CÔNG TÁC DÂN VẬN CỦA CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC TRONG THỜI KỲ HIỆN NAY

Chuyên đề:CÔNG TÁC DÂN VẬN CỦA CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC TRONG THỜI KỲ HIỆN NAY I- NHỮNG CĂN CỨ ĐỂ TIẾP CẬN VẤN ĐỀ Công tác vận động nhân dân của chính quyền nhà nước là một trong những nội d

Chuyên đề:

CÔNG TÁC DÂN VẬN CỦA CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC

TRONG THỜI KỲ HIỆN NAY

I- NHỮNG CĂN CỨ ĐỂ TIẾP CẬN VẤN ĐỀ

Công tác vận động nhân dân của chính quyền nhà nước là một trong những nội dung quan trọng của việc xây dựng và hoàn thiện nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân Do tính chất và tầm quan trọng của vấn đề, việc nghiên cứu để làm rõ nội dung, phương thức công tác dân vận của chính quyền nhà nước cần

có sự tiếp cận một cách khoa học

1 Những lý do chính quyền cơ sở phải làm công tác dân vận

Thứ nhất, chính quyền nhà nước là một hệ thống chính trị của nước ta, có vai trò rất quan trọng trong hệ thống chính trị Trong bài báo Dân vận" viết từ tháng 10-1949, Hồ

Chí Minh khẳng định: "tất cả cán bộ chính quyền, cán bộ đoàn thể và tất cả hội viên của các tổ chức nhân dân (Liên Việt, Việt Minh ) đều phải phụ trách dân vận" Nghị quyết Trung ương 8b của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VI, Đảng đã chỉ rõ: "Công tác quần chúng của Đảng là trách nhiệm của Đảng, Nhà nước và các đoàn thể"

Thứ hai, Nhà nước ta là Nhà nước của giai cấp công nhân, đại diện cho lợi ích,

nguyện vọng của nhân dân lao động, của toàn dân tộc Việt Nam Vì vậy, trong toàn bộ hoạt động của mình các ngành lập pháp, hành pháp, tư pháp phải làm công tác dân vận

Thứ ba, xuất phát từ chức trách bao quát nhất của Nhà nước mà điều 3 Hiến pháp

năm 1992 đã quy định: "Nhà nước bảo đảm không ngừng phát huy mọi mặt quyền làm chủ của nhân dân, thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh theo định hướng xã hội chủ nghĩa Bảo đảm mọi người có cuộc sống ấm no, tự

do, hạnh phúc, có điều kiện phát triển toàn diện; nghiêm trị mọi hành động xâm phạm lợi ích của Tổ quốc và của nhân dân" Để thực hiện chức trách nói trên, Nhà nước phải tiến hành công tác dân vận

Thứ tư, Nhà nước ta do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo, là công cụ chủ yếu để

thực hiện quyền làm chủ của nhân dân Nhân dân là người thực hiện luật pháp, chính

sách của Nhà nước dưới sự lãnh đạo của Đảng Do vậy, không chỉ có Đảng, Mặt trận và các đoàn thể nhân dân làm công tác dân vận theo chức năng và nhiệm vụ của mình, mà chính quyền nhà nước từ Trung ương đến cơ sở cũng phải làm công tác dân vận Trong quá trình hoạt động của các cơ quan chính quyền, cán bộ, công chức nhà nước phải vì nhân dân, lấy việc phục vụ nhân dân làm trước hết, giải quyết nhanh chóng mọi công việc có quan hệ trực tiếp đến đời sống nhân dân đúng chính sách, pháp luật

Bản chất của Nhà nước ta là Nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân

“Bao nhiêu lợi ích đều vì dân, bao nhiêu quyền hạn đều của dân, công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân Nói tóm lại, quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân”1 Cán bộ, công chức chính quyền là công bộc, là đầy tớ của nhân dân, cán bộ phải học hỏi nhân dân, phải xem trọng ý kiến nhân dân, tự phê bình trước nhân dân

Nhân dân là nguồn của sức mạnh, là chỗ dựa tin cậy, vững chắc của chính quyền,

có dân là có tất cả; ngược lại, để mất dân là mất tất cả

2 Quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về Nhà nước làm công tác dân vận

Vận dụng những tư tưởng của Hồ Chí Minh và các bài học kinh nghiệm của cách mạng Việt Nam do Đại hội VI của Đảng tổng kết vào thời kỳ đổi mới, Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VI đã ra Nghị quyết số 08B/NQ-HNTW

“Về đổi mới công tác quần chúng của Đảng, tăng cường mối quan hệ giữa Đảng và nhân dân” với bốn quan điểm chỉ đạo đổi mới công tác quần chúng trong thời kỳ mới, trong đó có những nội dung đề cập trực tiếp đến công tác dân vận của Nhà nước:

Một là, cách mạng là sự nghiệp của dân, do dân, vì dân.

Đưa quan điểm này lên hàng đầu Nghị quyết khẳng định lại nguyên lý cũng là lý tưởng phục vụ nhân dân của Đảng Đồng thời, phê phán một xu hướng lệch lạc đã trở nên trầm trọng, một thứ ''giặc nội xâm'' là quan liêu, mệnh lệnh, xa rời quần chúng, không tôn trọng nhân dân trong một bộ phận cán bộ, đảng viên, công chức nhà nước

Để hiểu đúng và thực hiện tốt quan điểm này, các cơ quan và công chức nhà nước cần chú ý những điểm sau:

Phải luôn luôn lấy mục tiêu vì hạnh phúc của nhân dân làm trọng Nhân dân là lực lượng, là người tiến hành mọi nhiệm vụ, mọi công việc của Nhà nước và đất nước Nhà nước phải tạo điều kiện, sức mạnh để nhân dân phát huy hết vai trò và thực hiện tốt trách nhiệm của mình; phải thực sự tôn trọng quyền làm chủ của nhân dân

Nhân dân ta bao gồm nhiều giai cấp, tầng lớp, các giới, các dân tộc Vì vậy, tư tưởng đại đoàn kết phải được thể hiện trong mọi chủ trương, chính sách, luật pháp của Nhà nước, trong tổ chức điều hành, chỉ đạo thực hiện của chính quyền nhà nước các cấp một cách đúng đắn Chú trọng các chính sách cụ thể nhằm tăng cường và củng cố khối liên minh giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức làm nền tảng cho khối đại đoàn kết toàn dân tộc Có các chính sách dân tộc nhằm cải thiện, nâng cao đời sống đồng bào về mặt vật chất, nâng cao dân trí, bảo tồn và phát triển văn hóa của từng dân tộc anh em trong thời kỳ mới Tôn trọng và thực hiện tốt chính sách

tự do tín ngưỡng, tôn giáo, theo hoặc không theo một tôn giáo nào Phát huy tinh thần yêu nước của các nhà doanh nghiệp tư nhân, tiểu thương, tiểu chủ, của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài

Đấu tranh mạnh mẽ, nghiêm khắc với tệ quan liêu, mệnh lệnh, xa rời quần chúng, không tôn trọng dân, thiếu trách nhiệm với dân, tham nhũng, chuyên quyền, độc đoán

Hai là, động lực thúc đẩy phong trào quần chúng là đáp ứng lợi ích thiết thực của

nhân dân và kết hợp hài hoà các lợi ích, thống nhất quyền lợi với nghĩa vụ công dân Nghị quyết Trung ương tám khóa VI đề ra nguyên tắc chỉ đạo: ''Trong xã hội do nhân dân làm chủ, lợi ích cá nhân, lợi ích tập thể và lợi ích xã hội gắn chặt và thống nhất với nhau, trong đó lợi ích cá nhân là động lực trực tiếp'' Công tác vận động và

tổ chức nhân dân của Nhà nước chỉ có thể thành công nếu trước hết bảo vệ và đáp ứng được trên thực tế lợi ích thiết thân của người dân, từ đó kết hợp hài hòa các lợi ích, gắn chặt quyền và nghĩa vụ công dân Để có phong trào quần chúng, động viên được tính tích cực chính trị, xã hội của nhân dân trên các lĩnh vực của đời sống xã hội, các cấp, các ngành từ Trung ương đến cơ sở phải sâu sát nhân dân, hiểu biết nhân dân, nắm chắc yêu cầu, nguyện vọng chính đáng của họ, đặc biệt là những vấn đề mới nảy sinh, kịp thời giải quyết về mặt chính sách, cơ chế quản lý và có biện pháp cụ thể nhằm

chăm lo và bảo vệ lợi ích thiết thân của nhân dân Cần khắc phục những lệch lạc trong huy động sức dân, nhất là lạm dụng chủ trương xã hội hóa mà coi nhẹ việc bồi dưỡng sức dân; đồng thời, cũng cần khắc phục tư tưởng mị dân, cục bộ, bản vị, làm hại lợi ích chung, chỉ chú ý lợi ích kinh tế đơn thuần mà quên mất lợi ích tinh thần, chính sách xã hội, văn hóa, giáo dục, đào tạo v.v: Phải uốn nắn những lệch lạc trong nhân dân như: chỉ thấy quyền lợi mà quên nghĩa vụ, chỉ thấy lợi ích cá nhân và gia đình mà coi nhẹ lợi ích xã hội, lợi ích cộng đồng

Ba là, các hình thức tập hợp nhân dân phải đa dạng

Trong giai đoạn mới, cơ cấu xã hội - giai cấp, xã hội - dân cư, xã hội - nghề nghiệp có sự phát triển mới cùng với sự phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa Do đó, nhu cầu lợi ích của xã hội, nhu cầu về tổ chức hết sức đa dạng, phong phú Để nhân lên sức mạnh của quần chúng nhân dân, để xây dựng cuộc sống mới, Nhà nước cần có nhiều hình thức và hoạt động thích ứng

Trình độ của các tầng lớp quần chúng không đồng nhất, do đó phải có cấp độ khác nhau về hình thức tập hợp để thực hiện và phát huy dân chủ, phát huy được khả năng sáng tạo phong phú của nhân dân để giải quyết những lợi ích, nguyện vọng chính đáng, hợp pháp của các giai cấp, tầng lớp nhân dân

Bốn là, công tác quần chúng là trách nhiệm của Đảng, Nhà nước và các đoàn thể

nhân dân

Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8 khóa VI đã chỉ rõ rằng: ''Công tác quần chúng không chỉ là trách nhiệm của các đoàn thể, mà còn là trách nhiệm của các tổ chức khác trong hệ thống chính có sự phối hợp với nhau dưới sự lãnh đạo của Đảng Mọi cán bộ, đảng viên, nhân viên nhà nước đều phải làm công tác quần chúng theo chức trách của mình” Như vậy, khi Đảng đã cầm quyền, lực lượng làm công tác dân vận gồm Đảng, Nhà nước và các tổ chức đoàn thể Mỗi tổ chức - tùy theo chức năng, nhiệm vụ của mình - có nội dung, phương thức làm dân vận riêng

Đối với Đảng, công tác quần chúng trước hết là trách nhiệm của Đảng Đảng làm công tác dân vận bằng cả hệ thống tổ chức đảng, thông qua Nhà nước và hệ thống Mặt trận và các đoàn thể nhân dân Đảng có bộ máy tham mưu giúp cấp ủy trong việc lãnh

đạo công tác vận động nhân dân là Ban Dân vận các cấp; đồng thời, cử cán bộ, đảng viên có uy tín, được tín nhiệm làm nòng cốt lãnh đạo các cơ quan chính quyền, các đoàn thể nhân dân

Đối với Nhà nước, trong điều kiện Đảng cầm quyền, mối quan hệ giữa Đảng với nhân dân chủ yếu thông qua Nhà nước, cụ thể là thông qua hệ thống luật pháp, chính sách và các cơ quan nhà nước tổ chức điều hành, thực thi luật pháp, chính sách; thông qua mối quan hệ phối hợp với Mặt trận và các đoàn thể nhân dân để thực hiện các chương trình, kế hoạch phát triển, luật pháp và chính sách; thông qua các phương tiện thông tin đại chúng; thông qua cán bộ, công chức nhà nước

Tháng 3-1996, Ban Bí thư Trung ương Đảng khoá VIII đã tổng kết sáu năm thực hiện Nghị quyết 08B/NQ-HNTW, các nghị quyết về công tác Mặt trận, các đoàn thể nhân dân và ban hành Chỉ thị số 69-CT/TW ngày 20-6-1996 về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VI về ''Đổi mới công tác quần chúng của Đảng, tăng cường mối quan giữa Đảng và nhân dân” Chỉ thị nhấn mạnh các nội dung của công tác vận động nhân dân trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa:

- Mục tiêu của công tác dân vận trong những năm tới là động viên mọi tiềm năng

sáng tạo, phát huy vai trò làm chủ của nhân dân nhằm đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa Chăm lo, tạo điều kiện cho mọi vùng sớm xóa đói giảm nghèo, mọi nhà no ấm; sớm xóa mù chữ, phổ cập tiểu học, không ngừng nâng cao dân trí; bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân, xóm làng đoàn kết, yên vui, gia đình hòa thuận, hạnh phúc, xã hội công bằng, đất nước ổn định

- Đáp ứng lợi ích thiết thực của nhân dân, năng cao tinh thần yêu nước, ý thức tự lực, tự cường, làm chủ cuộc sống bản thân và xã hội, nhằm tạo ra động lực thúc đẩy phong trào cách mạng trong nhân dân

- Các hình thức tập hợp nhân dân phải đa dạng

- Đảng lãnh đạo trực tiếp, thường xuyên công tác dân vận Mỗi cán bộ, đảng viên, mỗi công chức, viên chức nhà nước đều phải làm tốt công tác dân vận, giữ môí quan hệ tốt với nhân dân trong khi thi hành công vụ Cần phối hợp chặt chẽ giữa các

tổ chức chính trị - xã hội với các cấp, các ngành của chính quyền, gắn công tác dân vận với công tác xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước

II- VAI TRÒ, NỘI DUNG, NHIỆM VỤ CÔNG TÁC DÂN VẬN CỦA CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC

1 Vai trò của chính quyền nhà nước trong công tác dân vận

Trong điều kiện Đảng cầm quyền, mối quan hệ giữa Đảng với nhân dân được thực hiện chủ yếu thông qua quan hệ giữa chính quyền với nhân dân; phong cách, thái độ làm việc của cơ quan, cán bộ, công chức chính quyền có quan hệ trực tiếp đến xây dựng, củng cố mối quan hệ máu thịt giữa Đảng và nhân dân

Thông qua hoạt động quản lý điều hành, các cơ quan chính quyền nhà nước có điều kiện phát hiện những thiếu sót, bất cập trong chủ trương, chính sách, đồng thời nắm vững và hiểu rõ nguyện vọng của nhân dân, những nhân tố mới từ phong trào quần chúng để tham mưu, đề xuất với Đảng, Nhà nước bổ sung, hoàn thiện chủ trương, đường lối, chính sách

2 Nội dung, nhiệm vụ công tác dân vận của cơ quan chính quyền nhà nước

Hệ thống tổ chức nhà nước của nước ta gồm bốn cấp Tất các các cơ quan nhà nước ở từng cấp đều có trách nhiệm và điều kiện tiến hành công tác dân vân

2.1 Đối với các cơ quan chính quyền cấp Trung ương đến cấp huyện và tương đương

Quốc hội, Chính phủ, các bộ, cơ quan ngang bộ có chức năng chính là nghiên cứu,

đề xuất, ban hành chính sách, luật pháp Các cơ quan này có trách nhiệm quán triệt đầy

đủ, đúng đắn và kịp thời các chủ trương, nghị quyết của Đảng để cụ thể hóa thành các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội nhằm không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân; luật hóa thành các luật, pháp lệnh và văn bản quy phạm pháp luật để bảo đảm, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, quản lý xã hội, bảo

vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của nhân dân; ban hành các chính sách khuyến khích, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp và người dân sản xuất kinh doanh Đồng thời, các cơ quan này kiểm tra, giám sát đối với chính quyền cấp dưới, tạo điều kiện để nhân dân tham gia giám sát hoạt động của các cơ quan nhà nước Chính phủ có trách

nhiệm chỉ đạo các cơ quan thông tin đại chúng tích cực tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, chính sách và pháp luật cho nhân dân; biểu dương các điển hình tiên tiến, các gương "người tốt, việc tốt" trong nhân dân; phê phán, đấu tranh với các hành vi vi phạm quyền và lợi ích chính đáng của nhân dân

Trong các chức năng của chính quyền nhà nước thì chức năng quản lý hành chính nhà nước là chức năng cơ bản nhất Đặc trưng quản lý hành chính của chính quyền là

áp dụng pháp luật, sử dụng quyền lực nhà nước tổ chức thực hiện chính sách thông qua các quyết định, các biện pháp hành chính để tác động đến đối tượng quản lý Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là tất cả mọi trường hợp dùng biện pháp hành chính đều

có tác dụng Thực tế chỉ rõ rằng, các biện pháp hành chính cũng chỉ có giới hạn trong những hoàn cảnh và điều kiện nhất định Muốn nâng cao hiệu quả của các biện pháp hành chính, phải kết hợp nhiều biện pháp khác mà một trong các biện pháp đó là công tác dân vận Công tác dân vận phải được thể hiện cụ thể trên từng lĩnh vực công tác cụ thể của chính quyền cơ sở như về phát triển kinh tế - xã hội, văn hóa - giáo dục, an ninh - quốc phòng, thi hành pháp luật

2.2 Đối với chính quyền cấp cơ sở

Chính quyền xã, phường, thị trấn là cấp thấp nhất của hệ thống tổ chức chính quyền Chính quyền cơ sở gồm: Hội đồng nhân dân và Uỷ ban nhân dân xã, phường, thị trấn (gọi chung là cấp xã) Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương; Uỷ ban nhân dân xã là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân, cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương Chính quyền cơ sở làm công tác dân vận chính là phải thực hiện tốt các công việc thuộc chức năng, nhiệm vụ theo quy định

2.2.1 Đối với Hội đồng nhân dân cấp xã

Để làm tốt công tác dân vận, Hội đồng nhân dân cấp xã cần thực hiện việc đổi mới tổ chức và hoạt động theo hướng:

Hội đồng nhân dân bàn bạc và quyết định mục tiêu kinh tế xã hội, an ninh -quốc phòng tại cơ sở, những công việc mà xã, phường, thị trấn được phân cấp và những việc đáp ứng yêu cầu tự quản của cộng đồng dân cư ở cơ sở; bầu và phê duyệt các chức danh hành chính theo luật định; giám sát hoạt động của cơ quan hành chính

và những công việc do cấp trên thực hiện trên địa bàn, nhất là việc sử dụng đất đai, quỹ công, tài sản công, kể cả các quỹ do dân đóng góp; bỏ phiếu tín nhiệm đối với các chức danh do Hội đồng nhân dân bầu hoặc phê chuẩn

- Đổi mới cơ chế bầu cử, ứng cử, lựa chọn các đại biểu Hội đồng nhân dân thực sự là người đại diện cho dân; tăng thêm số lượng đại biểu Hội đồng nhân dân so với hiện nay; tăng thích đáng tỷ lệ đại biểu Hội đồng nhân dân là người ngoài Đảng

- Tăng số kỳ họp và nâng cao chất lượng các kỳ họp Hội đồng nhân dân

- Các đại biểu Hội đồng nhân dân, ngoài việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn trong các kỳ họp Hội đồng, còn được phân công tham gia các hoạt động thường xuyên, gắn bó với dân như tổ chức giám sát của Hội đồng nhân dân, của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân, ban thanh tra nhân dân, tổ hòa giải, các tổ chức tự quản của nhân dân2

2.2.2 Đối với Uỷ Ban nhân dân

Tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, các mục tiêu kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh quốc phòng ở cơ sở

Thực hiện việc quản lý hành chính nhà nước trên địa bàn theo thẩm quyền được giao

Hướng dẫn và giám sát các hoạt động tự quản của dân, tạo thuận lợi cho người dân

và doanh nghiệp làm ăn theo pháp luật

Nâng cao hiệu lực của cơ quan ủy ban nhân dân cấp xã trên cơ sở đề cao trách nhiệm và thẩm quyền của cơ quan hành chính xã, phường, thị trấn Đối với những nhiệm

vụ kinh tế - xã hội, an ninh - quốc phòng, những công việc được phân cấp và những việc

tự quản của cộng đồng dân cư, Chủ tịch ủy ban nhân dân đưa ra Hội đồng nhân dân bàn, quyết định chủ trương, sau đó tổ chức thực hiện Đối với những công việc được cấp trên

ủy quyền, cơ quan hành chính tổ chức thực hiện theo đúng quy định của cấp trên Đối với công việc tự quản của thôn và các tổ chức tự quản khác, cơ quan hành chính hướng dẫn, hỗ trợ và giám sát việc tuân thủ pháp luật Đối với các khiếu kiện của dân, phải đề cao trách nhiệm giải quyết theo thẩm quyền, không để dây dưa kéo dài

Về tổ chức cơ quan hành chính, cần quy định rõ thẩm quyền và trách nhiệm của tập thể Uỷ ban nhân dân, của Chủ tịch Uỷ ban nhân dân và các thành viên trong Uỷ ban nhân dân Kiện toàn bộ máy giúp việc gồm Văn phòng Uỷ ban nhân dân và ba khối công việc: khối kinh tế - tài chính (kể cả kế toán), khối văn hóa - xã hội và khối nội chính (đối với phường có thể vận dụng quy định chung để tổ chức các khối công việc cho phù hợp)

Về điều kiện và phương tiện làm việc, tạo điều kiện cho chính quyền cơ sở chủ động về ngân sách, mở rộng các khoản thu, bảo) đảm cho những cơ sở ở trình độ phát triển trung bình có thể tự cân đối được chi thường xuyên Thực hiện quy chế định kỳ kiểm toán nhà nước, công khai thu chi ngân sách cho dân biết Xây dựng trụ sở làm việc phục vụ chung cho các cơ quan trong hệ thống chính trị ở cơ sở, nhất là ở miền núi và các vùng có khó khăn Trang bị các phương tiện làm việc cần thiết và từng bước hiện đại hóa theo yêu cầu tin học hoá hệ thống quản lý hành chính nhà nước Bảo đảm tốt hệ thống truyền thanh, nhà bưu điện - văn hóa để nhân dân tiếp cận thông tin và hội họp3 Cần lưu ý, chính quyền phường không quản lý toàn diện các hoạt động sản xuất, đời sống dân cư trên địa bàn như chính quyền xã, thị trấn, song có nhiệm vụ rất quan trọng trong quản lý đô thị4 Do đó, trong nhận thức cũng như trong thực tế phải phân biệt và phân định rạch ròi thẩm quyền, trách nhiệm và tạo điều kiện để chính quyền phường thực hiện tốt nhiệm vụ đã được quy định, đặc biệt là trong việc quản lý thực hiện quy hoạch, quản lý đất đai, nhà ở, hộ tịch, vệ sinh môi trường, trật tự đô thị Những nhiệm vụ chủ yếu của chính quyền cơ sở:

Một là: về phát triển kinh tế - xã hội ở cơ sở.

Chính quyền cơ sở phải có các chủ trương đúng đắn, sáng tạo về phát triển kinh tế

-xã hội của cơ sở trong từng thời kỳ, không chỉ đúng với đường lối, chủ trương, chính sách chung của Trung ương, của tỉnh, thành phố, huyện, quận, mà còn phải phù hợp với tình hình thực tế ở cơ sở, xuất phát từ yêu cầu, nguyện vọng chính đáng, hợp pháp của nhân dân Để đạt được yêu cầu đó, chính quyền cơ sở phải coi trọng khâu quy hoạch, lập kế hoạch, xây dựng chương trình, dự án; phải công khai để dân biết, tạo mọi điều kiện để dân bàn, tham gia ý kiến; có cơ chế cụ thể để dân giám sát việc thực hiện các chủ

trương; chương trình, dự án kinh tế - xã hội đó Đồng thời, chính quyền cơ sở phải quan tâm bồi dưỡng kiến thức về kinh tế thị trường, chuyển giao kỹ thuật, công nghệ sản xuất kinh doanh, chế biến cho nhân dân

Với tư cách là chủ thể quản lý trực tiếp ở cơ sở, chính quyền cấp xã có thể ban hành các quy định, thực hiện các biện pháp không trái với pháp luật nhằm khuyến khích những nghề nghiệp, lĩnh vực sản xuất kinh doanh, những việc làm có lợi cho quốc kế, dân sinh, ngăn cấm những nghề nghiệp, lĩnh vực sản xuất, kinh doanh mà pháp luật không cho phép Chính quyền cơ sở cần khuyến khích, trợ giúp việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tác thành phần kinh tế, phát triển sản xuất kinh doanh đúng với quy định của luật pháp nhằm tạo thêm việc làm, tăng thu nhập cho người lao động Chính quyền cơ sở phải làm tốt nhiệm vụ quản lý và phân bổ các nguồn lực một cách hợp lý, ưu tiên những khu vực, địa bàn có điều kiện sản xuất khó khăn, những gia đình chính sách

Hai là: vận động nhân dân chấp hành nghiêm Hiến pháp, pháp luật và các văn bản

của chính quyền cấp trên tại cơ sở

- Tổ chức tuyên truyền, giáo dục pháp luật trong nhân dân một cách rộng rãi và sâu sắc Tùy điều kiện cụ thể và trình độ nhận thức của nhân dân ở từng nơi mà có cách tuyên truyền, giáo dục thích hợp như tổ chức học tập, tọa đàm, trao đổi, thông qua các phương tiện thông tin đại chúng: sách, báo, truyền thanh, truyền hình Tuy nhiên, kinh nghiệm thực tế cho thấy, phương pháp hiệu nghiệm nhất là tuyên truyền miệng và thông qua việc tuân thủ nghiêm túc pháp luật, chính sách của cán bộ, đảng viên và gia đình họ tại cơ sở là một phương thức tuyên truyền, giáo dục có tác dụng to lớn

- Chủ động phối hợp với Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc của xã, phường, thị trấn tổ chức và hướng dẫn hoạt động của các tổ hòa giải, thanh tra nhân dân xã, phường, thị trấn

- Thực hiện việc tiếp dân, xem xét giải quyết các khiếu nại, tố cáo và kiến nghị của công dân theo đúng quy định của pháp luật một cách kịp thời, không để dây dưa, đùn đẩy lên trên cho cơ quan, tổ chức khác