Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh

Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

KHOA MÔI TRƯỜNG

LÊ THÚY HIỀN

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

ĐÁNH GIÁ SỰ TUÂN THỦ CÁC THỦ TỤC HÀNH CHÍNH LIÊN QUAN ĐẾN BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TẠI NHÀ MÁY SẢN XUẤT GẠCH ỐP LÁT CAO CẤP TÂM VÂN TẠI XÃ HOÀNG QUẾ, THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH

QUẢNG NINH

Hà Nội - Năm 2020

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

KHOA MÔI TRƯỜNG

LÊ THÚY HIỀN

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

ĐÁNH GIÁ SỰ TUÂN THỦ CÁC THỦ TỤC HÀNH CHÍNH LIÊN QUAN ĐẾN BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TẠI NHÀ MÁY SẢN XUẤT GẠCH ỐP LÁT CAO CẤP TÂM VÂN TẠI XÃ HOÀNG QUẾ, THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU, TỈNH

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành khóa luận này, lời đầu tiên tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc và chânthành nhất đến TS Vũ Văn Doanh- giảng viên trường đại học Tài Nguyên và MôiTrường trong suốt quá trình hoàn thành khóa luận đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo, đônđốc, truyền đạt những kiến thức, kĩ năng, kinh nghiệm giúp tôi hoàn thành khóa luậnnày

Và để có được những kiến thức và kinh nghiệm thực tế như ngày hôm này, tôixin chân thành gửi lời cảm ơn sâu sắc đến các thầy cô bộ môn khoa Môi Trường đãgiảng dạy và trang bị những kiến thức cơ bản vững chắc cho chúng tôi trong suốt 4năm học qua, tôi xin gửi lời cảm ơn đến TS Vũ Văn Doanh – cố vấn học tập lớpĐH6QM1 đã luôn đồng hành và hỗ trợ lớp chúng tôi trong suốt quá trình học tập vàlàm khóa luận

Tôi cũng xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ của Ban Giám Đốc và toàn thể anhchị làm việc trong nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân đã nhiệt tình giúp

đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi để có được kết quả như hôm nay

Mặc dù đã nỗ lực hết mình để hoàn thành khóa luận này song do đây mới chỉ làbước đầu tiên trong quá trình nghiên cứu và làm việc thực tế với kinh nghiệm còn hạnchế nên tôi không thể tránh khỏi những thiếu sót Tôi rất mong nhận được sự góp ý,chỉ dẫn của các thầy cô và các anh chị để bài báo cáo của tôi được hoàn thiện hơnCuối cùng tôi xin kính chúc các quý thầy cô luôn dồi dào sức khỏe và thành côngtrong sự nghiệp Đồng kính chúc Ban Giám Đốc và các anh chị trong nhà máy sảnxuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân luôn mạnh khỏe và hoàn thành tốt công việc

Tôi xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, ngày 2 tháng 6 năm 2020Sinh viên thực hiện khóa luận

Lê Thúy Hiền

LỜI CAM ĐOAN

Với đề tài: “Đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệmôi trường tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp tâm vân tại xã Hoàng Quế, thị xãĐông Triều, tỉnh Quảng Ninh”, tôi xin cam đoan khóa luận này là công trình nghiêncứu của chính bản thân tôi, thực hiện dựa trên cơ sở nghiên cứu lý thuyết, khảo sát tìnhhình thực tế dưới sự hướng dẫn của TS Vũ Văn Doanh – Giảng viên Trường Đại họcTài nguyên và Môi trường Hà Nội

Các số liệu được sử dụng trong khóa luận là trung thực, do nhà máy sản xuấtgạch ốp lát cao cấp Tâm Vân cung cấp

Hà Nội, ngày 2 tháng 6 năm 2020Sinh viên thực hiện khóa luận

Lê Thúy Hiền

MỤC LỤ

LỜI CẢM ƠN i

LỜI CAM ĐOAN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC BẢNG v

DANH MỤC HÌNH ẢNH v

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT vii

MỞ ĐẦU 1

1 Đặt vấn đề 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 2

3 Nội dung nghiên cứu 2

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 3

1.1 Tổng quan về hoạt động QLMT bằng công cụ pháp luật ở Việt Nam 3

1.1.1 Một số khái niệm liên quan đến quản lý môi trường 3

1.1.2 Nội dung của công tác quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường 4

1.2 Tổng quan về nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân 5

1.2.1 Thông tin chung về nhà máy 5

1.2.2 Công nghệ sản xuất 9

1.2.3 Mô hình tổ chức hoạt động của công ty 12

1.3 Cơ sở pháp lý liên quan đến doanh nghiệp 13

1.3.1 Báo cáo đánh giá tác động môi trường 13

1.3.2 Sổ chủ nguồn thải chất thải nguy hại 14

1.3.3 Báo cáo giám sát môi trường định kì 15

1.3.4 Xác nhận hoàn thành các công trình bảo vệ môi trường phục vụ giai đoạn vận hành 16

1.3.5 Giấy phép xả thải vào nguồn nước 16

1.4 Thực trạng tuân thủ pháp luật của ngành sản xuất vật liệu xây dựng tại Việt Nam 17

CHƯƠNG 2 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 19

2.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 19

2.2 Quy trình đánh giá thủ tục 19

2.3 Phương pháp nghiên cứu 21

2.3.1 Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp 21

2.3.2 Phương pháp điều tra khảo sát thực tế 21

2.3.3 Phương pháp điều tra xã hội học 21

2.3.4 Phương pháp so sánh 23

2.3.5 Phương pháp thống kê và xử lý thông tin 23

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 24

3.1 Hiện trạng thực hiện các thủ tục hành chính liên quan đến BVMT tại doanh nghiệp 24

3.2 Đánh giá mức độ tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến BVMT tại nhà máy sản xuất ngạch ốp lát cao cấp Tâm Vân 28

3.2.1 Đánh giá mức độ tuân thủ thủ tục đánh giá tác động môi trường của nhà máy 28 3.2.2 Đánh giá mức độ tuân thủ các quy định pháp luật về việc thực hiện các công trình bảo về môi trường phục vụ giai đoạn vận hành 44

3.2.3 Đánh giá sự tuân thủ thủ tục báo cáo giám sát môi trường định kì 47

3.3 Đề xuất biện pháp phù hợp để nhà máy hoàn thiện thủ tục 49

3.3.1 Đề xuất biện pháp phù hợp để nhà máy hoàn thiện thủ tục đánh giá tác động môi trường 49

3.3.2 Đề xuất biện pháp phù hợp để nhà máy hoàn thiện thủ tục hoàn thành các công trình bảo vệ môi trường phục vụ cho giai đoạn vận hành 50

3.3.3 Đề xuất biện pháp phù hợp để nhà máy hoàn thiện thủ tục báo cáo giám sát môi trường định kỳ 51

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 52 TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH MỤC BẢNG

Y

Bảng 1.1 Tổng mức vốn đầu tư (ĐVT: Đồng) 7

Bảng 1.2 Nhu cầu sử dụng nguyên, nhiên, vật liệu sản xuất 8

Bảng 2.1 Số phiếu điều tra tại nhà máy 22

Bảng 3.1 Danh mục các thủ tục hành chính liên quan đến BVMT của nhà máy.24 Bảng 3.2 Công trình bảo vệ môi trường thực tế tại công ty 29

Bảng 3.3: Các công trình giảm thiểu ô nhiễm môi trường nước 30

Bảng 3.4: Các công trình giảm thiểu ô nhiễm môi trường không khí 35

Bảng 3.5: Các công trình xử lý chất thải rắn 39

Bảng 3.6: Các công trình xử lý chất thải nguy hại 41

Bảng 3.7: Các công trình giảm thiểu tác động khác 42

DANH MỤC HÌNH

Hình 1.1 Vị trí nhà máy 6

Hình 1.2 Quy trình sản xuất của nhà máy 10

Hình 1.3 Sơ đồ tổ chức quản lý của Dự án 12

Hình 3.1 Bể tự hoại ba ngăn 32

Hình 3.2 Cống thu gom dẫn nước thải 33

Hình 3.3 Bể tách dầu mỡ 33

Hình 3.4 Biểu đồ thể hiện hiện trạng môi trường nước xung quanh nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân trong quá trình hoạt động 34

Hình 3.5 xe tải vận chuyển nguyên vật liệu không che chắn 38

Hình 3.6 Diễn biến môi trường xung quanh nhà máy trong thời gian hoạt động38 Hình 3.7 Kết quả điều tra về tình hình sức khỏe công nhân và người dân sống xung quanh nhà máy 39

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

BTNMT Bộ tài nguyên môi trường

KHCN&MT Khoa học công nghệ và môi trường

MỞ ĐẦU

1 Đặt vấn đề

Ngày nay, chất lượng môi trường đang là vấn đề cấp bách của toàn cầu, đượctoàn thế giới quan tâm Nằm trong khung cảnh chung của thế giới, môi trường ViệtNam cũng đang xuống cấp cục bộ, có nơi bị hủy hoại nghiêm trọng gây nên nguy cơmất cân bằng sinh thái , biến đổi khí hậu, sự cạn kiệt các nguồn tài nguyên và ô nhiễmmôi trường làm ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống và quá trình phát triển chung củađất nước Hơn nữa kinh tế Việt Nam đang chuyển hướng mạnh mẽ sang nền kinh tế thịtrường cùng với sự mở rộng các khu đô thị mới, khu công nghiệp đã và đang nảy sinhcác vấn đề về môi trường

Việt Nam hàng năm có hàng nghìn các dự án xây dựng cơ sở sản xuất, cơ sở hạtầng, khu công nghiệp, khu kinh tế được đề ra và triển khai Đông Triều là địa phương

có nhiều điều kiện về phát triển ngành sản xuất vật liệu xây dựng từ các nguyên liệusẵn có tại địa phương; trong đó ngành sản xuất gạch các loại đang chiếm đa số nguồncung của tỉnh Quảng Ninh Theo Quy hoạch sản xuất vật liệu xây dựng đến năm 2030của tỉnh Quảng Ninh có xác định tiếp tục mở rộng sản xuất đáp ứng nhu cầu của thịtrường trong nước và xuất khẩu đối với một số sản phẩm vật liệu xây dựng có lợi thế,trong đó có chủng loại sản phẩm vật liệu ốp lát Nắm bắt chủ trương của Tỉnh, lợi thếcủa địa phương, vị trí dự kiến đầu tư thuận lợi về giao thông thủy, nguồn nguyên liệusẵn có, nguồn lao động địa phương, xa khu dân cư, Công ty cổ phần Tâm Vân HạLong lập dự án đầu tư xây dựng Nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp trên địa bàn xãHoàng Quế, thị xã Đông Triều với dây truyền công nghệ khép kín, hiện đại nhằm đápứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường trong nước, hướng tới xuất khẩu

Tuy nhiên đi cùng với sự phát triển ngành sản xuất vật liệu xây dựng là sự suygiảm về chất lượng môi trường Số lượng các cơ sở sản xuất ngày càng tăng lên cũngchính là lí do gây nên các sức ép về môi trường với các loại chất thải tạo ra trong quátrình sản xuất Theo đánh giá thực trạng môi trường trên địa bàn thị xã trong nhữngnăm gần đây cho thấy: chất lượng môi trường ngày càng giảm qua từng năm, đặc biệt

là chất lượng môi trường nước và môi trường không khí Chính vì thế hiện nay việcbảo vệ môi trường tại các cơ sở sản xuất là vấn đề đang được chú trọng và quan tâmtại đây

Áp dụng các quy định pháp luật trong bảo vệ môi trường đang là một trongnhững công cụ hiệu quả của cơ quan quản lý nhà nước trong việc giám sát kiểm trathanh tra đánh giá việc tuân thủ các quy định pháp luật về bảo vệ môi trường của

doanh nghiệp Việc thực hiện đúng và đầy đủ các thủ tục pháp luật về môi trường sẽgiúp doanh nghiệp phòng ngừa giảm thiêu và có biện pháp ứng phó kịp thời với các

vấn đề, sự cố về môi trường Trên cơ sở đó tôi đã lựa chọn đề tài “ Đánh giá sự tuân thủ các quy định pháp luật về bảo vệ môi trường của nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều” để nghiên cứu, đánh

giá việc thực hiện các văn bản pháp lý, thủ tục về môi trường , mức độ tuân thủ vềpháp luật bảo về môi trường của nhà máy Để từ những đánh giá đó đưa ra được nhữngbiện pháp phù hợp để nâng cao hiệu quả quản lí nhà nước về môi trường tại nhà máy

2 Mục tiêu nghiên cứu

- Đánh giá được mức độ tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệmôi trường tại nhà máy xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân tại xã Hoàng Quế, thị xãĐông Triều

- Đề xuất được một số giải pháp để cải tiến, thay đổi và hoàn thiện các thủ tụchành chính liên quan đến môi trường nhằm nâng cao hiệu quả trong công tác quản lýmôi trường của nhà máy, nâng cao ý thức, trách nhiệm của cán bộ công nhân viêntrong nhà máy trong vấn đề bảo vệ môi trường khu vực nhà máy

3 Nội dung nghiên cứu

- Tìm hiểu về hoạt động sản xuất của nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp TâmVân

- Tìm hiểu các thủ tục pháp lý về bảo vệ môi trường mà công ty phải thực hiện

- Tiến hành khảo sát hiện trạng công tác quản lý môi trường của nhà máy sảnxuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân

- Đánh giá sự tuân thủ các quy định pháp luật về bảo về môi trường đã thực hiệntại nhà máy đối với 3 thủ tục: báo cáo đánh giá tác động môi trường, báo cáo giám sátmôi trường định kì, xác nhận hoàn thành công trình bảo vệ môi trường trong giai đoạnvận hành

- Đề xuất giải pháp để duy trì, cải tiến và hoàn thiện các thủ tục hành chính liênquan đến môi trường

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN 1.1 Tổng quan về hoạt động QLMT bằng công cụ pháp luật ở Việt Nam

1.1.1 Một số khái niệm liên quan đến quản lý môi trường

- Môi trường là hệ thống các yếu tố vật chất tự nhiên và nhân tạo có tác động đối

với sự tồn tại và phát triển của con người và sinh vật [11]

- Hoạt động bảo vệ môi trường là hoạt động giữ gìn, phòng ngừa, hạn chế các

tác động xấu đến môi trường; ứng phó sự cố môi trường; khắc phục ô nhiễm, suythoái, cải thiện, phục hồi môi trường; khai thác, sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiênnhằm giữ môi trường trong lành [11]

Luật Bảo vệ Môi trường của Việt Nam năm 2014 ghi rõ trong Ðiều 6: "Bảo vệmôi trường là sự nghiệp của toàn dân Tổ chức, cá nhân phải có trách nhiệm bảo vệmôi trường, thi hành pháp luật về bảo vệ môi trường, có quyền và có trách nhiệm pháthiện, tố cáo hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường"[11]

- Pháp luật bảo vệ môi trường là hệ thống các quy phạm pháp luật do cơ quan

Nhà nước có thẩm quyền ban hành điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong việckhai thác, sử dụng, tiết kiệm, bảo vệ, giữ gìn, quản lý tài nguyên thiên nhiên (tổ chứcquản lý bảo vệ môi trường) nhằm bảo vệ sức khỏe nhân dân, bảo đảm quyền conngười được sống trong môi trường trong lành gắn kết hài hòa với phát triển kinh tế vàbảo đảm tiến bộ xã hội để phát triển bền vững đất nước, góp phần bảo vệ môi trườngkhu vực toàn cầu

- Quản lý môi trường là tổng hợp các biện pháp, luật pháp, chính sách kinh tế,

kỹ thuật, xã hội thích hợp nhằm bảo vệ chất lượng môi trường sống và phát triển bềnvững kinh tế xã hội quốc gia [5]

- Công cụ QLMT là các biện pháp hành động thực hiện công tác QLMT của Nhà

nước, các tổ chức khoa học và sản xuất Mỗi một công cụ có một chức năng và phạm

vi tác động nhất định, liên kết và hỗ trợ lẫn nhau [6]

- Đánh giá sự tuân thủ là nhất quán với cam kết tuân thủ của mình, tổ chức phải

thiết lập, thực hiện và duy trì một (hoặc các) thủ tục về định kỳ đánh giá sự tuân thủvới các yêu cầu luật pháp có thể được áp dụng Tổ chức phải lưu giữ hồ sơ của các kếtquả đánh giá định kỳ [4]

- Thủ tục hành chính: là trình tự, cách thức thực hiện, hồ sơ và yêu cầu, điều

kiện do cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền quy định để giải quyết một công việc

cụ thể liên quan đến cá nhân, tổ chức [10]

1.1.2 Nội dung của công tác quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường

Theo luật bảo vệ môi trường ban hành năm 2014 tại điều 139 thì nội dung củacông tác quản lý Nhà nước về bảo vệ môi trường gồm:

1 Xây dựng, ban hành theo thẩm quyền và tổ chức thực hiện các văn bản quyphạm pháp luật về bảo vệ môi trường, ban hành hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹthuật môi trường

2 Xây dựng, chỉ đạo thực hiện chiến lược, chính sách, chương trình, đề án, quyhoạch, kế hoạch về bảo vệ môi trường

3 Tổ chức, xây dựng, quản lý hệ thống quan trắc; định kỳ đánh giá hiện trạngmôi trường, dự báo diễn biến môi trường

4 Xây dựng, thẩm định và phê duyệt quy hoạch bảo vệ môi trường; thẩm địnhbáo cáo đánh giá môi trường chiến lược; thẩm định, phê duyệt báo cáo đánh giá tácđộng môi trường và kiểm tra, xác nhận các công trình bảo vệ môi trường; tổ chức xácnhận kế hoạch bảo vệ môi trường

5 Chỉ đạo, hướng dẫn và tổ chức thực hiện các hoạt động bảo tồn đa dạng sinhhọc; quản lý chất thải; kiểm soát ô nhiễm; cải thiện và phục hồi môi trường

6 Cấp, gia hạn, thu hồi giấy phép, giấy chứng nhận về môi trường

7 Thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường; thanh tratrách nhiệm quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường; giải quyết khiếu nại, tố cáo vềbảo vệ môi trường; xử lý vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường

8 Đào tạo nhân lực khoa học và quản lý môi trường; giáo dục, tuyên truyền, phổbiến kiến thức, pháp luật về bảo vệ môi trường

9 Tổ chức nghiên cứu, áp dụng tiến bộ khoa học, công nghệ trong lĩnh vực bảo

vệ môi trường

10 Chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra và đánh giá việc thực hiện ngân sách nhà nướccho các hoạt động bảo vệ môi trường

11 Hợp tác quốc tế trong lĩnh vực bảo vệ môi trường

1.1.3 Công cụ pháp luật trong quản lý môi trường

Công cụ QLMT có thể phân loại theo bản chất thành các loại cơ bản sau: [6]

- Công cụ luật pháp chính sách bao gồm các văn bản về luật quốc tế, luật quốcgia, các văn bản khác dưới luật, các kế hoạch và chính sách môi trường quốc gia, cácngành kinh tế, các địa phương [6]

- Công cụ kinh tế bao gồm các loại thuế, phí đánh vào thu nhập bằng tiền củahoạt động sản xuất kinh doanh Các công cụ này chỉ áp dụng có hiệu quả trong nềnkinh tế thị trường [6]

- Các công cụ kỹ thuật thực hiện vai trò kiểm soát và giám sát Nhà nước về chấtlượng và thành phần môi trường, về sự hình thành và phân bố chất ô nhiễm trong môitrường Các công cụ kỹ thuật quản lý có thể gồm ĐTM, kiểm toán môi trường, quantrắc môi trường, xử lý chất thải, tái chế và tái sử dụng chất thải Các công cụ kỹ thuậtquản lý có thể thực hiện thành công trong bất kỳ nền kinh tế phát triển như thế nào [6]

- Nhóm các công cụ phụ trợ

Trong 4 nhóm công cụ kể trên, nhóm công cụ luật pháp chính sách đóng vai trò

to lớn trong công tác bảo vệ môi trường Pháp luật định hướng các hành vi của conngười theo hướng có lợi cho môi trường, đảm bảo các hành vi của con người khôngxâm hại tới môi trường, hạn chế những tác hại, ngăn chặn suy thoái và ô nhiễm môitrường Pháp luật quy định các chế tài hành chính, dân sự, hình sự để buộc các tổ chức,

cá nhân phải thực hiện đầy đủ các quy định pháp luật trong việc khai thác và sử dụngcác yếu tố môi trường Pháp luật có vai trò to lớn trong việc tạo ra cơ chế hoạt độngcho các tổ chức, cơ quan bảo vệ môi trường Cụ thể là nhờ có pháp luật, nhà nước xâydựng và tổ chức thực hiện các văn bản pháp luật về môi trường với các nội dung như:Kiểm soát ô nhiễm, suy thoái sự cố môi trường; Đánh giá tác động môi trường và đánhgiá môi trường chiến lược; Thanh tra, kiểm tra và giải quyết tranh chấp về môi trường;Thực thi các công ước Quốc tế về kiểm soát ô nhiễm ở Việt Nam, thực thi các điềuước Quốc tế về đa dạng sinh học và bảo tồn thiên nhiên ở Việt Nam.Thông qua phápluật mà các tiêu chuẩn môi trường sẽ được các tổ chức, cá nhân tuân thủ nghiêm ngặtkhi khai thác, sử dụng các yếu tố của môi trường Đồng thời các tiêu chuẩn môi trườngcũng là cơ sở pháp lý cho việc xác định các hành vi vi phạm luật môi trường và truycứu trách nhiệm với những hành vi đó

1.2 Tổng quan về nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân

1.2.1 Thông tin chung về nhà máy

a Vị trí địa lý

- Vị trí thực hiện nhà máy: nhà máy thuộc thôn Nội Hoàng Đông, xã Hoàng Quế,thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh.

- Ranh giới và phạm vi nghiên cứu:

+ Phía Bắc giáp với đường đất hiện có

+ Phía Đông giáp đường đất hiện có và khu vực nuôi trồng thủy sản

+ Phía Nam giáp ao nuôi trồng thủy sản và Sông Vàng

+ Phía Tây giáp lạch nước hiện có

- Tổng diện tích nhà máy theo quy hoạch: Tổng diện tích quy hoạch của nhà máy

là 15,8ha, trong đó, diện tích nhà máy xây dựng giai đoạn I là 4,6 ha bao gồm:

+ Khu I: Đất xây dựng nhà máy có diện tích 38.510m2 (3,85ha)

+ Khu III: Đất giao thông đấu nối HTKT có diện tích 7.518m2 (0,75ha)

+ Khu IV: Đất xin giao quản lý làm điểm xuất hàng và vũng quay tầu có diệntích 22.652 m2 (2,26ha)

Hình 1.1 Vị trí nhà máy

b Quy mô, công suất: 80 triệu viên QTC/năm

c Vốn đầu tư:

Tổng mức đầu tư: khoảng 100 tỉ đồng, trong đó:

Bảng 1.1 Tổng mức vốn đầu tư (ĐVT: Đồng) STT Khoản mục chi phí Giá trị (tỉ đồng)

4 Chi phí tư vấn đầu tư xây dựng 1-2

(Nguồn: sinh viên tổng hợp)

- Nguồn vốn tự có của Nhà đầu tư: 20%;

- Nguồn vốn vay hợp pháp khác: 80%

Chi phí cho các công trình BVMT của nhà máy khoảng 3.300.000.000 đồng, ướctính chiếm khoảng 3,14% tổng mức vốn đầu tư của nhà máy, được tính vào chi phí dựphòng của nhà máy

d Quá trình phát triển

Nhà máy đã được cấp Quyết định số 2922/QĐ-UBND ngày 13/10/2016 củaUBND thị xã Đông Triều về việc phê duyệt Quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500Nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp và vùng nguyên liệu tại xã Hoàng Quế, thị xãĐông Triều

Nhà máy gồm 2 giai đoạn: Giai đoạn 1 đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất gạch

ốp lát Giai đoạn 2 của nhà máy: Thực hiện đầu tư nhà máy khai thác vùng nguyên liệu

và hoàn thiện các hạng mục còn lại của nhà máy sẽ có báo cáo đánh giá tác động môitrường và cải tạo phục hồi môi trường riêng

Theo Luật BVMT số 55/2014/QH13 ngày 23/6/2014 và các văn bản hướng dẫnthi hành thì nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp thuộc Mục số 16, phụ lục II - Danh

mục nhà máy phải thực hiện đánh giá tác động môi trường ban hành kèm theo nghịđịnh số 18/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 của Chính phủ.

e Nhu cầu về nguyên liệu

- Nguyên liệu chính phục vụ cho quá trình sản xuất của nhà máy chủ yếu là đất

sét, than cám và dầu mỡ

Bảng 1.2 Nhu cầu sử dụng nguyên, nhiên, vật liệu sản xuất

STT Loại nguyên liệu Đơn vị Khối lượng

(Nguồn: sinh viên tổng hợp)

- Trong đó, đất được khai thác từ khu vực nguyên liệu tại chỗ Than cám 6 đượcmua của các đơn vị trên địa bàn thị xã cung cấp Dầu mỡ được mua của các đơn vị trênđịa bàn thị xã

f Nhu cầu về nhiên liệu

 Hệ thống cấp nước sạch

- Nguồn cấp nước sản xuất được lấy từ sông Vàng bơm qua hệ thống bể lắng lọc

và cấp cho khu vực sản xuất Trong quá trình hoạt động của nhà máy, nhà máy sẽ tái

sử dụng nước tại khu vực bể xử lý nước thải tập trung nằm phía Đông của dự án(Nước mưa, nước thải trong phạm vi mặt bằng của nhà máy được thu gom về bể xử lýnước thải tập trung)

 Nhu cầu sử dụng điện

- Khu vực nhà máy được cấp điện từ lưới điện 35KV của xã Hoàng Quế, thị xãĐông Triều, tỉnh Quảng Ninh

- Nhu cầu dùng điện của dự án là 452KVA, bố trí 02 trạm biến áp 35(22)/0,4KVcông suất 1000KVA: để cung cấp cho mục đích sinh hoạt, sản xuất của dự án Cácmáy móc thiết bị của nhà máy sử dụng điện

- Nhà máy hợp đồng mua bán điện với Công ty điện lực Quảng Ninh

g Sản phẩm của nhà máy

- Sản phẩm chính của nhà máy là gạch ốp lát cao cấp: bao gồm gạch chẻ và gạch

xây dựng với tổng sản lượng là 80 triệu viên QTC/năm Các sản phẩm phải đáp ứngtheo quy định tại TCVN 1450:2009

1.2.2 Công nghệ sản xuất

- Xuất sứ công nghệ sản xuất của nhà máy từ Châu Âu (Đức) Sản xuất theo kiểu

lò nung theo công nghệ nung liên tục với buồng đốt cố định

- Công suất của nhà máy: 80 triệu viên QTC/năm

Sơ đồ công nghệ của nhà máy được mô tả theo hình dưới đây:

Hình 1.2 Quy trình sản xuất của nhà máy

Quy trình công nghệ sản xuất của dự án:

a Gia công nguyên liệu và tạo hình sản phẩm

- Nguyên liệu tại kho ngoài trời sau khi đã phong hóa được ủi vào kho có mái che

→ đưa vào cấp liệu thùng, qua hệ thống cắt, thái được thái nhỏ và làm tơi → rơi xuốngbăng tải cao su lõm số 1 → máy cán thô, tại đây, đất được ép, phá vỡ cấu trúc ban đầu

và được → băng tải cao su số 2 → máy cán mịn, với khe hở giữa hai quả cán 2mm, tạiđây phối liệu được phá vỡ cấu trúc một lần nữa → đất từ băng tải đảo triều được đưasang băng tải số 3 và băng tải số 5

- Đối với dây chuyền 1 (sản xuất gạch xây dựng): Đất từ băng tải số 3 → máynhào trộn có lưới lọc, tại đây các tạp chất (cỏ, rác, sỏi, sạn) được giữ lại tại lưới lọccòn đất được đùn ra khỏi máy, mặt khác nước được cấp vào máy nhào lọc để điềuchỉnh độ ẩm cho phù hợp (khoảng 22%)

+ Đồng thời than cám từ kho được nghiền mịn (cỡ hạt 0,8 mm) được máy phathan tự động rải đều xuống băng tải cấp vào máy nhào lọc để trộn với đất tạo thànhphối liệu giảm tối đa nồng độ bụi gây ra, với lượng pha than khoảng 80-100kg/1000viên gạch mộc tiêu chuẩn

+ Sau khi ra khỏi máy nhào lọc, cấp liệu pha trộn → băng tải số 4 → máy nhàođùn liên hợp có hút chân không, sau khi qua hệ thống nhào trộn của máy, phối liệuđược đưa vào buồng hút chân không, nhờ hệ thống bơm chân không, không khí đượchút ra khỏi phối liệu, làm tăng độ đặc chắc của gạch mộc, tạo ra cường độ ban đầunhất định, giúp quá trình vận chuyển đem phơi không bị biến dạng Sau khi qua máyđùn ép hút chân không, nhờ khuôn tạo hình và máy cắt, các sản phẩm được tạo hìnhtheo kích thước và hình dáng đã định

- Đối với dây chuyền 2 (sản xuất sản phẩm trang trí (gạch mỏng các loại)):

+ Đất từ băng tải đảo triều được đưa sang băng tải số 5 → băng tải xả liệu vào bể

ủ (bể ủ có tác dụng ngâm ủ và làm tăng tính dẻo, đồng nhất hoàn toàn cơ tính của đất,giảm tối đa mức độ co ngót của sản phẩm trong quá trình nung đốt, nâng cao mỹ quan

và chất lượng sản phẩm) → hố cấp liệu bằng máy xúc lật → băng tải số 6 → máy nhàolọc → máy đùn ép chân không → ủ ga lét → Máy ép tạo hình, nhờ khuôn tạo hình vàmáy cắt, các sản phẩm được tạo hình theo kích thước và hình dáng đã định → phơikhô sản phẩm trên dàn phơi

- Sản phẩm mộc sau tạo hình, phôi khô được công nhân xếp lên xe goòng theo tỷ

độ nhiệt và chế độ ẩm dịu hơn, làm cho nhiệt độ đồng đều trên tiết diện lò, giảm tácđộng có hại của không khí lạnh lọt vào

- Nhiên liệu sử dụng cho lò là bột than Bột than được tra từ nóc lò xuống vàcháy trong nhiệt độ có sẵn trong lò (800÷1.050oC), là môi trường đốt cháy hết nhiênliệu

- Lò nung được hút nhiệt khí nóng từ 2 đầu, tận dụng nguồn nhiệt thải này cho lòsấy Đặc tính này làm hiệu suất sử dụng năng lượng cao và cải thiện môi trường lònung công nghiệp

Hình 1.3 Sơ đồ tổ chức quản lý của Dự án

- Tổ chức của công ty gồm có: 01 Giám đốc và 02 Phó Giám đốc; 02 phòng bannghiệp vụ (phòng Kế toán, phòng quản lý chính)

- Nguồn nhân lực: Tổng số lao động trong biên chế Công ty hiện nay: 139 người

1.3 Cơ sở pháp lý liên quan đến doanh nghiệp

Từ các thông tin về quy mô, công suất của nhà máy như ở trên đã trình bày, nhàmáy cần phải tuân thủ đầy đủ các thủ tục hành chính liên quan đến BVMT như: báocáo đánh giá tác động môi trường;sổ chủ nguồn thải chất thải nguy hại; quy định về kêkhai và nộp phí BVMT đối với nước thải; quy định về giấy phép xả nước thải vàonguồn nước; quy định về giấy phép khai thác nước; các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia

về nước thải, nước mặt, khí thải và quy định về báo cáo giám sát môi trường định kỳ,quy định về hoàn thành các công trình bảo vệ môi trường trong giai đoạn vận hành.Nhưng trong khóa luận này, tác giả chỉ tập trung vào 3 thủ tục là báo cáo đánh giá tácđộng môi trường, báo cáo giám sát môi trường định kỳ, xác nhận hoàn thánh các côngtrình bảo vệ môi trường phục vụ giai đoạn vận hành nên sẽ tập trung vào cơ sở pháp lýhiện hànhcủa 3 thủ tục đó

1.3.1 Báo cáo đánh giá tác động môi trường

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/QH13 được Quốc hội thông qua và banhành ngày 23/06/2014 Có hiệu lực thi hành ngày 01/01/2015

+ Điều 26, mục 3, chương II: Trách nhiệm của chủ đầu tư dự án sau khi báo cáoĐTM được phê duyệt

+ Điều 27, mục 3, chương II: Trách nhiệm của chủ đầu tư dự án trước khi đưa dự

án vào vận hành

+ Điều 28, mục 3, chương II: Trách nhiệm của cơ quan phê duyệt báo cáo ĐTM

- Nghị định 18/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 Nghị định của Chính phủ quy định

về quy hoạch bảo vệ môi trường, đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác độngmôi trường và kế hoạch bảo vệ môi trường Có hiệu lực từ ngày 01/04/2015

+ Điều 16, chương IV: Trách nhiệm của chủ dự án sau khi báo cáo ĐTM đượcphê duyệt

+ Điều 17, chương IV: Kiểm tra, xác nhận các công trình BVMT phục vụ giaiđoạn vận hành dự án

- Nghị định 40/2019/ NĐ-CP nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghịđịnh quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành luật bảo vệ môi trường.

+ Khoản 7, điều 1: Sửa đổi, bổ sung Điều 16: Trách nhiệm của chủ dự án sau khi

BC ĐTM được phê duyệt

+ Khoản 9, điều 1: Bổ sung Điều16b: Thủ tục chấp thuận về môi trường, Vậnhành thử nghiệm các công trình xử lý chất thải

+ Khoản 10, điều 1: Sửa đổi, bổ sung Điều 17: Kiểm tra, xác nhận các công trìnhBVMT phục vụ giai đoạn vận hành dự án

+ Mẫu 04, phụ lục IV, mục 1: quy định mẫu cấu trúc báo cáo ĐTM

- Thông tư 25/2019/TT-BTNMT quy định chi tiết thi hành một số điều của Nghị

định số 40/2019/NĐ-CP ngày 13 tháng 5 năm 2019 của Chính phủ sửa đổi, bổ sungmột số điều của các nghị định quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật bảo vệ môitrường và quy định quản lý hoạt động dịch vụ quan trắc môi trường

1.3.2 Sổ chủ nguồn thải chất thải nguy hại

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/QH13 được Quốc hội thông qua và banhành ngày 23/06/2014 Có hiệu lực thi hành ngày 01/01/2015

+ Điều 90, mục 2, chương IX Lập hồ sơ, đăng ký, cấp phép xử lý chất thải nguyhại

+Điều 91, mục 2, chương IX Phân loại, thu gom, lưu giữ trước khi xử lý chất thảinguy hại

+Điều 92, mục 2, chương IX Vận chuyển chất thải nguy hại

+Điều 93, mục 2, chương IX Điều kiện của cơ sở xử lý chất thải nguy hại

- Nghị định 38/2015/NĐ-CP ngày 24/4/2015 nghị định của chính phủ về quản lýchất thải và phế liệu

+ Điều 6, chương II Đăng ký chủ nguồn thải chất thải nguy hại

+ Điều 7, chương II Trách nhiệm của chủ nguồn thải chất thải nguy hại

- Thông tư 36/2015/TT-BTNMT ngày 30/6/2015 thông tư của bộ tài nguyên môitrường quy định về quản lý chất thải nguy hại

+ Điều 12, mục 1, chương III Đối tượng đăng ký chủ nguồn thải CTNH

+ Điều 13, mục 1, chương III Hồ sơ đăng ký chủ nguồn thải CTNH

+ Điều 14, mục 1, chương III Trình tự, thủ tục đăng ký chủ nguồn thải CTNH.+ Điều 15, mục 1, chương III Cấp lại Sổ đăng ký chủ nguồn thải CTNH tại phụlục 1A: mẫu đơn đăng ký sổ chủ nguồn thải chất thải nguy hại.

1.3.3 Báo cáo giám sát môi trường định kì

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/QH13 được Quốc hội thông qua và banhành ngày 23/06/2014 Có hiệu lực thi hành ngày 01/01/2015

+ Khoản 3, điều 123, chương XII quy định về chương trình quan trắc môi trường.+ Khoản 3, điều 125, chương XII quy định về trách nhiệm quan trắc môi trường.+ Khoản 3, điều 127, chương XII quy định về quản lý số liệu quan trắc môitrường

- Nghị định 18/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 nghị định của Chính phủ quy định

về quy hoạch bảo vệ môi trường, đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác độngmôi trường và kế hoạch bảo vệ m ôi trường Có hiệu lực từ ngày 01/04/2015

+ Khoản 1, điều 39, chương V quy định về quan trắc việc xả nước thải

- Thông tư 43/2015/TT-BTNMT ngày 29/09/2015 về việc báo cáo hiện trạng môitrường, bộ chỉ thị thị môi trường và quản lý số liệu quan trắc môi trường

+ Điểm c, khoản 2, điều 19, chương III quy định về chương trình quan trắc đốivới cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ

+ Điểm b, khoản 3, điều 23, chương III quy định về tần suất thực hiện báo cáo sốliệu quan trắc môi trường

- Các nhóm tiêu chuẩn quy chuẩn kĩ thuật vềmôi trường:

+ QCVN 05:2013/BTNMT - Chất lượng không khí xung quanh

+ QCVN 19:2009/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải côngnghiệp đối với bụi và các chất vô cơ

+ QCVN 40:2011/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước thải côngnghiệp

+ QCVN 02:2009/BYT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước sinhhoạt

+ QCVN 03:2015/BTNMT – Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng đất.+ QCVN 26:2010/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiếng ồn

+ QCVN 27:2010/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về độ rung.

1.3.4 Xác nhận hoàn thành các công trình bảo vệ môi trường phục vụ giai đoạn vận hành

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/QH13 được Quốc hội thông qua và ban

hành ngày 23/06/2014 Có hiệu lực thi hành ngày 01/01/2015

+ Điều 27 Trách nhiệm của chủ đầu tư trước khi đưa nhà máy vào vận hành.+ Điều 28 Trách nhiệm của cơ quan phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môitrường

- Nghị định 18/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 nghị định của Chính phủ quy định

về quy hoạch bảo vệ môi trường, đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác độngmôi trường và kế hoạch bảo vệ môi trường Có hiệu lực từ ngày 01/04/2015

+ Điều 17, chương VI: Kiểm tra xác nhận các công trình bảo vệ môi trường phục

vụ giai đoạn vận hành của dự án

- Thông tư 25/2019/TT-BTNMT quy định chi tiết thi hành một số điều của Nghị

định số 40/2019/NĐ-CP ngày 13 tháng 5 năm 2019 của chính phủ sửa đổi, bổ sungmột số điều của các nghị định quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật bảo vệ môitrường và quy định quản lý hoạt động dịch vụ quan trắc môi trường

1.3.5 Giấy phép xả thải vào nguồn nước

- Luật tài nguyên nước số 17 năm 2012 của chính phủ

+ - Khoản 1, điều 25, chương III quy định về trách nhiệm bảo vệ tài nguyênnước

- Khoản 2, khoản 3, khoản 4, điều 37 chương III quy định về xả thải vào nguồnnước

- Điều 38, chương III quy định về quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân đượccấp giấy phép xả nước thải vào nguồn nước

- Nghị định 201/2013/NĐ-CP của Chính phủ ngày 27 tháng 11 năm 2013 quyđịnh chi tiết một số điều của Luật Tài nguyên nước, có hiệu lực thi hành từ ngày 01tháng 02 năm 2014

+Khoản 2, khoản 3, điều 20, chương III quy định về điều kiện cấp phép

+Điểm d, khoản 1, điều 21, chương III quy định về thời hạn của giấy phép xả thảivào nguồn nước

+ Khoản 1, điều 22, chương III quy định về việc gia hạn giấy phép thăm dò, khaithác, sử dụng tài nguyên nước, xả nước thải vào nguồn nước.

+ Khoản 1, điều 33, chương III quy định về hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xả nướcthải vào nguồn nước

- Nghị định 154/2016/NĐ-CP nghị định của Chính phủ ngày 16 tháng 11 năm

2016 quy định về phí bảo vệ môi trường đối với nước thải, có hiệu lực từ 01 tháng 01năm 2017

1.4 Thực trạng tuân thủ pháp luật của ngành sản xuất vật liệu xây dựng tại Việt Nam

Sản xuất vật liệu xây dựng đang có vai trò quan trọng đóng góp vào sự phát triểnchung của ngành công nghiệp và ngành xây dựng của Việt Nam Những năm gần đây,nhiều cơ sở, ngành nghề sản xuất VLXD theo công nghệ cũ, lạc hậu đã được loại bỏ,chuyển đổi công nghệ sản xuất Nhiều dự án sản xuất VLXD được đầu tư mới theohướng áp dụng công nghệ tiên tiến, hiện đại, mức độ cơ giới hóa, tự động hóa ngàycàng cao, sử dụng tiết kiệm tài nguyên khoáng sản, sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệuquả, sản xuất ra nhiều sản phẩm VLXD xanh, thân thiện với môi trường Một số lĩnhvực như sản xuất xi măng, gạch ốp lát, sứ vệ sinh, kính xây dựng, kính tiết kiệm nănglượng đã đầu tư áp dụng các công nghệ sản xuất ngang tầm với nhiều nước phát triểntrên thế giới và có tính cạnh tranh trên thị trường… Đây là thành quả của những nỗ lựctrong việc thực hiện công tác bảo vệ môi trường tại các cơ sở sản xuất VLXD

Bên cạnh những thành quả đạt được thì vấn đề bảo vệ môi trường trong sản xuấtvật liệu xây dựng đang được các ban ngành hết sức quan tâm Theo Vụ KHCN&MT(Bộ Xây dựng)hàng năm, Bộ đều tổ chức các hoạt động kiểm tra, làm việc, đôn đốc,hướng dẫn các cơ sở sản xuất VLXD về công tác bảo vệ môi trường Số liệu báo cáonăm 2019 của một số tập đoàn, tổng công ty, cơ sở sản xuất VLXD và các địa phươnggửi về Bộ Xây dựng cho thấy, hầu hết các cơ sở đã thực hiện đầy đủ các thủ tục, hồ sơbảo vệ môi trường, tuân thủ các nội dung trong hồ sơ bảo vệ môi trường được phêduyệt 95,7% cơ sở có hệ thống xử lý nước thải sinh hoạt tập trung; 14,9% chất thảinguy hại được xử lý tại cơ sở; 85,1% chuyển giao cho các đơn vị có chức năng xử lý;38,9% chất thải công nghiệp thông thường được xử lý tại cơ sở, 60,9% chuyển giaocho các đơn vị chức năng xử lý; 63,8% cơ sở có phát sinh nước thải đã được cấp phép

xả thải… Các tổng công ty, tập đoàn lớn có bộ phận chuyên trách quản lý, giám sátcác đơn vị trực thuộc thực hiện công tác bảo vệ môi trường tương đối tốt [12]

Bên cạnh những kết quả đạt được, việc thực hiện các quy định về bảo vệ môitrường tại một số cơ sở sản xuất VLXD còn một số hạn chế, tồn tại như việc chấphành, tổ chức thực hiện các quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường, các nội dungtheo báo cáo ĐTM được phê duyệt ở một số cơ sở sản xuất VLXD còn chưa nghiêmtúc.

Đối với các nhà máy sản xuất xi măng, theo quy định thì phải đầu tư lắp đặt thiết

bị tận dụng nhiệt khí thải để phát điện nhưng đến năm 2019 mới có 14/82 dây chuyềnsản xuất xi măng lắp đặt thiết bị này [12]

Một số cơ sở sản xuất gạch ốp lát còn sử dụng công nghệ khí hóa than làm nhiênliệu sản xuất nên phát sinh khí thải, nước thải có nồng độ chất ô nhiễm cao, cần xử lýtrước khi xả thải ra môi trường…

Việc chuyển đổi công nghệ sản xuất, xóa lò gạch, lò vôi thủ công ở một số địaphương còn chậm Một số doanh nghiệp, cơ sở sản xuất VLXD được đầu tư xây dựng,hoạt động trong các năm trước đây với công nghệ lạc hậu, năng lực tài chính yếu kém,

vị trí cơ sở sản xuất nằm rải rác, không thuộc KCN, cụm công nghiệp nên gặp khókhăn để đổi mới công nghệ, đầu tư cho xử lý chất thải, bảo vệ môi trường

Nhiều cơ sở sản xuất VLXD có quy mô vừa và nhỏ chưa có bộ phận hoặc cán bộchuyên trách về môi trường nên gây khó khăn cho công tác thực thi các quy định vềbảo vệ môi trường

Qua công tác quản lý nhà nước và hoạt động kiểm tra về bảo vệ môi trường đốivới các cơ sở sản xuất thuộc ngành sản xuất VLXD, Bộ đã đôn đốc, nhắc nhở, hướngdẫn và chấn chỉnh các DN, tổ chức, cá nhân về thực hiện các quy định của pháp luật vềbảo vệ môi trường, góp phần tăng cường công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môitrường và phát triển ngành sản xuất VLXD theo hướng bền vững

CHƯƠNG 2 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môi trườngtại nhà máy:

+ Báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được phê duyệt

+ Xác nhận hoàn thành các công trình bảo vệ môi trường trong giai đoạn vậnhành

+ Báo cáo giám sát môi trường định kì

Hình 2.1 Quy trình đánh giá sự tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến

BVMT tại nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân

2.3 Phương pháp nghiên cứu

2.3.1 Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp

- Mục đích sử dụng phương pháp: thu thập các số liệu cần để đánh giá việc tuânthủ các quy định pháp luật về bảo vệ môi trường của nhà máy sản xuất gạch ốp lát caocấp Tâm Vân trên địa bàn xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều

- Cách thức thực hiện phương pháp: thu thập số liệu trực tiếp từ các phòng tư vấndịch vụ môi trường

- Nội dung thu thập:

+ Thu thập các tài liệu tổng quan về lịch sử hình thành, tình hình sản xuất gạch

ốp lát của nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp trên địa bàn xã Hoàng Quế, thị xãĐông Triều

+ Thu thập nghiên cứu các văn bản pháp lý liên quan đến môi trường bao gồm:luật, nghị định, thông tư, quyết định được ban hành mà công ty phải tuân theo

+ Thu thập các thủ tục giấy phép về môi trường của nhà máy để làm cơ sở choviệc đánh giá tình hình tuân thủ quy định pháp luật về BVMT: báo cáo đánh giá tácđộng môi trường của dự án:Nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp và vùng nguyên liệutại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều (Giai đoạn 1); báo cáo quan trắc môi trường định

kì 6 tháng cuối năm 2019; báo cáo kết quả thực hiện các công trình bảo vệ môi trườngphục vụ giai đoạn vận hành

2.3.2 Phương pháp điều tra khảo sát thực tế

- Mục đích sử dụng phương pháp: quan sát, kiểm tra, tình hình vận hành, sảnxuất, thực hiện các hồ sơ môi trườngcó đúng như những văn bản pháp lý mà nhà máy

đã cam kết không? Đưa ra những hình ảnh khách quan về hệ thống xử lý, dây truyềnsản xuất, để làm tư liệu nghiên cứu và dẫn chứng cho đồ án thuyết phục hơn

- Cách thức thực hiện phương pháp: quan sát, kiểm tra trực tiếp tại nhà máy sảnxuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân trên địa bàn xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều

2.3.3 Phương pháp điều tra xã hội học

- Mục đích: điều tra mức độ ô nhiễm, ảnh hưởng của hoạt động sản xuất tại nhàmáy đối với môi trường và sức khỏe con người

- Cách thức thực hiện phương pháp: xây dựng mẫu phiếu điều tra và hỏi đáp trựctiếp cho đối tượng: cán bộ quản lý của Sở Tài Nguyên và Môi Trường Quảng Ninh,

cán bộ quản lý tại nhà máy, công nhân làm việc tại nhà máy và người dân sinh sốngxung quanh nhà máy.

- Cỡ mẫu được xác định như sau: n= 1+ N e 2 N

Trong đó :

n: số mẫu

N:tổng số đối tượng điều tra

e: sai số cận biên (e=0,05)

- Ta có bảng cỡ mẫu điều tra theo lí thuyết

- Do thời gian và kinh phí thực hiện còn hạn chế Tôi tiến hành điều tra với tổng

số lượng phiếu là 50 phiếu cụ thể như sau:

Bảng 2.3 Số phiếu điều tra tại nhà máy

3 Nhằm đưa ra đánh giá khách quan về việc tuân

thủ các thủ tục hành chính về môi trường củanhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân đãđạt yêu cầu hay chưa? Làm căn cứ đề xuấ các giảipháp để nhà máy thực hiện tốt hơn các yêu cầucủa cơ quan quản lý

Cán bộ môi trường tại

nhà máy

3 Nhằm đánh giá thực trạng trong việc thực hiện

các thủ tục hành chính liên quan đến bảo vệ môitrường Đánh giá tình hình hoạt động, công tácbảo vệ môi trường, vận hành hệ thống xử lý chấtthải, làm căn cứ để đánh giá mức độ tuân thủcác thủ tục hành chính tại nhà máy

Công nhân tại nhà máy 22 Điều tra thông tin chung về nhà máy, đánh giá

môi trường xung quanh nhà máy, xác định cácnguồn thải, việc thực hiện các biện pháp bảo vệ

môi trường làm căn cứ để đánh giá mức độtuân thủ các thủ tục hành chính tại nhà máyNgười dân sống xung

quanh

22 Nhằm thu thập các thông tin về việc chấp hành

các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường,các ảnh hưởng của hoạt động sản xuất đến đờisống người dân Thu thập thông tin về sự thayđổi môi trường xung quanh Làm căn cứ để đánhgiá mức độ tuân thủ các thủ tục hành chính tạinhà máy

2.3.4 Phương pháp so sánh

Mục đích thực hiện: So sánh giữa nội dung đã được phê duyệt trong các thủ tụchành chính liên quan đến bảo vệ môi trường và quá trình thực hiện thực tế tại doanhnghiệp để đưa ra những nhận xét, đánh giá về mức độ tuân thủ của doanh nghiệp.Nội dung thực hiện

- Nghiên cứu các hồ sơ thủ tục hành chính về bảo vệ môi trường với các quy địnhcủa pháp luật để đánh giá mức độ tuân thủ

- Xác định các tiêu chí đối với mỗi thủ tục để tiến hành so sánh giữa nội dungtrên văn bản và quá trình thực hiện thực tế tại công ty Đây là cơ sở để có thể đánh giáđược mức độ tuân thủ của công ty đối với các quy định pháp luật liên quan đến bảo vệmôi trường

2.3.5 Phương pháp thống kê và xử lý thông tin

- Mục đích: tiến hành thống kê, xử lý số liệu để có thể đưa ra nhận xét, đánh giá

- Cách thức thực hiện phương pháp: tiến hành thực hiện trên bảng biểu, đồ thị Sốliệu được quản lý và phân tích với phần mềm Micro Exel

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN

3.1 Hiện trạng thực hiện các thủ tục hành chính liên quan đến BVMT tại doanh nghiệp

Căn cứ vào các tài liệu thu thập được về nhà máy sản xuất vật liệu xây dựng TâmVân và các quy định pháp luật môi trường hiện hành liên quan đến nhà máy; Bảng 3.1dưới đây là danh mục các thủ tục hành chính về bảo vệ môi trường tại nhà máy:

Bảng 3.4 Danh mục các thủ tục hành chính liên quan đến BVMT của nhà máy

STT Thủ tục

môi

trường

Căn cứ pháp lý tại thời điểm lập thủ tục

Căn cứ pháp lý hiện hành

Thực tế tại công ty

- Thông tư 27/2015/TT-BTNMT quy định về đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường và

kế hoạch bảo vệ môi trường

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/

QH13

- Nghị định 18/2015/NĐ-CP quy định về quy hoạch bảo vệ môi trường, đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường và

kế hoạch bảo vệ môi trường

- Thông tư 25/2019/

TT-BTNMT quy định chi tiết thi hành một số điều của Nghị định số 40/2019/NĐ-CP ngày 13 tháng 5 năm 2019 của Chính phủ sửa đổi,

bổ sung một số điềucủa các nghị định quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật bảo vệ môi trường và quy định quản lý hoạt động dịch vụ quan trắc

Nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấpTâm Vân tại xã Hoàng Quế, thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh đã được UBND tỉnh phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường tại Quyết định số 602/QĐ-UBND ngày 28/2/2017 của UBND tỉnh Quảng Ninh

môi trường

- Nghị định 40/2019/ NĐ-CP nghị định sửa đổi,

bổ sung một số điềucủa các nghị định quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành luật bảo vệ môi trường

- Thông tư 36/2015/TT-BTNMT quy định về quản lý chất thải nguy hại

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/

QH13

- Nghị định 38/2015/NĐ-CP nghị định của Chínhphủ về quản lý chấtthải và phế liệu

- Thông tư 36/2015/TT-BTNMTquy định về quản lýchất thải nguy hại

Đã được cấp sổ chủ nguồn thải chất thải nguy hại

mã số 22000852.T ngày 02/8/2018 của Sở Tài nguyên

và Môi trường.Công ty đã ký hợp đồng nguyên tắc

số 610/2018/HĐXLCT ngày 02/10/2018 với Công TNHH thương mại dịch

vụ Toàn Thắng v/v thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải nguy hại

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/

QH13

- Nghị định 18/2015/NĐ-CP quy định về quy hoạch bảo vệ môi trường, đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường và

kế hoạch bảo vệ môi trường

Đã kết hợp với trung tâm quan trắc tài nguyên và môi trường tỉnh Quảng Ninh thực hiện định kỳ 2 lần/năm

- Thông tư 27/2015/TT-BTNMT quy định về đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường và

kế hoạch bảo vệ môi trường

- Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/

QH13

- Nghị định 18/2015/NĐ-CP quy định về quy hoạch bảo vệ môi trường, đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường và

kế hoạch bảo vệ môi trường

- Thông tư 25/2019/

TT-BTNMT quy định chi tiết thi hành một số điều của Nghị định số 40/2019/NĐ-CP ngày 13 tháng 5 năm 2019 của Chính phủ sửa đổi,

bổ sung một số điềucủa các nghị định quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật bảo vệ môi trường và quy định quản lý hoạt động dịch vụ quan trắc môi trường

Đã được cấp giấy xác nhận hoàn thành công trình bảo vệ môi trường

số 29 ngày 09/08/2019 bởi giám đốc sở tài nguyên và môi trường tỉnh Quảng Ninh

- Luật Tài nguyên nước

17/2012/QH13

- Nghị định 201/2012/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tài nguyênnước

Đã được cấp giấy phép xả nước thải vào nguồn nước số

4243 quyết định của UBND ngày 09/10/2019

- Nghị định 154/2016/NĐ-CP quy định về phí bảo

vệ môi trường đối với nước thải

- Nghị định 33/2017/

NĐ-CP Số quy định về

xử phạt vi phạm hànhchính trong lĩnh vực TNN và

khoáng sản

-Thông tư 27/2013/TT-BTNMT hướng dẫn thực hiện Nghị định số

201/2013/NĐ-CP quy định việc cấp phép thăm dò, khai thác, sử

dụng tài nguyên nước, giấy phép xả nước thải vào nguồn nước

- Luật tài nguyên nước số

17/2012/QH13

- Nghị định 201/2013/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều luật của Luật TNN

- Nghị định 33/2017/NĐ-CP Số quy định về xử phạt

vi phạm hành chínhtrong lĩnh vực TNN

và khoáng sản

-Thông tư 27/2013/TT-BTNMThướng dẫn thực hiện Nghị định số 201/2013/NĐ-CP quy định việc cấp phép thăm dò, khai thác, sử

dụng tài nguyên nước, giấy phép xả nước thải vào nguồn nước

Chưa thực hiện

(Nguồn: Kết quả điều tra, năm 2020)

Nhận xét: Nhà máy sản xuất gạch ốp lát cao cấp Tâm Vân đã tuân thủ các thủ tục

hành chính liên quan đến bảo vệ môi trường, tuy nhiên còn thiếu giấy phép khai thácnước mặt Nguyên nhân do, trên thực tế nhà máy lấy nước sản xuất từ nguồn nướcsạch và nước mưa, nên không lấy nước ở sông vàng như trong BC ĐTM, do đó nhàmáy không tiến hành làm giấy phép khai thác nước mặt Do khuôn khổ thời gian

nghiên cứu có hạn, sau đây đề tài tập trung đánh giá sự tuân thủ các thủ tục về bảo vệmôi trường cụ thể như sau:

3.2 Đánh giá mức độ tuân thủ các thủ tục hành chính liên quan đến BVMT tại nhà máy sản xuất ngạch ốp lát cao cấp Tâm Vân

3.2.1 Đánh giá mức độ tuân thủ thủ tục đánh giá tác động môi trường của nhà máy

Điều tra về các công trình bảo vệ môi trường thực tế của công ty so với cáccông trình đề xuất trong báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được phê duyệtđược kết quả như bảng 3.2

Bảng 3.5 Công trình bảo vệ môi trường thực tế tại công ty Tên công trình đề xuất trong báo cáo ĐTM Theo đề xuất

trong cam kết BVMT

Hiện trạng thực hiện

Đã thực hiện

Chưa thực hiện

Công trình thu gom và xử lý nước thải và

nước mưa chảy tràn

- Đối với nước thải sinh hoạt: xây dựng các bể

tự hoại và tuyến cống thu gom dẫn nước thải

ngoài nhà

- Đối với nước mưa: xây dựng hệ thống cống

dẫn nước mưa

Công trình thu gom, xử lý bụi, khí thải

- Xử lý bụi, khí thải trong dây chuyền sản xuất

- Xử lý bụi do hoạt động giao thông vận tải

- Giảm thiểu tiếng ồn, độ rung

- Tuân thủ quy định về phòng cháy chữa cháy

- Trang bị bảo hộ lao động

(Nguồn: kết quả điều tra thực tế tại công ty)

Từ bảng 3.2 có thể thấy rằng công ty đã xây dựng hầu hết các công trình bảo vệmôi trường theo báo cáo đánh giá tác động môi trường đã được phê duyệt

 Hiện trạng thực hiện các biện pháp giảm thiểu ÔNMT nước thải

Bảng 3.3: Các công trình giảm thiểu ô nhiễm môi trường nước

lắng tập trung 3 ngăn để tái

sử dụng cho nhà máy, trong

những ngày mưa lớn sẽ mở

cánh phai để nước chảy ra

sông Vàng

- Tuyến cống thu gom dẫn

nước thải ngoài nhà:

- Tuân thủ hoàn toàn

- Đã xây dựng tuyến cống thu gomdẫn nước thải ngoài nhà

Nhà máy

đã xâydựng vàvận hành

hệ thống

xử lýnước thảisinh hoạttheo báocáo đánhgiá tácđộng môitrường đãđược phêduyệt

trên vỉa hè cách mép bó vỉa

1m được xây gạch có chiều

rộng B800mm, dài

L=437,5m Cống dẫn nước

- Đã xây dựng hệ thống cống thoátnước theo ĐTM được phê duyệt

Để xử lý chất lượng nước trong hồđạt cột A trước khi thải ra sôngVàng (theo Quyết định số4358/QĐ-UBND ngày 26/12/2016của UBDN tỉnh về việc phê duyệt

Nhà máy

đã hoànthành xâydựngcôngtrìnhgiảm