LUẬN văn THẠC SĨ hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh lào cai

Chợ là một trong những loại hình kinh doanh thương mại, có vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước, của địa phương. Chợ không chỉ là nơi đơn thuần diễn ra hoạt động mua bán hàng hóa, dịch vụ mà còn là nơi kéo theo sự hình thành và phát triển các ngành nghề sản xuất. Chợ đóng vai trò to lớn trong hệ thống phân phối hàng hóa, đóng góp vào ngân sách nhà nước, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội. Vì vậy, vấn đề đặt ra là phải nâng cao hiệu quả hoạt động của chợ nằm thúc đẩy quá trình lưu thông hàng hóa, từ đó thúc đẩy sản xuất, phát triển nền kinh tế.

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi dưới sự hướng dẫn khoahọc của …

Các tài liệu, kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực, đảm bảo tính kháchquan, khoa học, mọi kết quả đều dựa vào quá trình khảo sát và thực địa trên thực tế.Nếu sai, tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm./

Tác giả

Tác giả luận văn xin trân trọng cảm ơn đến các quý Thầy, Cô Trường … đãtận tình giảng dạy, truyền thụ và hướng dẫn cho tác giả nhiều kiến thức quý báutrong suốt thời gian theo học tại trường.

Lời đầu tiên, tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới thầy giáo

…… người đã nhiệt tình hướng dẫn, giúp đỡ tác giả vượt qua những khó khăn trongquá trình nghiên cứu để hoàn thành cuốn luận văn này

Xin được chân thành cảm ơn Lãnh đạo UBND tỉnh Lào Cai đã nhiệt tìnhđộng viên, hỗ trợ cho tác giả nhiều thông tin và ý kiến quý báu trong quá trình tácgiả thu thập thông tin để hoàn thành cuốn luận văn này

Với tất cả tình cảm yêu thương xin chân thành cảm ơn mọi thành viên tronggia đình, bạn bè luôn bên cạnh chăm sóc, động viên kích lệ và giúp đỡ để tôi hoànthành luận văn này

Tác giả luận văn

1.1. Khái quát và phân loại về chợ, hệ thống chợ

1.2. Vai trò quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàntỉnh

1.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến đến quản lý nhà nước và kinhnghiệm quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn

tỉnh

Chương 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỆ THỐNG CHỢ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH LÀO CAI

2.1. Khái quát về hệ thống chợ và phân tích yếu tố ảnh hưởng đếnquản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào

Cai2.2. Thực trạng và nội dung quản lý nhà nước đối với hệ thống chợtrên địa bàn tỉnh Lào Cai

2.3. Đánh giá chung về công tác quản lý nhà nước đối với hệ thốngchợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai

Chương 3.

GIẢI PHÁP NHẰM TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC QUẢN

LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỆ THỐNG CHỢ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH LÀO CAI TRONG QUÁ TRÌNH HỘI NHẬP KINH TẾ

3.1. Định hướng và quan điểm phát triển kinh tế xã hội của hệ thống chợtrên địa bàn tỉnh Lào Cai

3.2. Đề xuất các giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hệ thốngchợ

3.3. Một số kiến nghị với hệ thống quản lý nhà nước Trung ương và tỉnhLào Cai

KẾT LUẬN

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Chợ là một trong những loại hình kinh doanh thương mại, có vai trò quan trọngđối với sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước, của địa phương Chợ không chỉ là nơiđơn thuần diễn ra hoạt động mua bán hàng hóa, dịch vụ mà còn là nơi kéo theo sự hìnhthành và phát triển các ngành nghề sản xuất Chợ đóng vai trò to lớn trong hệ thống phânphối hàng hóa, đóng góp vào ngân sách nhà nước, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế

xã hội Vì vậy, vấn đề đặt ra là phải nâng cao hiệu quả hoạt động của chợ nằm thúc đẩyquá trình lưu thông hàng hóa, từ đó thúc đẩy sản xuất, phát triển nền kinh tế

Tỉnh Lào Cai là một tỉnh được tách ra từ tỉnh Hoàng Liên Sơn vào năm 1991nhưng đã có bề dày tỉnh hơn 100 năm Tỉnh Lào Cai giáp ranh giới giữa vùng Tây Bắc

và vùng Đông Bắc cách thủ đô Hà Nội 330km Tỉnh có vị trí địa lý: Phía đông giáp tỉnh

Hà Giang, Phía tây giáp tỉnh Lai Châu, Phía nam giáp tỉnh Yên Bái, Phía bắc giáp tỉnhVân Nam của Trung Quốc Tỉnh Lào Cai là một tỉnh biên giới nước ta, là một trongnhững cửa ngõ giao thương kinh tế với Trung Quốc Tỉnh Lào Cai tuy địa hình đồi núinhiều nhưng hệ thống giao thông những năm gần đây đã được cải thiện rất nhiều, đặcbiệt với tuyến đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai đã giúp tỉnh tạo điều kiện phát triển côngnghiệp, thương mại, giao lưu hàng hóa trở nên thuận lợi hơn, tiếp cận nhanh các thànhtựu khoa học, văn hóa thông tin trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

Tỉnh Lào Cai đến nay đã duy trì và xây dựng được hệ thống chợ sầm uất, đáp ứngnhu cầu trao đổi mua bán hàng hóa và dịch vụ của các thương nhân, dân cư địa phương

và dân cư ngoại tỉnh Tuy nhiên, hoạt động kinh doanh tại chợ vẫn còn gặp nhiều khókhăn và công tác quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh vẫn gặp nhữngbất cập, điển hình như: Việc quy hoạch phát triển đô thị, quy hoạch dân cư chưa chú tâmtới quy hoạch hệ thống chợ tạo nên những thiếu sót trong quy hoạch đồng bộ nên một sốchợ quá chật hẹp, một số khác thì chưa tận dụng hết được diện tích sử dụng Cơ sở vậtchất kĩ thuật cũng là vấn đề đáng quan tâm hiện nay khi nhiều chợ đã xuống cấp nghiêmtrọng nhưng chưa được tu sửa, nâng cấp Xử lí rác thải còn chưa tối ưu khiến vấn đề vệsinh môi trường trở nên nghiêm trọng ảnh hưởng xấu đến an toàn thực phẩm Một vấn đềđáng quan tâm không kém đó là việc các chợ tự phát mọc lên không kiểm soát Các ki-

ot, thương nhân lấn chiếm lòng lề đường để kinh doanh ảnh hưởng đến giao thông côngcộng, đến các thương nhân kinh doanh trong chợ.

Chợ ở Việt Nam nói chung và Tỉnh Lào Cai nói riêng không chỉ có ý nghĩa vềvăn hóa – xã hội Vì thế, chúng ta không thể thay thế các chợ truyền thống bằng các loạihình thương mại hiện đại khác như: các siêu thị, trung tâm thương mại Do đó việc pháttriển và khai thác hiệu quả hệ thống chợ; cải cách về tổ chức và quản lý chợ trên địa bàn,góp phần mở rộng thị trường, đẩy mạnh lưu thông hàng hóa và dịch vụ; phát triển sảnxuất, cải thiện đời sống nhân dân trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế là rất quantrọng

Vì những lý do nêu trên, hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai chưa phát huyđược tiềm năng là một tỉnh biên giới Việc khắc phục những yếu kém trong quản lý nhànước đối với hệ thống chợ là hết sức cần thiết và cấp bách Vì vậy tôi đã chọn đề tài

nghiên cứu: “Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai” làm đề tài luận văn thạc sĩ ngành quản lý kinh tế Việc thực hiện đề tài này nhằm

hệ thống hóa cơ sở lý luận về hệ thống chợ, nghiên cứu thực trạng quản lý nhà nước đốivới hệ thống chợ trên địa bàn Tỉnh, từ đó đề xuất một số giải pháp và kiến nghị với các

cơ quan nhà nước nhằm hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàntỉnh Lào Cai

2 Tổng quan nghiên cứu

Đề tài của tôi đã tìm hiểu một số công trình nghiên cứu trước liên quan đến chợ:1) Đề tài khoa học cấp Bộ: “Giải pháp phát triển các mô hình chợ Việt Nam” doViện nghiên cứu Thương Mại thực hiện năm 2006 Đề tài đã hệ thống hóa lý thuyết các

mô hình chợ ở Việt Nam, nghiên cứu thực trạng phát triển các mô hình chợ ở nước ta,nghiên cứu thực trạng phát triển các mô hình chợ từ đó chỉ ra những mặt được và hạnchế kèm nguyên nhân Từ đó nêu ra quan điểm phát triển các mô hình chợ và những giảipháp chủ yếu nhằm phát triển các mô hình chợ ở Việt Nam

2) Đề tài khoa học cấp Bộ: “Các giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tư phát triểnkết cấu hạ tầng thương mại – hệ thống chợ” do Viện nghiên cứu Thương mại, Bộ CôngThương thực hiện năm 2005 Đề tài tập trung nghiên cứu lý luận về chợ, hạ tầng chợ.Phân tích thực trạng phát triển và quản lý hệ thống chợ, thực trạng kết cấu hạ tầng các

chợ tại Việt Nam Từ đó đưa ra các quan điểm, mục tiêu phát triển hệ thống chợ trongthời gian tiếp theo và đề xuất giải pháp nhằm phát triển kết cấu hạ tầng chợ trên phạm vi

cả nước

3) Luận văn thạc sĩ: “Quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn thànhphố Móng Cái tỉnh Quảng Ninh” Do thạc sĩ Nguyễn Giáng Vân thực hiện năm 2018 Đềtài đã hệ thống hóa một số lý luận về quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ, nêu lênđược tình hình kinh doanh của hệ thống chợ trên địa bàn thành phố, ngoài ra luận văncòn đưa ra một số giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trênđịa bàn thành phố Móng Cái

4) Luận văn thạc sĩ: “Quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn thànhphố Vĩnh Vĩnh Yên – tỉnh Vĩnh Phúc” Do thạc sĩ Trần Nguyên Trung thực hiện năm

2014 Đề tài đã nghiên cứu thực trạng hoạt động hệ thống chợ trên đia bàn thành phố,đánh giá những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình hoạt động hệ thống chợ thành phố Trên

cơ sở đó đề ra các giải pháp chủ yếu nhằm thúc đẩy hoàn thiện quản lý nhà nước đối với

hệ thống chợ trên địa bàn thành phố Vĩnh Yên

5) Luận văn thạc sĩ: “Phát triển hệ thống chợ phục vụ phát triển kinh tế - xã hộitrên địa bàn tỉnh Nam Định” Do thạc sĩ Nguyễn Minh Văn thực hiện năm 2010 Đề tàitập trung nghiên cứu lý luận về chợ, hạ tầng chợ Tìm hiểu, phân tích thực trạng pháttriển, quản lý chợ Đưa ra các quan điểm, mục tiêu phát triển chợ trong thời gian tới và

đề xuất giải pháp nhằm phát triển kết cấu hạ tầng trên địa bàn tỉnh Nam Định

Qua tìm hiểu các đề tài nghiên cứu nêu trên, tôi thấy các đề tài đã đạt được cácmục tiêu đề ra, nhưng chưa có một công trình nghiên cứu nào nghiên cứu về quản lý nhànước đói với hệ thống chợ tại một Tỉnh biên giới có sự giao lưu trong và ngoài nước nhưtỉnh Lào Cai

3 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

- Tổng hợp, khái quát hóa những vấn đề lý luận cơ bản về quản lý nhà nước đốivới hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai

- Phân tích đánh giá thực trạng quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địabàn tỉnh Lào Cai, đưa ra hạn chế, bất cập và phân tích các nguyên nhân dẫn đến nhữnghạn chế, bất cập đó để có hướng khắc phục

- Đề xuất các giải pháp để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với hệ thốngchợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai trong thời gian tới.

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu của đề tài là năng lực quản lý nhà nước đối với hệ thốngchợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai trong bối cảnh hội nhập kinh tế

- Phạm vi không gian: Hệ thống chợ truyền thống tại thành phố Lào Cai, hệ thốngchợ truyền thống tại các huyện, xã trên địa bàn tỉnh

- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu thực trạng giai đoạn 2015-2019 và định hướnggiải pháp đến năm 2025

5 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện mục tiêu nghiên cứu trên, đề tài sử dụng các phương pháp sau:

- Phương pháp điều tra thu thập thông tin, số liệu:

+ Thu thập số liệu thứ cấp

Đề tài tổng hợp số liệu thống kê từ các nguồn tin từ người khác thu thập, khôngphải do người nghiên cứu trực tiếp thu thập Dưới đây là một số nguồn dữ liệu quantrọng cho các nghiên cứu của luận văn bao gồm:

Các báo cáo tổng kết năm của các sở, phòng, ban, ngành thuộc Sở Công thương,

sở Kế hoạch và đầu tư, sở Xây dựng

Các báo cáo tổng kết của các phòng ban thuộc UBND tỉnh, UBND huyện như:phòng kinh tế, phòng Tài chính – Kế hoạch, phòng Quản lý đô thị

Số liệu của Niên giám thống kê của tỉnh Lào Cai

Số liệu từ các cuộc điều tra có liên quan do các cơ quan, đơn vị tại địa phương tiến hành.+ Thu thập số liệu sơ cấp

Tôi sử dụng phương pháp điều tra, phỏng vấn một số cán bộ lãnh đạo của Tỉnh,cán bộ quản lý các phòng ban nghiệp vụ của Tỉnh, cán bộ nhân viên của các ban quản lýchợ, chủ kiot, sạp hàng trong các chợ và người dân trên địa bàn

- Phương pháp xử lý số liệu

Dựa vào phiếu điều tra đã thu thập, tiến hành kiểm tra trước khi tổng hợp, làmsạch phiếu điều tra, loại bỏ những phiếu không hợp lệ Thông tin được tổng hợp được

sau đó sẽ đưa ra phán đoán về bản chất các sự kiện đồng thời thể hiện những logic các sựkiện, các phân hệ trong hệ thống các sự kiện được xem xét.

Tổng hợp và xử lý thông tin, sử dụng các công cụ tính toán dựa trên phần mềmExcel: Nhập dữ liệu và tổng hợp theo các mục đích nghiên cứu, trên cơ sở phân tổ thống

kê, dãy số thời gian,

- Phương pháp phân tích thông tin số liệu:

+ Phương pháp thống kê mô tả: Tổng hợp các số liệu, tư liệu đã thu thập được để

mô tả công tác quản lý hệ thống các chợ trên địa bàn Tỉnh Lào Cai, chỉ ra ưu nhược điểm

và nguyên nhân

+ Phương pháp phân tích dãy số biến động theo thời gian: là dãy các trị số củamột tiêu chí thống kê được sắp xếp theo thời gian dùng để phản ánh quá trình phát triểncủa hiện tượng Vận dụng phương pháp này để đánh giá mức độ tiến bộ của công tácquản lý nhà nước đối với hệ thống chợ

+ Phương pháp phân tích so sánh: Dùng phương pháp này để đối chiếu so sánhcác chỉ tiêu thống kê Phương pháp này để so sánh các chỉ tiêu về không gian và thờigian; từ đó chỉ ra sự khác biệt, tìm ra nguyên nhân của những hạn chế công tác quản lýnhà nước đối với hệ thống chợ

+ Ngoài ra, luận văn còn sử dụng một số phương pháp khác như: phương phápchuyên gia, phương pháp chuyên khảo,

6 Kết cấu của luận văn

Ngoài lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn đượckết cấu thành 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Chương 2: Thực trạng quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai

Chương 3: Giải pháp nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai trong quá trình hội nhập kinh tế

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỆ THỐNG CHỢ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH

1.1 Khái quát và phân loại về chợ, hệ thống chợ

Theo Nghị định số 02/2003/NĐ-CP ngày 14/01/2003 của Chính Phủ về phát triển

và quản lý chợ "Chợ là loại hình kinh doanh thương mại được hình thành và phát triểnmang tính truyền thống, được tổ chức tại một địa điểm theo quy hoạch, đáp ứng nhu cầumua bán, trao đổi hàng hoá và nhu cầu tiêu dùng của khu vực dân cư"

Chợ là một bộ phận quan trọng trong cấu thành mạng lưới thương nghiệp xã hội:

Đối với vùng nông thôn: Chợ vừa là nơi tiêu thụ nông sản hàng hoá, tập trung thu

gom các sản phẩm, hàng hoá phân tán, nhỏ lẻ để cung ứng cho các thị trường tiêu thụ lớntrong và ngoài nước, vừa là nơi cung ứng hàng công nghiệp tiêu dùng cho nông dân vàmột số loại vật tư cho sản xuất nông nghiệp ở nông thôn

Ở khu vực thành thị: Chợ cũng là nơi cung cấp hàng hoá tiêu dùng, lương thực

thực phẩm chủ yếu cho các khu vực dân cư Tuy nhiên hiện nay đã xuất hiện khá nhiều

hình thức thương mại cạnh tranh trực tiếp với chợ, vì thế bên cạnh việc mở rộng haytăng thêm số lượng chợ chúng ta sẽ đầu tư nâng cấp chất lượng hoạt động của chợ vàđầu tư nâng cấp chất lượng dịch vụ của chợ.

Hoạt động của các chợ làm tăng ý thức về kinh tế hàng hoá của người dân, rõ nétnhất là ở miền núi, vùng cao từ đó thúc đẩy sản xuất phát triển, góp phần tích cực vàocông cuộc xoá đói giảm nghèo ở nông thôn, miền núi Trong các phiên chợ, các buổi chợ

là cơ hội của người dân giao lưu trao đổi, mua bán, lưu thông hàng hoá của mình, cậpnhật thông tin, ý thức xã hội, nó làm tăng khả năng phản ứng của người dân với thịtrường, với thời thế và tự mình có thể ý thức được công việc làm ăn buôn bán của mìnhtrong công cuộc đổi mới

Chợ là một nguồn thu quan trọng của Ngân sách Nhà nước Mặc dù Nhà nướcchưa có thể nâng cấp đủ hệ thống chợ ở nước ta, chưa đặc biệt quan tâm đầu tư pháttriển, nhưng các chợ trong cả nước đã đem lại cho Ngân sách Nhà nước khoảng 300.000triệu đồng mỗi năm (chưa kể các nguồn thu từ thuế trực tiếp)

Sự hình thành chợ kéo theo sự hình thành và phát triển các ngành nghề sản xuất.Đây chính là tiền đề việc các dòng người từ mọi miền đất nước tập trung để làm ăn,buôn bán Quá trình này làm xuất hiện các trung tâm thương mại, đô thị sầm uất nhưhiện nay

b) Về giải quyết việc làm

Chợ ở nước ta đã giải quyết được một số lượng lớn việc làm cho người lao động.Hiện nay trên toàn quốc có hơn 2,5 triệu người lao động buôn bán trong các chợ và sốngười tăng thêm có thể tới 10%/năm

Nếu mỗi người trực tiếp buôn bán có thêm 1 đến 2 người giúp việc (phụ việc bánhàng, tổ chức nguồn hàng để đưa về chợ, đưa hàng tới các mối tiêu thụ theo yêu cầu củakhách…) thì số người lao động có việc tại chợ sẽ gấp đôi, gấp ba lần số lượng người chỉbuôn bán ở chợ, và như thế chợ giải quyết được một số lượng lớn công việc cho ngườilao động khi hoạt động

c) Về việc giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc

Có thể nói, chợ là một bộ mặt kinh tế - xã hội của một địa phương và là nơi phảnánh trình độ phát triển kinh tế - xã hội, phong tục tập quán của một vùng dân cư Tínhvăn hoá ở chợ được thể hiện rõ nhất là ở miền núi, vùng cao, vùng sâu, vùng xa.

Đối với người dân: Đồng bào đến chợ ngoài mục tiêu mua bán còn lấy chợ làmnơi giao tiếp, gặp gỡ, thăm hỏi người thân, trao đổi công việc, kể cả việc dựng vợ gảchồng cho con cái Chợ còn là nơi hò hẹn của lứa đôi, vì vậy người dân miền núi thườnggọi là đi "chơi chợ" thay cho từ đi chợ mua sắm như là người dưới xuôi thường gọi Cácphiên chợ này thường tồn tại từ rất lâu đời, và nó là những bản sắc văn hoá vô cùng đặctrưng của các dân tộc ở nước ta

Đối với chính quyền: ở miền núi, vùng cao, vùng sâu, vùng xa chợ là địa điểm duynhất hội tụ đông người Tại chợ có đại diện của các lứa tuổi, tất cả các thôn bản và cácdân tộc Vì thế, đã từ lâu, Chính quyền địa phương đã biết lấy chợ là nơi phổ biến chủtrương, đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước, là nơi tuyên truyềncảnh giác và đấu tranh với những phần tử xuyên tạc đường lối của Đảng Từ phong trào

kế hoạch hoá gia đình đến kỹ thuật chăm sóc cây trồng vật nuôi, vệ sinh phòng dịch…đều có thể được phổ biến một cách hiệu quả ở đây Chính vì lý do đó, chợ miền núi haymiền xuôi đều được bố trí ở trung tâm cụm, xã (nhất là miền núi) Trong mỗi chợ đềugiành vị trí trung tâm làm công tác tuyên truyền

1.1.3 Phân loại chợ trên địa bàn tỉnh

a) Theo địa giới hành chính

Có hai loại chợ tồn tại theo tiêu thức này là chợ đô thị và chợ nông thôn

Chợ đô thị: Là các loại chợ được tổ chức, tụ họp ở thành phố, thị xã, thị trấn Do ở

đây, đời sống và trình độ văn hoá có phần cao hơn ở nông thôn, cho nên các chợ thànhphố có tốc độ hiện đại hoá nhanh hơn, văn minh thương mại trong chợ cũng được chútrọng, cơ sở vật chất ngày càng được tăng cường, bổ sung và hoàn chỉnh Phương tiệnphục vụ mua bán, hệ thống phương tiện truyền thông và dịch vụ ở các chợ này thườngtốt hơn các chợ ở khu vực nông thôn

Chợ nông thôn: Là chợ thường được tổ chức tại trung tâm xã, trung tâm cụm xã.

Hình thức mua bán ở chợ đơn giản, dân dã (có nơi, như ở một số vùng núi, người dân tộcthiểu số vẫn còn hoạt động trao đổi bằng hiện vật tại chợ), các quầy, sạp có quy mô nhỏ

lẻ, manh mún Nhưng ở các chợ nông thôn thể hiện đậm đà bản sắc truyền thống đặctrưng ở mỗi địa phương, của các vùng lãnh thổ khác nhau

b) Theo tính chất mua bán:

Dựa theo tiêu thức này, ta có thể phân chia thành hai loại là chợ bán buôn và bán lẻ.Chợ bán buôn: Là các chợ lớn, chợ trung tâm, chợ có vị trí là cửa ngõ của thànhphố, thị xã, thị trấn, có phạm vi hoạt động rộng, tập trung vói khối lượng hàng hoá lớn.Hoạt động mua bán chủ yếu là thu gom và phân luồng hàng hoá đi các nơi Các chợ nàythường là nơi cung cấp hàng hoá cho các trung tâm bán lẻ, các chợ bán lẻ trong và ngoàikhu vực, nhiều chợ còn là nơi thu gom hàng cho xuất khẩu Các chợ này có doanh số bánbuôn chiếm tỷ trọng cao (trên 60%), đồng thời vẫn có bản lẻ nhưng tỷ trọng nhỏ

Chợ bán lẻ: Là những chợ thuộc phạm vi xã, phường (liên xã, liên phường), cụmdân cư, hàng hoá qua chợ chủ yếu để bán lẻ, phục vụ trực tiếp cho người tiêu dùng

c) Theo đặc điểm mặt hàng kinh doanh

Có chợ tổng hợp và chợ chuyên doanh

Chợ tổng hợp: Là chợ kinh doanh nhiều loại hàng hoá thuộc nhiều ngành hàngkhác nhau Trong chợ tồn tại nhiều loại mặt hàng như: hàng tiêu dùng (quần áo, giàydép, các mặt hàng lương thực thực phẩm, hàng gia dụng…), công cụ lao động nôngnghiệp (cuốc, xẻng, liềm búa…), cây trồng, vật nuôi…, chợ đáp ứng toàn bộ các nhu cầucủa khách hàng Hình thức chợ tổng hợp này thể hiện khái quát những đặc trưng của chợtruyền thống, và ở nước ta hiện nay loại hình này vẫn chiếm ưu thế về số lượng cũngnhư về thời gian hình thành và phát triển

Chợ chuyên doanh: Là loại chợ chuyên kinh doanh một mặt hàng chính yếu, mặthàng này thường chiếm doanh số trên 60% đồng thời vẫn có bán một số mặt hàng khác,các loại hàng này có doanh số dưới 40% tổng doanh thu Hình thức chợ này cũng tồn tại

ở nước ta như chợ vải, chợ hoa tươi, chợ vật liệu xây dựng, chợ rau quả, chợ giống câytrồng…

d) Theo số lượng hộ kinh doanh, vị trí và mặt bằng của chợ:

Dựa theo cách phân loại trong Điều 3 Nghị định số 02/2003/NĐ-CP của Chính phủ

về phát triển và quản lý chợ thì chợ được chia thành 3 loại: chợ loại 1, chợ loại 2 và loại 3.Chợ loại 1 là chợ phải đảm bảo các tiêu chuẩn sau:

Là chợ có trên 400 điểm kinh doanh, được đầu tư xây dựng kiên cố, hiện đại theoquy hoạch;

Được đặt ở các vị trí trung tâm kinh tế thương mại quan trọng của tỉnh, thành phốhoặc là chợ đầu mối của ngành hàng, của khu vực kinh tế và được tổ chức họp thườngxuyên;

Có mặt bằng phạm vi chợ phù hợp với quy mô hoạt động của chợ và tổ chức đầy

đủ các dịch vụ tại chợ: trông giữ xe, bốc xếp hàng hoá, kho bảo quản hàng hoá, dịch vụ

đo lường, dịch vụ kiểm tra chất lượng hàng hoá, vệ sinh an toàn thực phẩm và các dịch

vụ khác

Chợ loại 2 là chợ thoả mãn các tiêu chuẩn sau:

Là chợ có trên 200 diểm kinh doanh, được đầu tư xây dựng kiên cố hoặc là bánkiên cố theo quy hoạch;

Được đặt ở trung tâm giao lưu kinh tế của khu vực và được tổ chức họp thườngxuyên hay không thường xuyên;

Có mặt bằng phạm vi chợ phù hợp với quy mô hoạt động của chợ và tổ chức cácdịch vụ tối thiểu tại chợ: trông giữ xe, bốc xếp hàng hoá, kho bảo quản hàng hoá, dịch vụ

đo lường

Chợ loại 3 là chợ thoả mãn các tiêu chuẩn sau:

Là chợ có dưới 200 điểm kinh doanh hoặc các chợ chưa được đầu tư xây dựngkiên cố hoặc bán kiên cố;

Chủ yếu phục vụ nhu cầu mua bán hàng hoá của nhân dân trong xã, phường và địabàn phụ cận

e) Theo tính chất và quy mô xây dựng:

Theo tiêu chí này, chợ được chia thành chợ kiên cố, chợ bán kiên cố và chợ tạm:

Chợ kiên cố:

Là chợ được xây dựng hoàn chỉnh với đủ các yếu tố của một công trình kiến trúc,

có độ bền sử dụng cao (thời gian sử dụng trên 10 năm) Chợ kiên cố thường là chợ loại 1

có diện tích đất hơn 10.000 m2 và chợ loại 2 có diện tích đất từ 6000-9000 m2 Các chợkiên cố lớn thường nằm ở các tỉnh, thành phố lớn, các huyện lỵ, trị trấn và có thời giantồn tại lâu đời, trong một thời kỳ dài và là trung tâm mua bán của cả vùng rộng lớn

Chợ bán kiên cố:

Là chợ chưa được xây dựng hoàn chỉnh Bên cạnh những hạng mục xây dựngkiên cố (tầng lầu, cửa hàng, sạp hàng) còn có những hạng mục xây dựng tạm như lán,mái che, quầy bán hàng…, độ bền sử dụng không cao (dưới 10 năm) và thiếu tiện nghi.Chợ bán kiên cố thường là chợ loại 3, có điện tích đất 3000-50000 m2 Chợ này chủ yếuphân bổ ở các huyện nhỏ, khu vực thị trấn xa xôi, chợ liên xã, liên làng, các khu vựcngoài thành phố lớn

Chợ tạm:

Là chợ mà những quầy, sạp bán hàng là những lều quán được làm có tính chấttạm thời, không ổn định, khi cần thiết có thể dỡ bỏ nhanh chóng và ít tốn kém Loại chợnày thường hay tồn tại ở các vùng quê, các xã, các thôn, có chợ được dựng lên để phục

vụ trong một thời gian nhất định (như tết, lễ hội…)

1.2 Vai trò quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh

1.2.1 Khái niệm quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ

Quản lý nhà nước về hoạt động kinh doanh chợ theo cách thường hiểu là sự tácđộng có tổ chức vào các hoạt động kinh doanh chợ; bằng quyền lực của nhà nước thôngqua pháp luật và cơ chế quản lý để đạt tới mục tiêu kinh tế - xã hội trước mọi biến độngcủa môi trường trong và ngoài nước Các cơ quan quản lý nhà nước của trung ương và địaphương được giao nhiệm vụ quản lý nhà nước về chợ, có một số nhiệm vụ chủ yếu sau:

Xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển chợ từng thời kỳ phù hợp với quyhoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, khu vực, đáp ứng nhu cầucủa sản xuất, lưu thông hàng hoá và tiêu dùng của nhân dân Phải căn cứ vào quy hoạchphát triển kinh tế xã hội, các quy hoạch chuyên ngành như: giao thông, đô thị, du lịch của từng tỉnh, thành phố hoặc khu vực như vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc, phía Nam,

khu vực Tây Nguyên bố trí mạng lưới thương mại trong đó có chợ cho phù hợp Pháthuy vai trò của chợ trong việc mở rộng giao lưu hàng hoá, phát triển sản xuất góp phầnchuyển dịch cơ cấu kinh tế Đảm bảo chợ là nơi xúc tiến thương mại giữa các nhà sảnxuất với các nhà kinh doanh, đáp ứng các tiêu chuẩn về đảm bảo an toàn giao thông, anninh trật tự, phòng chống cháy nổ, vệ sinh môi trường.

Ban hành hoặc đề xuất với cấp có thẩm quyền ban hành các chính sách đầu tư,xây dựng, khai thác và quản lý hoạt động chợ Chợ gắn liền với sản xuất và lưu thônghàng hoá nhưng muốn phát huy tác dụng và quản lý chặt chẽ các hoạt động của chợ, cầnthiết phải có hệ thống các cơ chế, chính sách từ trung ương đến địa phương Nội dungchủ yếu của các chính sách này bao gồm: Đầu tư xây dựng, quản lý thương nhân, thuế,giá thuê điểm kinh doanh trong chợ, mô hình quản lý chợ Hiệu quả chính sách mang lại

là hệ thống chợ từng bước được đầu tư theo hướng văn minh, hiện đại; thu hút đông đảothương nhân, người sản xuất đến buôn bán; diện tích chợ được sử dụng tối đa; sản xuất

và lưu thông hàng hoá ngày càng phát triển

Quản lý các chợ do Nhà nước đầu tư xây dựng theo phân cấp quản lý, hầu hết cácchợ ở nước ta là chợ công Vì vậy, việc quản lý các chợ này do các cơ quan quản lý nhànước giao cho các đơn vị có chức năng quản lý các hoạt động của chợ theo các quy địnhcủa pháp luật Thường thì các chợ hạng 3 do uỷ ban nhân dân xã, phường, thị trấn giaocho ban hoặc tổ quản lý nhưng có sự phối hợp của một số cơ quan chức năng như: tổthuế, đội quản lý thị trường, công an Đơn vị quản lý có quyền và trách nhiệm thực hiệnđầy đủ những nhiệm vụ chủ yếu đã nêu

Chỉ đạo, hướng dẫn các ban quản lý chợ, doanh nghiệp kinh doanh khai thác vàquản lý chợ về chính sách, nghiệp vụ quản lý chợ Nhiệm vụ này có nhiều nội dungnhưng trong đó cần nhấn mạnh đến công tác hướng dẫn các đơn vị này đầu tư xây dựng,

tổ chức đấu thầu, hoặc cho thuê điểm kinh doanh trong chợ; bố trí sắp xếp các ngànhhàng kinh doanh, đảm bảo an toàn thực phẩm và vệ sinh môi trường; Phát huy vai tròcủa thương nhân trong việc đẩy mạnh thu hút nguồn hàng, phát luồng hàng tới ngườitiêu dùng hoặc thương nhân, nhà sản xuất

Tổ chức, kiểm tra giám sát và xử lý các trường hợp vi phạm Việc tổ chức, bố trísắp xếp về cơ cấu quả lý, hay lựa chọn mô hình quả lý cho phù hợp với từng loại hình

chợ để quản lý tài sản Nhà nước và các hoạt động trong phạm vi chợ, thực hiện nghiêmchỉnh các quy định của Nhà nước về đảm bảo an toàn phòng chống cháy nổ và vệ sinhmôi trường chợ, quản lý các hoạt động mua bán hàng hóa, thực hiện cá nghĩa vụ kinhdoanh trong chợ Bên cạnh đó kịp thời xử lý các trường hợp vi phạm pháp luật và viphạm các quy định kinh doanh chợ, đảm bảo cho hoạt động trao đổi, mua bán hàng hóathuận lợi hơn.

Tuyên truyền chủ trương, đường lối, chính sách và luật pháp của Nhà nước chongười kinh doanh trong chợ Một trong những yêu cầu tăng cường pháp chế xã hội chủnghĩa là việc phổ biến và thực hiện nghiêm túc các chủ trương chính sách, pháp luật củanhà nước trong cuộc sống Chợ là nơi tập trung đông người (người sản xuất, người kinhdoanh, người buôn bán nhỏ, người tiêu dùng ) Vì vậy, các cơ quan quản lý nhà nướctrực tiếp hoặc thông qua các đơn vị: ban quản lý chợ, công ty kinh doanh khai thác chợthường xuyên tuyên truyền cơ chế, chính sách nhà nước cho mọi người đến chợ nắmđược và thực hiện tốt hơn Từ đó, góp phần đẩy mạnh sản xuất, lưu thông hàng hoá, giữvững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội nhất là an ninh nông thôn

1.2.2 Nội dung quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ

1.2.2.1 Công tác ban hành cơ chế, chính sách về phát triển và quản lý hệ thống chợ a) Cơ chế, chính sách khuyến khích, ưu đãi đầu tư chợ

Nghị định 35/2002/NĐ-CP (sau đây gọi là Nghị định 108/2006/NĐ-CP), các dự

án đầu tư trong lĩnh vực thương mại ở những địa bàn khó khăn và đặc biệt khó khănđược hưởng chính sách ưu đãi đầu tư như dự án của các ngành khác khi đầu tư vào cùngmột địa bàn Đối với thương mại trong nước, có chợ hạng 1 và TTHCTL được hưởngchính sách khuyến khích, ưu đãi đầu tư theo quy định của Nghị định này

- Ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế nhập khẩu: Nhà đầu tư có dự án đầu

tư thuộc lĩnh vực, địa bàn ưu đãi đầu tư theo quy định tại Nghị định 108/2006/NĐ-CPđược hưởng ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về thuếthu nhập doanh nghiệp Nhà đầu tư có dự án đầu tư thuộc lĩnh vực, địa bàn ưu đãi đầu tưđược hưởng ưu đãi về thuế nhập khẩu đối với hàng hóa nhập khẩu theo quy định củapháp luật về thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu

- Ưu đãi về thuế sử dụng đất, tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và tiền thuê mặt nước:Nhà đầu tư được nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất, giao đất có thu tiền sửdụng đất hoặc cho thuê đất có dự án đầu tư thuộc lĩnh vực, địa bàn ưu đãi đầu tư quyđịnh tại Nghị định này được miễn, giảm thuế sử dụng đất, tiền sử dụng đất, tiền thuê đất

và tiền thuê mặt nước theo quy định của pháp luật về đất đai và pháp luật về thuế

Đối với địa bàn miền núi, ngoài chính sách áp dụng chung theo quy định của LuậtĐầu tư, khi phát triển chợ, các nhà đầu tư được hưởng chính sách khuyến khích theo quy

định tại Nghị định số 20/NĐ-CP, Nghị định số Số: 11/VBHN-BCT, quy định về Phát triển và Quản lý chợ của Bộ Công Thương ban hành ngày 23 tháng 01 năm 2014.

Theo Quyết định số 53/2001/Đ-TTg các doanh nghiệp kinh doanh XNK,cửa hàng miễn thuế, HCTL, các cửa hàng giới thiệu sản phẩm, chợ cửa khẩu, đầu tư

cơ sở hạ tầng, dịch vụ tại khu kinh tế cửa khẩu được vay vốn ưu đãi của Chính phủ đểđầu tư xây dựng các cơ sở kinh doanh trên các cửa khẩu Tiếp theo, Nghị định 114/2009/NĐ-CP đã quy định chính sách ưu đãi đầu tư đối với các chủ thể tham gia đầu tư chợ

như sau: “Dự án đầu tư chợ của các thành phần kinh tế được hưởng các chính sách ưu đãi đầu tư như đối với các ngành nghề sản xuất, dịch vụ thuộc Danh mục lĩnh vực ưu đãi đầu tư quy định tại Nghị định số 108/2006/NĐ-CP; được hưởng chính sách ưu đãi

về tín dụng đầu tư theo Nghị định số 151/2006/NĐ-CP và Nghị định số CP”

106/2008/NĐ-Nghị định số 61/2010/NĐ-CP (106/2008/NĐ-Nghị định 61/2010/NĐ-CP), theo 106/2008/NĐ-Nghị định này,các nhà đầu tư xây dựng chợ hạng 1, ST, TTTM, kho, trung tâm logistics, khu triển lãmgiới thiệu sản phẩm tại vùng nông thôn sẽ được hưởng chính sách hỗ trợ: thuê đất, thuêmặt nước, đào tạo nguồn nhân lực, phát triển thị trường, dịch vụ tư vấn, áp dụng khoahọc công nghệ, cước phí vận tải; miễn và các chính sách khác như giảm tiền sử dụng đất;miễn, giảm tiền thuê đất, thuê mặt nước của Nhà nước; miễn, giảm tiền sử dụng đất khichuyển mục đích sử dụng đất Ngoài chính sách chung áp dụng trên phạm vi cả nước nêutrên, tùy theo điều kiện cụ thể của từng địa phương, UBND nhiều tỉnh, thành phố trựcthuộc Trung ương (sau đây gọi chung là tỉnh) như Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, VĩnhPhúc, Hải Dương, An Giang, Tiền Giang, Đồng Tháp đã ban hành một số cơ chế,chính sách đặc thù để khuyến khích, hỗ trợ các chủ đầu tư phát triển chợ trên địa bàn

b) Cơ chế kinh doanh khai thác và quản lý chợ

Chợ do Nhà nước đầu tư hoặc hỗ trợ phần lớn vốn đầu tư xây dựng được Ủy bannhân dân Tỉnh (Huyện, Thành phố, Thị xã) giao cho các chủ thể tổ chức kinh doanh khaithác và quản lý các hoạt động tại chợ theo hướng:

Đối với chợ xây dựng mới, tiến hành giao hoặc tổ chức đấu thầu để lựachọn doanh nghiệp hoặc hợp tác xã kinh doanh khai thác và quản lý chợ Đối với chợđang hoạt động do ban quản lý chợ điều hành, từng bước chuyển đổi sang mô hình hợptác xã thương mại - dịch vụ hoặc doanh nghiệp kinh doanh khai thác và quản lýchợ Trường hợp chợ do Nhà nước hỗ trợ một phần vốn, còn lại chủ yếu là vốn đóng gópcủa các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế thì căn cứ tỷ lệ gópvốn để lựa chọn chủ thể kinh doanh khai thác và quản lý chợ (ban quản lý chợ, doanhnghiệp, Hợp tác xã thương mại - dịch vụ hoặc thành lập công ty cổ phần theo quy địnhcủa pháp luật)

c) Cơ chế tài chính trong việc kinh doanh khai thác, quản lý chợ.

Đây là vấn đề rất quan trọng vì nó có vai trò trong việc bảo đảm nguồn kinh phíduy trì hoạt động của bộ máy quản lý, đầu tư, cải tạo, nâng cấp, xây dựng chợ theohướng xã hội hóa, phù hợp với cơ chế kinh tế thị trường

Nguồn thu từ hoạt động chợ bao gồm: Thu tiền thuê, sử dụng điểm kinh doanh tạichợ; tiền thuê cung cấp dịch vụ, hàng hoá theo hợp đồng và các khoản được trích theohợp đồng giữa các đơn vị có chức năng với ban quản lý chợ, doanh nghiệp kinh doanh,khai thác, quản lý chợ về các khoản uỷ nhiệm thu (thu phí, thu tiền điện, nước và cáckhoản có liên quan đến hoạt động kinh doanh tại chợ );

Các loại phí theo quy định của Pháp lệnh Phí và lệ phí ngày 28 tháng 8 năm 2001,bao gồm: Phí chợ; phí trông giữ xe; phí vệ sinh môi trường mức thu các loại phí nêutrên thuộc thẩm quyền quyết định của HĐND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ươngtheo hướng dẫn của Bộ Tài chính

Quản lý, sử dụng các khoản thu, chi ở chợ: Các khoản thu nói trên về cơ bản dùng

để chi cho các nội dung sau: Hoàn trả vốn đầu tư xây dựng chợ Chi cho người lao động,gồm các khoản: tiền lương, tiền công, tiền ăn ca, các khoản phụ cấp lương, các khoảntrích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn theo qui định Chi quản lý hành

chính: Vật tư văn phòng, điện, nước, thông tin liên lạc, hội nghị tổng kết, sửa chữathường xuyên cơ sở vật chất: nhà cửa, máy móc thiết bị Chi cho các hoạt động tổ chứcthu; Chi cho hoạt động cung ứng dịch vụ và chi khác Sau khi chi các khooản theo quyđịnh, số còn lại nọpo vào ngân sách nhà nước theo quy định hiện hành.

d) Cơ chế, chính sách về hỗ trợ vốn đầu tư từ ngân sách Nhà nước

Vốn để phát triển chợ được huy động từ nguồn vốn đầu tư phát triển củaNhà nước; vay tín dụng, vốn của các chủ thể sản xuất, kinh doanh, vốn của nhândân đóng góp và các nguồn vốn hợp pháp khác, trong đó vốn của các chủ thể sảnxuất, kinh doanh là ngồn vốn chủ yếu Nhà nước khuyến khích các tổ chức, cá nhân

và doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế đầu tư hoặc góp vốn cùng Nhà nướcđầu tư phát triển chợ

Khi Chính phủ ban hành Nghị định 114/2009/NĐ-CP, chính sách hỗ trợ đầu tưxây dựng chợ từ ngân sách nhà nước được sửa đổi như sau: “Nguồn vốn đầu tư pháttriển của Nhà nước bao gồm vốn từ ngân sách trung ương, ngân sách địa phương và cácnguồn viện trợ không hoàn lại Trong đó, vốn từ ngân sách địa phương hỗ trợ đầu tư xâydựng các chợ đầu mối nông sản, thực phẩm và chợ hạng 2, hạng 3 ở địa bàn nông thôn,miền núi, hải đảo; vốn từ ngân sách trung ương chỉ hỗ trợ đầu tư một số chợ sau:

Hỗ trợ đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng của chợ (mức hỗ trợ cụ thể theo quy mô củatừng dự án:

- Chợ đầu mối chuyên doanh hoặc tổng hợp bán buôn hàng nông sản, thực phẩmđểu tiêu thụ hàng hóa ở các vùng sản xuất tập trung về nông sản, lâm sản, thủy sản;

- Chợ trung tâm các huyện thuộc địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn vàđặc biệt khó khăn trong Danh mục của Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định số108/2006/NĐ-CP

Hỗ trợ đầu tư xây dựng chợ biên giới và chợ dân sinh xã của các huyện thuộc địabàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và đặc biệt khó khăn trong Danh mục của Phụlục II ban hành kèm theo Nghị định số 108/2006/NĐ-CP Nguồn vốn hỗ trợ đầu tư chợquy định tại khoản 3 Điều này được ưu tiên đầu tư xây dựng các chợ theo thứ tự sau:

- Chợ đang hoạt động, nằm trong quy hoạch đã được cấp có thẩm quyềnphê duyệt nhưng là chợ tạm hoặc chợ có sơ sở vật chất - kỹ thuật xuống cấp nghiêmtrọng;

- Chợ xây mới tại những xã chưa có chợ, những nơi có nhu cầu về chợ để phục vụsản xuất, xuất khẩu và đời sống sinh hoạt của nhân dân” Quyết định số 210/2006/QĐ-TTg (sau đây gọi là Quyết định 210/2006/QĐ- TTg), quy định cụ thể các tiêu chí và mức

hỗ trợ đầu tư chợ đầu mối của các vùngkinh tế trọng đi ểm, vùng có sản xuất hàng hóanông sản, hải sản lớn phục vụ phát triển kinh tế vùng và xuất khẩu, được đặt tại các địaphương có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, có tỷ lệ ngân sách Trung ương bổ sung đểcân đối ngân sách địa phương lớn hơn 50% tổng dự toán chi ngân sách địa phương Mức

hỗ trợ cao nhất là 10 tỷ và thấp nhất là 2 tỷ/ chợ và chỉ hỗ trợ một lần

1.2.2.2 Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ

Trong nền kinh tế thị trường, Nhà nước đóng vai trò người định hướng, dẫndắt sự phát triển kinh tế, bảo đảm thống nhất các lợi ích cơ bản trong toàn xã hội.Quản lý đối với chợ là việc làm cần thiết của Nhà nước nhằm đảm bảo cho hệ thốngchợ phát triển đứng hướng và đúng mục đích Hoạt động quản lý nhà nước đối vớichợ được thể hiện qua việc ban hành chính sách, thực hiện quy hoạch phát triển hệthống chợ… Nhà nước quản lý chợ thông qua các cơ quan chức năng của mình Hệthống các cơ quan quản lý nhà nước về chợ như sau:

Bộ máy quản chợ ở địa phương

Ủy ban nhân dân các cấp thực hiện việc quản lý nhà nước về thương mại nóichung và chợ nói riêng trong phạm vi địa phương theo sự phân cấp của Chính phủ

Sở Công Thương là cơ quan tham mưu trực tiếp giúp ủy ban nhân dân thực hiệnquản lý nhà nước về chợ trong phạm vi địa phương “Hoạt động của các Sở CôngThương tập trung vào công tác quy hoạch phát triển thương mại, tổ chức thực hiệncác chính sách phát triển lưu thông hàng hóa và mở rộng thị trường, cung cấp thôngtin thị trường và xúc tiến thương mại Từ bước tăng cường các công cụ, phương tiện

và điều kiện vật chất cần thiết làm cơ sở kinh tế để tổ chức thực hiện chương trình

dự án phát triển lưu thông hàng hóa và thị trường trong nước…”

Trong quản lý nhà nước về chợ, Sở Công Thương có những nhiệm vụ nhưsau: Lập quy hoạch, kế hoạch, các chương trình và đề án phát triển chợ trên địa bàntỉnh; tổ chức thực hiện, giám sát, kiểm tra việc thực hiện các quy hoạch, kế hoạch,các chương trình và đề án phát triển chợ đó; cụ thể hóa các văn bản pháp luật, cácchủ trương chính sách về quản lý hoạt động của chợ trình UBND tỉnh xét duyệt,quyết định, phổ biến, hướng dẫn và tuyên truyền các quy định pháp luật của Nhànước về chợ đến các đối tượng liên quan Ở cấp huyện, UBND quận, huyện là cơ quanquản lý của nhà nước cấp huyện thực hiện việc quản lý hệ thống chợ trên địa bàn huyện.

Cơ cấu tổ chức ở mỗi địa phương là khác nhau, tuy nhiên đều có bộ phận quản lý hệthống chợ trên địa bàn huyện, thị mình

Bộ máy quản lý nhà nước về thương mại nói chung và quản lý chợ nói riêng

là một hệ thống bao gồm các cơ quan quản lý nhà nước từ Trung ương đến địaphương tạo thành một hệ thống đồng bộ để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ củamình Hệ thống này không phải bất biến mà thường xuyên được hoàn thiện và đổimới để phù hợp với sự phát triển thương mại nước ta Hiện thống các cơ quan quản

lý nhà nước về chợ được mô hình hóa như sau:

1.2.2.3 Ban hành các quy chế tổ chức, quản lý chợ và tổ chức thực hiện các quy chế tổ chức, quản lý chợ

a) Quản lý hàng hóa

- Quản lý hàng hóa trong chợ góp phần bảo vệ lợi ích chính đáng cho người tiêudùng Trong nền kinh tế thị trường, vì lợi nhuận, nhiều tổ chức, cá nhân đã và đang sảnxuất kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng, mất vệ sinh, thậm chí gây độc hại, nguyhiểm đến sức khỏe, sự an toàn và tính mạng của con người, như hàng thực phẩm, hàngđiện dân dụng, hàng vật liệu xây dựng… Việc quản lý, kiểm tra và phối hợp với các cơquan chức năng để kiểm soát thị trường hàng hóa trên địa bàn chợ sẽ góp phần phát hiện,ngăn chăn kịp thời để hạn chế bớt những hành vi trên nhằm bảo vệ lợi ích chính đángcho người tiêu dung

- Quản lý hàng hóa trong chợ góp phần bảo vệ lợi ích của những nhà sản xuấtkinh doanh chân chính Trong nền kinh tế thị trường, tình trạng vi phạm quyền sở hữucông nghiệp, nạn làm hàng giả, hàng nhái mẫu mã của các doanh nghiệp có tên tuổi, có uy

tín trên thị trường là hiện tượng rất phổ biến Việc này vi phạm các công ước Quốc tế về

sở hữu trí tuệ mà Việt Nam đã ký kết Vì vậy, gây nên sự thiệt hại không nhỏ về kinh tếcũng như về uy tín sản phẩm của các nhà sản xuất chân chính Việc quản lý hàng hóa lưuthông trong chợ sẽ góp phần hạn chế những tiêu cực đó và tạo môi trường cạnh tranh bìnhđẳng lành mạnh ngay chính trong từng phạm vi chợ cũng như của thị trường nói chung

- Quản lý hàng hóa lưu thông trong chợ góp phần đảm bảo và giữ gìn sự antoàn cho hàng hóa và con người trong khu vực chợ cũng như góp phần giữ gìn trật

tự an ninh chính trị của địa phương Quản lý kinh doanh chợ một cách có hiệu quảkhông thể tách rời với công tác an ninh trật tự và phòng chống thiên tai hỏa hoạn,việc quản lý hàng hóa lưu thông trong chợ góp phần hết sức quan trọng trong phòngcháy chữa cháy cũng như phòng chống các hiện tượng trộm cắp hàng hóa cũng nhưvật dụng tư trang của khách hàng và các thương nhân kinh doanh hàng hóa trongchợ, điều này không những góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế hoạt động của chợ

mà còn góp phần quan trọng trong việc đảm bảo an ninh chính trị cho cả khu vựccủa địa phương

- Quản lý hàng hóa trong chợ góp phần tích cực trong việc nâng cao văn minhthương mại, cơ sở cho hội nhập kinh tế khu vực và thế giới và giữ gìn bản sắc dân tộc

b) Các nội dung quản lý hàng hóa trong chợ

- Quản lý danh mục hàng hóa lưu thông trong chợ

+ Hàng hóa, dịch vụ kinh doanh tại chợ (kể cả mang vào chợ, sử dụng, cất trữ…)

là hàng hóa, dịch vụ không thuộc danh mục pháp luật cấm kinh doanh

+ Hàng hóa kinh doanh tại chợ không thuộc các loại: hàng nhái, hàng giả, hànglậu, hàng gian (hàng trộm cắp), hàng không rõ nguồn gốc, hàng quá hạn sử dụng, hàngkhông đảm bảo chất lượng (hàng mất phẩm chất, hàng kém chất lượng, nhiễm độc vàđộng thực vật bị dịch bệnh), hàng gây ô nhiễm môi trường, hàng không đúng quy định

về tem, nhãn mác

+ Hàng kinh doanh tại chợ phải được sắp xếp gọn gàng, ngăn nắp theo ngànhhàng, nhóm hàng, theo tính chất và yêu cầu phòng chống hỏa hoạn thiên tai… Như vậycăn cứ vào những điều kiện đặt ra của pháp luật, những hàng hóa được lưu thông trongchợ là những hàng hóa không thuộc danh mục những hàng háo bị cấm lưu thông trong

chợ và những hàng hóa có đủ điều kiện kinh doanh (dầu hỏa, thuốc chữa bệnh, thuốc bảo

vệ động thực vật …) mà chợ đã đáp ứng đủ

c) Quản lý số lượng hàng hóa kinh doanh trong chợ

Đối với những thương nhân kinh doanh hàng hóa và dịch vụ trong chợ: số lượnghàng hóa đưa vào trong chợ cần đáp ứng đủ cơ số hợp lý, theo kinh nghiệm của một sốchợ thì số lượng hàng hóa chất xếp, trưng bày trong chợ không được cao quá 3,20 m kể

từ nền chợ, hàng hóa chỉ được để trong phạm vi quầy tủ hoặc ki ốt, không được lấnchiếm hành lang dành cho khách hàng đi lại, điều này sẽ đảm bảo tính thẩm mỹ trongsắp xếp hàng hóa, người bán và người mua dễ quan sát và lựab chọn hàng khi mua bán,mặt khác đảm bảo tính an toàn cho môi trường kinh doanh trong chợ như thông thoáng,

dễ quan sát khi gặp sự cố như cháy nổ, vv…

d) Quản lý chất lượng hàng hóa lưu thông trong chợ.

- Các doanh nghiệp quản lý kinh doanh chợ phải thiết lập một hệ thông văn bảnnhư: Nội quy chợ, các loại Hợp đồng cam kết kinh doanh giữa các hộ kinh doanh trongchợ với doanh nghiệp kinh doanh chợ, xây dựng các quy chế hoạt động như: Quy chếlàm việc của ban quản lý chợ, quy chế thực hiện dân chủ, quy chế về phòng cháy chữacháy… nhằm tạo môi trường pháp lý để giúp cho công tác điều hành việc thực hiện cũngnhư kiểm tra, kiểm soát các hoạt động chợ có hiệu quả

- Xây dựng hệ thống truyền thông trong chợ tốt có như vậy mới đảm bảo đượccác thông tin cần thiết được cập nhật đến với các hộ kinh doanh trong chợ, kinh nghiệmcủa các chợ hoạt động có hiệu quả là hệ thống thông tin tuyên truyền phải được quan tâmngay từ đầu, việc phổ biến tuyên truyền các thông tin về hàng gian, hàng giả, hàng kémchất lượng, hàng hóa vi phạm pháp luật được đến với các hộ kinh doanh trong chợ sẽ giúp

họ tránh được những thiệt hại về kinh tế cũng như vi phạm pháp luật trong kinh doanh

- Để mọi hàng hóa dịch vụ trong chợ đảm bảo chất lượng thì công tác quản lýphải tiến hành tận gốc, mọi khâu, mọi hoạt động, từ lãnh đạo đến nhân viên của banquản lý đến các hộ kinh doanh và khách hàng đều có nghĩa vụ tham gia vào hoạt độngnày

e) Quản lý thương nhân

- Sự cần thiết phải quản lý thương nhân trong chợ:

Thứ nhất, xét trên góc độ quản lí nhà nước về thương mại Trong thị trường hiện

đại, vai trò của Nhà nước chẳng những không suy giảm, mà còn trở nên quan trọng hơn.Trong đó, quản lý đối với thương nhân là một bộ phận quan trọng trong quản lý thươngmại, bởi quản lý các hoạt động thương mại chỉ có thể thực hiện tốt được khi các thươngnhân được quản ký tốt Mặt khác, quản ký đối với thương nhân phải có sự liên hệ và gắnchặt với quản ký nhà nước theo từng vùng lãnh thổ và từng không gian Các thươngnhân trong các không gian cụ thể phải tuân theo sự quản lý của không gian đó Chợ làmột không gian tập trung rất nhiều các thương nhân và các hoạt động thương mại vớinhững đặc thù riêng Vì vậy quản lý nhà nước đối với các thương nhân hoạt động kinhdoanh trong chợ thì ngoài khung quản lý chung cho tất cả các thương nhân trên thịtrường rất cần phải có những hoạt động quản lý riêng phù hợp với những đặc thù củachợ Đơn vị quản lý chợ được Nhà nước giao nhiệm vụ tổ chức các hoạt động quản lýđặc thù này

Thứ hai, xét trên góc độ quản lý kinh doanh chợ Đối với các nhà đầu tư xây dựng

và tổ chức hoạt động chợ thì những thương nhân kinh doanh trong chợ là đối tượngkhách hàng chính của họ Muốn hoạt động kinh doanh chợ có hiệu quả, mang lại lợinhuận cao thì họ phải biết cách thu hút và quản lý khách hàng của mình, tức là quản lýcác thương nhân kinh doanh trong chợ

f) Quản lý tài chính, giá cả trong hoạt động chợ

Quản lý tài chính chợ là một bộ phận trong hoạt động quản lý kinh doanh chợ Nóthực hiện những nội dung cơ bản của quản lý tài chính đối với các quan hệ tài chính nảysinh trong hoạt động quản lý kinh doanh chợ nhằm thực hiện tốt nhất các mục tiêu hoạtđộng của đơn vị Quản lý tài chính chợ chính là việc nghiên cứu, phân tích và sử lý cácmối quan hệ tài chính trong đơn vị kinh doanh quản lý chợ, hình thành và đưa ra đượccông cụ tài chính và những quyết định tài chính đúng đắn và có hiệu quả Các quan hệtài chính được thể hiện trong cả quá trình kinh doanh của đơn vị Đơn vị quản lý kinhdoanh chợ phải xử lý các quan hệ tài chính thông qua phương thức giải quyết ba vấn đềquan trọng sau đây:

- Thứ nhất, đơn vị quản lý kinh doanh chợ nên đầu tư dài hạn vào đâu và bao

nhiêu cho phù hợp với loại hình kinh doanh lựa chọn? Đây chính là chiến lược đầu tư dàihạn của đơn vị và là cơ sở để dự toán vốn đầu tư

- Thứ hai, nguồn vốn đầu tư mà đơn vị quản lý kinh doanh chợ có thể khai thác là

- Huy động và đảm bảo đầy đủ, kịp thời vốn, kinh phì cho hoạt động quản lý kinhdoanh chợ;

- Tổ chức sử dụng vốn kinh doanh, kinh phí tiết kiệm và có hiệu quả;

- Giám sát, kiểm tra thường xuyên, chặt chẽ các mặt hoạt động quản lý kinhdoanh chợ nhằm đảm bảo thực thi các nguyên tắc tài chính;

- Tổ chức thu hồi một cách có hiệu quả các nguồn vốn và kinh phí đầu tư Trên cơ

sở các chức năng trên, quản lý tài chính chợ bao gồm các nhiệm vụ sau:

- Tham gia đánh giá, lựa chọn các dự án đầu tư và kế hoạch quản lý kinh doanh chợ;

- Xác định nhu cầu vốn, tổ chức huy động các nguồn vốn để đáp ứng cho các dự

án, các kế hoạch và các hoạt động thường xuyên của đơn vị quản lý kinh doanh chợ;

- Tổ chức sử dụng có hiệu quả vốn, kinh phí hiện có; quản lý chặt chẽ các nguồnthu, chi; đảm bảo khả năng thanh toán của đơn vị quản lý kinh doanh chợ;

- Thực hiện và phân phối các nguồn thu, lợi nhuận; trích lập và sử dụng các quỹcủa đơn vị kinh doanh quản lý chợ;

- Đảm bảo việc kiểm tra, kiểm soát thường xuyên đối với hoạt động của đơn vịquản lý kinh doanh chợ; thực hiện phân tích tài chính để đánh giá kết quả hoạt độngtrong đơn vị;

- Thực hiện việc dự báo và kế hoạch hóa tài chính của đơn vị quản lý kinh doanh chợ

g) Quản lý vệ sinh môi trường và an toàn thực phẩm trong chợ

Có thể coi chợ là một hình thái của xã hội thu nhỏ, nơi diễn ra các hoạt động traođổi mua bán hàng trăm hàng ngàn loại hàng hóa Dó đó vấn đề bảo vệ môi trường trongquản lý kinh doanh chợ cũng là một nhiệm vụ cấp thiết trong công tác bảo vệ môi trườngsinh thái nói chung.

Nhà nước ban hành luật khung và những văn bản dưới luật về bảo vệ môi trường.Thành lập những cơ quan chuyên trách về quản lý môi trường, các tổ chức thanh tra,kiểm tra, bảo vệ môi trường, xây dựng mạng lưới, đài, trạm quan trắc môi trường, báođộng kịp thời về tình trạng ô nhiễm môi trường vượt quá giới hạn cho phép Phổ biếnluật bảo vệ môi trường tới các hộ kinh doanh, Ban quản lý chợ phải thành lập bộ phậnchuyên trách về vấn đề môi trường Nâng cao nhận thức cho thương nhân kinh doanhtrong chợ và các cán bộ quản lý chợ về các quy định, chế tài và luật pháp về môi trường.Việc nâng cao này thông qua các hình thức như tập huấn, phổ biến kiến thức hay thôngqua các phương tiện thông tin đại chúng Quá trình phổ biến này cũng nên chia ra làmhai nhóm nội dung đó là các chế tài, quy định của luật pháp và các quy định, chế tài củaQuốc tế cũng như của Việt Nam về vấn đề môi trường Điều này là rất cần thiết vì ViệtNam đã trở thành thành viên của WTO, khả năng thu hút đầu tư nước ngoài vào nước ta

sẽ tăng lên và việc nắm bắt các thông tin, quy định của các nước đối tác chúng ta sẽ dễdàng hơn trong hợp tác kinh doanh, đảm bảo không bị thiệt hại trên mọi mặt Các cơquan quản lý nhà nước về chợ cần có các cơ chế chính sách nhằm trợ giúp các doanhnghiệp và hợp tác xã quản lý kinh doanh chợ trong việc vay vốn, tìm kiếm công nghệcũng như nguồn lực để đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng kỹ thuật môi trường Các doanhnghiệp và các hợp tác xã kinh doanh chợ cần định vị những trung tâm gây ô nhiễm phùhợp với tiêu chuẩn vệ sinh xây dựng Khi định vị cần chú ý tính chất gây ô nhiễm cầnđược loại trừ, hiệu quả của những phương tiện phòng chống ô nhiễm Các hộ thươngnhân quản lý tốt các chất thải của mình, tiến hành phân loại chất thải của mình trước khiđưa ra ngoài môi trường Các doanh nghiệp và các hợp tác xã kinh doanh chợ nên thamgia vào các tổ chức và các hoạt đọng về môi trường, điều nay sẽ giúp họ tăng cơ hội thuthập thông tin, trao đổi kinh nghiệm trong việc thực thi các quy định môi trường và tăng

vị thế thương mại trên thị trường Ví dụ như các doanh nghiệp kinh doanh nói chung vàdoanh nghiệp kinh doanh chợ nói riêng trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh đã đăng ký

vào sách xanh Các chợ phải đăng ký các nguồn gây ô nhiễm, đăng ký chất thải, chất độchại cũng như các biện pháp phòng tránh sự cố xảy ra tình trạng ô nhiễm.

1.2.2.4 Giám sát, kiểm tra công tác quản lý chợ, công tác thực hiện các quy chế quản lý chợ và xử lý các hành vi vi phạm

Tổ chức quản lý, điều hành chợ hoạt động, tổ chức thực hiện Nội quy chợ và xử

lý các vi phạm Nội quy chợ Lập thủ tục đề nghị cấp có thẩm quyền xử lý những trườnghợp vi phạm vượt quá thẩm quyền của Ban quản lý chợ Phối hợp với Chính quyền,Công an địa phương và các cơ quan chuyên môn tổ chức bảo đảm phòng cháy chữacháy, an ninh trật tự, vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm, chống gian lận thương mạitrong phạm vi chợ Tổ chức kinh doanh, phát triển các dịch vụ hỗ trợ như: trông giữphương tiện vận chuyển, bốc xếp hàng hóa, cho thuê kho bảo quản cất giữ hàng hóa,cung cấp thông tin thị trường, kiểm định số lượng, chất lượng hàng hóa, vệ sinh môitrường, ăn uống, vui chơi, giải trí và hoạt động khác trong phạm vi chợ phù hợp với cácquy định của pháp luật và theo hướng ngày càng văn minh hiện đại

Tổ chức thu, nộp tiền thuê, sử dụng địa điểm kinh doanh của thương nhân vàcác loại phí, lệ phí về chợ theo quy định của pháp luật Phối hợp với Chính quyền địaphương và các cơ quan, đoàn thể tổ chức thông tin kinh tế - xã hội, phổ biến, hướng dẫnthực hiện các chính sách, các quy định của pháp luật và nghĩa vụ đối với Nhà nước củathương nhân kinh doanh tại chợ; tổ chức hoạt động văn hóa, xã hội tại chợ

1.2.3 Các tiêu chí đánh giá quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ

1.2.3.1 Các tiêu chí phản ánh hệ thống chợ

a) Tổng số chợ trên địa bàn

Hiện nay, Lào Cai có 77 chợ Theo Quyết định 3882/QĐ-UBND ngày 06/9/2017 củaUBND tỉnh Lào Cai về phát triển thương mại thì hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai đếnnăm 2025 quy hoạch gồm 100chợ (02 chợ hạng I; 18 chợ hạng II và 80 chợ hạng III.)

b) Phân loại chợ theo quy mô, số hộ kinh doanh, lượng người dân đến mua bán sản phẩm

Theo tiêu chí quy mô, số hộ kinh doanh các chợ ở Lào Cai hiện nay như sau:

Chợ kiên cố: Trong tổng số 77 chợ, có 28 chợ kiên cố Là chợ được xây dựng

hoàn chỉnh với đủ các yếu tố của một công trình kiến trúc, có độ bền sử dụng cao (thời

gian sử dụng trên 10 năm) Các chợ kiên cố lớn thường nằm ở các tỉnh, thành phố lớn,các huyện lỵ, trị trấn và có thời gian tồn tại lâu đời, trong một thời kỳ dài và là trung tâmmua bán của cả vùng rộng lớn.

Chợ bán kiên cố: Lào Cai hiện nay có 25 chợ bán kiên cố, chưa được xây dựng

hoàn chỉnh Bên cạnh những hạng mục xây dựng kiên cố (tầng lầu, cửa hàng, sạp hàng)còn có những hạng mục xây dựng tạm như lán, mái che, quầy bán hàng…, độ bền sửdụng không cao (dưới 10 năm) và thiếu tiện nghi Chợ này chủ yếu phân bổ ở các huyệnnhỏ, khu vực thị trấn xa xôi, chợ liên xã, liên làng, các khu vực ngoài thành phố lớn

Chợ tạm: Lào Cai hiện nay còn 14 chợ tạm, là những quầy, sạp bán hàng là

những lều quán được làm có tính chất tạm thời, không ổn định, khi cần thiết có thể dỡ bỏnhanh chóng và ít tốn kém Loại chợ này thường hay tồn tại ở các vùng quê, các xã, cácthôn, có chợ được dựng lên để phục vụ trong một thời gian nhất định (như tết, lễ hội…).

c) Mức độ sầm uất của chợ: Sự đa dạng về hàng hóa, khối lượng mua bán,

Các chợ ở lào Cai thu hút đông đảo người mua, người và nơi đây tập trung kinh doanh đủ đầy các loại hàng hóa mà nhà sản xuất đưa đến người tiêu dùng Ngoài các mặt hàng nông sản do bà con nông dân tự trồng đem đến chợ bày bán, cùng với những hộ bán buôn quần áo may sẵn thì hiện có nhiều tiểu thương gắn

bó lâu đời tại chợ và những dãy nhà tại khu vực chợ đã trở thành nơi mua bán chính của bà con Những năm trở lại đây thì các mặt hàng và số lượng tiểu thương cũng như người mua tăng lên rất nhiều nên việc bán buôn thuận lợi hơn Doanh thu năm 2019 tăng 40% so với năm trước.

1.2.3.2 Các tiêu chí phản ánh hiệu quả quản lý nhà nước đối với hệ thống chợa) Tổng số cán bộ trong ban quản lý chợ

Tổ chức, quản lý chợ theo mô hình Ban quản lý Theo Nghị định số

02/2003/NĐ-CP ngày 14/01/2003 về phát triển và quản lý chợ: "Ban quản lý chợ là đơn vị sự nghiệp

có thu, tự trang trải các chi phí hoạt động thường xuyên, có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng và có tài khoản riêng tại Kho bạc Nhà nước, thực hiện chức năng quản

lý các hoạt động của chợ và tổ chức kinh doanh các dịch vụ tại chợ theo quy định củapháp luật" Căn cứ vào tính chất, đặc điểm và quy mô của chợ, UBND tỉnh Lào Caiquyết định số cán bộ trong Ban quản lý các chợ, thường số lượng cán bộ trong 1 Banquản lý chợ là 14 người.

Hình 1.2.3.2 : Sơ đồ tổ chức, quản lý chợ theo mô hình Ban quản lý chợ ở Việt Nam

hiện nay

b) Tổng chi phí cho ban quản lý chợ qua các năm

Quản lý, sử dụng các khoản thu, chi ở chợ được hướng dẫn tại Mục II phần BThông tư 67/3003/TT-BTC hướng dẫn cơ chế tài chính áp dụng cho Ban quản lý chợ,doanh nghiệp kinh doanh khai thác và quản lý chợ, theo đó: Ban quản lý chợ được sửdụng các khoản thu nêu tại Mục I Thông tư này để chi cho các nội dung sau:

Đối với chợ loại 1 và loại 2:

- Chi hoàn trả vốn đầu tư xây dựng chợ

- Chi cho người lao động: Chi tiền lương, tiền công, tiền ăn ca, các khoản phụ cấplương, các khoản trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn theo qui định

- Chi quản lý hành chính: Vật tư văn phòng, điện, nước, thông tin liên lạc, họp bàn, hộinghị tổng kết, sửa chữa thường xuyên cơ sở vật chất: nhà cửa, máy móc thiết bị

- Chi cho các hoạt động tổ chức thu (kể cả hoạt động thu theo hợp đồng uỷ nhiệm thu);

- Chi cho hoạt động cung ứng dịch vụ (kể cả chi nộp thuế, trích khấu hao tài sản

cố định),

- Chi khác

Ban quản lý chợ được thực hiện chế độ tài chính áp dụng cho đơn vị sự nghiệp cóthu quy định tại Thông tư số 25/2002/TT-BTC ngày 21/03/2002 của Bộ Tài chính hướngdẫn thực hiện Nghị định10/2002/NĐ-CP ngày 16/01/2002 của Chính phủ và các văn bảnhướng dẫn của Bộ Tài chính

Đối với chợ loại 3:

- Chi hoàn trả vốn đầu tư xây dựng chợ;

- Chi tiền công cho người lao động;

- Chi quản lý hành chính: Vật tư văn phòng, điện, nước, thông tin liên lạc, sửachữa thường xuyên cơ sở vật chất: nhà cửa, máy móc thiết bị

- Chi cho các hoạt động tổ chức thu (kể cả hoạt động thu theo hợp đồng uỷ nhiệm thu);

- Chi cho hoạt động cung ứng dịch vụ (kể cả chi nộp thuế, trích khấu hao tài sản

Ban quản lý chợ thực hiện công tác kế toán, thống kê và báo cáo tài chính theo quy địnhcủa Nhà nước về chế độ kế toán, thống kê áp dụng cho các đơn vị hành chính sự nghiệp

Dựa vào những quy định trên, căn cứ thực tiễn hoạt động thu - chi ở các chợ, tổngchi phí cho Ban quản lý chợ năm 2019 là 8,348.9 triệu đồng

c) Tỷ lệ giữa chi phí cho các ban quản lí chợ so với tổng thuế và giá trị dịch vụ thu được từ hoạt động của chợ

d) Mức độ hài lòng của các hộ kinh doanh và của người dân tham gia mua bán tại chợ

Tại các chợ ở Lào Cai, mức độ hài lòng của các hộ kinh doanh và của người dântham gia mua bán tại chợ là rất cao Các chợ đều hấn đấu xây dựng các tiêu chí chợ vănminh, tổ chức thực hiện quy định của UBND tỉnh Lào Cai trong việc xác định nguồn gốcthực phẩm Các hộ kinh doanh chú trọng thực hiện tốt công tác đảm bảo vệ sinh an toànthwucj phẩm, kiểm soát nguồn gốc hàng hóa, thực phẩm trước khi đưa vào Xây dựng ýthức văn minh thương mại qua việc bán đúng giá niêm yết, kê khai nguồn gốc, gắn tráchnhiệm của tiểu thương trong việc cung cấp hàng hoá cho khách hàng Hiện nay 100% hộkinh doanh đã ký cam kết thực hiện theo quy định của UBND tỉnh Lào Cai, đối với các

hộ kinh doanh thực phẩm được cấp giấy chứng nhận đã qua lớp tập huấn an toàn vệ sinhthực phẩm đạt 100% Hộ kinh doanh tại chợ thực hiện việc niêm yết nguồn gốc xuất xứhàng hoá đạt 90% sản phẩm thực phẩm nông lâm thuỷ sản đã qua chế biến không baogói sẵn tại chợ (số còn lại chủ yếu là hàng bún, mì tươi), sản lượng hàng hoá nhập vềchợ ổn định; giá các loại thịt bằng ngày thường; giá một số loại cá vẫn duy trì ở mứctăng 10% so với ngày thường do sản lượng nhập về chợ còn hạn chế

1.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến đến quản lý nhà nước và kinh nghiệm quản

lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh

1.3.1 Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ

chợ Hoạt động của bộ máy quán lý phải đúng chức năng, nhiệm vụ, đảm bảo tính khoahọc, chặt chẽ sẽ phát huy hiệu quả trong quá trình quản lý.

1.3.1.2 Năng lực của nền hành chính

Hệ thống pháp luật và các văn bản pháp luật có tính chất quản lý, định hướng đốivới việc quản lý Vì thế, khi hệ thống pháp luật đầy đủ thuận tiện thì cũng có những ảnhhưởng không nhỏ đến việc quản lý ấy

Mỗi địa phương đều có những đặc thù riêng, vì vậy trong công tác chỉ đạo quản lýngoài việc tuân thủ các quy định của nhà nước thì các cơ quan cũng nên xem xét thực tếđịa phương để đưa ra những văn bản, quyết định cho phù hợp với địa phương ấy sao chođạt hiệu quả cao

Một nền hành chính năng động, ngọn, nhẹ, tổ chức khoa học, hiệu quả sẽ gópphần to lớn nâng cao hiệu quả quản lý

1.3.1.3 Sự tham gia và ủng hộ của người dân

Sự nhận thức về tầm quan trọng của chợ trong phát triển kinh tế không chỉ đối vớiđịa phương mà đối với toàn bộ nền kinh tế giúp cho những người trực tiếp tham gia vàohoạt động quản lý chợ xác định được đúng hướng đi của mình Nếu người dân chấp hànhtốt các quy định khi tham gia kinh doanh, mua bán ở chợ sẽ có vai trò to lớn cho congtác quản lý Ngược lại, nếu hộ kinh doanh và người dân tìm mọi cách để mua gian, bạnlận, không chấp hành các quy định về sinh, an toàn thực phẩm… thì sẽ gây khó khăntrong quá trình quản lý

1.3.1.4 Văn hóa, lịch sử, tập quán, truyền thống

Văn hóa, lịch sử, tập quán, truyền thống, các yếu tố này cũng tác động đến hoatđộng quản lý nhà nước ở chợ Nếu ở nơi nào mà người dân giữu được những nét văn hóatốt đẹp, địa phương có lịch sử truyền thống văn hóa thì hoạt động quản lý nhà nước ởchợ sẽ có nhiều điểm thuận lợi Các yếu tố trên sẽ thẩm thấu quan nhwungx hành động

cụ thể của các hộ kinh doanh và từng nười dân đi mua hàng

1.3.1.5 Khoa học công nghệ và quá trình hội nhập quốc tế

Sự tăng trưởng, ổn định và phát triển chúng của nền kinh tế thế giới, kinh tế trongnước cũng có ảnh hưởng tới những chính sách phát triển hay quản lý chợ Sự ổn địnhcủa nền kinh tế trong nước cũng có tác động mạnh tới việc quản lý nhà nước đối với hệ

thống chợ bởi trong nền kinh tế thị trường thì bất kỳ hoạt động quản lý kinh doanh nàocũng bị nền kinh tế dẫn dắt Sự khó khăn của cơ sở hạ tầng cũng làm giảm hiệu quả củaviệc quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ.

Vấn đề áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý chợ còn khó khăn trong sự triểnkhai, ứng dụng cũng là một yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động quản lý nhà nước ở chợ

1.3.2 Kinh nghiệm trong quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ

1.3.2.1 Kinh nghiệm từ quốc tế

* Thái Lan

Thái Lan coi trọng phát triển các loại chợ đầu mối bán buôn và hiện nay đã cómột hệ thống chợ bán buôn hàng nông, thuỷ sản tương đối đồng bộ và phát triển, đanggóp phần đắc lực vào việc tiêu thụ nông sản hàng hoá cho nông dân và người nuôi trồngđánh bắt thuỷ sản cũng như đẩy mạnh xuất khẩu của Thái Lan

Khi được phép thành lập chợ, các đơn vị đầu tư, kinh doanh (như Công ty cổphần, Công ty TNHH, HTX hay nhóm nông dân ) sẽ được hưởng rất nhiều quyền lợiliên quan đến việc quản lý và tiếp thị như: được hỗ trợ về tín dụng, được tham gia vàocác dự án của Nhà nước, được tạo điều kiện về cơ sở vật chất, được cung cấp thông tin,giúp đỡ về quản lý, từ phía Nhà nước

Chợ bán buôn thường được xây dựng theo kiểu nhà khung (thép hoặc bê tông cốtthép), thường được xây dựng một tầng, thoáng mát, rộng rãi, để trống mà không ngănthành những ô nhỏ Đường đi lại trong chợ rộng, có nhiều khoảng trống dành cho ngườibán và giao hàng ngay trên ô tô và có bãi để xe rộng Đầu tư cho xây dựng các chợ nàychủ yếu là về mặt bằng, hệ thống đường xá, thoát nước, kho chứa hàng, thiết bị kiểm tra

độ sạch của nông sản, (đối với chợ thuỷ sản có thêm máy làm nước đá)

Chợ bán lẻ truyền thống và đặc thù tồn tại cùng các loại hình bản lẻ hiện đại Cácloại chợ bán lẻ nói chung đều do chính quyển địa phương lập và quản lý Mỗi tỉnh, thànhphố đều có một Văn phòng chợ trực thuộc chủ tịch tỉnh, thành phố quản lý điều hànhchung Chợ bán lẻ ở Thái Lan có 2 loại: Chợ bán lẻ tư nhân và chợ công cộng Chợ bán

lẻ công cộng được đầu tư hoàn toàn bằng ngân sách nhà nước do chính quyền địaphương lập và điều hành hoạt động Văn phòng chợ địa phương trực tiếp quản lý chợ.Khi xét thấy có đủ 5 điều kiện để thành lập chợ công cộng (có mặt hàng thích hợp với

sơ đồ thiết kế chi tiết; xem thấy có lãi; đảm bảo điều kiện vệ sinh; phải phục vụ đượccông đồng; chưa có chợ tư nhân nào trên địa bàn) Văn phòng chợ địa phương đề nghịlên người đứng đầu chính quyền địa phương xem xét chấp thuận (không cần phải làmthủ tục xin phép thành lập chợ như chợ bản lẻ tư nhân).

Ở Thái Lan còn tồn tại mộ số chợ bán lẻ đặc thù ở gần các khu đô thị như:

Chợ công sở: Chủng loại hàng hoá, giá cả (đắt hay rẻ) tuỳ theo mức sang giầu củatừng loại công sở Chợ họp ở gần công sở, thường từ 11 giờ sáng đến 2 giờ chiều

Chợ cuối tuần: Họp từ trưa thứ bảy đến xế chiều ngày chủ nhật có chợ được gọi là

"thiên đường của người mua hàng", quy mô đến 8000 quầy, sạp hàng, bán đủ mọi thứ

Chợ đêm: là loại chợ thường được họp từ khi tắt nắng của ngày hôm trước đếnsáng ngày hôm sau của tất cả các ngày trong tuần Hàng hoá ở đây bán đủ mọi thứ, từ đắtđến rẻ, từ hàng không rõ đến hàng rõ nguồn gốc Chính quyền cũng cho phép ngành dulịch tổ chức loại hình chợ này để thu hút khách du lịch

* Mô hình "Chợ trung tâm hàng nông sản": Chợ trung tâm hàng nông sản là chợđược phép của Cục Nội thương, là nơi để mua bán hàng nông sản với tính chất bán buônthông qua hình thức đấu giá hoặc thoả thuận giá, bất kể là mua bán trực tiếp hoặc thôngqua môi giới

Điều kiện tổ chức chợ: Nơi tổ chức chợ thóc gạo và hoa mầu phải ở cách xa chợcùng loại đã tổ chức trước ít nhất là 30 km, dù chợ đã có ở một tỉnh hay không

Chợ rau quả, mỗi tỉnh chỉ được tổ chức một nơi Nếu xin tổ chức thêm một chợkhác, thì phải cách xa chợ ít nhất là 50 km

Chợ thóc gạo và hoa mầu phải có kho chứa thóc và hoa mầu được ít nhất là1000tấn Còn các loại chợ khác thì phải có kho chứa tuỳ theo tình tình thực tế của hàngnông sản và phù hợp với lượng hàng bán ở chợ Chợ phải có đủ vật chất tạo thuận lợicho việc mua bán phù hợp với các loại hàng Trường hợp chợ thóc và hoa mầu, ít nhấtphải có cân loại 4 dùng để cân xe tải, sân phơi bê tông, máy sấy khô và máy kiểm trachất lượng theo chủng loại hàng nông sản Phải bố trí nơi mua bán thành từng khu, côngkhai, thuận tiện cho việc mua bán Phải có đủ cơ sở hạ tầng dịch vụ như: điện nước, hoặcmáy nước ngầm, điện thoại, nhà vệ sinh Trường hợp chợ rau và hoa quả phải có nơigom rác

1.3.2.2 Kinh nghiệm từ trong nước

Kinh nghiệm tổ chức quản lý chợ ở Quận Bình Thạnh - TP Hồ Chí Minh: tư nhân quản lý chợ

Mặc dù chợ là nơi cung cấp lương thực, thực phẩm và hàng tiêu dùng thiết yếuphục vụ cho đời sống hàng ngày của người người dân, nhưng nhắc đến chợ nhiều người

tỏ ra rất ngán ngẩm, đó là do chuyện mất vệ sinh môi trường, lối đi thì nhỏ hẹp và lầylội, thêm nữa là vấn nạn tiểu thương nói thách, cân thiếu và vấn đề vệ sinh an toàn thựcphẩm Tình trạng chợ dơ bẩn, nhếch nhác có thể nói là rất nhiều, nhất là các loại chợtạm, chợ cóc Do vậy, người dân thường chọn cách đi siêu thị, dù giá có nhỉnh hơn chút

ít nhưng mua sắm thoải mái và sạch sẽ

Theo Báo cáo của Sở Công thương Thành phố Hồ Chí Minh, hiện quận BìnhThạnh có khoảng 120 chợ chưa phù hợp với quy hoạch (chưa kể các chợ tự phát)…Nhiều chợ không có bãi giữ xe hoặc họp chợ gần ngay lòng lề đường, gây kẹt xe, mấttrật tự trên địa bàn Ngoài ra BQL chợ năng lực còn hạn chế nên không tổ chức quản lýtốt và không đảm bảo được tính văn minh thương mại trong chợ

Trong bối cảnh đó thì tại quận Bình Thạnh trong vòng 10 năm nay, có tới gần 20siêu thị, chưa kể các siêu thị thực phẩm nhỏ - minimart đã ra đời, thu hút dần lượngkhách của các chợ Trước đây, siêu thị được đánh giá là nơi mua sắm dành cho nhữngngười có thu nhập cao, nhưng hiện tại theo thăm dò và thống kê tại các siêu thị, đa phầnkhách hàng thường xuyên của siêu thị là những người có thu nhập trung bình và khá

Trước tình hình cạnh tranh gay gắt giữa các kênh bán lẻ truyền thống và hiện đại,tiểu thương nhiều chợ đã lâm vào cảnh ế ẩm Với những chợ do Nhà nước quản lý, ngay

cả chợ mới tôn tạo, phía Nhà nước cũng phải luôn bù lỗ huống gì nói tới việc thu nộpngân sách

Để thúc đẩy hoạt động chợ phát triển, phục vụ tốt nhu cầu tiêu dùng trong dân thìviệc nâng cấp, thay đổi cách quản lý chợ là rất cần thiết Chính vì vậy, Nghị định số11/2003/NĐ-CP của Chính phủ đã khuyến khích mọi thành phần kinh tế tham gia đầu tư,

ây dựng và khai thác chợ Trước mặt tư nhân mới chỉ đấu thầu kinh doanh chợ (do Nhànước xây dựng, làm chủ đầu tư), chứ chưa bỏ tiền để xây dựng toàn bộ chợ

Tại quận Bình Thạnh, từ năm 2008, phòng Công thương quận đã thí điểm cho tưnhân đấu thầu kinh doanh chợ, nhưng ban đầu mới chỉ đấu thầu từng phần (bãi giữ xe,thu lệ phí…) cho tới cuối năm 2009 thì đã có 18 chợ được đấu thầu toàn phần.

Trước khi cho tư nhân quản lý, tổng doanh thu tại các chợ thuộc một số quận chỉ

đủ bù đắp cho chi phí quản lý chợ, còn chi phí đầu tư sửa chữa đều do NSNN bỏ ra.Nhưng sau khi tổ chức đấu thầu, tổng số thu nộp ngân sách tăng lên, thậm chí tăng lên

10 lần so với trước

Tư nhân trực tiếp đứng ra quản lý được chủ động hoàn toàn vấn đề tài chínhnhưng vẫn theo chủ trương của Nhà nước, được Nhà nước theo dõi và hỗ trợ nên hiệuquả sẽ cao hơn quản lý theo kiểu bao cấp Một khi tư nhân tự bỏ vốn và đứng ra quản lýthì họ sẽ tìm ra phương án kinh doanh tốt nhất để thu được lợi nhuận cho mình, nếukhông họ sẽ bị phá sản

Việc cho tư nhân đầu thấu chợ là cơ chế quản lý tiến bộ, tăng NSNN, giảm chiphí quản lý và nâng cao trách nhiệm, hiệu quả quản lý chợ Tuy nhiên, từ nay, các cánhân không còn được tham gia đấu thầu mà phải là các tổ chức kinh tế (doanh nghiệp tưnhân, doanh nghiệp Nhà nước, HTX…, trừ những doanh nghiệp có vốn đầu tư nướcngoài) Một tổ chức hay doanh nghiệp sẽ có kinh nghiệm quản lý tốt hơn cá nhân, hơnnữa, để trúng thầu còn phải có tiềm lực tài chính mạnh và uy tín trong kinh doanh SởCông Thương sẽ chọn lọc những đối tượng dự thầu đầy đủ năng lực quản lý và tổ chứcđấu thầu minh bạch, công khai

Kinh nghiệm tổ chức quản lý chợ ở một số Thành phố, Quận, huyện khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long: HTX quản lý chợ

Theo Thống kê thì Thành phố Cần Thơ có 88 chợ, khoảng trên 50% là chợ hạng

3 Nhiều chợ xã, phường, thị trấn tương đối kiên cố nhưng không ít nơi còn khó khăn dothiếu quan tâm tổ chức, quản lý, sắp xếp ngành Nguồn phí chợ thu được ít địa phươngtrích lại một phần cho tái đầu tư phát triển chợ Bên cạnh đó, các BQL chợ còn yếu kém,

ít kinh nghiệm, chủ yếu lo tập trung vào thu lệ phí… chứ không mấy bận tâm đến côngtác thăm dò thị trường, định kế hoạch phát triển khai thác chợ sao cho người bán thìmong muốn có một chỗ trong chợ để buôn bán thuận lợi, còn người mua thì khi có nhucầu cũng nghĩ ngay đến chợ "sạch sẽ ngăn nắp, giá cả phải chăng, cân đo trung thực"

Đây là hiện trạng khá phổ biến ở Thành phố Cần Thơ Do đó để thúc đẩy hoạt động chợphát triển, phục vụ tốt nhu cầu tiêu dùng của dân cư, việc thay đổi hình thức tổ chứcquản lý đã được tiến hành UBND Thành phố Cần Thơ đã giao 17 chợ cho các doanhnghiệp đầu tư xây dựng, khai thác kinh doanh Mặc dù đến nay mới chỉ có một số chợ doCông ty Thương mại Tổng hợp thành phố Cần Thơ khai thác được, số còn lại bị vướngmắc ở khâu giải phóng mặt bằng nhưng các chợ khai thác được đều kinh doanh rất tốt,nộp NSNN tăng nhanh.

Đến nay, Liên minh HTX thành phố Cần Thơ đã phối hợp với Sở Công Thươngkhảo sát mạng lưới chợ, chủ yếu là các chợ hạng 3 trên toàn thành phố, tiến hành cácbước vận động tổ chức thí điểm HTX quản lý chợ ở một số chợ thuộc quận Ninh Kiều

Bên cạnh đó ở huyện Gò Công Tây (tỉnh Tiền Giang) có HTX Bình Tây từ mộtHTX Nông nghiệp chuyển sang kinh doanh "đa ngành nghề" đã thực hiện mô hình khaithác chợ khá hiệu quả, đem lại việc làm thu nhập ổn định cho các xã viên, hàng hoá đổ

về chợ ngày càng phong phú HTX Bình Tây không chỉ quan tâm tạo ra một cái chợ sầmuất mà còn làm đầu mối giao thương với các vùng lân cận Hàng năm ngoài việc nộpNSNN, HTX còn đầu tư 30 đến 40 triệu đồng cho việc nâng cấp, sửa chữa, duy tu cácquầy sạp trong chợ

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HỆ THỐNG CHỢ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH LÀO CAI

2.1 Khái quát về hệ thống chợ và phân tích yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai

2.1.1 Tình hình kinh doanh của hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh Lào Cai

Hiện nay, Lào Cai có 8.231 thương nhân kinh doanh tại các chợ, trong đó có6.584 thương nhân kinh doanh cố định và 1.647 thương nhân kinh doanh lưu động (gồm

cả trên 60 thương nhân là người Trung Quốc kinh doanh tại chợ biên giới, chợ trong khukinh tế của khẩu), lực lượng tham gia kinh doanh tại các chợ chủ yếu thuộc kinh tế tưnhân và nhân dân trực tiếp bán sản phẩm do gia đình tự sản xuất

Lộ trình đến năm 2025 sẽ chuyển toàn bộ các chợ sang mô hình do các doanhnghiệp - HTX quản lý Hiện tại tỉnh đã xây dựng phương án thí điểm chuyển đổi môhình doanh nghiệp - HTX quản lý đối với chợ Duyên Hải, chợ Chiềng - Bình Minh trìnhUBND tỉnh phê duyệt

Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ qua hệ thống chợ năm 2019chiếm gần 41% tổng mức bán lẻ và dịch vụ xã hội toàn tỉnh Mỗi năm, hệ thống các chợtrên địa bàn tỉnh Lào Cai đóng góp gần chục tỷ đồng cho ngân sách nhà nước Không chỉ

ở địa bàn thành phố Lào Cai, các chợ trung tâm huyện, thị trên địa bàn tỉnh Lào Cai, đặcbiệt tại các địa phương du lịch như Sa Pa, Bắc Hà cũng được chấn chỉnh thường xuyên

và nghiêm túc

Trong những năm qua, đặc biệt từ đầu năm 2019, UBND Tỉnh Lào Cai đã thườngxuyên yêu cầu các phòng chức năng tăng cường tuyên truyền, kết hợp kiểm tra, xử lý cácđiểm lấn chiếm vỉa hè, lòng đường để kinh doanh, buôn bán, đặc biệt là các khu vực chợtrung tâm

Tỉnh Lào Cai xác định việc phát triển mạng lưới chợ, đặc biệt là những chợ vănminh, hiện đại gắn với phát triển thương mại, dịch vụ được xem là bước đi trong thờigian tới, nhằm tạo cho việc giao lưu hàng hóa phát triển thương mại du lịch, dịch vụ Do

đó các chợ ở tỉnh Lào Cai đã được quy hoạch, xây dựng với chức năng không chỉ làtrung tâm mua sắm, trao đổi hàng hóa, mà còn phục vụ nhu cầu của khách du lịch trong

và ngoài nước khi đi du lịch và mua sắm Đây cũng chính là mô hình đang được nhiềunơi, nhiều địa phương áp dụng triển khai mang lại hiệu quả kinh tế cao

2.1.2 Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với hệ thống chợ trên địa bàn tỉnh

Tỉnh Lào Cai là vị trí cửa ngõ giao thương hội nhập phát triển kinh tế của đấtnước và khu vực với các tỉnh vùng Tây Nam (Trung Quốc) Các mặt hàng xuất, nhậpkhẩu tăng cao, nhờ hệ thống chợ người dân sẽ được tiếp cận gần hơn với các mặt hàng,tạo điều kiện cho giao lưu thương mại ngày càng phát triển

Lào Cai là một trong số ít tỉnh miền núi có mạng lưới giao thông vận tải đa dạng,bao gồm: đường bộ, đường sắt, đường sông… Dự án đường cao tốc Nội Bài – Lào Caidài 264 km có điểm đầu tại nút giao của đường cao tốc Nội Bài – Hạ Long với Quốc lộ2; điểm cuối tại vị trí đấu nối với đường cao tốc Côn Minh – Hà Khẩu tại xã Quang Kim,huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai Tuyến đi qua địa phận 5 tỉnh và thành phố: Thành phố HàNội và các tỉnh Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Yên Bái và Lào Cai Được thiết kế theo tiêu chuẩnđường cao tốc hiện đại nhất Việt Nam với tốc độ chạy xe tối thiểu từ 80 km – 100 km/h,

Dự án có tổng mức đầu tư lên tới 19.984 tỷ đồng (1,249 tỷ USD), trong đó 1,096 tỷ USD

là vốn vay của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) Dự án có thể coi là "một gói kíchcầu lớn" đầu tư vào lĩnh vực đường bộ cho vùng Tây Bắc và các tỉnh thuộc lưu vực sôngHồng Tuyến đường cao tốc từ Lào Cai về Hà Nội có ý nghĩa quan trọng không chỉ ởtầm quốc gia mà còn là con đường thúc đẩy phát triển kinh tế của 6 nước trong tiểu vùngsông Mê Kông là: Campuchia, Lào, Myanma, Thái Lan, Trung Quốc và Việt Nam

Tuyến đường sắt Hà Nội - Lào Cai dài 296 km, đoạn qua địa phận Lào Cai dài 62

km được nối với đường sắt Trung Quốc, năng lực vận tải khoảng 1 triệu tấn/năm và hàngngàn lượt khách/ngày đêm

Lào Cai có tiềm năng, lợi thế khá toàn diện để phát triển kinh tế mà không phảiđịa phương nào cũng có được và tỉnh đang phát huy hiệu quả thế mạnh Đến hết năm

2019, kinh tế tỉnh Lào Cai tiếp tục tăng trưởng khá và đồng đều trên các lĩnh vực mũinhọn, là tỉnh có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao thứ hai trong 14 tỉnh trung du miền núiphía Bắc

Tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị tại tỉnh Lào Cai