Quản lý chất lượng nước nuôi trồng thủy sản - Chương 1

CH NG 1

S A D NG C A H SINH THÁI TH Y V C

- Th y quy n (Hydrosphere)

- Khí quy n (Atmosphere)

- Sinh quy n (Bioshphere)

đ t nh h ng c b n đ n cu c s ng c a con ng i và s duy trì đ i s ng hoang dã

s ng c a sinh v t và cân b ng khí h u toàn c u

đ t

khí và ch t khoáng

Hình 1-1 Các thông s môi tr ng và ch c n ng t nhiên

1 Khí quy n

Thành ph n hóa h c, ô nhi m

H t b i

Mây

B c x m t tr i

2 Th y quy n

Sóng

a m o

a hình

Phong hóa, xói l

L ng t phù sa

a v t lý

h t và c u trúc

Thành ph n khoáng ch t

Thành ph n sinh h c

Thành ph n hóa h c

a ch t

c tính n n móng

a ch n

4 Sinh quy n

Th c v t:

(h n t p)

Sinh kh i, Chlorophyl-a che ph , ch s di n tích lá

ng thái c a qu n th

S phân tán/di c

sinh h c

i s ng qu n xã:

Sinh kh i, quang h p Tiêu th và hô h p Phân h y

Bioturbation

5 Các thông s h sinh thái Tính t nhiên, tính toàn v n và giá tr di

s n

Kh n ng tích l y và tính b t n

S ph c h i và thay th

phong c nh và v n hóa

2 H SINH THÁI

2.1 H sinh thái n c ng t

2.1.1 S l c thành ph n hóa h c c a n c sông

hòa tan c a s t d dàng b oxy hóa thành d ng keo Fe(OH)3 không hòa tan Tuy

đ ng trong kho ng 2-5mg/L Thành ph n trung bình c a các ion khác trong n c sông

đ c trình bày trong b ng sau:

khác nhau

2.1.2 S l c thành ph n c a n c ao

nguyên nhân nhân t o Nhìn chung nh ng tính ch t v t lý, thành ph n hóa h c c a

đ ng tùy theo hàm l ng v t ch t dinh d ng trong ao

- pH dao đ ng t 6-9,5 tùy theo m t đ c a t o trong ao

- COD có th đ t đ n 30 mg/L

đ mu i t 18-30‰ Nhìn chung, thành ph n hóa h c c a n c trong vùng sinh thái

bi n không ch là thành ph n hóa h c ph c t p mà còn là th t ng h p c a th h u c

Thành ph n hóa h c c a t t c n c bi n đ u gi ng nhau và thành ph n t ng đ i n

mu i cacbonate chi m 0,3% t ng s các ion hòa tan, các mu i c a N, P, Si và v t ch t

h u c chi m kho ng 0,3 %

Al, Rb, Li, P, Ba,I As, Fe, Mn, Cu, Zn, Pb, Se, Cs, V, Mo, Th, Ce, Ag, La, Y, Ni, Sc,

b ng sau:

mu i 35%o)

2.3.1 H sinh thái đ t ng p n c

than bùn (bog), loài th c v t phát tri n ch y u là rêu Trong các h sinh thái này thì

- Các th y v c và h nông c n

- C a sông

- Vùng duyên h i

- R ng đ m l y (swamp)

Hình 1-2 Chu k t nhiên c a l và h n thung l ng sông Senegal Theo Van Lavieren

& Van Wetten (1990) © Euroconsult Trích d n b i C.K Lin and Yang Yi (2001)

Hình 1-3: L nh và các giai đo n ti n tri n vùng đ ng b ng ng p l do sông theo lý

thuy t

Ch c n ng, ngu n l i và đ c đi m c a vùng đ t ng p n c

H Vùng t

Ch c n ng

S n ph m

c đi m

o = không có ho c hi m; n = hi n di n; p = giá tr chung và quan tr ng c a lo i hình đ t ng p n c.

Nguyên nhân làm m t đi đ t ng p n c

Tác đ ng b i con ng i

ng m l

Tr c ti p

lâm nghi p và kh ng ch mu i

p p p p n p p

ch ng l l t

p o o n o o o

m i và dân c

p p p p n o o

s n

p n n n n o o

tiêu và phòng ch ng bão l t

p p p p n o o

th i sinh ho t, nông nghi p và c n l ng

p p p p p o o

khác

n n n o p p p

Gián ti p

p p p p o o o

p p p p p o o

ng m, d u khí và nh ng khoáng s n khác

p n p p o o o

Nguyên nhân t nhiên

Ghi chú: o = Không hi n di n ho c hi m; n = hi n di n nh ng không ph i là nguyên nhân chính p = nguyên nhân quan tr ng và ph bi n t o ra s suy thoái và m t đi đ t ng p n c

B o v vùng đ t ng p n c

- C i ti n thông tin và nh n th c

Hình 1-4: Chu k th y h c h sinh thái ng p l

2.3.2 Các th y v c l n c a th gi i

- Bi n n i đ a

- H

- Sông

- Kh i b ng B c c c

- Kh i b ng Nam c c

B ng 1-4: Ngu n n c c a th gi i

Di n tích

Th tích

% trên t ng

th tích

Ngu n d li u: Encyclopedia Britannica and Information Please Almanac (1974) và theo Wheaton ,1977

Trích d n b i C.K Lin and Yang Yi (2001)