Qua hình tượng joseph k trong “ vụ án” của kafka, anh (chị) hãy trình bày cách tân nghệ thuật tiểu thuyết của nhà văn

Đây cũng là thời gian đỉnh cao trong sự nghiệp sáng tác của Kafka với nhiều tác phẩm ra đời như truyện dài “Hoá thân” được xuất bản vào năm 1915 ở Leipzig; cơn bùng nổ sáng tạo vào đêm 2

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

Khoa Ngữ văn

Các thể loại và tác gia tiêu biểu văn

học Tây Âu- Mĩ Giảng viên: PSG.TS Nguyễn Linh Chi Sinh viên:

Đề bài: Qua hình tượng Joseph K trong “ Vụ án” của

Kafka, anh (chị) hãy trình bày cách tân nghệ thuật tiểu thuyết của nhà văn.

HÀ NỘI, 2019

MỤC LỤC

A.

KHÁI QUÁT CHUNG I.

Khái quát bối cảnh lịch sử xã hội

II Tác giả Franz Kafka và tác phẩm “ Vụ án”

1.Tác giả Franz Kafka

1.1.

Cuộc đời

1.2.

Sự nghiệp sáng tác

2.Tác phẩm “ Vụ án”

2.1 Hoàn cảnh ra đời

2.2 Tóm tắt tác phẩm

B CÁCH TÂN NGHỆ THUẬT TIỂU THUYẾT CỦA F KAFKA QUA

HÌNH TƯỢNG JOSEPH K TRONG “VỤ ÁN”.

I.

Nhân vật đặt trong hoàn cảnh xám xịt, phi lý.

II.

Nhân vật mê sảng, lo âu, cô độc.

III Nhân vật có cái tôi “mờ nhạt”, “không có tính cách”.

C.

TỔNG KẾT

A KHÁI QUÁT CHUNG

I Khái quát bối cảnh lịch sử xã hội

Thế kỷ XX chứng kiến sự suy giảm mức độ thống trị đối với thế giới của châu Âu do những thiệt hại và phá hủy của chiến tranh Trong hoàn cảnh đó, khoa học kĩ thuật có cơ hội được thúc đẩy phát triển Xã hội trở thành một xã hội công nghiệp, gấp gáp, máy móc, rập khuôn Thế

kỷ này trở thành một thế kỷ “thiếu thời gian” và con người trong đó cũng trở thành những “cỗ máy”, tồn tại độc lập và đơn điệu Việc sống trong bầu không khí khoa học kĩ thuật phát triển đó có tác động đáng kể đến thế giới quan của Franz Kafka, đặc biệt trong cảm thức về hiện thực

Chiến tranh thế giới lần thứ nhất là cú đánh mạnh nhất, giáng thẳng vào cái nhìn về con người và thế giới của không chỉ riêng Kafka Thế kỷ XVIII, XIX đánh dấu cái nhìn tích cực đối với lịch sử cũng như

sự lạc quan, tin tưởng mạnh mẽ vào lý trí và khả năng phục thiện của con người Nhưng cuộc chiến tranh thế giới kinh hoàng nổ ra, phô bày một diện mạo khác xấu xa đến sửng sốt của con người “Lòng tham vô đáy và những tín điều xuẩn ngốc” đã gây ra cái chết của hàng triệu người trên thế giới

II Tác giả Franz Kafka và tác phẩm “ Vụ án”

1 Tác giả Franz Kafka

1.1 Cuộc đời

Franz Kafka (1883-1924) _nhà văn lỗi lạc được suy tôn là một trong những bậc thầy vĩ đại nhất của nhân loại trong lĩnh vực văn chương Kafka sinh ra trong một gia đình Do Thái nói tiếng Đức thuộc tầng lớp trung lưu ở Praha Ông sống trong một thời kỳ xã hội đầy biến động Nhất

là khi các phong trào đàn áp người Do Thái diễn ra mạnh mẽ vào đầu thế

kỉ XX

Không những chịu đựng nhiều nỗi đau khi trưởng thành trong bối cảnh xã hội đương thời mà thuở nhỏ, Kafka đã phải trải qua một tuổi thơ bất hạnh do người cha hà khắc Mối quan hệ phức tạp và khó khăn với người cha có tầm ảnh hưởng quan trọng lên tác phẩm của ông Trong cuộc sống cá nhân, hai cha con ông thường xuyên mâu thuẫn Cha của Franz Kafka là Hermann Kafka _ một người đàn ông cao lớn và dữ dằn Trong khi đó, nhà văn vốn là một cậu bé nhút nhát Có lẽ không người cha nào lại trở thành đối tượng sáng tác văn học dai dẳng và ám ảnh như cha của Kafka

Bước ngoặt lớn và quan trọng nhất trong cuộc đời ông là gặp gỡ và kết thân với nhà văn, nhà báo Max Brod_ là người hâm mộ tài năng của Kafka Năm 1924, trước khi Kafka qua đời, những tác phẩm của ông không được dư luận chú ý, ông đã nhờ bạn của mình là Max Brod đốt hết tất cả những bản thảo còn lại Trong suốt những năm chiến tranh thế giới thứ nhất, do lo sợ những bản thảo của Kafka có thể bị thất lạc hoặc hư hại, Max Brod đã phải mang chúng theo trên đường đi lánh nạn từ Praha sang Palestine

1.2.Sự nghiệp sáng tác

Kafka chưa hoàn thành một tiểu thuyết nào trọn vẹn và đốt bỏ khoảng 90% tác phẩm của chính mình Tất cả các tác phẩm được xuất bản của Kafka đều được viết bằng tiếng Đức, trừ vài bức thư được viết bằng tiếng Séc

Trong khoảng những năm 1911 - 1912, khi trở thành đối tác kinh doanh cùng Hermann, Kafka đồng thời tìm thấy hứng thú trong văn học Yiddish thông qua các vở diễn ở nhà hát Yiddish Đây cũng là thời gian đỉnh cao trong sự nghiệp sáng tác của Kafka với nhiều tác phẩm ra đời như truyện dài “Hoá thân” được xuất bản vào năm 1915 ở Leipzig; cơn bùng nổ sáng tạo vào đêm 22/9/1912 khi ông sáng tác “Lời tuyên án”, tác phẩm cũng xuất bản lần đầu ở Leipzig vào năm 1912 Cũng trong thời gian này ông cũng bắt tay vào viết cuốn tiểu thuyết đầu tiên mang tên

“Người mất tích”– cuốn tiểu thuyết được cho là lấy cảm hứng từ những lần tham dự tại nhà hát Yiddish nhưng vẫn còn chưa được hoàn thành Sau này cuốn sách được xuất bản với cái tên “Nước Mỹ” (America) Năm 1914, Kafka tiếp tục bắt đầu một dự án tiểu thuyết khác mang tên “Vụ án” nhưng ông không bao giờ hoàn thành tác phẩm Theo nhật kí của ông, lúc này Kafka đã bắt đầu chuẩn bị ý tưởng cho tiểu thuyết “Lâu đài” Tuy nhiên, mãi cho đến khoảng năm 1922 ông mới bắt đầu viết “Lâu đài” và đây cũng là một tiểu thuyết còn dang dở

Khi còn sống ông chỉ cho in một vài tác phẩm, chủ yếu là những truyện ngắn như: “Lời phán xét”, “Hóa thân”, “Trại cải hối”, “Nghệ sĩ nhịn đói” Sau khi chết, trái với di nguyện của Kafka, trong giai đoạn từ sau chiến tranh thế giới thứ hai, Max Brod – bạn thân ông đã cho in một

số tác phẩm như: “Vụ án”, “Lâu đài”, “Kẻ mất tích”, và cũng từ đây, ông được công chúng chú ý đến, Kafka trở thành một trong những bậc thầy của văn học hiện đại phương Tây

2 Tác phẩm “ Vụ án”

2.1 Hoàn cảnh ra đời

“Vụ án” là một phần nhỏ nằm trong những tác phẩm của Franz Kafka thoát khỏi ngọn lửa năm xưa Tác phẩm được viết vào chiến tranh thế giới thứ nhất, cho đến hết cuộc đời thì ông vẫn chưa thể hoàn thành Đây là một tác phẩm mà có lẽ Kafka viết lâu nhất với nhiều sự trăn trở, Max Bord vì mến mộ tài năng nên đã tập hợp và sắp xếp lại bản thảo dang

dở rồi in thành tác phẩm vào năm 1925 Đây một trong những tác phẩm nổi tiếng sau khi ông qua đời

2.2 Tóm tắt tác phẩm

Joseph K là người đại diện trong một ngân hàng tại một thành phố Vào một buổi sáng, ngày sinh nhật thứ 30 của mình, K vừa thức dậy thì xuất hiện hai người lạ, họ cho biết K bị bắt và họ là người của tòa án đến giám sát anh K tưởng họ nói đùa hoặc có nhầm lẫn gì chăng nên anh đưa giấy tờ tùy thân chứng minh mình vô tội nhưng vô ích Vì bọn chúng đều không biết K mắc tội gì, chúng chỉ biết một việc duy nhất là giám sát K

mà thôi, K bị tuyên bắt bởi tòa án mà anh không thể biết rõ nó nằm ở đâu, anh đã mắc tội gì, nhưng anh vẫn được đi làm Nhưng chủ nhật hàng tuần anh phải đến hầu tòa

Sáng chủ nhật đầu tiên, K đến dự phiên tòa ở một chung cư tồi tệ ngoài thành phố Phòng xử án nằm ở tầng áp mái khu chung cư, K phải khó khăn lắm mới tìm thấy Anh nhận được câu trả lời là chắc họ ghi nhầm tên người Trong phiên tòa đầy kì quái, nhố nhăng và ngột ngạt đó,

K chủ động bào chữa cho mình bằng cách nói rõ mình vô tội rồi bỏ ra về

Chủ nhật tuần sau, K tìm đến tòa để xem tình hình vụ án đến đâu Tòa không họp nhưng anh khám phá ra vô số điều ghê tởm của tòa án Không khí trong đó càng ngày càng ngột ngạt làm K không thể đi nổi, hai nhân viên của tòa phải dìu anh ra cửa Trong khi anh khoan khoái hít thở bầu không khí trong lành thì hai nhân viên kia suýt ngất, vội vã đi vào

vì họ đã quen sống trong sự tù túng Anh biết rõ mình không mắc tội gì, tòa án cũng không có giấy bắt và buộc anh phạm tội gì, anh nghĩ mình sẽ nhanh chóng kết thúc vụ án, anh giấu không cho ai biết và làm mọi cách

để kết thúc vụ án Nhưng đa số những người anh gặp đều biết anh mắc vào một vụ án mà theo họ là nghiêm trọng Ai cũng liên quan đến tòa án

tư pháp và họ đều nhận giúp đỡ anh

Trong quá trình tìm hiểu, anh gặp và biết câu chuyện của thương gia Block_ người cũng vướng phải một vụ án giống anh Ông đã tìm đến

6 “luật sư vườn” để giúp đỡ mình nhưng vụ án của ông đã 5 năm không

tiến triển gì Joseph K.trong quá trình tìm sự giúp đỡ đã biết một sự thực phi lý về tòa án là tòa đã bắt thì không có tha bổng bao giờ mà chỉ có tạm tha hoặc tạm hoãn, không có trường hợp vô tội vì nhất định tòa án với vô vàn những thứ tinh vi sẽ tìm cho ra những tội mà trước giờ chưa bao giờ có

Hết hi vọng ngày được tự do nhưng Joseph K vẫn làm mọi cách để cứu vãn tình thế Anh từ chối luật sư Huld bào chữa cho anh vì anh nhận

ra luật sư không làm cho mình gì cả mà chỉ muốn kéo dài vụ án Anh tự viết đơn trình lên tòa mặc dù biết không giải quyết được gì và ngay lúc này anh đã bị ám ảnh thực sự Lúc nào anh cũng tưởng người ta đang nói

về vụ án của mình

Vào buổi tối trước ngày sinh nhật thứ 31, K trong tư thế đã chuẩn

bị sẵn, đến 9h có hai tên lạ mặt tới dẫn K đi xử án Đến một công trường

đá bỏ hoang trong khi K đã sẵn sàng chấp nhận cái chết thì chúng cứ đứa

nọ nhường đứa kia mà chuyền tay nhau con dao trên đầu K làm cho anh

có cảm giác là muốn cầm con dao mà tự đâm thẳng vào người mình K quan sát xung quanh đến khi trong đầu có tinh thần phản kháng thì một tên nắm cổ họng anh, tên kia thọc sâu lưỡi dao vào tim anh và ngoáy hai lần Trước khi chết K nói lời cuối cùng nhắn nhủ nỗi nhục nhã ở đời rằng

“như một con chó”

KAFKA QUA HÌNH TƯỢNG JOSEPH K TRONG “VỤ ÁN”.

Xuất phát từ hình tượng nhân vật Joseph K trong tác phẩm, chúng tôi tiến hành khái quát lên những đặc điểm chung của nhân vât dựa vào thế giới bên ngoài, nơi nhân vật xuất hiện; hành động của nhân vật và thế giới bên trong của nhân vật, đặt trong mối quan hệ với các tác phẩm khác của Kafka Kết hợp với những đặc điểm tiêu biểu của nhân vật, theo dõi tiến trình văn học, sự thay đổi của các khuynh hướng và phương pháp sáng tác Nhóm đã đưa ra một số điểm nổi bật của nhân vật Joseph K., sau đó xác định nghệ thuật tiểu thuyết của F.Kafka Qua quá trình khái quát hóa đặc điểm nhân vật, nhóm đã đưa ra 3 đặc điểm chính: Nhân vật đặt trong hoàn cảnh xám xịt, phi lí; nhân vật mê sảng, lo âu, cô độc; Nhân vật có cái tôi “mờ nhạt”, “không có tính cách”

I.

Nhân vật đặt trong hoàn cảnh xám xịt, phi lý.

Mở đầu tác phẩm, Kafka gợi đến cho người đọc một khung cảnh đầy phi lý Không gian đầu tiên xuất hiện trong tác phẩm là ở nhà trọ của Joseph K “ căn phòng bừa bộn những đồ đạc, ăng ten, đồ sứ và ảnh chụp

ấy gọn gàng hơn thường ngày một chút” Sự thay đổi nhẹ của không gian ngay mở đầu tác phẩm cũng như dự báo một điều gì đó sắp đến và thay đổi cuộc đời của K Thời gian nhân vật xuất hiện trong tác phẩm bắt đầu

từ “ một buổi sáng kia” Buổi sáng vốn dĩ đánh dấu cho một sự khởi đầu mới tốt đẹp nhưng trong tác phẩm, đây lại là sự bắt đầu cho một hành trình “tìm kiếm” và “ giãy đạp” của nhân vật Joseph K trước một “ tai họa” bất ngờ giáng trúng người ngay trong ngày sinh nhật Đây cũng là một kiểu mở đầu rất quen thuộc trong các tác phẩm của Kafka, nhân vật được đặt vào một hoàn cảnh bất ngờ mà hoàn cảnh ấy biểu hiện một kết quả cụ thể, được bày ra ngay trước mắt người đọc từ những dòng đầu tiên.Từ hoàn cảnh phi lý đó, nhân vật dẫn người đọc vào hành trình tìm kiếm câu trả lời cho kết quả đã được đặt ra ngay từ đầu tác phẩm Cụ thể trong tác phẩm, hành trình của Joseph K là hành trình tự nhận thức về luật pháp, bộ máy hành chính và quyền lực trong xã hội đương thời

Không gian tiếp theo xuất hiện trong tác phẩm có ảnh hưởng đến nhân vật K là không gian ở tòa án vào một ngày chủ nhật “ trời u ám” Không gian tòa án được xuất hiện hai lần trong tác phẩm nhưng lại hiện

ra như hai không gian hoàn toàn khác nhau Tòa án nằm ở “một khối nhà tồi tàn cho người nghèo thuê” Lần thứ nhất, nó hiện lên là một “căn phòng đông người quá rồi”, “có một lối đi hẹp hình như phân chia đám đông ra làm hai phe”, “ đám đông đủ các hạng người ngồi chật ních căn phòng có hai cửa sổ, quanh phòng là ban công sát trần, người đứng chen chúc, ai cũng phải khom khom, đầu và lưng đụng vào trần nhà”; không khí ở trong phòng thì “lờ mờ, qua lớp bụi và khói” Đáng lẽ tòa án phải là một nơi trang trọng, dễ nhìn, dễ tìm kiếm, nhưng nó lại nằm ở một khu gác mái, lộn xộn, tăm tối, luẩn quẩn Lần thứ hai khi K xuất hiện tại tòa

án là do anh tự động đến mà không có lời triệu tập trước Điều này đã khiến cho không gian tòa án mà K nhìn thấy thay đổi hoàn toàn so với lần trước Nơi đây không còn là một phòng tòa án xô bồ, lộn xộn, chật ních người như lần trước nữa mà thay vào đó là một căn phòng “ vắng lặng” và có vẻ còn “ tồi tàn hơn chủ nhật trước” Từ một căn phòng dành cho việc thẩm vấn, xét xử bị cáo, nơi đây trở thành một “căn phòng ở” của vợ chồng anh mõ tòa Không gian tòa án lần thứ hai được miêu tả cụ thể hơn là ở trên một căn gác mái với một “ hành lang dài” và con người

ở đó thì “ ngồi rải đều trên các ghế dài bằng gỗ kê hai bên hành lang” Không gian luẩn quẩn, loanh quanh ở tòa án khiến con người ta càng bước vào càng khó tìm, và khi lạc vào rồi không tìm lấy lối ra K thấy bị ngột ngạt, mất sức lực về cả tinh thần và thể chất, phải có người “ xốc nách” lôi ra ngoài, khi ra ngoài anh mới cảm thấy “ một luồng

không khí mát lạnh” thổi vào anh trong khi người trong tòa án lại cảm thấy “ nhọc nhằn” không thể chịu nổi với không khí ở ngoài trời Với hai lần miêu tả không gian ở tòa án, ta có thể thấy được sự tạm bợ, quẩn quanh, ngột ngạt trong ngành tư pháp, xã hội đương thời và đó cũng là sự quẩn quanh, bế tắc, tù túng, ngột ngạt trong hành trình tìm kiếm và tự nhận thức của K

Trong các không gian tiếp theo mà nhân vật K xuất hiện từ nhà ông luật sư đến nhà ông họa sĩ và quay trở lại nhà ông luật sư, ta có thể thấy được không gian trong tác phẩm như càng ngày càng chật chội, càng ngày càng được thu hẹp lại và vẫn cứ quẩn quanh, bế tắc, tối tăm, xám xịt như thế Trước hết là ngôi nhà của ông luật sư Huld hiện lên là một “ngôi nhà tối tăm”, “ ngọn đèn… tỏa ra một ánh sáng yếu ớt” Có thể thấy ngôi nhà như bị bao trùm bởi bóng tối, cô quạnh và không khí của bệnh tật, chết chóc Tiếp đến là không gian khu nhà và trong căn phòng của ông họa sĩ Titorelli Đó là một xó xỉnh “còn tồi tàn hơn cái xó của tòa” với “ một cái lỗ khoét trong tường… bất thình lình tóe ra một thứ nước khủng khiếp màu vàng và bốc khói”, căn buồng thì “ tồi tàn”, “ bừa bộn”, bầu không khí thì ngột ngạt, nặng nề Khu nhà và căn buồng của ông họa sĩ giống như một khu ổ chuột chật hẹp, hôi hám, bẩn thỉu và ngột ngạt Không gian tiếp theo quay trở lại nhà của ông luật sư nhưng lại ở một không gian hẹp hơn là trong một căn phòng dành cho ông thương gia Đó

là “ một căn phòng thấp lè tè, cửa sổ không có, và kê vừa đủ một cái giường hẹp” Có thể nói, không gian trong tác phẩm đến căn phòng của ông thương gia như được thu hẹp đến cực hạn Đó không còn là căn phòng cho người ở nữa mà giống như “căn phòng của một con sen” Đến đây thì nhân vật K dường như không thể nào chịu đựng nổi nữa và muốn kiếu từ ông luật sư để trở về Hay như nhà thờ vốn dĩ phải là nơi tràn đầy ánh sáng và thiêng lýêng thì ở đó, “những chiếc đại phong cầm vẫn im bặt

và chỉ lấp lánh một cách lờ mờ trong bóng tối bên kia dưới vòm mái mà thôi” Có thể thấy, không gian trong các căn phòng được miêu tả như càng ngày càng chật, càng ngày càng hẹp, càng ngày càng tăm tối, bế tắc và không theo một trình tự tuyến tính nào Vẫn là không gian ở nhà ông luật

sư nhưng lại không được miêu tả liên tiếp mà có sự ngắt và không gian sau hẹp hơn không gian trước, không gian sau lại tăm tối, ngột ngạt hơn không gian trước Và sự tăng tiến trong việc miêu tả không gian hẹp cũng gợi lên hành trình đi đến ngõ cụt, bế tắc, không lối thoát và cuối cùng là buông xuôi của nhân vật Joseph K

Có thể thấy, hoàn cảnh mà nhân vật xuất hiện chứa đầy sự phi lý, nghịch dị, bất bình thường, trái ngược lại với những không gian, thời gian thực tế Vẫn là những không gian địa danh tòa án, căn phòng, nhà thờ có thực nhưng dưới ngòi bút của Kafka, nó lại được miêu tả hoàn toàn trái

ngược với thực tế: Tòa án vốn phải là nơi tràn đầy ánh sáng, rõ ràng thì lại được miêu tả là một nơi loanh quanh, luẩn quẩn, u ám, xám xịt và ngột ngạt, giống như một mê cung mà một khi đã lạc vào thì không thể nào thoát ra được Hay như nhà thờ vốn phải là một nơi linh thiêng, tràn đầy ánh sáng, nơi con người đến để tìm sự an yên về tinh thần thì lại hiện lên

là một nơi tối tăm và tạo cho con người một cảm giác hoang mang, lo sợ, không biết chuyện gì sắp xảy ra ở nơi đây Thêm vào đó là sự tăng tiến về

độ hẹp của không gian, càng về sau không gian càng trở nên chật hẹp, tù túng và tối tăm hơn trước Thời gian trong tác phẩm cũng như bị đảo ngược so với thời gian thực tế Ngày chủ nhật vốn dĩ là ngày để con người

ta nghỉ ngơi, có thể đến nhà thờ để tìm niềm an ủi tâm hồn thì trong tác phẩm lại là ngày mà người ta tổ chức những buổi thẩm vấn, xét hỏi… Ngược lại, các ngày trong tuần vốn dĩ phải là ngày người ta làm việc thì nhà thờ lại tổ chức những buổi thuyết pháp Tất cả những hoàn cảnh trái ngược của không gian, thời gian nhân vật xuất hiện trong tác phẩm trái ngược, đối lập với thực tế ấy là một trong những biểu hiện tiêu biểu của khuynh hướng hiện thực huyền ảo

* Tiểu kết:

Sự tăng tiến trong việc miêu tả không gian hẹp, không gian và thời gian phi tuyến tính trong tác phẩm cũng chính là hành trình đi đến ngõ cụt, bế tắc, không lối thoát và cuối cùng là buông xuôi của nhân vật Joseph K Sự trái ngược, đối lập giữa không gian, thời gian mà nhân vật xuất hiện trong tác phẩm với không gian, thời gian thực tế đã góp phần làm rõ tính chất phi lý, nghịch dị trong nghệ thuật sáng tác của Kafka Đây chính là một trong số những biểu hiện tiêu biểu của khuynh hướng hiện thực huyền ảo mà Kafka là người mở đầu

II.

Nhân vật mê sảng, lo âu, cô độc.

Với lối tư duy ngược trong sáng tác của mình, Kafka luôn đặt ra cho người đọc cái kết quả được hiện hữu ngay từ đầu mỗi cảnh, để rồi qua đó, nhân vật và người đọc tự đi tìm câu trả lời cho những điều đã xảy ra Kafka đã “ném” nhân vật của mình vào cái thế giới hỗn độn, điên đảo đó thay vì từng bước dẫn dắt nhân vật của mình đến cái kết quả của thực tại Bởi cái sự đột ngột và bất ngờ như vậy mà ngay khi bắt đầu câu chuyện của mình, ta có cảm giác trong trạng thái tồn tại trước đó, nhân vật như chìm trong cơn mê sảng tăm tối, mịt mù và không ý thức được những gì đã thay đổi trong cuộc sống của bản thân “Một buổi sáng kia”

là cái mốc đánh dấu khoảnh khắc tự phát hiện, “bừng ngộ” của nhân vật Joseph K Kafka không trình bày trước đó nhân vật sống thế nào, làm cái

gì, nguyên nhân tại sao lại bị bắt Tại khoảnh khắc đó, có chăng nhân vật mới được “đánh tiếng” về bản án treo trên đầu mình Điều này cũng được

thấy rõ trong tác phẩm “Hóa thân”, khi mà Gregor Samsa “trong buổi sáng tỉnh giấc băn khoăn” “thức dậy và thấy mình biến thành một côn trùng khổng lồ”, tất cả đều không có lời giải đáp Nhân vật bị cuốn đi trong sự bất an và lần lượt rơi vào những bi kịch Có điều, nhân vật không

tự ý thức về mục đích của mình, luôn bị chi phối và “giật dây” và hành động vô cùng khó lý giải

Nỗi lo âu, bất an, không chấp nhận cuộc sống và hoàn cảnh thực tại

là một trong những đặc điểm của nhân vật, Joseph K luôn bất an và lo sợ với cuộc sống của mình Kể từ thời điểm anh ta hoài nghi về bản án dành cho mình khi nghĩ rằng “họ đã kết nhầm án”, hay anh nghĩ rằng đây là một trò đùa, thì về mặt nào đó, trong K đã manh nha suy nghĩ chấp nhận bản án, tội danh của mình Hành trình chứng minh vô tội của K là hành trình anh dần dấn thân vào cái mê cung luẩn quẩn của quyền lực vô hình Trong chính những lúc tưởng chừng như K đưa ra những bằng chứng cho

sự vô tội thì anh đã từng bước dấn sâu vào sự phạm tội và gây tội Nỗi lo

âu vào quyền lực vô hình luôn bao lấy K Anh ta sợ và giật mình với tiếng đẩy cửa nhẹ ở hành lang trong không gian căn nhà của mình, anh cảm giác người của tòa án có mặt ở xung quanh Sau khi bị kết tội, anh ta vẫn phải đi làm và thực hiện nghĩa vụ của mình Nỗi lo âu và bất an không chỉ dừng lại ở những biểu hiện bên ngoài mà nó đã ăn sâu vào nỗi sợ quyền lực đến mức khi nghe một tiếng động lạ phát ra từ căn phòng ở nơi làm việc, việc đầu tiên mà anh nghĩ là đi tìm tên đầy tớ để làm chứng Nỗi lo

âu khiến K rơi vào cái mê lộ tuyệt đối của tòa án, nơi mà hôm trước là địa điểm phiên tòa diễn ra, hôm sau đã trở thành nơi ở của vợ chồng mõ tòa, rồi biểu hiện của người đàn bà là người tình của rất nhiều người, vừa tán tỉnh K., vừa được K tán tỉnh trong khu tòa án tăm tối Những sự đảo điên đó là một đáp số mà K không thể tìm thấy lời giải Kafka đã diễn đạt một thứ nghệ thuật gọi là “nghệ thuật mô tả cái vắng mặt”, “nghệ thuật thông báo cái không thể thông báo”, “diễn đạt cái không thể diễn đạt”

K đứng trước thế giới với tâm thế vô cùng cô độc Không phải bởi vì anh ta không có bất kì mối quan hệ xã hội hay những sợi dây liên kết với xã hội Mà là trong cuộc đời mình, anh không tìm thấy những sự đồng điệu và tiếng vọng của nhân loại… Khi K đứng diễn thuyết hùng hồn giữa đám đông, không ai nghe và để ý đến lời nói của anh ta; khi đi ở hành lang nơi xử án, anh cũng gặp rất nhiều gương mặt, nhưng tất cả đều không thể hiểu anh, chẳng khác nào mất đi ngôn ngữ như Samsa trong

“Hóa thân”, bị tách ra khỏi cộng đồng, xã hội Trên hành trình của K anh lạc vào mê cung của luật pháp Anh phải nhờ đến những nhân vật như luật

sư Huld, họa sĩ Titorelli… những người đó tin là họ sẽ giúp được K, nhưng cuối cùng thì chúng cũng là một phần của cái vòi bạch tuộc mang