

bằng sơ đồ.

hiện nhiệm vụ

GV hướng dẫn HS làm bài tập 1/ SGK/ Tr.63

1 Nội dung: Hơi nước và độ ẩm của không khí

Câu hỏi 1: Vì sao không khí có độ ẩm?

Câu hỏi 2: Nhiệt độ có ảnh hưởng như thế nào tới khả năng chứa hơi nước của không khí?

2 Nội dung: Mưa và sự phân bố mưa trên Trái đất

Câu hỏi 3: Trình bày sự hình thành mây và mưa.

_

Tuần 26 Ngày soạn: 07/02/2020

Tiết 26 Ngày dạy: 10/03/2020

Bài 21: THỰC HÀNH PHÂN TÍCH BIỂU ĐỒ NHIỆT ĐỘ, LƯỢNG MƯA

- Tìm hiểu về biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa

- Các trị số về nhiệt độ và lượng mưa

- Đọc được biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa

I MỤC TIÊU

- Phân biệt được biểu đồ cột và biểu đồ đường

- Biết cách phân tích biểu đồ khí hậu và lượng mưa của một địa phương

2.Kĩ năng: Bước đầu biết nhận dạng biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa của 2 nửa cầu Bắc và Nam.

- Thiết bị dạy học: Biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa của Hà Nội

- Học liệu: Giáo án, Đề kiểm tra 15 phút

Trang 29

3 Bảng tham chiếu các mức yêu cầu cần đạt của câu hỏi, bài tập, kiểm tra, đánh giá Nội dung Nhận biết MĐ1 Thông hiểu MĐ2 Vận dụng MĐ3 Vận dụng cao MĐ4 Đọc biểu đồ

nhiệt độ, lượng

mưa

Đọc được biểu

đồ nhiệt độ, lượng mưa

* Kiểm tra 15 phút: ĐỀ KIỂM TRA 15 PHÚT

Câu 1: Hãy nhận xét về mối quan hệ giữa nhiệt độ không khí và lượng hơi nước trong không

khí theo gợi ý cụ thể sau đây : (5đ)

- Ở nhiệt độ 00C, lượng hơi nước tối đa trong không khí là …… g/m3

- Như vậy, khi nhiệt độ không khí tăng dần từ 00C đến 300C thì lượng hơi nước tối đa trong không khí cũng …… g/m3 đến ……… g/m3

Câu 2: Dựa vào bảng số liệu sau: Hãy tính lượng mưa năm ở Thành phố Hồ Chí Minh(5đ)

Lượng

ĐÁP ÁN KIỂM TRA 15 PHÚT

Câu 1: Mỗi đáp án đúng được 1 điểm

- Ở nhiệt độ 00C, lượng hơi nước tối đa trong không khí là …2… g/m3

- Như vậy, khi nhiệt độ không khí tăng dần từ 00C đến 300C thì lượng hơi nước tối đa trong không khí cũng …2… g/m3 đến …30…… g/m3

Câu 2: Lượng mưa năm ở Thành phố Hồ Chí Minh là: 1026mm

A KHỞI ĐỘNG

(1) Mục tiêu: Nêu được cách tính lượng mưa trong năm của 1 địa phương

(5) Sản phẩm: HS nêu được cách tính lượng mưa trong năm của 1 địa phương

cho biết Trên Trái đất lượng mưa phân bố

như thế nào? Cách tính lượng mưa trong

Trang 30

năm của 1 địa phương?

GV tổng hợp các ý kiến của HS để dẫn dắt

vào nội dung bài thực hành

- Báo cáo kết quả HS cập nhật sản phẩm củahoạt động học

HOẠT ĐỘNG 2 Tìm hiểu về biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa.

(1) Mục tiêu: Phân biệt được biểu đồ cột và biểu đồ đường

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thuyết giảng tích cực; thảo luận nhóm

(5) Sản phẩm: -Phân biệt được biểu đồ cột và biểu đồ đường

Nội dung của hoạt động 2: Tìm hiểu về biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa.

GV: Treo biểu đồ khí hậu Hà Nội (phóng to)

CH: Quan sát biểu đồ H55 SGK cho biết:

- Những yếu tố nào được thể hiện trên biểu

đồ?Trong thời gian bao lâu?

- Yếu tố nào biểu hiện đường?

- Yếu tố nào biểu hiện bằng cột?

CH: Trục bên phải dùng để tính đại lượng

nào của yếu tố nào?

- Trục bên trái dùng để tính đại lượng nào?

- Đơn vị tính nhiệt độ là gì? Đơn vị tính

lượng mưa là gì?

Bài tập 1 :

- Những yếu tố biểu hiện trên biểu đồ: nhiệt

độ, lượng mưa Trong thời gian: 12 tháng + Nhiệt độ được thể hiện bằng đường màuđỏ

+ Lượng mưa được thể hiện bằng hình cột.-Trục dọc bên phải: nhiệt độ Đơn vị: 0C

-Trục dọc bên trái: lượng mưa Đơn vị: mm

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu các trị số về nhiệt độ và lượng mưa

(1) Mục tiêu: Biết cách phân tích biểu đồ khí hậu và lượng mưa của một địa phương

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: học thảo luận nhóm

(5) Sản phẩm: Biết cách phân tích biểu đồ khí hậu và lượng mưa của một địa phương

Nội dung của hoạt động 3: Các trị số về nhiệt độ và lượng mưa

GV: Chia lớp thành 2 nhóm thảo luận

Nội dung: Xác định đại lượng về nhiệt

Bài tập 2:

Trang 31

độ và lượng mưa.

GV: Yêu cầu 2 HS ngồi cùng bàn quan

sát hai biểu đồ H56;57 và trả lời các câu

hỏi trong SGK

HS: Thảo luận và điền kết quả lên bảng

GV: Chuẩn xác kiến thức

CH: Từ bảng thống kê trên cho biết biểu

đồ nào là biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa

ở nửa cầu Bắc? biểu đồ nào là biểu đồ

nhiệt độ và lượng mưa ở nửa cầu Nam?

Vì sao?

*Nhiệt độ (0 C):

Cao nhất Thấp nhất Chênh lệch về

nhiệt độ Trị số Tháng Trị số Tháng

*Lượng mưa (mm):

Cao nhất Thấp nhất Chênh lệch về

lượng mưa Trị số Tháng Trị số Tháng

Tháng 4 Tháng 12,1

Tháng có nhiệt độthấp nhất

Tháng 1 Tháng 7

Những tháng cómưa nhiều (mùamưa)

(1) Mục tiêu: Phân biệt được biểu đồ cột và biểu đồ đường

(4) Phương tiện dạy học: Biểu đồ

(5) Sản phẩm: Phân biệt được biểu đồ cột và biểu đồ đường

GV Quan sát biểu đồ H55 SGK cho biết:

- Những yếu tố nào được thể hiện trên biểu

đồ?Trong thời gian bao lâu?

- Yếu tố nào biểu hiện đường?

- Yếu tố nào biểu hiện bằng cột?

- Xác định các hoạt động kinh tế cổ truyền của các dân tộc sống trong hoang mạc và cáchoạt động kinh tế hiện đại

- Xác định các hình ảnh về các hoạt động góp phần hạn chế sự mở rộng của hoang mạc

Trang 32

HOẠT ĐỘNG 5 Mở rộng kiến thức.

(1) Mục tiêu: Phân tích biểu đồ khí hậu và lượng mưa của một địa phương

(4) Phương tiện dạy học: Biểu đồ

(5) Sản phẩm: Phân tích biểu đồ khí hậu và lượng mưa của một địa phương

thảo luận, điền kết quả vào bảng nhóm; các

nhóm thảo luận và trình bày một nội dung

sau:

Dựa vào biểu đồ bên:

Hãy cho biết nhiệt độ cao nhất vào tháng

nào; nhiệt độ thấp nhất vào tháng nào?

Hãy cho biết lượng mưa cao nhất vào tháng

nào; lượng mưa thấp nhất vào tháng nào?

hiện nhiệm vụ

Biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa của Hà Nội

- Tìm hiểu xem ở Gia Lai: tháng có nhiệt cao nhất và thấp nhất, những tháng có mưa nhiều (mùa mưa) bắt đầu từ thánh mấy đến tháng mấy

Nội dung: Đọc biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa

Câu hỏi 1: Dựa vào biểu đồ dưới đây: Hãy cho biết yếu tố nào biểu hiện theo đường? Yếu tố

nào biểu hiện theo cột?

Câu hỏi 2: Dựa vào biểu đồ dưới đây:Hãy cho biết nhiệt độ cao nhất vào tháng nào; nhiệt độ

thấp nhất vào tháng nào? Hãy cho biết lượng mưa cao nhất vào tháng nào; lượng mưa thấpnhất vào tháng nào?

Tuần 27 Ngày soạn: 14/03/2020

Tiết 27 Ngày dạy: 17/03/2020

Bài 22: CÁC ĐỚI KHÍ HẬU TRÊN TRÁI ĐẤT

Trang 33

- Các chí tuyến và vòng cực trên Trái Đất

- Sự phân chia bề mặt Trái đất ra các đới khí hậu theo vĩ độ

- Biết được các đới khí hậu trên Trái Đất

- Trình bày được giới hạn và đặc điểm của đới nóng

I MỤC TIÊU

- HS biết được vị trí, chức năng của các đường chí tuyến, vòng cực

- Biết được 5 đới khí hậu chính trên Trái Đất; trình bày được giới hạn và đặc điểm của từngđới

2 Kĩ năng:

- Xác định được trên bản đồ, quả địa cầu đới khí hậu

- Biết xác lập mối quan hệ nhân quả giữa góc chiếu sáng thời gian chiếu sáng của Mặt trờivới nhiệt độ không khí

- Nhận xét hình về sự phân bố 5 đới khí hậu trên Trái Đất

- Thiết bị dạy học: Tranh các đới khí hậu trên Trái Đất

Sự phân chia bề

- Trình bày được giớihạn và đặc điểm củađới nóng

A KHỞI ĐỘNG

(1) Mục tiêu: Nêu được vị trí các đường chí tuyến và vòng cực

(5) Sản phẩm: HS xác định được vị trí các đường chí tuyến và vòng cực

Trang 34

Hoạt động của GV - HS Hộp kiến thức

cho biết các đường chí tuyến Bắc và Nam

nằm ở những vĩ độ nào? Hai vòng cực nằm ở

những vĩ độ nào?

GV tổng hợp các ý kiến của HS để dẫn dắt

vào nội dung bài học

HOẠT ĐỘNG 2 Tìm hiểu các chí tuyến và vòng cực trên Trái Đất

(1) Mục tiêu: Biết được vị trí, chức năng của các đường chí tuyến, vòng cực

(5) Sản phẩm: HS biết được vị trí, chức năng của các đường chí tuyến, vòng cực

Nội dung của hoạt động 2: 1 Các chí tuyến và vòng cực trên Trái Đất

CH: Dựa vào các kiến thức đã học, cho biết

đường chí tuyến bắc, chí tuyến nam nằm ở vĩ

độ nào?

-Tia sáng Mặt trời chiếu vuông góc với mặt

đất ở các đường này vào những ngày nào?

- Khi Mặt Trời chiếu thẳng góc với các vị trí

nói trên thì lượng ánh sáng và nhiệt độ ở đây

ntn?

CH: Vậy Mặt Trời quanh năm có chiếu

thẳng góc với các vĩ độ cao hơn 23037’B&N

không?

- Chỉ dừng lại ở giới hạn nào?

- giới hạn từ 23037’B 23037’N còn gọi là

vùng gì? (Nội chí tuyến)

CH: Các đường vòng cực Bắc Nam ở vĩ độ?

- Vai trò của các đường trên?

CH: Các chí tuyến và vòng cực chia Trái Đất

thành mấy vành đai nhiệt?

- Đó là những vành đai nào?

- Vị trí của các vành đai nhiệt độ?

- Các chí tuyến (23037’B&N): là nhữngđường có ánh sáng Mặt trời chiếu vuông gócvào các ngày Hạ chí và Đông chí

- Các vòng cực(66033’B&N): là nhữngđường giới hạn của khu vực có ngày và đêmdài 24 giờ

- Các chí tuyến và vòng cực là ranh giớiphân chia các vành đai nhiệt

HOẠT ĐỘNG 3 Tìm hiểu sự phân chia bề mặt Trái đất ra các đới khí hậu theo vĩ độ

(1) Mục tiêu: Biết được 5 đới khí hậu chính trên Trái Đất; trình bày được giới hạn và đặcđiểm của từng đới

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: thảo luận nhóm

Trang 35

(5) Sản phẩm: HS biết được 5 đới khí hậu chính trên Trái Đất; trình bày được giới hạn và đặcđiểm của từng đới

Nội dung của hoạt động 3 2 Sự phân chia bề mặt Trái đất ra các đới khí hậu theo vĩ độ

Sự phân chia các đới khí hậu phụ thuộc vào

những yếu tố nào? Yếu tố nào quan trọng

nhất?

+ Vĩ độ (quan trọng nhất)

+ Sự phân bố biện và lục địa

+ Hoàn lưu khí quyển

CH: Quan sát H58.Trên bề mặt Trái đất có

những đới khí hậu nào? Kể tên?

GV: Chia lớp thành 3 nhóm thảo luận Mỗi

nhóm tìm hiểu đặc điểm của 1 đới khí hậu:

+Nhóm 1: Tìm hiểu đặc điểm của đới nóng

+Nhóm 2: Tìm hiểu đặc điểm của đới ôn hoà

+Nhóm 3: Tìm hiểu đặc điểm của đới lạnh

HS đại diện nhóm báo cáo kết quả

Đới ôn hòa (ôn đới)

Đới lạnh (hàn đới)

Vị trí, giới

hạn

Từ chí tuyến Bắc đến chítuyến Nam

Từ chí tuyến Bắc đếnvòng cực Bắc va từ chítuyến Nam đến vòng cựcNam

Từ vòng cực Bắcvà Namđến cực Bắc và Nam

Nhiệt độ Quanh năm có góc chiếu

của ánh sánh Mặt Trờilúc giữa trưa tương đốilớn và thời gian chiếusáng trong năm chênhlệch nhau ít Lượng nhiệthấp thụ được tương đốinhiều nên quanh nămnóng

Lượng nhiệt nhận đượctrung bình, các mùa thểhiện rất rõ trong năm

Khí hậu lạnh, có băngtuyết hậu như quanhnăm

MR: ngoài 5 đới trên còn có các đới nhỏ

Trang 36

như đới khí hậu cận nhiệt, cận xích đạo …

CH: Nước Việt Nam chúng ta nằm trong đới

khí hậu nào?

C LUYỆN TẬP

(1) Mục tiêu: Biết được các đới khí hậu trên Trái Đất

(4) Phương tiện dạy học: Hình 58 SGK phóng to

(5) Sản phẩm: HS xác định vị trí các đới khí hậu trên Trái Đất

Quan sát H58 Cho biết rên Trái Đất có bao

nhiêu đới khí hậu, đó là những đới nào?

- HS quan sát H58 trả lời và xác định vị trí các đới khí hậu trên Trái Đất

(1) Mục tiêu: Trình bày được giới hạn và đặc điểm của đới ôn hòa và đới lạnh

(5) Sản phẩm: Trình bày được giới hạn và đặc điểm của đới ôn hòa và đới lạnh

Nội dung của hoạt động 5: Vận dụng

- Trình bày giới hạn và đặc điểm khí hậu đới

ôn hòa và đới lạnh

hiện nhiệm vụ

- Ôn tập chương: học lại tất cả các bài trong chương và trả lời các câu hỏi sgk

1 Nội dung: Sự phân chia bề mặt Trái đất ra các đới khí hậu theo vĩ độ

Câu hỏi 1: Trên Trái Đất có bao nhiêu đới khí hậu, đó là những đới nào?

Câu hỏi 2: Trình bày giới hạn và đặc điểm khí hậu đới nóng.

Tuần 28 Ngày soạn: 21/03/2020 Tiết 28 Ngày dạy: 24/03/2020

Trang 37

- Biết được các thành phần của không khí; biết vai trò của hơi nước trong lớp vỏ khí

- Biết được vì sao không khí có độ ẩm

- Biết được mối quan hệ giữa nhiệt độ không khí và độ ẩm

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức: Hệ thống được các kiến thức cơ bản về lớp khí quyển, những hiện tượng khí

tượng, nhiệt độ, gió, mưa

2.Kĩ năng: Có kỹ năng xác định các lớp khí quyển, các hoàn lưu khí quyển, các đới khí

quyển … gắn với những đặc tính của nó

- Thiết bị dạy học: tranh ảnh: Các đới khí hậu, các loại gió trên Trái đất

- Bảng phụ; tranh ảnh minh họa

A KHỞI ĐỘNG

HOẠT ĐỘNG 1 Tình huống xuất phát (mở đầu) (2 phút)

(1) Mục tiêu: Nêu được các đới khí hậu trên Trái Đất

Định dạng
Số trang	75
Dung lượng	732 KB