Pháp luật về bảo hiểm tiền gửi từ thực tiễn bảo hiểm tiền gửi việt nam tt

Theo đó, BHTGVN được giao thêm nhiều chức năng quan trọng trong quá trình tái cơ cấu các TCTD, nâng cao vai trò trong việc đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp cho người gửi tiền và hỗ trợ

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGÔ QUANG HUY

PHÁP LUẬT VỀ BẢO HIỂM TIỀN GỬI

TỪ THỰC TIỄN BẢO HIỂM TIỀN GỬI

LUẬN ÁN ĐƯỢC HOÀN THÀNH TẠI:

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

Người hướng dẫn khoa học: 1 PGS.TS Phùng Đình Mẫn

2 GS.TS Vũ Dũng

Phản biện 1: PGS.TS Nguyễn Thị Thương Huyền

Phản biện 2: PGS.TS Phạm Thị Giang Thu

Phản biện 3: PGS.TS Dương Đăng Huệ

Luận án được bảo vệ tại Hội đồng đánh giá luận án cấp: Học viện

tại Học viện Khoa học xã hội

Vào hồi … giờ … ngày … tháng … năm 2020

Có thể tìm luận án tại:

- Thư viện Quốc gia

- Thự viện Học viện Khoa học xã hội

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Hoạt động kinh doanh tiền tệ trong nền kinh tế thị trường luôn gắn liền và chứa đựng những yếu tố rủi ro tiềm ẩn như rủi ro lãi suất, rủi ro tỷ giá, rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản, rủi ro đạo đức v.v… Trong những năm vừa qua, kinh tế xã hội Việt Nam đã đạt được những thành tựu có ý nghĩa rất quan trọng trong việc ổn định kinh tế vĩ mô tạo điều kiện phát triển bền vững Lạm phát được kiểm soát ở mức hợp lý

và thấp hơn nhiều so với giai đoạn trước, tăng trưởng kinh tế ở mức khá, an sinh xã hội được đảm bảo Bên cạnh đó, nền kinh tế thế giới có nhiều biến động bất lợi, nên những kết quả đạt được của nền kinh tế Việt Nam trong những năm vừa qua là đáng ghi nhận, đạt được những kết quả trên là nhờ những nỗ lực của Đảng, Quốc hội, Chính phủ đã có những quyết sách kịp thời, việc điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt và có sự phối hợp tốt hơn giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ

Đóng góp vào kết quả đó phải kể đến vai trò của bảo hiểm tiền gửi (BHTG), một chế định tài chính được sử dụng ở nhiều quốc gia trên thế giới để bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền Ở Việt Nam, BHTG là cam kết công khai của tổ chức BHTG đối với tổ chức tham gia BHTG

và người gửi tiền về việc tổ chức BHTG sẽ chi trả tiền gửi được bảo hiểm cho người gửi tiền khi tổ chức tham gia BHTG bị chấm dứt hoạt động và mất khả năng thanh toán Hoạt động của tổ chức Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam (BHTGVN) có nền tảng pháp lý vững chắc là Luật BHTG

và hệ thống các văn bản hướng dẫn thi hành

BHTGVN được xác định là tổ chức tài chính Nhà nước hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, thực hiện chính sách BHTG góp phần duy trì sự ổn định của hệ thống các tổ chức tín dụng (TCTD), bảo đảm sự phát triển an toàn, lành mạnh hoạt động ngân hàng Các quy định về bảo vệ quyền và

lợi ích hợp pháp của người gửi tiền tại các TCTD đã được quy định trong các văn bản như: Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam năm 2010, Luật Các

Tổ chức tín dụng năm 2010 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật

Các tổ chức tín dụng năm 2017, Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng năm 2010, Luật phá sản năm 2014, Luật bảo hiểm tiền gửi năm 2012 và các văn bản hướng dẫn thi hành

Tuy nhiên, thực tiễn thực hiện các quy định của pháp luật về BHTG cho thấy các quy định của pháp luật hiện hành về BHTG đã bộc lộ những hạn chế, bất cập, chồng chéo dẫn đến hiệu quả thực thi không đạt kết quả như yêu cầu đặt ra, nhiều quy định hiện hành của pháp luật Việt Nam về BHTG không còn phù hợp và cần có sự sửa đổi, bổ sung hoàn thiện Đặc biệt, kể từ thời điểm Luật sửa đổi, bổ sung Luật các TCTD năm 2017 có hiệu lực thi hành, là cơ sở pháp lý quan trọng cho việc thực hiện các giải pháp của Đề án tái cơ cấu các TCTD gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2016 -

2020 đã được Chính phủ phê duyệt Theo đó, BHTGVN được giao thêm nhiều chức năng quan trọng trong quá trình tái cơ cấu các TCTD, nâng cao vai trò trong việc đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp cho người gửi tiền và

hỗ trợ khả năng phục hồi các TCTD được kiểm soát đặc biệt (KSĐB), như:

(i) Thực hiện cho vay đặc biệt để hỗ trợ thanh khoản khi TCTD có nguy cơ

mất khả năng chi trả, đe dọa sự ổn định hệ thống trong thời gian TCTD bị

KSĐB; (ii) được mua trái phiếu dài hạn của TCTD hỗ trợ dựa trên quyết định của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) (iii) tham gia phối hợp với Ban

KSĐB, Ngân hàng Hợp tác xã để đánh giá tính khả thi của phương án phục hồi của QTDND, tổ chức tài chính vi mô, công ty tài chính; xây dựng phương án phá sản TCTD được KSĐB trình NHNN xem xét, quyết định… Điều đó cho thấy Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các TCTD năm 2017 đã cụ thể hóa các quy định về thẩm quyền, biện pháp can thiệp sớm hơn vào quá trình tái cơ cấu các TCTD yếu kém; hoàn thiện cơ sở pháp lý giúp xây dựng một hệ thống TCTD lành mạnh, phù hợp với thông

lệ quốc tế và cơ chế thị trường, bảo đảm quyền lợi của người gửi tiền và

giữ vững sự ổn định, an toàn hệ thống tài chính tiền tệ quốc gia Để BHTGVN đáp ứng các yêu cầu đặt ra trong tình hình mới đó, cần thiết phải

có sự rà soát, bổ sung, hoàn thiện pháp luật về BHTG, mà trước mắt là tổng kết, đánh giá kết quả thi hành Luật BHTG từ đó có kiến nghị sửa đổi Luật BHTG và các quy định của pháp luật có liên quan để BHTG thực sự

là công cụ hữu hiệu giúp Chính phủ thực hiện tái cơ cấu các TCTD yếu kém gắn liền với xử lý nợ xấu, xử lý đổ vỡ các TCTD, qua đó bảo vệ tốt nhất quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, góp phần đảm bảo sự phát triển an toàn, lành mạnh của hệ thống tài chính - ngân hàng

Chính vì những lý do trên, tác giả đã lựa chọn đề tài “Pháp luật về

bảo hiểm tiền gửi từ thực tiễn Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam” làm đề tài

nghiên cứu luận án tiến sĩ

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án

2.1 Mục đích nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu của luận án là làm rõ các vấn đề lý luận của pháp luật về BHTG và phân tích thực trạng thực hiện các quy định của pháp luật về tổ chức và hoạt động của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam Thông qua nghiên cứu các vấn để lý luận và thực trạng thực hiện, tác giả có những đánh giá về thực trạng thực hiện pháp luật BHTG và thực trạng tổ chức, hoạt động của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam Từ đó đề xuất phương hướng, giải pháp hoàn thiện pháp luật về BHTG và tổ chức, hoạt động của BHTG Việt Nam

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để đạt được mục đích nêu trên, tác giả luận án xác định các nhiệm

vụ nghiên cứu sau đây:

Một là, về phương diện lý luận:

Luận án tập trung khái quát hoá, hệ thống hóa được các vấn đề lý luận về BHTG, cơ chế xác lập quan hệ BHTG, phân tích cơ chế điều chỉnh pháp luật đối với quan hệ BHTG, các nhân tố tác động đến pháp luật về BHTG và việc thực thi pháp luật về BHTG

Đặc biệt, Luận án đi sâu phân tích, đánh giá, so sánh các quy định

của pháp luật về BHTG ở Việt Nam hiện hành với pháp luật quốc tế và pháp luật nước ngoài có liên quan, tham khảo kinh nghiệm về điều chỉnh pháp luật đối với quan hệ BHTG của một số nước để tìm ra những bài học phù hợp với điều kiện của Việt Nam, chỉ ra những bất cập, hạn chế trong các quy định hiện hành của pháp luật Việt Nam về BHTG

Hai là, về phương diện thực tiễn:

Luận án phân tích, đánh giá thực trạng của pháp luật về BHTG thông qua tổng kết, đánh giá thực tiễn hoạt động của BHTGVN

Quá trình thực hiện pháp luật BHTG của BHTGVN đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận như: với tư cách là một tổ chức tài chính nhà nước hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, thực hiện chính sách BHTG góp phần duy trì

sự ổn định của hệ thống các TCTD, bảo đảm sự phát triển an toàn, lành mạnh của hoạt động ngân hàng

Luận án tập trung nghiên cứu và đánh giá thực trạng thực hiện pháp luật BHTG của BHTGVN bao gồm các hoạt động cụ thể như: Chủ thể tham gia quan hệ BHTG và các bên liên quan được thực hiện như thế nào; Thực hiện quy định về tiền gửi, phí BHTG và quản lý, sử dụng phí BHTG của BHTG Việt Nam có những thuận lợi và khó khăn gì; Thực tiễn xác lập

và chấm dứt quan hệ BHTG; Hoạt động chi trả, hỗ trợ tài chính, thanh lý

và thu hồi tài sản của BHTGVN trong thời gian qua đã có tác động đến hoạt động của các TCTD ra sao; Hoạt động kiểm tra, giám sát và giải quyết khiếu nại liên quan đến hoạt động BHTG của BHTGVN đã thực hiện trong thời gian qua như thế nào?

Qua nghiên cứu thực trạng thực hiện pháp luật về BHTG của BHTG Việt Nam, luận án đưa ra những nhận xét, đánh giá về kết quả đạt được, đồng thời cũng chỉ ra những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế cần khắc phục trong quá trình thực hiện pháp luật về BHTG của BHTGVN

Ba là, Trên cơ sở đánh giá thực trạng thực hiện pháp luật về BHTG

của BHTG Việt Nam, luận án chỉ ra các yêu cầu hoàn thiện pháp luật về BHTG ở Việt Nam; đề ra các phương hướng hoàn thiện pháp luật và đưa ra các nhóm giải pháp cụ thể hoàn thiện pháp luật về BHTG và tổ chức, hoạt động của BHTG ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận án bao gồm:

Các vấn đề lý luận liên quan đến BHTG và hoạt động của BHTGVN như: Khái niệm, đặc điểm, vai trò của BHTG; mô hình hoạt động của các

Về nội dung nghiên cứu:

- Luận án sẽ kế thừa các kết quả nghiên cứu từ các công trình đã được công bố như khái niệm, đặc điểm, vai trò, phân biệt BHTG với các loại hình bảo hiểm khác

- Luận án sẽ tập trung nghiên cứu các vấn đề cụ thể liên quan đến hoạt động của BHTGVN như: làm rõ địa vị pháp lý của tổ chức BHTGVN,

mô hình và lựa chọn mô hình BHTG phù hợp với Việt Nam, các quy định của pháp luật và thực tiễn thực thiện các nội dung về chủ thể trong quan hệ BHTG, về tiền gửi được bảo hiểm, phí BHTG và quản lý phí BHTG, về kiểm tra, giám sát, chi trả… của tổ chức BHTGVN để từ đó khẳng định vai trò của BHTGVN trong việc bảo đảm sự phát triển an toàn, lành mạnh của hoạt động ngân hàng

- Về phạm vi không gian và thời gian nghiên cứu, luận án tập trung

nghiên cứu pháp luật về BHTG và thực tiễn thực hiện pháp luật BHTG của tổ

chức BHTGVN, trên cơ sở tham khảo, đối sánh với pháp luật về BHTG của một số quốc gia trên thế giới trong khoảng thời gian từ năm 2013 đến nay

4 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận án

Từ mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu, tác giả tiếp cận đối tượng nghiên cứu bằng những phương pháp nghiên cứu cụ thể như sau:

4.1 Phương pháp luận

Xuất phát từ tính chất đặc thù của đề tài nghiên cứu là vừa mang tính kinh tế vừa mang tính pháp lý, tác giả xác định phương pháp luận để triển khai đề tài luận án sẽ là phương pháp tiếp cận đa ngành và liên ngành, trong đó tập trung nhấn mạnh vào khía cạnh pháp lý của vấn đề nghiên cứu

để làm nổi bật giá trị luật học của luận án Luận án cũng sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của học thuyết Mác -

Lê Nin để giải quyết các yêu cầu đặt ra của luận án

4.2 Phương pháp nghiên cứu

Luận án sử dụng phối hợp các phương pháp nghiên cứu sau đây:

- Phương pháp nghiên cứu tổng hợp, hệ thống hóa, phân tích nhằm làm rõ cơ sở lý luận cũng như cơ sở thực tiễn của pháp luật về BHTG ở Việt Nam, đánh giá các công trình nghiên cứu khoa học trong và ngoài nước về những vấn đề liên quan đến luận án, các số liệu tổng hợp thực tế, phương pháp này được sử dụng trong luận án nhưng trọng tâm là chương

1, chương 2 và chương 3

- Phương pháp luật học so sánh: được sử dụng xuyên suốt luận án nhằm đối chiếu quy định pháp luật qua các thời kỳ, với pháp luật các quốc gia để tìm ra những điểm hợp lý trong các quy định pháp luật về BHTG, học hỏi kinh nghiệm xây dựng pháp luật để hoàn hiện pháp luật về BHTG

- Phương pháp phân tích, tổng hợp, thống kê… được sử dụng trong chương 1, 4 để dự báo xu hướng phát triển của kinh tế xã hội, từ đó đưa ra các giải pháp hoàn thiện pháp luật về BHTG

5 Đóng góp mới về khoa học của luận án

Thứ nhất, Luận án đã tập trung nghiên cứu các nội dung về lý luận

và pháp luật liên quan đến BHTG như: vai trò của BHTG, chỉ ra các mô hình BHTG trên thế giới và mô hình ở Việt Nam Đồng thời khẳng định vị trí, vai trò của BHTG trong hệ thống tài chính ngân hàng và ý nghĩa đối với việc bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền, đánh giá các yếu tố tác động đến BHTG cả trong và ngoài nước để từ đó rút ra các bài học kinh nghiệm phù hợp cho việc hoàn thiện pháp luật về BHTG ở Việt Nam hiện nay Thứ hai, Luận án đã nghiên cứu thực trạng quy định của pháp luật về BHTG bao gồm: thực trạng về chủ thể tham gia quan hệ BHTG, quyền và nghĩa vụ của các bên; thực trạng về phí BHTG và sử dụng nguồn thu phí BHTG của tổ chức BHTGVN; thực tiễn thực hiện các quy định của pháp luật BHTG tại tổ chức BHTGVN thông qua nghiệp vụ cụ thể; luận án cũng đưa ra các số liệu, vụ việc để chứng minh cho các đánh giá, nhận xét của mình Ngoài ra, luận án còn chỉ ra những hạn chế, bất cập trong cơ chế chính sách, quy định của pháp luật và thực tiễn thi hành để từ đó chỉ ra nguyên nhân của những hạn chế đó

Thứ ba, từ việc nghiên cứu lý luận và thực tiễn về pháp luật BHTG, luận án đã chỉ ra các yêu cầu cần thiết phải hoàn thiện pháp luật về BHTG cho phù hợp với định hướng phát triển kinh tế xã hội nói chung và chiến lược phát triển của ngành ngân hàng nói riêng Luận án đã đưa ra các nhóm giải pháp để hoàn thiện pháp luật về BHTG, hoàn thiện về cơ cấu tổ chức

và hoạt động của tổ chức BHTGVN và tổ chức tham gia BHTG đảm bảo phù hợp với xu thế phát triển trong tình hình mới

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án

Về lý luận: Luận án nghiên cứu một cách có hệ thống những vấn đề

lý luận về BHTG và đánh giá tính hiệu quả quy định của pháp luật Luận

án khẳng định vai trò của BHTG đối với sự phát triển của hệ thống ngành tài chính ngân hàng; luận án cũng chỉ ra các nhân tố tác động đến hoạt động của BHTG, qua đó đưa ra những nhận xét, đánh giá về thực trạng

pháp luật về BHTG, chỉ ra nguyên nhân của một số hạn chế còn gặp phải trong thực tiễn

Về thực tiễn: Luận án chỉ ra những yêu cầu cần thiết, những định hướng cơ bản để xây dựng và hoàn thiện pháp luật về BHTG; tiếp đến luận

án đưa ra các nhóm giải pháp quan trọng hàng đầu để bảo đảm quyền và lợi ích của các chủ thể tham gia vào quan hệ BHTG

Ngoài ra, luận án còn là nguồn tài liệu tham khảo quan trọng trong nghiên cứu và giảng dạy khoa học pháp lý, kinh tế, tài chính, phục vụ cho việc hoạch định chính sách về BHTG ở Việt Nam

7 Kết cấu của luận án

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận

án có 4 chương như sau:

Chương 1 Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý thuyết Chương 2 Những vấn đề lý luận về bảo hiểm tiền gửi và pháp luật

về bảo hiểm tiền gửi

Chương 3 Thực trạng thực hiện pháp luật bảo hiểm tiền gửi của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam

Chương 4 Giải pháp hoàn thiện pháp luật về bảo hiểm tiền và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật bảo hiểm tiền gửi của Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ

CƠ SỞ LÝ THUYẾT 1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án

1.1.1 Tình hình nghiên cứu liên quan đến bảo hiểm tiền gửi

1.1.1.1 Các công trình nghiên cứu về vị trí, vai trò, chức năng của bảo hiểm tiền gửi

Năm 2002, Hiệp hội Bảo hiểm tiền gửi Quốc tế (IADI) được thành lập, điều này đánh dấu sự quan tâm chung của nhiều nước trên thế giới về BHTG và hứa hẹn một động lực mới thúc đẩy phát triển hoạt động này trên

toàn thế giới [76, tr20]

Góp phần vào quá trình xây dựng và hoàn thiện chức năng, nhiệm

vụ của BHTG phải kể đến các công trình tiêu biểu như: “Deposite

Insurance around the world – A date base” của nhóm tác giả Asli Demirguc-Kunt, Baybars Karacaovali and Luc A Laeven, 2005[86];

“Structuring a deposit insurance system from the Asian perspective” của tác giả Jang-Bong Choi, 2000 [93]…

Công trình nghiên cứu của các tác giả nêu trên đã có những phân tích sâu sắc về sự cần thiết của hoạt động BHTG, vai trò của BHTG đối với hoạt động của hệ thống tài chính, ngân hàng ở các quốc gia, vai trò của BHTG, trách nhiệm của BHTG đối với người gửi tiền

Ở Việt Nam, các nhà nghiên cứu cũng đã có nhiều công trình nghiên cứu về BHTG từ trước khi có luật để lựa chọn mô hình BHTG phù hợp với điều kiện của quốc gia mình, như: Tài liệu của Ủy ban thường vụ Quốc hội,

Viện nghiên cứu lập pháp, Trung tâm thông tin khoa học, 2009, Kinh

nghiệm quốc tế về tổ chức bảo hiểm tiền gửi hiệu quả; Tác giả Nguyễn Thị

Kim Oanh với bài viết “Rủi ro đạo đức trong hoạt động bảo hiểm tiền

gửi, Tạp chí Ngân hàng số 8/2002; “Vấn đề lựa chọn đối tượng tham gia bảo hiểm tiền gửi…

Ngoài ra, còn có rất nhiều công trình nghiên cứu có liên quan đến hoạt động BHTG đã được công bố, kết quả nghiên cứu của các tác giả sẽ là nguồn tài liệu quý để tác giả luận án có thể tham khảo, kế thừa trong quá trình hoàn thành luận án

1.1.1.2 Đánh giá về tình hình nghiên cứu liên quan đến về vị trí, vai trò, chức năng của bảo hiểm tiền gửi

Một là, các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước đã làm rõ các

nội dung liên quan về BHTG

Hai là, những vấn đề liên quan đến BHTG chưa được được đề cập

hoặc đã đề cập nhưng chưa được giải quyết trong các công trình khoa học đã công bố và luận án sẽ nghiên cứu làm rõ

1.1.2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến hoạt động bảo hiểm tiền gửi

và pháp luật về bảo hiểm tiền gửi

1.1.2.1 Các công trình nghiên cứu đến hoạt động bảo hiểm tiền gửi và pháp luật về bảo hiểm tiền gửi

Trong thời gian qua, các công trình, bài viết nghiên cứu về BHTG ở các quốc gia trên thế giới khá được quan tâm, có thể kể đến một số công

trình tiêu biểu như: Perbadanan Insurans Deposit Malaysia (PIDM),

Summary of the Corporate Plan 2018 – 2020 - BHTG Malaysia xác định những mục tiêu chiến lược nào cho 3 năm tới?; Will crashed banks' assets

be liquidated in new way in Russia? Thực trạng hoạt động của LPS Pays IDR36, 8 Billion in Bank Customer Claim in 2017…

Ở Việt Nam, các công trình nghiên cứu về cơ chế chính sách và pháp luật liên quan đến BHTG đã được quan tâm, nó là cơ sở để ban hành Luật BHTG và hoàn thiện pháp luật về BHTG

Các công trình nghiên cứu trên đã nghiên cứu khá tổng quát và tương đối đầy đủ về các vấn đề liên quan đến hoạt động BHTG và pháp luật về BHTG của một số quốc gia trên thế giới Kết quả nghiên cứu của các công trình là cơ sở để luận án có thể tham khảo, kế thừa, đánh giá và tiếp tục hoàn thiện các vấn đề liên quan đến BHTG ở Việt Nam hiện nay

1.1.2.2 Đánh giá các công trình nghiên cứu về hoạt động bảo hiểm tiền gửi và pháp luật về bảo hiểm tiền gửi

- Khẳng định vai trò của BHTG đối với nền kinh tế;

- Chính sách về hạn mức BHTG là một công cụ quan trọng để bảo

vệ người gửi tiền và duy trì niềm tin của người gửi tiền đối với hệ thống ngân hàng và thể hiện cam kết của tổ chức BHTG đối với khách hàng;

- Chức năng giám sát là một chức năng quan trọng của BHTG, phải được thực hiện thường xuyên, liên tục nhằm phát hiện và cảnh báo sớm đối với những rủi ro của hệ thống tài chính

Luật BHTG đã tạo ra cơ sở pháp lý vững chắc để bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, duy trì sự ổn định, phát triển

an toàn lành mạnh trong hoạt động ngân hàng

Yêu cầu nâng cao chất lượng của hoạt động BHTG và tổ chức BHTG có ý nghĩa thiết thực đối với sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng

Từ những kết quả nghiên cứu của các công trình trong và ngoài nước, luận án sẽ có những kế thừa trong quá trình nghiên cứu về BHTG và

tổ chức BHTG ở Việt Nam, đồng thời luận án dự kiến sẽ nghiên cứu chuyên sâu các vấn đề sau:

(1) Làm rõ địa vị pháp lý của BHTG Việt Nam trong hệ thống tài chính ngân hàng và đặc biệt là trong mạng an toàn tài chính quốc gia (2) Làm rõ các quy định của pháp luật bảo hiểm tiền gửi ở Việt Nam; tập trung nghiên cứu thực trạng hoạt động bảo hiểm tiền từ thực tiễn của tổ chức BHTG Việt Nam thông qua các hoạt động nghiệp vụ cụ thể như: cơ sở xác lập quan hệ BHTG, phí và sử dụng phí tiền gửi, hoạt động kiểm tra, giám sát…

(3) Đưa ra một số giải pháp để hoàn thiện pháp luật Việt Nam về bảo hiểm tiền gửi và tổ chức BHTG

1.2 Cơ sở lý thuyết, câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu

1.2.1 Cơ sở lý thuyết để giải quyết các yêu cầu của luận án

Để triển khai thực hiện đề tài luận án, nghiên cứu sinh dựa trên những cơ sở lý thuyết sau đây:

- Các lý thuyết về cạnh tranh và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng của các trường phái

- Các quan điểm về kinh doanh, hợp đồng và vai trò của Nhà nước trong nền kinh tế thị trường

- Lý thuyết về thể chế kinh tế thị trường, lý thuyết về pháp lý

1.2.2 Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu

- Câu hỏi nghiên cứu chung: Pháp luật về BHTG ở Việt Nam hiện

nay đang ở trạng thái như thế nào và thực tiễn thi hành ở tổ chức BHTG Việt Nam có thuận lợi hay khó khăn gì không?