=>Trong văn bản tự sự, để người đọc, người nghe phải suy nghĩ về một vấn đề nào đú, người viết người kể và nhõn vật cú khi nghị luận bằng cỏch nờu lờn cỏc ý kiến, nhận xột, cựng những lý
Trang 2=>Trong văn bản tự sự, để người đọc, (người nghe) phải suy nghĩ về một vấn đề nào đú, người viết (người kể) và nhõn vật cú khi nghị luận bằng cỏch nờu lờn cỏc ý kiến, nhận xột, cựng những lý lẽ và dẫn chứng Nội dung đú thường được diễn đạt bằng hỡnh thức lập luận, làm cho cõu
chuyện thờm phần triết lớ.
- NL thực chất là các cuộc đối thoại với các nhận xét ,phán đoán các lí lẽ,dẫn chứng nhằm thuyết phục ng ời đọc, ng ời nghe( Có khi là chính mình ) về một v/đ nào đó
- Trong đoạn văn NL ng ời ta th ờng dùng câu KĐ, phủ định, câu ghép có cặp từ hô ứng: Nếu thì ; Vì thế nên, Sở dĩ là vì, Khi A thì B ; hoặc các từ chỉ sự lập luận :
Tại sao, thật vậy, tr ớc hết, tuy nhiên
Hãy chỉ ra dấu hiệu, đặc điểm và vai trò của y/tố nghị
luận trong VB tự sự ?
- Mục đích: Nêu lên ý kiến n/xét để ng ời đọc phải suy nghĩ về một vấn đề nào đó.-> Làm cho câu văn thêm phần triết lí
- Vai trò: là ytố phụ trợ.
Trang 3Tiết 60:
I Thực hành tỡm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự:
*Đoạn văn: “ Lỗi lầm và sự biết ơn”.
* Nhận xét:
+Ph ơng thức biểu đạt chính là : Ph ơng thức tự sự.
+Nội dung :Kể về hai ng ời bạn cùng đi trên sa mạc.
=>ý nghĩa của câu chuyện :Nhắc nhở con ng ời cách
ứng xử trong cuộc sống.
+Yếu tố nghị luận chủ yếu đ ợc thể hiện trong câu trả lời
của ng ời bạn đ ợc cứu và câu kết của văn bản:
- Yếu tố nghị luận làm cho
câu chuyện thêm sâu sắc,
giàu tính triết lí và có ý nghĩa
giáo dục cao
? ND đó đc thể hiện
ở chuỗi các sự việc ntn? chỉ ra yếu tố nghị luận trong
truyện?
=> Nếu tước bỏ những y/ố nghị luận đú đi thỡ tớnh tư tưởng của v/b sẽ giảm và do đú ấn tượng về cõu chuyện cũng nhạt nhoà
- Những điều viết lờn cỏt sẽ mau chúng xoỏ nhoà theo thời
gian, nhưng khụng ai cú thể xoỏ được những điều tốt đẹp
đó được ghi tạc trờn đỏ, trong lũng người.
- Vậy mỗi chỳng ta hóy học cỏch viết những nỗi đau buồn,
thự hận lờn cỏt và khắc ghi những õn nghĩa lờn đỏ.
? Câu chuyện cho chúng ta bài học
gì?
? Yếu tố NL trong Vb tự sự
có gì khác trong Vb NL?
-Yếu tố NL chỉ là yếu tố đan
xen để làm nổi bật ND triết
lí.
Trang 4Tiết 60:
II Thực hành viết đoạn văn cú sử dụng yếu tố nghị luận.
I Thực hành tỡm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự:
BT1: Viết đoạn văn kể lại buổi sinh
hoạt lớp Trong buổi sinh hoạt đó, em
đã phát biểu ý kiến để CM: Nam là
một ng ời bạn tốt.
- Buổi sinh hoạt lớp diễn ra thế nào? ( thời gian, địa điểm, ai là ng ời điều khiển, không khí của buổi sinh hoạt lớp ra sao?)
- ND của buổi sinh hoạt là gì?
- Em đã phát biểu vấn đề gì?
- Tại sao lại phát biểu vấn đề đó?
- Em đã thuyết phục cả lớp rằng Nam là ng bạn tốt ntn? ( lí lẽ, d/c, lời pt )
BT2: Viết đoạn văn kể về những việc làm
hoặc những lời dạy bảo giản dị mà sõu sắc
của người bà kớnh yờu đó làm cho em cảm
động(cú sử dụng yếu tố nghị luận)
Trang 5VB tham kh¶o: Bµ néi
“ Dân làng bảo bà hiền như đất Nói cho đúng, bà hiền như chiếc bóng Nếu ai lành chanh lành chói,bà rủ rỉ khuyên Bà nói nhiều bằng ca dao tục ngữ Những chị mồm năm
miệng mười, sau khi bà khuyên chỉ còn mồm một, mồm hai
Theo Duy Khán, Tuổi thơ im lặng
Người ta bảo: “ Con hư tại mẹ, cháu hư tại bà” Bà như thế thì chúng tôi hư làm sao
được
Bà tôi có học hành gì đâu, một chữ cắn đôi không biết Bà lặng lẽ, cứ tưởng bà không bíêt gì Bà thuộc như cháo hàng trăm, hàng nghìn câu ca Bà nói những câu sao mà đúng
thế Bà bảo u tôi:
Dạy con từ thuở còn thơ
Dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về
Người ta như cây Uốn cây phải uốn từ non Nếu để lớn lên mới uốn, nó gãy”
=>Tác giả lồng ghép các y/tố ng/luận như sau :
-Từ một lời dạy : “ Con hư tại mẹ, cháu hư tại bà”, tác giả bàn về tấm gương và hiệu quả g/dục của bà trong gia đình: “Bà như thế thì chúng tôi hư làm sao được”
->Đây là y/tố ng/luận suy lí.
-Từ cuộc đời và lời răn dạy của bà,tác giả bàn về một nguyên tắc g/dục: “ Người ta như cây Uốn cây phải uốn từ non Nếu để lớn lên mới uốn, nó gãy”
->Đây là y/tố ng/luận k/quát hoá.
Trang 6Tiết 60:
II Thực hành viết đoạn văn có sử dụng yếu tố nghị luận.
I Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự:
BT2: Viết đoạn văn kể về những việc làm
hoặc những lời dạy bảo giản dị mà sâu sắc
của người bà kính yêu đã làm cho em cảm
động(có sử dụng yếu tố nghị luận)
- Xác định người em kể là ai?
-Người đó đã để lại một việc làm, lời nói hay một suy nghĩ như thế nào? Diễn ra trong hoàn cảnh nào?
- Nội dung cụ thể là gì? Nội dung đó giản dị mà sâu sắc cảm động như thế nào?
- Những suy nghĩ về bài học rút ra từ câu chuyện trên
Trang 7H ớng dẫn hoc ở nhà:
*Viết đoạn văn kể về ng ời thân yêu nhất của em, trong đó có sử dụng y/tố ng/luận.
-Có thể sử dụng hình thức đối thoại giữa mình với ng ời đó để
