4.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn 34.3 Phương pháp toán học để xử lý số liệu nghiên cứu 33 Các giải pháp thực hiện để giải quyết vấn đề 6 Cô giới thiệu cho trẻ các nguồn năng
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NHƯ THANH
TRƯỜNG MẦM NON YÊN LẠC
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ LỒNG GHÉP GIÁO DỤC TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG CHO TRẺ 5-6 TUỔI A2 TẠI TRƯỜNG MẦM NON YÊN LẠC THEO QUAN ĐIỂM
GIÁO DỤC LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM
Người thực hiện: Phạm Thị Huyền Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Yên Lạc SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn
NHƯ THANH NĂM 2018
Trang 24.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn 34.3 Phương pháp toán học để xử lý số liệu nghiên cứu 3
3 Các giải pháp thực hiện để giải quyết vấn đề 6
Cô giới thiệu cho trẻ các nguồn năng lượng và ích lợi của năng
3.2 lượng, cách sử dụng các nguồn năng lượng an toàn, hiệu quả, 6tiết kiệm
3.3 Lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng lượng trong các hoạt động 83.4 Trò chuyện, kể chuyện cho trẻ nghe về nội dung tiết kiệm năng 13lượng
4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo 17dục, với bản thân, với đồng nghiệp và nhà trường
Trang 31 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Giáo dục mầm non là một nghệ thuật, là một khoa học Mục tiêu của giáodục mầm non là giúp trẻ em phát triển về thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mĩhình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách, chuẩn bị cho trẻ em vào lớpmột; Hình thành và phát triển ở trẻ em những chức năng tâm sinh lí, năng lực vàphẩm chất mang tính nền tảng, những kỹ năng sống cần thiết phù hợp với lứatuổi, khơi dậy và tối đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền tảng cho việc học ở cáccấp học tiếp theo và cho việc học tập suốt đời [1]
Với mục tiêu đó đã đặt ra cho giáo dục mầm non những nhiệm vụ mới làkhông ngừng đổi mới về phương pháp và hình thức giảng dạy Đặc biệt trongnăm học 2017-2018 toàn huyện đang thi đua áp dụng phương pháp giáo dục lấytrẻ làm trung tâm, đây là một quan điểm đúng đắn và mang lại hiệu quả giáo dụccao Đồng thời có nhiều các chuyên đề các nội dung mới được đưa vào lồngghép giáo dục trẻ, những nội dung đó là những vấn đề cấp thiết của xã hội, mộttrong những nội dung đó là: “Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả” Việclàm này đòi hỏi tất cả mọi người cùng chung tay để làm Nhưng để những việclàm đó thật sự có hiệu quả thì chúng ta phải đi từng bước một Bước đầu tiênchúng ta sẽ làm đó là giáo dục trẻ Vì trẻ em là tương lai của đất nước lúc nàytrẻ như một tờ giấy trắng chúng ta phải vẽ những gì đẹp nhất và có ý nghĩa nhấtlên tờ giấy đó, thế hệ trẻ nếu được giáo dục tốt thì sẽ làm thay đổi được vậnmệnh của đất nước
Như chúng ta đã biết xã hội ngày càng phát triển thì nhu cầu sử dụngnăng lượng ngày càng cao Nguồn tài nguyên thiên nhiên thì có hạn nhưng nếucon người cứ khai thác mãi thì nguồn tài nguyên cũng sẽ bị cạn kiệt Vậy làmthế nào để đảm bảo nguồn năng lượng cho chúng ta sử dụng Cách làm thiếtthực và hiệu quả nhất đó là chúng ta phải tiết kiệm năng lượng và đó như mộtcâu khẩu hiệu trong các sinh hoạt hàng ngày đối với mỗi người “Hãy tắt khikhông sử dụng” [2]
Tôi luôn trăn trở và tìm các biện pháp để tổ chức các nội dung lồng ghéptiết kiệm năng lượng theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm để mang lạihiệu quả cao nhất Sau đây tôi xin trình bày sáng kiến kinh nghiệm của mình với
đề tài: “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng lượng cho trẻ 5-6 tuổi A2 tại Trường Mầm non Yên Lạc theo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm”.
2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:
Tìm ra một số biện pháp hữu hiệu nhất theo quan điểm giáo dục lấy trẻlàm trung tâm trong việc tổ chức lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng lượng chotrẻ từ đó đề xuất nhân rộng nâng cao chất lượng giáo dục trẻ 5-6 tuổi tại trườngmầm non Yên Lạc - Huyện Như Thanh
3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
Đối tượng nghiên cứu: “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng lượng cho trẻ 5-6 tuổi A2 tại Trường Mầm non Yên Lạctheo quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm”
4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
4.1 Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận:
Trang 4Gồm các phương pháp phân tích, tổng hợp, phân loại và hệ thống hóa các tài liệu và văn bản có liên quan đến vấn đề nghiên cứu.
4.2 Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
Gồm các phương pháp điều tra, quan sát, đàm thoại, các phương phápnghiên cứu sản phẩm hoạt động
4.3 Phương pháp toán học để xử lý số liệu nghiên cứu (Bảng biểu)
II NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
1 CƠ SỞ LÝ LUẬN:
Năng lượng là yếu tố vô cùng quan trọng cho sự phát triển của mỗi Quốcgia Xã hội càng phát triển thì nhu cầu sử dụng năng lượng ngày càng cao.Nhưng nguồn năng lượng hóa thạch truyền thống đang cạn kiệt dần tỷ lệ thuậnvới tốc độ phát triển của nền kinh tế trên thế giới Dự kiến đến năm 2020, lượngkhí thải CO2 sẽ cao hơn từ 8 - 12 tỷ tấn so với mức cần thiết để duy trì [3]
Nguồn năng lượng tái tạo được xem là nguồn năng lượng vô tận như: sứcgió, năng lượng mặt trời, địa nhiệt, sức thủy triều và năng lượng thủy điện Đây
là nguồn năng lượng sạch và rất thân thiện với môi trường Năng lượng khôngtái tạo thường là các nhiên liệu hóa thạch như than, dầu và khí thiên nhiên Cácloại nhiên liệu hóa thạch này phải mất hàng trăm triệu năm mới hình thành vàhiện đang cạn kiệt theo thời gian Nhu cầu về năng lượng, đặc biệt là nguồnnăng lượng không tái tạo ở các quốc gia trên thế giới ngày càng lớn, khiến lượngkhí thải gây hiệu ứng nhà kính sinh ra ngày càng tăng Nếu tiết kiệm nănglượng, bạn không chỉ tiết kiệm tiền mà còn góp phần giảm nhu cầu sử dụng đốivới các nguồn nhiên liệu hóa thạch như than đá, dầu mỏ và khí thiên nhiên Vìvậy đây là vấn đề cấp thiết đòi hỏi mỗi chúng ta, ai cũng phải chung tay để nângcao ý thức tự giác sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Mỗi chúng ta cầnphải sử dụng một lượng năng lượng ít nhất mà vẫn thỏa mãn nhu cầu sử dụng.Bởi lẽ nếu tiết kiệm năng lượng, bạn không chỉ tiết kiệm tiền mà còn góp phầngiảm nhu cầu sử dụng đối với các nguồn nhiên liệu hóa thạch như than đá, dầu
mỏ và khí thiên nhiên Bên cạnh đó còn góp phần bảo vệ sự trong lành của môitrường - chính là bảo vệ sức khỏe cho bạn, cả gia đình và cộng đồng
Giáo dục sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả là một giải pháp hữuhiệu để tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường Nó là một quá trình lâu dàiphải được thực hiện đồng bộ trong hệ thống giáo dục quốc dân và cộng đồng.Trường học là nơi tập trung nguồn lực cơ bản cho tương lai, là môi trường giáodục tốt nhất, là nơi tạo nguồn tuyên truyền viên phong phú, hiệu quả cho cộngđồng Đối với chuyên đề “Giáo dục tiết kiệm năng lượng cho trẻ mầm non”được Bộ giáo dục và đào tạo đưa vào áp dụng nội dung này tôi thấy rất thiếtthực Bởi lẽ mầm non là thế hệ tương lai của đất nước, ở trẻ đặc điểm tâm sinh
lý rất nhạy cảm, dễ tiếp thu và để lại dấu ấn lâu dài trong tâm trí Chính vì vậyđưa nội dung tiết kiệm năng lượng vào giáo dục trẻ sẽ góp phần quan trọng vào
sự phát triển nhận thức cho một thế hệ trẻ có sự hiểu biết đầy đủ về tiết kiệm nóiriêng và tiết kiệm năng lượng nói chung Ngoài ra việc tiết kiệm năng lượng còn
có ý nghĩa rất lớn đối với kinh tế xã hội của đất nước, làm cho nền kinh tế vữngmạnh đời sống mỗi cá nhân gia đình được đảm bảo
Trang 5Đối với trẻ mầm non là những trang sách đầu tiên của cuộc đời chúng ta cần đưanội dung tiết kiệm năng lượng vào để giáo dục trẻ, hình thành ở trẻ những hành
vi thói quen dù là nhỏ nhưng đó cũng là nền tảng sau này để trẻ có những hành
vi và việc làm có ích đối với môi trường và tiết kiệm năng lượng [4] Với tìnhhình thực tế tại địa phương, quá trình đô thị hóa đang phát triển rất nhanh dân cư
tập trung đông chính vì vậy nhu cầu sử dụng năng lượng càngnhiều trong khi nguồn năng lượng ở địa phương lại có hạn Vậy làm thế nào đểđảm bảo nguồn năng lượng cung cấp đủ cho nhu cầu của chúng ta, nhận thứcsâu sắc và xác định rõ những việc cần làm đối với vấn đề cấp thiết này.Tôi đãmạnh dạn lựa chọn cho mình một đề tài nghiên cứu về vấn đề tiết kiệm nănglượng để giáo dục cho trẻ với mong muốn trẻ có những hiểu biết cơ bản về cácnguồn năng lượng Để từ đó trẻ có ý thức và hành vi tiết kiệm năng lượng Phạm
vi tiến hành thực hiện đề tài này là 26 trẻ lớp Mẫu Giáo 5-6 tuổi A2 do tôi phụ trách tại trường mầm non Yên Lạc
2 THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU:
và đồng thời luôn luôn học hỏi nâng cao trình độ chuyên môn của mình
- Là lớp nằm ở khu trung tâm của nhà trường nên điều kiện cơ sở vật chấttrang thiết bị của lớp học được quan tâm, xây dựng khang trang rộng rãi, đúngquy cách có đủ đồ dùng trang thiết bị tối thiểu phục vụ cho học tập, vui chơi củatrẻ, và có nhiều tài liệu hướng dẫn tổ chức các hoạt động khác Lớp học có đầy
đủ các thiết bị hỗ trợ việc giảng dạy nhằm giáo dục trẻ tiết kiệm năng lượng
- Đối với trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi là độ tuổi lớn nhất của bậc học mầm non;Trẻ đã mạnh dạn, tự tin, thích được tham gia vào các hoạt động đặc biệt là hoạtđộng tiết kiệm năng lượng do cô tổ chức
- Bên cạnh đó trường còn tổ chức những giờ dạy mẫu, thăm lớp, dự giờ
Tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về bảo vệ môi trường và tiết kiệm năng lượng Từ
đó đóng góp ý kiến nhằm bồi dưỡng năng lực và sự hiểu biết về nguồn nănglượng cho giáo viên để từ đó giáo viên có thêm kiến thức để cung cấp tới trẻ
- Bản thân tôi được sinh ra và lớn lên trong môi trường làng quê từ nhỏđược sử dụng những nguồn năng lượng sạch do thiên nhiên ban tặng, nên tôinhận thức sâu sắc được ý nghĩa của nguồn năng lượng sạch đối với đời sốngsinh hoạt và sản xuất của con người
2.2 Khó khăn
- Tuy là trẻ ở độ tuổi lớn nhất của bậc mầm non, song để trẻ tự hiểu hết vềcác nguồn năng lượng đã là một vấn đề hết sức khó khăn Vì vậy để trẻ có đượcthói quen tự giác tiết kiệm năng lượng thì đây không phải là vấn đề đơn giản
Trang 6- Do Yên Lạc là xã vùng 135, là vùng khó khăn nên trẻ ít được tiếp xúcvới môi trường xã hội vì vậy một số trẻ chưa mạnh dạn, tự tin tham gia vào cáchoạt động tiết kiệm năng lượng do cô tổ chức cũng như các hoạt động tập thể.
- Đời sống ngày càng nâng cao, trong sinh hoạt hàng ngày sử dụng nhiềucác thiết bị hiện đại mà lại tiêu tốn nhiều năng lượng nên trẻ chưa có ý thức sửdụng tiết kiệm, cộng với việc gia đình ít quan tâm đến việc giáo dục cho trẻ cáchành vi tiết kiệm năng lượng hàng ngày Do đó trẻ không có hành vi tiết kiệm,dẫn đến trẻ không xem đó là một việc làm cần thiết
- Cô chưa có điều kiện để đầu tư vào việc tổ chức cho trẻ tiết kiệm nănglượng, đồ dùng còn hạn chế chưa phong phú, đa dạng, hấp dẫn trẻ, môi trườnggiáo dục của cô chưa đủ để cuốn hút trẻ
- Thời gian tổ chức cho trẻ rất hạn hẹp vì nội dung giáo dục tiết kiệmnăng lượng không thể giáo dục và tổ chức suốt cả một hoạt động của trẻ mà nóchủ yếu chỉ được lồng ghép và tích hợp vào các hoạt động hàng ngày
- Khả năng chú ý có chủ định của trẻ còn hạn chế Trẻ dễ dàng nhập cuộc
để tham gia vào các hoạt động do cô tổ chức, nhưng cũng nhanh chóng tự rút rakhỏi nếu trẻ không còn hứng thú
- Nhìn chung công tác phối hợp tuyên truyền còn gặp nhiều khó khăn nhất
là việc tổ chức giáo dục tiết kiệm năng lượng cho trẻ và để trẻ có thói quen tiếtkiệm khi sử dụng ở nhà Đồng thời phụ huynh cũng chưa có thói quen sử dụngnăng lượng tiết kiệm để làm gương cho trẻ, phụ huynh chưa tích cực giáo dụctrẻ tiết kiệm năng lượng tại gia đình
Trước khi áp dụng kinh nghiệm vào tổ chức giáo dục tiết kiệm năng lượng cho trẻ tôi đã tiến hành khảo sát chất lượng ở lớp tôi như sau:
Bảng khảo sát thực trạng trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
năng lượng do cô
Trang 7lượng an toàn Kết quả khảo sát trên trước khi thực hiện quá thấp điềunày khiến tôi phải
suy nghĩ và tìm ra những giải pháp, biện pháp để nâng cao hiệu quả hoạt động
3 CÁC GIẢI PHÁP THỰC HIỆN ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
Để thực hiện các giải pháp đã đặt ra đạt kết quả cao trong hoạt động lồngghép giáo dục tiết kiệm năng lượng cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi tôi đã tiến hànhqua một số biện pháp sau:
3.1 Xây dựng kế hoạch cá nhân:
Xây dựng kế hoạch cá nhân là việc làm thường xuyên và liên tục đối với tôitrong công tác chăm sóc giáo dục trẻ, đặc biệt là việc giáo dục trẻ tiết kiệm nănglượng Trong nội dung này tôi lên kế hoạch cụ thể từ đầu năm học sau đó đưalên cho ban giám hiệu duyệt rồi tôi mới thực hiện
Khi xây dựng kế hoạch cá nhân tôi dựa vào tình hình thực tế của trường, lớp
do tôi phụ trách, tôi đặc biệt chú ý đến đặc điểm tâm sinh lý, nhận thức của cáccháu và sự quan tâm của các bậc phụ huynh
Để nội dung giáo dục trẻ tiết kiệm năng lượng đạt kết quả cao trong quátrình xây dựng kế hoạch, tôi đưa nội dung giáo dục vào phù hợp với chủ đề chủđiểm lồng ghép ở mọi lúc mọi nơi, nội dung giáo dục phù hợp với nhận thức vàđặc điểm tâm sinh lý của trẻ
3.2 Cô giới thiệu cho trẻ các nguồn năng lượng và ích lợi của năng lượng, cách sử dụng các nguồn năng lượng an toàn, hiệu quả, tiết kiệm:
Trong sinh hoạt và sản xuất hàng ngày mà không có năng lượng thì sẽnhư thế nào Thì cuộc sống của con người lại quay về thời nguyên thủy khôngxăng dầu, điện, nước sạch Sản xuất bằng công cụ thô sơ như vậy với thời đạibây giờ liệu chúng ta có sống tồn tại? Xã hội này có phát triển được không? nềngiáo dục có tiến bộ được như bây giờ Thế nên chúng ta phải biết quý trọngnhững gì đang có Cái chúng ta đang có chính là nguồn năng lượng
Chính vì vậy nên bản thân tôi muốn giáo dục trẻ tiết kiệm năng lượng thìtôi phải cung cấp cho trẻ những kiến thức về năng lượng và ích lợi của nănglượng Tôi đưa ra các câu hỏi: “Các con hãy kể cho cô biết chúng ta có nhữngnguồn năng lượng gì? Những nguồn năng lượng đó có từ đâu?" Lúc đó trẻ sẽ trảlời theo hiểu biết của trẻ và cô cũng cố thêm Vậy năng lượng gồm có các loạisau: Điện, nhiên liệu (Xăng, dầu, rơm rạ, than, củi, …) Năng lượng sạch: Nănglượng mặt trời, năng lượng gió, năng lượng nước
- Năng lượng có vai trò rất quan trọng đối với cuộc sống và sinh hoạt hàng ngày nhưng những nguồn năng lượng này là có hạn dùng nhiều sẽ hết vì vậy chúng ta phải sử dụng tiết kiệm và hiệu quả
Điện rất quan trọng trong sinh hoạt của chúng ta hầu như các thiết bị sinhhoạt hàng ngày đều sử dụng đến điện đặc biệt là ở gia đình Chính vì thế nên tôicho trẻ kể tên các thiết bị sử dụng điện trong gia đình trẻ và giải thích cho trẻhiểu phải có điện thì những thiết bị đó mới hoạt động được, và từ đó trẻ biếtđược ích lợi của điện Giúp cho các thiết bị trong gia đình hoạt động
Ví dụ: Giúp cho bóng điện sáng, giúp cho quạt, máy điều hòa hoạt động,
xem ti vi, giúp cho máy vi tính hoạt động để cha mẹ và cô giáo làm việc, giúp
Trang 8cho tủ lạnh hoạt động để bảo quản thức ăn, điện dùng để nấu cơm và nấunước…
Để giáo dục trẻ biết được ích lợi của xăng dầu tôi đưa ra các câu hỏi tìnhhuống “ Hàng ngày bố mẹ đưa các con đi học bằng phương tiện gì? Để xe chạyđược thì phải cần có gì? Vậy không có xăng dầu thì chuyện gì sẽ xảy ra? ”.Xăng có thể giúp cho các phương tiện giao thông lưu hành được, giúp chothuyền, tàu thủy,… chạy được trên sông Ngoài ra rơm rạ than củi còn dùng đểnấu chín thức ăn
Ngoài những nguồn năng lượng trên thì năng lượng sạch cũng có mộtnguồn lợi rất lớn mà nguồn năng lượng sạch lại không bao giờ cạn kiệt, tôi cungcấp cho trẻ về nguồn năng lượng sạch thông qua các hoạt động cụ thể như:Chúng ta có thể sử dụng năng lượng mặt trời để tạo ra điện, làm khô quần áothay cho việc sấy là quần áo Tôi cho trẻ thực hành bằng cách cho trẻ mang khăn
ra nắng phơi và hỏi trẻ “khăn các con đang phơi như thế nào?” (Đang ướt) “Vậyngoài trời lúc này thế nào?” (Đang nắng) Và đến chiều cô cho trẻ ra kiểm tra vàhỏi trẻ “Đã có chuyện gì xãy ra với những chiếc khăn?” trẻ sẽ giải thích theocách hiểu của trẻ và cô cũng cố lại cho trẻ Tôi cũng cho trẻ thực hành với nănglượng gió và nước tương tự để trẻ được trải nghiệm và hiểu rõ hơn về ích lợi củacác nguồn năng lượng
(Hình ảnh cô và trẻ đang phơi khăn dưới ánh nắng mặt trời)
Chúng ta cũng có thể sử dụng năng lượng gió để tạo ra điện, thuyền sử dụngsức gió để chạy trên sông Năng lượng nước thì lại vô cùng quan trọng đối vớisinh hoạt hàng ngày của con người, nước cũng tạo ra được điện…
Ngoài giáo dục trẻ biết được ích lợi của các nguồn năng lượng, điều tôiđặc biệt quan tâm khi giáo dục cho trẻ đó là vấn đề đảm bảo an toàn khi sử dụngcác nguồn năng lượng cụ thể như: Các thiết bị sử dụng điện và nhiên liệu trong
Trang 9lớp phải đảm bảo an toàn không rò rỉ và đặt ở vị trí cao Hướng dẫn trẻ biết cácthiết bị sử dụng điện, nhiên liệu nguy hiểm không được phép sờ vào gây nguyhiểm, không được tự tay cắm các thiết bị điện mà phải nhờ người lớn, khi tayướt, đi chân đất các con không được sờ vào đồ dùng có sử dụng điện…
Tôi còn giáo dục trẻ biết điện và nhiên liệu là những vật rất dễ gây cháy
nổ, tôi cung cấp cho trẻ những kiến thức để phòng tránh các hỏa hoạn do điện vànhiên liệu bốc cháy bằng cách cho trẻ nối các hình ảnh nên và không nên khi sửdụng năng lượng
Chúng ta đã biết được năng lượng có ích lợi rất lớn đối với con người vàmôi trường sống, nhưng đối với trẻ nhỏ việc sử dụng năng lượng này không thểtùy tiện Chính vì vậy tôi luôn nâng cao vai trò, trách nhiệm của mình trong việcrèn luyện ý thức, hành vi, thói quen cho trẻ để hình thành những kỹ năng tiếtkiệm năng lượng
3.3 Lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng lượng trong các hoạt động:
* Hoạt động đón - trả trẻ:
Tôi trò chuyện với trẻ, hỏi trẻ các con được ông bà, bố mẹ đưa đi họcbằng phương tiện gì? Giáo dục trẻ biết về đặc điểm của các loại phương tiệngiao thông, tham gia giao thông an toàn và tiết kiệm năng lượng thông qua cácphương tiện giao thông Tôi khuyến khích trẻ khuyên bố mẹ, ông bà nên đưacon đi học bằng xe đạp vì đi học bằng xe đạp vừa không tốn xăng lại có thể tiếtkiệm chi phí cho gia đình lại bảo vệ môi trường
Tôi trò chuyện với trẻ về những vật dụng trong gia đình hoặc trong lớp
mà sử dụng bằng điện
Ví dụ 1: Những thiết bị sử dụng điện là gì? Con biết gì về những thiết bị đó?
Con hãy kể một số đồ dùng thiết bị sử dụng điện trong gia đình của con? ,Những câu hỏi tôi đưa ra dễ dàng và dễ hiểu đối với trẻ Hoặc trường hợp ngượclại nếu trẻ nêu câu hỏi tôi luôn kiên nhẫn trả lời và giải thích các thắc mắc mộtcách nhẹ nhàng
Ví dụ 2: Tôi cho trẻ quan sát các đồ dùng sử dụng bằng điện ở trong lớp, tôi gợi
ý để trẻ gọi tên như: Đây là bóng điện, đây là tivi, đây là đầu đĩa… Và hỏi trẻ
“Chúng ta sử dụng những thiết bị này như thế nào để tiết kiệm điện?” Sau đó đểtrẻ trả lời: “Chúng ta chỉ sử dụng khi cần thiết và tắt đi khi không sử dụng.Ngoài những việc làm ở lớp ở nhà cũng vậy tôi trò chuyện về những thiết bị sửdụng năng lượng trong gia đình, cho trẻ kể tên các thiết bị đó và hỏi trẻ “Để sửdụng tiết kiệm con phải làm gì?”, “Gia đình con đã dùng những thiết bị gì để tiếtkiệm năng lượng?” Hỏi trẻ ở nhà các con đã biết làm gì để tiết kiệm nănglượng?”
Trò chuyện giáo dục trẻ biết cách sử dụng điện đúng lúc, đúng chỗ;Không sử dụng điện nữa thì phải tắt ngay Giúp trẻ hiểu cách sử dụng hiệu quả
là sử dụng một lượng năng lượng ít nhất mà vẫn thỏa mãn nhu cầu, mục đích sửdụng
Ví dụ: Nhắc nhở trẻ chỉ bật đèn tại những vị trí sinh hoạt, cần chiếu sáng và bật
vừa đủ, dùng xong thì tắt ngay; hay với máy điều hòa không khí, chỉ nên cài
Trang 10nhiệt độ từ 24°C đến 26°C khi sử dụng; Sử dụng quạt ở mức độ vừa phải, phùhợp với thời tiết và tắt khi không sử dụng.
(Hình ảnh cô cùng trẻ trò chuyện trong giờ đón trẻ)
* Lồng ghép trong hoạt động có chủ đích:
Thông qua hoạt động có chủ đích trẻ được tham gia nhiều các hoạt độngkhác nhau như: Khám phá khoa học, âm nhạc, làm quen với tác phẩm văn học,tạo hình, làm quen với toán… Mỗi hoạt động học trên đều có những đặc trưngriêng và ưu thế khác nhau và được thể hiện rõ qua các phương pháp: Trẻ đượcquan sát, đàm thoại, thực hành trải nghiệm…[5]
Với trẻ để nhận ra được những việc làm nên hay không nên, những hànhđộng đúng hay không đúng kích thích trẻ suy nghĩ có thái độ đúng đắn với việclàm tiết kiệm năng lượng thông qua các bài học cụ thể trong từng chủ đề
Ví dụ: Để giáo dục trẻ tiết kiệm điện trong chủ đề gia đình với tiết Khám phá
khoa học “Đồ dùng sử dụng bằng điện trong gia đình”
- Trẻ biết một số đồ dùng sử dụng bằng điện trong gia đình bé như: Bóngđiện để thắp sáng, đài, tivi, quạt, máy giặt, máy vi tính, lò vi sóng, điều hòa,bình nóng lạnh, nồi cơm điện, bàn là, tủ lạnh…
- Thông qua bài học này tôi giáo dục trẻ kỹ năng sử dụng đồ dùng bằngđiện đúng cách hoặc giúp trẻ hiểu để trẻ nhờ người lớn giúp với những đồ dùngtrẻ chưa biết sử dụng, khi sử dụng vừa bảo quản được đồ dùng tránh gây nguyhiểm như cháy nổ Cũng thông qua bài học này tôi đưa ra các tình huống khácnhau để giáo dục trẻ tiết kiệm năng lượng
Trang 11- Bên cạnh đó tổ chức các trò chơi vừa gây hứng thú vừa giúp trẻ nhớ lâunhững nội dung cô giáo cần giáo dục trẻ: Tìm lô tô các đồ dùng sử dụng điệntrong gia đình, tìm lô tô hành vi sử dụng đúng, đóng vai, ….
(Hình ảnh trẻ phân loại đồ dùng sử dụng điện)
Ví dụ: “Để tiết kiệm điện gia đình con đã dùng loại bóng điện gì?” Hoặc “Khi
ra khỏi phòng thì các con phải làm gì?” và tôi cho trẻ xem trên màn hình máychiếu những hành vi tiết kiệm năng lượng và không tiết kiệm năng lượng khi sửdụng các thiết bị điện, sau đó tôi cho trẻ nhận xét Như vậy để trẻ hiểu được nhưthế nào là sử dụng tiết kiệm năng lượng
Với chủ đề “Giao thông” đề tài “Các loại phương tiện giao thông” Nộidung này tôi giáo dục trẻ biết về đặc điểm của các loại phương tiện giao thông,tham gia giao thông an toàn và tiết kiệm năng lượng thông qua các phương tiệngiao thông như xe đạp, xe buýt Vì xe đạp thì không cần đến nhiên liệu như làxăng, còn xe buýt thì thông dụng một lần có thể chở được nhiều người, đồngthời tôi khuyến khích trẻ khuyên bố mẹ nên đưa con đi học bằng xe đạp vì vừakhông tốn xăng lại bảo vệ môi trường
Trong chủ đề “Một số hiện tượng tự nhiên” với tiết học “Sự kỳ diệu củanước” tôi cho trẻ phân biệt đặc điểm của nước, nguồn nước sạch nước bẩn Biết
sử dụng tiết kiệm nước sạch và tránh xa nguồn nước bẩn
Ví dụ với đề tài: “Làm quen với những con vật sống dưới nước” ngoàiviệc cho trẻ nhận biết tên gọi, đặc điểm, ích lợi…Tôi còn đưa ra câu hỏi tìnhhuống cho trẻ “Điều gì xảy ra khi đưa các con vật sống dưới nước lên cạn?” Vìsao? Tôi kích thích trẻ tìm ra câu trả lời nhằm đi đến kết luận cuối cùng Hoặcvới bài hát “Cho tôi đi làm mưa với” qua nội dung bài hát này tôi giáo dục trẻbiết được ích lợi của nước đối với môi trường sống của thực vật, động vật vàcon người Mục đích cuối cùng là giáo dục trẻ biết tiết kiệm nước, nguồn nước
do thiên nhiên ban tặng rồi cũng sẽ bị cạn kiệt nếu chúng ta không biết sử dụngtiết kiệm
Như vậy việc lồng ghép giáo dục tiết kiệm năng lượng thông qua hoạtđộng học, các chủ đề các bài học cụ thể rất phong phú và đa dạng dưới mọi hìnhthức Chúng ta cần lồng ghép để giáo dục trẻ có những kiến thức và hiểu biết về