SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁTRƯỜNG THCS&THPT THỐNG NHẤT SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM PHƯƠNG PHÁP GIẢI NHANH CÁC DẠNG BÀI TẬP TÍNH SỐ KIỂU GEN VÀ SỐ KIỂU GIAO PHỐI TRONG QUẦN THỂ NGẪU PHỐI..
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
TRƯỜNG THCS&THPT THỐNG NHẤT
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
PHƯƠNG PHÁP GIẢI NHANH CÁC DẠNG BÀI TẬP
TÍNH SỐ KIỂU GEN VÀ SỐ KIỂU GIAO PHỐI TRONG QUẦN THỂ NGẪU PHỐI
Trang 2THANH HÓA NĂM 2019
Trang 3MỤC LỤC
I Lý do chọn đề tài
II Mục đích nghiên cứu
III Đối tượng nghiên cứu
IV Phương pháp nghiên cứu
I Cơ sở lý luận
II Thực trạng vấn đề nghiên cứu
III Nội dung nghiên cứu
IV Kết quả
I Kết luận
II Kiến nghị
Trang 4A MỞ ĐẦU
I Lí do chọn đề tài
Ngày nay khoa học và công nghệ đang phát triển mạnh đặc biệt là côngnghệ thông tin và công nghệ Sinh học Để theo kịp sự phát triển của khoa học vàhoà nhập vào nền kinh tế thế giới, nền kinh tế về tri thức ngành giáo dục củanước ta phải đào tạo ra những con người có trình độ văn hoá cao, năng động vàđầy sáng tạo Sự ra tăng về khối lượng tri thức, sự đổi mới về khoa học tất yếuđòi hỏi phải đổi mới phương pháp dạy học
Để đạt được kết quả cao trong kỳ thi THPT Quốc Gia với hình thức trắcnghiệm như hiện nay (40 câu hỏi làm trong thời gian 50 phút) thì yêu cầu họcsinh phải đổi mới phương pháp học tập Học sinh cần phải nắm được các kiếnthức cơ bản trọng tâm đã học vận dụng những hiểu biết đó vào việc phân tích,xác định các đáp án đúng, sai trong các câu trắc nghiệm Đặc biệt đối với các câubài tập làm thế nào để có thể giải được kết quả nhanh nhất mà không mất nhiềuthời gian? Đó là câu hỏi lớn đối với tất cả học sinh ôn thi THPT Quốc Gia
Qua 6 năm liên tục dạy và ôn thi Đại học môn Sinh học 12 tại trườngTHCS&THPT Thống Nhất, tôi thấy việc giải được, giải nhanh và chuẩn bài tậpSinh học là vấn đề còn có những khó khăn nhất định Đặc biệt các dạng bài tập
về di truyền học quần thể, trong đó các dạng bài toán liên quan đến tính số loạikiểu gen và số kiểu giao phối trong quần thể ngẫu phối là dạng bài tập mới màphương pháp giải dạng bài tập này trong sách giáo khoa (tài liệu học chủ yếu củacác em) không đề cập đến nhưng trong các đề thi THPT Quốc Gia trong các nămgần đây đã khai thác ở độ rộng và sâu về kiến thức này Do đây là dạng bài tậpmới nên chưa có một tài liệu tham khảo nào viết chi tiết về phương pháp tính,nhiều công thức đang còn hướng dẫn chung chung chưa cụ thể hoặc có tài liệuchỉ viết một số dạng bài tập mà chưa viết đầy đủ các dạng bài tập trong phần kiếnthức này
Trước thực trạng như trên, để giúp học sinh nắm được phương pháp tính
cơ bản, có hệ thống, cách tính cho nhiều trường hợp, dễ hiểu và đơn giản, ápdụng thuận lợi, đặc biệt tạo ra hứng thú khi làm các bài tập về tính số loại kiểugen và số kiểu giao phối trong quần thể ngẫu phối tôi đã lựa chọn đề tài:
“Phương pháp giải nhanh các dạng bài tập tính số kiểu gen và số kiểu giao phối trong quần thể ngẫu phối lưỡng bội (2n)”.
II Mục đích nghiên cứu
- Đối với giáo viên: Có cái nhìn tổng quát hơn về việc giảng dạy phần ditruyền quần thể, đồng thời bổ sung thêm những hạn chế về kiến thức và phươngpháp mà sách giáo khoa và sách giáo viên chưa đáp ứng được
- Đối với học sinh: Giúp học sinh nắm được các phương pháp tính số loạikiểu gen, số kiểu giao phối, số kiểu gen đồng hợp tử, số kiểu gen dị hợp tử trongquần thể ngẫu phối một cách có hệ thống Đồng thời giúp học sinh hình thành kĩnăng làm các bài tập thuộc các dạng trên, từ đó các em sẽ giải nhanh và lựa chọnđược phương án đúng khi làm bài thi THPT Quốc gia trong thời gian ngắn nhất
III Đối tượng nghiên cứu
- Học sinh lớp 12A2 và lớp 12A4 năm học 2017 - 2018
- Học sinh lớp 12A1 và lớp 12A2 năm học 2018 - 2019
Trang 5IV Phương pháp nghiên cứu
Xuất phát từ đối tượng và nhiệm vụ nghiên cứu, để đạt được mục đích đề
ra trong quá trình nghiên cứu tôi đã sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:
- Nghiên cứu tài liệu: Sách giáo khoa, sách giáo viên, tài liệu trên mạnginternet, sách tham khảo,…
- Nghiên cứu và tổng kết kinh nghiệm giảng dạy
- Thực nghiệm sư phạm
- Phân loại, phân tích, tổng hợp và hệ thống công thức
- Tổng hợp các dạng bài toán có liên quan đến nội dung nghiên cứu
Trang 6B NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
I Cơ sở lí luận
Trong chương trình Sinh học 12 phần di truyền học quần thể có nhiều dạngbài tập, trong các đề thi THPT Quốc gia các năm gần đây đã khai thác khá nhiều các dạng bài tập về di truyền học quần thể, trong đó có dạng bài tập liên quan đếntính số loại kiểu gen và số kiểu giao phối trong quần thể, do đây là dạng bài tập mới mà thời gian trên lớp để giải các dạng bài tập về di truyền học quần thể thì quá ít nên nếu chúng ta chỉ vận dụng lí thuyết học trên lớp để giải bài tập thì sẽ gặp rất nhiều khó khăn và mất rất nhiều thời gian trong khi học sinh có thể vận dụng công thức toán để giải bài tập sinh học mà không mất nhiều thời gian
II Thực trạng vấn đề nghiên cứu
Trường THCS&THPT Thống Nhất nơi tôi đang giảng dạy là ngôi trườngđóng trên địa bàn vùng lõm, giáp ranh giữa 4 huyện: Thọ Xuân, Ngọc Lặc,Cẩm Thủy và Yên Định nên chất lượng đầu vào rất thấp, chính vì vậy tôi hiểuhơn ai hết những khó khăn mà bản thân và đồng nghiệp gặp phải Phần lớn họcsinh là con em dân tộc miền núi có đời sống kinh tế khó khăn nên số lượng họcsinh có nhu cầu học và hướng đến thi Đại học – Cao đẳng không nhiều và sốlượng học sinh theo học khối B càng ít Những phần kiến thức bài tập sinh họcluôn là vấn đề khó với các em, trong đó có dạng bài tập về tính số kiểu gen và
số kiểu giao phối trong quần thể rất trừu tượng và không đơn giản chút nào
Đặc biệt hơn với hình thức thi trắc nghiệm khách quan và nội dung đề thithì đa dạng phong phú, các dạng bài tập môn sinh học qua mỗi năm càng khó hơn Trước thực trạng trên tôi luôn trăn trở là phải làm sao tìm ra phương pháp giảng dạy giúp kích thích các em yêu thích môn Sinh học hơn và có thể giải tốt bài tập môn Sinh học theo yêu cầu của đề thi Để làm được điều này tôi không ngừng tự học và sáng tạo để làm mới mình bằng các cách dạy, những cách giải hay và mới
Bởi vậy, dạy học chương Di truyền học quần thể, khi dạy lí thuyết tôi đã ứng dụng công nghệ thông tin hỗ trợ giảng dạy, khi dạy về phương pháp giải bài tập tôi đã xây dựng và hệ thống các công thức toán học để học sinh vận dụng giải các dạng bài tập trong phần di truyền quần thể, đặc biệt là tính nhanh số kiểugen và số kiểu giao phối trong quần thể ngẫu phối lưỡng bội (2n)
Xuất phát từ thực trạng trên tôi mạnh dạn lựa chọn đề tài: “Phương pháp
giải nhanh các dạng bài tập tính số kiểu gen và số kiểu giao phối trong quần thể ngẫu phối lưỡng bội (2n)”.
III Nội dung nghiên cứu
Như chúng ta đã biết quần thể ngẫu phối là quần thể mà các cá thể trongquần thể giao phối với nhau một cách ngẫu nhiên Quần thể ngẫu phối nổi bật ởđặc điểm đa hình: đa hình về kiểu gen dẫn đến đa hình về kiểu hình Trong quầnthể ngẫu phối có nhiều cá thể, mỗi cá thể mang 1 kiểu gen khác nhau (trừ trườnghợp sinh đôi cùng trứng)
Kiểu gen: Là tổ hợp toàn bộ các gen trong tế bào của cơ thể thuộc một loàisinh vật Khi nói tới kiểu gen của một cơ thể người ta chỉ xét một vài cặp gen nào đó liên quan với tính trạng đang được quan tâm
Trang 7Số kiểu giao phối = Số loại kiểu gen của giới đực x số loại kiểu gen của giới cái.
Ta có thể chia cách tính số loại số kiểu gen và số kiểu giao phối trong quần thể ngẫu phối lưỡng bội (2n) thành các trường hợp:
III 1 Trường hợp gen nằm trên nhiễm sắc thể thường
Dạng 1: Gen nằm trên các cặp NST thường khác nhau
Trường hợp 1: Xét 1 gen có nhiều alen nằm trên 1 cặp NST thường.
Gọi n là số alen của 1 gen trên 1 cặp NST thường, ta có công thức:
- Số loại kiểu gen đồng hợp về gen đó là: C 1
n = n ( mỗi alen có thể tạo
được 1 kiểu gen đồng hợp do đó số loại kiểu gen đồng hợp đúng bằng số alen của gen)
- Số loại kiểu gen dị hợp về gen đó là: Cn 2!( n 2)! 2
nhau tạo được 1 kiểu gen dị hợp) ( n 1) n n ( n 1)
1 2
- Tổng số loại kiểu gen về gen đó là: C n + Cn = n + 2 2
- Số kiểu giao phối có thể có về gen đó = số loại kiểu gen của giới đực x
số loại kiểu gen cái = n ( n 1) n ( n 1) n ( n 1) 2
(vì gen nằm trên NST thường nên số loại kiểu gen của giới đực = số loại kiểu gen của giới cái =
Ví dụ 1: Nhóm máu A, B, O ở người do các alen I A , I B , I O quy định
Trong đó I A và I B đồng trội và trội hoàn toàn so với I O Hãy xác định trong quần thể:
a) Tổng số loại kiểu gen tối đa về nhóm máu ở người?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp? Viết các kiểu gen đó?
c) Số loại kiểu gen dị hợp? Viết các kiểu gen đó?
Áp dụng công thức trên ta có: Giải
- Tổng số loại kiểu gen tối đa trong quần thể = 3.(3 1) = 6 (kiểu gen) 2
- Số kiểu gen đồng hợp là: C1
3 3 (kiểu gen) Đó là các kiểu gen: IAIA, IBIB, IOIO
- Số loại kiểu gen dị hợp = C3 3 (kiểu gen) Đó là các kiểu gen: IAIB, IAIO, IBIO
Ví dụ 2: Một quần thể ngẫu phối xét gen D có 5 alen (D 1 , D 2 , D 3 , D 4 , D 5 )
nằm trên cặp NST thường Hãy tính:
a) Số loại kiểu gen tối đa xuất hiện trong quần thể trên?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp và số loại kiểu gen dị hợp?
c) Số kiểu giao phối khác nhau có thể xuất hiện tối đa trong quần thể?
Giải
a) Số loại kiểu gen tối đa xuất hiện trong quần thể = 5(52 1) = 15 (kiểu gen)
n ( n 1) ). 2
Trang 8b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử là: C1
5 5 (kiểu gen)
Số loại kiểu gen dị hợp là: C52 10 (kiểu gen)
c) Số kiểu giao phối khác nhau = 15 x 15 = 225 ( kiểu)
Trường hợp 2: Xét 2 hay nhiều gen, mỗi gen nằm trên các cặp NST
thường khác nhau (các gen phân li độc lập).
Ta xét riêng từng gen theo công thức ở trường hợp 1, sau đó lấy tích của tất cảcác gen
Xét 2 gen phân li độc lập: gen thứ nhất có n alen, gen thứ 2 có m alen; cả 2gen đều nằm trên NST thường Ta có công thức:
- Số loại kiểu gen đồng hợp về cả 2 gen là: C1
Ví dụ 1: Một quần thể ngẫu phối lưỡng bội xét 3 gen phân bố trên 3 cặp NST
thường khác nhau: Gen 1 có 2 alen, gen 2 có 3 alen, gen 3 có 5 alen.
a) Trong quần thể có thể xuất hiện tối đa bao nhiêu loại kiểu gen do tổ hợp
từ 3 gen trên?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử về cả 3 gen trên?
c) Số loại kiểu gen: dị hợp về 1 cặp gen, dị hợp về 2 cặp gen, dị hợp về 3 cặp gen?
d) Số kiểu giao phối trong quần thể?
Giải
Theo đề bài: Gen 1 có m = 2 alen, gen 2 có n = 3 alen, gen 3 có r = 5 alen, ta xét:
* Xét gen 1:
+ Số loại kiểu gen tối đa thuộc gen 1:
+ Số loại kiểu gen đồng hợp =
+ Số loại kiểu gen dị hợp = C2 2 *
+ Số loại kiểu gen tối đa thuộc gen 2:
+ Số loại kiểu gen đồng hợp =
+ Số loại kiểu gen dị hợp = C3 2 *
+ Số loại kiểu gen tối đa thuộc gen 3: r (r21) 5.(521) 15 (kiểu gen)
+ Số loại kiểu gen đồng hợp = C1 5 5 (kiểu gen)
Trang 9+ Số loại kiểu gen dị hợp = C5 2 10 (kiểu gen)
a) Số loại kiểu gen tối đa trong quần thể = 3 x 6 x 15 = 270 (kiểu gen)
b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử = C1 C 1 C1 2 x 3 x 5 = 30
(kiểu gen)
c) Số loại kiểu gen dị hợp:
- Số loại kiểu gen dị hợp về 1 cặp gen (hai cặp còn lại là đồng
- Số loại kiểu gen tối đa thuộc gen A = 3.(3 1)6 (kiểu gen) 2
- Số loại kiểu gen đồng hợp = C1 3 3 (kiểu gen) * Xét
gen B:
- Số loại kiểu gen tối đa thuộc gen B = 4.(4 1) 10 (kiểu gen) 2
- Số loại kiểu gen đồng hợp = C1 4 4 (kiểu gen)
a) Vì 2 gen phân li độc lập thì quá trình ngẫu phối sẽ tạo ra trong quần thể số loại kiểu gen là: 6 x 10 = 60 (kiểu gen)
b) Số dòng thuần về cả 2 gen trên = C 1 3 C1 4 = 3 x 4 = 12 (dòng thuần).c) Số kiểu giao phối có thể có trong quần thể là: 60 x 60 = 3600 (kiểu)
Dạng 2: Xét 2 hay nhiều gen nằm trên cùng 1 cặp NST thường (các gen liên kết)
Trang 10Xét n gen nằm trên cùng một cặp NST thường các gen có alen lần lượt là a1, a2, a3 an Ta có công thức:
- Số loại tổ hợp gen trên 1 NST có thể có của n gen trên là:
Ví dụ: Một quần thể ngẫu phối xét 3 gen, gen 1 có 2 alen, gen 2 có 3
alen, gen 3 có 5 alen Ba gen cùng nằm trên 1 cặp NST tương đồng Hãy tính:
a) Tổng số loại kiểu gen có thể có trong quần thể về 3 gen trên?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp và số kiểu gen dị hợp?
c) Số loại kiểu giao phối trong quần thể về 3 gen trên?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp là: C1N C1
30 30 (kiểu gen) c) Số loại kiểu gen dị hợp = C 2N C30 2 435 ( kiểu gen)
d) Số kiểu giao phối trong quần thể là
N
(N 1) N (N 1) = 465 x 465 = 216225 (kiểu)
Dạng 3: Dạng toán tổng hợp về các gen nằm trên NST thường
Trong bài toán:
- Có a gen nằm trên a cặp NST thường tương đồng khác nhau - Có bgen nằm trên 1 cặp NST thường (b gen cùng nhóm liên kết)
1 Phương pháp giải:
Trang 11+ Bước 1: Tính số loại kiểu gen được tạo ra ở từng cặp NST
tương đồng
+ Bước 2:
- Số loại kiểu gen tối đa trong quần thể = tích số các loại kiểu
gen được tạo ra ở các cặp NST tương đồng
- Số loại kiểu gen đồng hợp tử = tích số các kiểu gen đồng hợp
tạo ra ở các cặp NST tương đồng
- Số loại kiểu gen dị hợp = tích số các kiểu gen dị hợp tạo ra ở
các cặp NST tương đồng (hoặc = tổng số loại kiểu gen trong
quần thể - số loại kiểu gen đồng hợp tử)
- Số kiểu giao phối = bình phương của tổng các loại kiểu gen
trong quần thể
2 Bài tập vận dụng
Bài 1: Một quần thể ngẫu phối xét 3 gen: Gen thứ nhất có 3
alen nằm trên cặp NST thường số 1 Gen thứ hai có 2 alen và
gen thứ ba có 5 alen cùng nằm trên cặp NST thường số 2 Hãy
xác định:
a) Tổng số loại kiểu gen có thể có trong quần thể về 3 gen
trên?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử? Số loại kiểu gen dị hợp tử?
c) Số kiểu giao phối trong quần thể về 3 gen trên?
+ Số loại kiểu gen đồng hợp tử = C1m = C1 3 3 (kiểu gen)
+ Số loại kiểu gen dị hợp tử = C m2 = C3 2 3 (kiểu gen)
- Gen thứ hai và gen thứ ba:
+ Số loại tổ hợp gen trên 1 NST có thể có của 2 gen trên là: k =
+ Số loại kiểu gen tạo ra từ gen 2 và gen 3 = 55
+ Số loại kiểu gen đồng hợp tử = C1k = C101 10 (kiểu gen)
+ Số loại kiểu gen dị hợp tử = C k2 = C102 45 (kiểu gen)
a) Tổng số kiểu gen có thể có trong quần thể về 3 gen trên là
6.55 = 330 (kiểu gen)b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử = C1m C1k = C 1 3 C1 10 = 3.10 = 30 (kiểu gen)
Số loại kiểu gen dị hợp tử = 330 – 30 = 300 (kiểu gen)
Trang 12c) Số kiểu giao phối về 3 gen trên = 330 x 330 = 108900 (kiểu) Bài 2: Một quần thể ngẫu phối xét 4 gen: gen 1 có 2 alen, gen 2 có 5 alen, 2
gen này thuộc 2 cặp NST tương đồng khác nhau
Gen 3 có 3 alen, gen 4 có 4 alen, 2 gen 3 và gen 4 cùng nằm trên 1 cặp NST thường tương đồng khác Hãy tính:
a) Tổng số loại kiểu gen có thể có trong quần thể về 4 gen trên?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử và số kiểu gen dị hợp tử?
c) Số kiểu giao phối trong quần thể về 4 gen trên?
Giải
Theo đề bài: Gen 1 có m = 2 alen, gen 2 có n = 5 alen, gen
3 có p = 3 alen, gen 4 có q = 4 alen, ta có:
- Gen 1 tạo ra tổng số loại kiểu gen = m ( m 1) 2(21) 3 (kiểu
gen)
+ Số loại kiểu gen đồng hợp = C 1m C1 2 2 (kiểu gen)
+ Số loại kiểu gen dị hợp = C 2m C 2 2 1 (kiểu gen)
- Gen 2 tạo ra tổng số loại kiểu gen = n ( n 1) 5(51) 15 (kiểu
gen)
+ Số kiểu gen đồng hợp tử = C 1n C1 5 5 (kiểu gen)
+ Số kiểu gen dị hợp tử = C5 2 10 (kiểu gen)
- Gen 3 và gen 4:
+ Số loại tổ hợp gen trên 1 NST có thể có của 2 gen trên là:
k = p.q = 3.4 = 12+ Số loại kiểu gen tạo ra từ gen 3 và gen 4 = k (k 1) 12 (12 1) 78
(kiểu gen)
+ Số loại kiểu gen đồng hợp tử = C1 12 12 (kiểu gen)
+ Số loại kiểu gen dị hợp tử = C12 2 66 (kiểu gen)
a) Tổng số loại kiểu gen có thể có trong quần thể về 4 gen trên
c) Số kiểu giao phối về 4 gen trên = 3510 x 3510 = 12320100 (kiểu)
III 2 Trường hợp gen nằm trên nhiễm sắc thể giới tính.
(Xét quần thể ngẫu phối có cặp NST giới tính kiểu XX, XY)
Trang 13- Tổng số loại kiểu gen = số loại kiểu gen ở giới XX + số loại kiểu gen ở
giới XY
- Số kiểu giao phối = số loại kiểu gen ở giới XX x số loại kiểu gen ở giới XY
Dạng 1: Gen nằm trên NST X không có alen tương ứng trên Y.
Trường hợp 1: Trên NST X có 1 gen với n alen, NST Y không mang
- Số loại kiểu gen tối đa là: C n Cn = n 2 2
* Ở giới XY: - Số loại kiểu gen đồng hợp tử =0
- Số loại kiểu gen dị hợp là: C1n n
- Số kiểu gen ở giới XY là: n + 0 = n (bằng số alencủa gen đó)
Ta có công thức tính:
- Tổng số loại kiểu gen = Số loại kiểu gen của giới XX + số loại
kiểu gen của giới XY = n ( n 1) + n = n ( n 3)
2 2
Ví dụ: Ở một loài, tính trạng màu sắc mắt do gen có 2 alen A, a nằm trên NST
giới tính X không có alen tương ứng trên Y quy định Biết loài này có cặp NST giới tính kiểu XX, XY Xác định:
a) Số kiểu gen có thể có trong quần thể về gen này?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử và dị hợp tử, viết các kiểu gen đó?
c) Số kiểu giao phối tối đa có thể có trong quần thể về gen này?
Trang 14Trên NST X có n gen có số alen tương ứng là a1, a2, a3 an nằm trên vùngkhông tương đồng của X, ta có:
- Số loại tổ hợp gen trên NST giới tính X có thể có của n gen trên
là:
k = a1.a2.a3… an
- Tổng số loại kiểu gen tối đa = k ( k 3)
2
- Số loại kiểu gen đồng hợp tử = C1k k
- Số loại kiểu gen dị hợp tử = k ( k 3) - k = k ( k 1)
- Số kiểu giao phối:
+ Số loại kiểu gen tối đa ở giới XX = k (k 1)
2+ Số loại kiểu gen tối đa thuộc giới XY = k
→ Số kiểu giao phối = k2 (k 1)
2
Ví dụ: Một quần thể ngẫu phối, xét 4 gen: gen 1 có 2 alen, gen 2 có 3
alen, gen 3 có 4 alen, gen 4 có 5 alen, các gen này cùng nằm trên NST
X, không có alen tương ứng trên Y Biết loài này có
cặp NST giới tính kiểu XX, XY Xác định:
a) Tổng số loại kiểu gen có thể có trong quần thể về 4 gen này?
b) Số loại kiểu gen đồng hợp tử và dị hợp tử?
c) Số kiểu giao phối có trong quần thể?
Giải
Số loại tổ hợp gen trên NST X có thể có của 4 gen trên là:
k = 2.3.4.5 = 120a) Tổng số loại kiểu gen có thể có trong quần thể là:
k ( k 3) = 120 (120 3) 7380 (kiểu gen)
b) - Số loại kiểu gen đồng hợp tử = C1k C1
120 120 (kiểu gen).
- Số loại kiểu gen dị hợp = k ( k 1) = c) Số
kiểu giao phối tối đa có thể2có là:
- Số loại kiểu gen của giới XX = k (k 1) =120 (120 1) 7260 (kiểu
gen)
- Số loại kiểu gen của giới XY = k = 120 (kiểu gen)
→Số kiểu giao phối = 7260 120 = 871200 (kiểu)
Dạng 2: Gen nằm trên NST Y không có alen tương ứng trên X.
Trường hợp 1: Trên NST Y có 1 gen với n alen, NST X không mang
alen tương ứng
* Ở giới XX:
120 (120 1)
7260 (kiểu gen)2