Giá trị nội dung và nghệ thuật tập thơ bài ca trái đất của định hải

Bên cạnh đó, tập thơ còn cho thấy cuộc sống của các loài vật, cũng như thế giới thiên nhiên tươi trẻ, những mối quan hệ thân thiết gắn bó.. Thế giới đồ vật Với Bài ca trái đất, Định Hải

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHOA GIÁO DỤC MẦM NON

==    ==

NGUYỄN THỊ BÍCH HẠNH

GIÁ TRỊ NỘI DUNG VÀ NGHỆ THUẬT

TẬP THƠ BÀI CA TRÁI ĐẤT

CỦA ĐỊNH HẢI

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Giáo dục mầm non

HÀ NỘI – 2018

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHOA GIÁO DỤC MẦM NON

==    ==

NGUYỄN THỊ BÍCH HẠNH

GIÁ TRỊ NỘI DUNG VÀ NGHỆ THUẬT

TẬP THƠ BÀI CA TRÁI ĐẤT

CỦA ĐỊNH HẢI

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Giáo dục mầm non

Người hướng dẫn khoa học

TS NGUYỄN THỊ NHÀN

HÀ NỘI – 2018

LỜI CẢM ƠN

Trước tiên, em xin gửi lời cảm ơn chân thành và lòng biết ơn sâu sắc

tới TS Nguyễn Thị Nhàn – Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2 đã tận tình

hướng dẫn, giúp đỡ em trong suốt quá trình nghiên cứu, thực hiện đề tài Nhân dịp này, em xin gửi lời cảm ơn đến các thầy cô giáo trong khoa Giáo dục Mầm non – Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2 đã quan tâm giúp đỡ

em những kiến thức chuyên môn cần thiết trong quá trình học tập tại trường Cuối cùng, em xin bày tỏ lòng biết ơn tới gia đình và bạn bè đã luôn động viên, giúp đỡ cho em hoàn thành tốt khóa luận này

Em xin chân thành cảm ơn!

Xuân Hòa, ngày tháng 05 năm 2018

Người thực hiện

Nguyễn Thị Bích Hạnh

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin khẳng định: Đề tài “Giá trị nội dung và nghệ thuật tập thơ Bài ca

trái đất của Định Hải” là của riêng tôi, không trùng lặp với bất kì công trình

nào đã công bố Nếu sai, tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm

Xuân Hòa, ngày tháng 05 năm 2018

Người thực hiện

Nguyễn Thị Bích Hạnh

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài: 1

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 2

3 Mục đích nghiên cứu 4

4 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu 4

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 4

6 Phương pháp nghiên cứu 4

7 Cấu trúc khóa luận 5

NỘI DUNG 6

CHƯƠNG 1 GIÁ TRỊ NỘI DUNG TẬP THƠ BÀI CA TRÁI ĐẤT 6

1.1.Thế giới xung quanh trẻ thơ 6

1.1.1 Thế giới đồ vật 6

1.1.2 Thế giới loài vật 8

1.1.3 Thiên nhiên và cảnh vật 12

1.2 Cuộc sống của trẻ thơ 19

1.2.1 Trẻ em và những trò chơi 19

1.2.2 Trẻ em và cuộc sống học tập, sinh hoạt thường ngày 23

Tiểu kết chương 1 33

CHƯƠNG 2 GIÁ TRỊ NGHỆ THUẬT TẬP THƠ BÀI CA TRÁI ĐẤT 35

2.1 Thể thơ 35

2.1.1 Thể thơ bốn chữ 38

2.1.2.Thể thơ năm chữ 40

2.1.3 Thể thơ lục bát 43

2.1.4 Các thể thơ khác 46

2.2 Ngôn ngữ thơ 47

2.2.1 Ngôn ngữ thơ hóm hỉnh 47

2.2.2 Ngôn ngữ thơ bình dị 49

2.3 Một số biện pháp tu từ 51

2.3.1 Biện pháp nhân hóa 52

2.3.2 Biện pháp so sánh 54

2.3.3 Biện pháp điệp từ, điệp ngữ 55

Tiểu kết chương 2 58

KẾT LUẬN 59

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài:

1.1 Từ khi đất nước thống nhất đến nay, các sáng tác cho thiếu nhi ngày càng trở nên đa dạng, phong phú, sinh động hơn Bên cạnh những cây bút tiêu biểu có nhiều tác phẩm viết cho thiếu nhi như: Phạm Hổ, Tô Hoài, Võ Quảng,…ta phải nói đến Định Hải - một nhà thơ tiêu biểu trong nền văn học thiếu nhi Việt Nam Ông đã có những thi tập, những vần thơ tinh tế, ngộ nghĩnh, những lời thơ đẹp cho trẻ em

Những sáng tác của Định Hải khiến người đọc cảm nhận được tâm hồn, tình cảm, tài năng nhà thơ dành cho các bạn nhỏ Tác giả thực sự hóa thân vào thế giới nội tâm của trẻ thơ để hiểu tình cảm của các em Thơ của ông mang đến những cảm xúc chân thành, bình dị, gần gũi, thân quen với tâm hồn trẻ thơ, thắp lên những ước mơ, những khát vọng về một cuộc sống tốt đẹp, góp phần giáo dục cho các em những phẩm chất, những đức tính tốt Cho đến nay, Định Hải đã sáng tác nhiều thể loại cho thiếu nhi như: truyện ngắn, truyện thơ, thơ, hoạt cảnh, viết lời cho các bộ phim hoạt hình Ở mỗi thể loại ông đều để lại những ấn tượng sâu sắc trong lòng độc giả - đặc biệt là những độc giả nhí

1.2 Tập thơ Bài ca trái đất là tập thơ tiêu biểu của Định Hải dành cho thiếu nhi Tập thơ được giải thưởng Hội nhà văn Việt Nam năm 1984 và được in với

số lượng lớn trong Tủ sách vàng của nhà xuất bản Kim Đồng năm 1997 Đến

với tác phẩm này, độc giả nhỏ tuổi sẽ bắt gặp những hồn thơ tinh tế, vui tươi, ngộ nghĩnh mà không kém phần xúc động Bên cạnh đó, tập thơ còn cho thấy cuộc sống của các loài vật, cũng như thế giới thiên nhiên tươi trẻ, những mối quan hệ thân thiết gắn bó Từ đó khơi gợi tình yêu con người, tình yêu loài vật

và tình yêu cuộc sống đối với trẻ thơ

1.3 Việc nghiên cứu tập thơ Bài ca trái đất vẫn còn những khoảng trống

Điều đó đã gợi cho tác giả khóa luận tiếp tục tìm hiểu sâu hơn, tìm hiểu toàn

diện hơn giá trị nội dung và nghệ thuật tập thơ Hơn nữa, là một giáo viên mầm non tương lai, việc tìm hiểu vẻ đẹp của tác phẩm văn chương giúp bản thân tôi trau dồi kiến thức, bồi dưỡng tâm hồn phong phú Những bài thơ của Định Hải

là món quà đẹp dành cho trẻ mầm non Qua những trang thơ ấy, trẻ thêm yêu cuộc sống xung quanh, yêu bạn bè Bên cạnh đó, thơ ca còn giúp giáo dục nhận thức, bồi dưỡng lòng nhân ái, giáo dục thẩm mĩ, rèn luyện kỹ năng ngôn ngữ

và phát triển nhân cách cho trẻ thơ

Với những lý do trên, tôi lựa chọn đề tài Giá trị nội dung và nghệ thuật

trong tập thơ Bài ca trái đất của Định Hải làm đối tượng nghiên cứu cho khóa

luận của mình

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Bút danh của Định Hải được khẳng định qua những tập thơ dành cho thiếu nhi Ông đã sáng tác những thể loại văn học khác nhau dành cho độc giả nhỏ tuổi như: truyện ngắn, truyện thơ, thơ, hoạt cảnh, viết lời cho các bộ phim hoạt hình Ở mỗi thể loại, ông đều để lại những ấn tượng sâu sắc trong lòng độc giả Song, thành công và gần gũi hơn cả là những sáng tác thơ viết cho thiếu nhi Những cảm xúc chân thành, bình dị, gần gũi, thân quen đối với tâm hồn trẻ thơ đã được Định Hải mang đến qua những vần thơ Định Hải đã từng tâm sự: “Nỗi đam mê thôi thúc, nói đúng hơn là đối tượng này luôn đem đến cho tôi mạch nguồn dạt dào cảm xúc” Và với ông: “Được suốt đời làm thơ cho các em- đó là niềm hạnh phúc to lớn nhất mà tôi ao ước” Qua quá trình tiếp cận, tìm hiểu, chúng tôi thấy giới nghiên cứu đã có những ý kiến nhận xét, đánh giá

về sáng tác thơ của Định Hải, về tác phẩm Bài ca trái đất Sau đây, khóa luận

xin nêu ra những ý kiến tiêu biểu:

- Nhà thơ Tô Hà đã nhận xét, đánh giá về tập thơ Bài ca trái đất của Định

Hải Theo Tô Hà, tập thơ đã khai thác các khía cạnh: hồn nhiên, ngộ nghĩnh và giàu tưởng tượng của trẻ em, nhận thức của các em về mối quan hệ gia đình, ý

thức lao động và tình cảm bạn bè Đồng thời, Tô Hà đã nhận xét: “Điều đáng

ghi nhận so với các tập thơ trước như: Chồng nụ chồng hoa, Hươu cao cổ, qua tập thơ này, rõ ràng bạn đọc thấy Định Hải thoải mái, phòng khoáng hơn, suy ngẫm, trăn trở hơn, tuy vẫn là anh, với giọng thơ đôn hậu, so với cách nhìn tinh tế, với đằng sau những câu thơ đôi khi ánh lên nụ cười hóm hỉnh” (Báo Văn nghệ số 37, ngày 8-9-1984)

- Qua bài viết Nhà thơ Định Hải (Tạp chí nhà văn, 6-2001), tác giả Nguyễn

Trọng Hoàn đã nhận xét, đánh giá khá đầy đủ về Định Hải và quá trình sáng tác thơ cho thiếu nhi của ông Ông đưa ra nhận định về sự hồn nhiên ngộ nghĩnh

mà Định Hải đã thể hiện qua tập thơ Bài ca trái đất

Nguyễn Trọng Hoàn đã nhận xét: “Cảm hứng trùm lên nội dung các tác

phẩm viết cho thiếu nhi của thơ Định Hải là tình yêu thương con người, tình yêu thiên nhiên, tình yêu loài vật Trong thơ ông, khát vọng lớn nhất của tuổi thơ là khát vọng hòa bình, là tình hữu nghị”

Ngoài ra ta có thể thấy một số lời bình của các tác giả về một số bài thơ

tiêu biểu của Định Hải như: lời bình về bài thơ Cần trục và mặt trăng (Bình thơ cho học sinh Tiểu học) của Phạm Khải; lời bình về bài thơ Cái võng của

nghệ thuật của tập thơ Bài ca trái đất

4 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

- Khảo sát giá trị nội dung và giá trị nghệ thuật tập thơ Bài ca trái đất của

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Giá trị nội dung tập thơ Bài ca trái đất

- Giá trị nghệ thuật của tập thơ Bài ca trái đất: thể thơ, ngôn ngữ thơ, các

biện pháp nghệ thuật

6 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp thống kê

- Phương pháp nghiên cứu tác phẩm theo thể loại

- Kết hợp các thao tác khoa học và các phương pháp khác: Bình giảng, phân tích, thi pháp học…

7 Cấu trúc khóa luận

Ngoài phần Mở đầu và Kết luận, Tài liệu tham khảo, Nội dung chính của khóa luận gồm 2 chương sau:

Chương 1: Giá trị nội dung tập thơ Bài ca trái đất

Chương 2: Giá trị nghệ thuật tập thơ Bài ca trái đất

NỘI DUNG

CHƯƠNG 1 GIÁ TRỊ NỘI DUNG TẬP THƠ BÀI CA TRÁI ĐẤT

1.1.Thế giới xung quanh trẻ thơ

1.1.1 Thế giới đồ vật

Với Bài ca trái đất, Định Hải đã dắt các em vào một thế giới bè bạn hồn

nhiên, ngộ nghĩnh Trong thế giới sinh động ấy, những cây cối, con vật, và đặc

biệt là những đồ vật cũng được Định Hải thổi thêm luồng sinh khí Điều đó làm

cho bức tranh về cuộc sống thêm sinh động, có hồn Nhìn thế giới bên ngoài

bằng con mắt trẻ thơ giàu trí tưởng tượng, Định Hải đã vẽ nên một thế giới bè

bạn ngộ nghĩnh, đó là thế giới bè bạn của những đồ vật, những người bạn đồ

vật gần gũi, thân thiện trong cuộc sống của trẻ thơ Một số bài thơ tiêu biểu

trong tập thơ Bài ca trái đất thuộc chủ đề này là: Cái võng, Đèn xanh đèn đỏ,

Gạch đỏ,…

Bài thơ Cái võng mở ra một không gian vắng lặng, yên lành với sự êm ả

của buổi trưa, bóng lá rợp xuống sân râm mát Hình ảnh chiếc võng đang chao

nghiêng êm ái như người đang “thức” ru bé ngủ, đưa em bé vào trong giấc ngủ

say Chiếc võng đã trở thành người bạn, người chị, người mẹ thân thương của

em bé để nâng niu, giữ giấc ngủ say cho bé:

Đều đều võng đưa Giữa trưa êm ả

Ru bé ngủ say Sân tròn bóng lá

Bé ngủ ngon quá Đẫy cả giấc trưa

Bé ơi! Cái võng Thức hoài đưa đưa…

Từ những đồ vật quen thuộc trong cuộc sống, Định Hải đã làm “lạ hóa” chúng, khiến cho chúng thật hồn nhiên và lung linh Đèn xanh, đèn đỏ hay những viên gạch đều là những vật vô tri vô giác, nhưng với Định Hải, tất cả đều có hồn, có tính cách riêng

Những hình dạng, màu sắc của viên gạch được Định Hải miêu tả rõ nét

trong bài Gạch đỏ Chúng vui vẻ, lúc nào cũng đầy ắp tiếng cười giống như

tiếng cười hồn nhiên của trẻ thơ:

Hai ánh đèn xanh, đèn đỏ của giao thông hiện đại rất gần gũi với cuộc sống của các em Đèn đỏ, đèn xanh như những người bạn đồng hành cùng các bé Đèn đỏ nhắc nhở các bạn chớ phạm luật đi đường Đèn xanh như người bạn thân thương báo cho bé mỗi bước đi bình yên Các bạn là những người bạn tốt, giúp ích cho đời Bài thơ còn giáo dục các bạn nhỏ khi tham gia giao thông trên đường phải đi đúng tín hiệu đèn giao thông:

Dung dăng dung dẻ Vui vẻ đi chơi Đèn đỏ báo rồi Bạn chờ tí nhé!

Dung dăng dung dẻ Vui vẻ đi chơi

Đèn xanh đã mời Bạn ơi, đi nhé!

(Đèn xanh, đèn đỏ)

Hình ảnh chiếc mo cau ruột trắng phau ngạt ngào hương thơm, những nắm cơm nếp cái mẹ nắm dẻo thơm ngào ngạt, đó chính là hình ảnh chân thực chứa đựng bao tình cảm của trẻ thơ:

Ôi thương thương Bàn tay mẹ

Từng nắm cơm Nuôi con khỏe

Từ tấm bé Lớn lên người

Mẹ yêu ơi!

Mo cau trắng Bao nhiêu nắm Bấy nhiêu thương!

(Chiếc mo cau)

Như vậy, trong suốt tập thơ Bài ca trái đất của Định Hải người ta thấy ranh

giới giữa người và đồ vật đều bị xóa bỏ Hay nói đúng hơn, trong con mắt của Định Hải không hề tồn tại ranh giới giữa người và vật mà chỉ có một thế giới duy nhất - đó là thế giới bè bạn

1.1.2 Thế giới loài vật

Trong thế giới của mình, các em còn có những người bạn động vật tinh

nghịch, ngộ nghĩnh, đem lại cho các em nhiều điều bổ ích và những niềm vui Định Hải đã viết về những người bạn động vật nhỏ bé này bằng chính sự cảm nhận hồn nhiên của các em Thế giới loài vật thân quen, gần gũi với trẻ thơ

trong cuộc sống thường ngày Đó là một chú mèo con, là một con chó, có khi lại là hình ảnh một con chuồn chuồn kim,…

Những bài thơ tiêu biểu tái hiện thế giới loài vật trong Bài ca trái đất: Chú

mèo con, Chuồn chuồn kim, Chim non tập chuyền, Tiếng chim chích chòe, Hươu cao cổ, Cuốc mẹ, cuốc con,…

Từ chuyện con chó và con mèo, con thì “thích leo cao”, con lại “hay nằm đất” nhưng chúng lại rất thân thiết với nhau, từ hình ảnh con hươu cao cổ có móc câu, gật gật đầu và chăm làm việc,… các em đã đặt ra vô vàn câu hỏi ngộ nghĩnh Những câu hỏi đậm chất hồn nhiên, độc đáo và những câu trả lời cũng

vô cùng nhí nhảnh:

Chú mèo thoăn thoắt Sắp bắt được mồi

Ơ! Chú nhầm rồi Chú vờn đuôi chú!

Hỏi chú xem thử Chơi trò gì kia?

Mèo cười tung ria:

Đuôi…thằng chuột đấy!

(Chú mèo con)

Hay:

Con chó và con mèo Hai đứa rất thân nhau Khi ra sân vào bếp Lúc tha thẩn bờ ao

(Con chó và con mèo)

Trẻ nhỏ đang gọi các con vật như thể những con vật đó là những người bạn thân thiết, gần gũi của mình vậy:

“Chuồn chuồn kim ơi, chuồn chuồn kim

Bé đang đi tìm, đang đi tìm”

(Chuồn chuồn kim)

Không chỉ vui vẻ và ngộ nghĩnh, những người bạn động vật của các em rất nhí nhảnh, hồn nhiên và còn không quên công ơn chăm sóc dạy dỗ của cha mẹ

Từ những chú chim non chuyền cành ríu rít, theo cha mẹ chuyền hết cành la lại đến cành bổng, mà giờ đây khôn lớn bay cao hơn vươn xa hơn bay khắp đồng rộng, khắp bốn mùa hoa trái lại luôn nhớ về những ngày thơ bé theo mẹ tập chuyền ríu rít trên các cành cây:

Nhớ ngày Thơ bé Theo mẹ Tập chuyền Cành la Cành bổng Xập xòe Bay lên…

(Chim non tập chuyền)

Từ chỗ coi những con vật nuôi gần gũi, thân thiết như những người bạn của mình, các em cũng đã dành cho chúng những tình cảm yêu thương và sự quan tâm chăm sóc Qua đó, ta thấy tấm lòng của trẻ thơ thật hồn nhiên và cũng thật đẹp

Không chỉ có những hình ảnh gần gũi thân quen, đó còn là những người bạn của núi rừng đi vào trong thơ của trẻ Đó là chú hươu cao cổ có dáng hình

kỳ lạ như ‘‘cái móc câu’’, “gật gật đầu’’ ngộ nghĩnh :

Hươu cao cổ

Có móc câu Gật gật đầu Trông ngộ nhỉ?

(Hươu cao cổ)

Những loài chim đồng nội để lại trong tâm hồn trẻ thơ những rung động

khó quên Bài thơ Cuốc mẹ, cuốc con như một kỷ niệm đẹp về tình quê, tình

bạn bè; một cảm nhận tinh tế, xúc động về loài chim có trong chuyện ngày xưa :

Một đêm về nhà bạn

Ở miền quê ruộng đồng Bao nhiêu năm hò hẹn Hôm nay vui thỏa lòng

… Chợt nghe tiếng chim cuốc

‘‘Chiếp chiếp’’ trong giỏ tre Tiếng chim non thảng thốt Rạn nứt cả đêm hè

Lại nghe ngoài bờ ruộng Tiếng cuốc mẹ héo hon ! Gần quá mà xa quá : Cuốc mẹ và cuốc con ! Bên cạnh cuộc sống sinh hoạt của thiên nhiên cuộc sống sinh hoạt của các loài vật cũng được Định Hải miêu tả một cách chân thực, sống động Cảnh sinh

hoạt của các loài vật được miêu tả trong dáng vẻ của những con vật ngộ nghĩnh,

cũng như tình cảm gắn bó của chúng với nhau Đó là tình cảm yêu thương, gắn

bó của đôi bạn thân Bê Vàng và Dê Trắng (Gọi bạn) :

Bê Vàng đi tìm cỏ Lang thang quên đường về

Dê Trắng thương bạn quá Chạy khắp nẻo tìm Bê

Theo cách lý giải của nhà thơ, chính tình bạn đã theo bê suốt đời, trong

tiếng gọi đặc trưng của loài:

Đến bây giờ, Dê Trắng

Vẫn gọi hoài: -Bê! Bê!

(Gọi bạn)

Bài thơ Chú bò xe cát hiện lên cho ta thấy hình ảnh một chú bò cần cù,

chăm chỉ Đi qua mùa xuân rồi sang hạ, thu, đông chú vẫn “xe cát và xe cát”

Chú bò hiện lên trong dáng vé kiên nhẫn đến lạ kì:

Giữa phố đông vui, chú bò lim dim mắt Vẫn lặng im như cát thế mà đi

Mà thành phố cứ nguy nga lên mãi Lớn lên từ những hạt cát li ti…

1.1.3 Thiên nhiên và cảnh vật

Thiên nhiên là thế giới kỳ diệu và có sức hấp dẫn từ xưa đến nay Thiên

nhiên luôn tỏa ra một sức cuốn hút khiến người ta mê say và muốn khám phá

nó Thế giới thơ Định Hải tái hiện những cảnh vật và thiên nhiên sinh động

Bức tranh thiên nhiên hiện lên thật phong phú Định Hải khám phá thế giới

một cách tự nhiên Thiên nhiên hiện lên như chính chiếc áo mà tạo hóa đã sẵn

có bao đời nay cho nó Thông qua những vần thơ của mình, Định Hải muốn các

em nhận ra rằng, mọi thứ đều có linh hồn và sự sống.Vì vậy, các em hãy xem

chúng như những người bạn, hãy biết nâng niu và chăm sóc chúng như chính

những người bạn của mình Những bài thơ tiêu biểu trong tập thơ Bài ca trái

đất thuộc chủ đề này là: Tiếng chim buổi sáng, Tiếng gà mở cửa, Cây chò hiệp

sĩ, Bao nhiêu điều lạ, Tặng cơn mưa, Cây sấu, Biển tình, Hoa phượng - Nhạc ve,…

Các bài thơ: Tiếng chim buổi sáng, Tiếng chim mở cửa, Cây chò hiệp sĩ,

Cái ngọn, Với cây em trồng là những bài thơ viết vừa đẹp vừa gần gũi với cách

nói, cách nghĩ của các em

Trong bài thơ Tiếng chim buổi sáng, sự tinh tế, trong trẻo, nhẹ nhàng của

âm thanh cuộc sống được tác giả thể hiện qua những câu thơ sau:

Tiếng chim lay động lá cành Tiếng chim đánh thức chồi xanh dậy cùng

Tiếng chim vỗ cánh bầy ong

Tiếng chim tha nắng rải đồng vàng thơm

Bài thơ về tiếng chim buổi sáng của Định Hải là bài thơ lục bát đẹp Như đâu đây văng vẳng lời ca tiếng hát của con trẻ trong buổi sáng sớm Tiếng chim gần gũi, thân quen, gợi sự suy ngẫm liên tưởng phong phú, đã làm nên một thế giới sống động Tình yêu thiên nhiên ở đây lắng kết trong suy tưởng mà vẫn không phai mờ những hình ảnh chân thực lãng mạn

Bài thơ Tiếng gà mở cửa là âm thanh đánh thức cả không gian bừng tỉnh,

sự sống sinh sôi Sau tiếng gà một ngày mới bắt đầu Từ xóm thôn đến vườn nhà, đến ruộng đồng, đến sông biển, núi rừng,…tất cả đều căng tràn sự sống Tràn ngập không gian là âm thanh tiếng gà - âm vang hối hả của cuộc sống

Tiếng gà gõ cửa Tiếng gà thổi bùng bếp lửa

Ở đó “bếp lửa” được “thổi bùng”; những khóm hồng rung rinh, những chùm ớt chín đỏ, những ngọn tre vươn lên trời xanh:

Tiếng gà lảnh lói

Đỏ rói vầng đông Tiếng gà rung khóm hồng Tiếng gà chín tươi chùm ớt Giọt sương mai nhảy nhót Ngọn tre lên vút

Trời xanh trong

Tiếng gà khiến mặt sông dài rộng, những cánh buồm căng gió, những ngọn sóng xô bờ, những đồi cây trở gió,…Và ở đó có người mẹ, người cha mở ra chân trời, tương lai tươi đẹp:

Tiếng gà loang dài mặt sông Đàn cá nghe

Đùa tung nước mát Cánh buồm nghe

Nở nang lồng ngực Sóng cũng đua vồ vập

Vỗ dội về chân mây

Những màu sắc của hoa phượng đỏ, những âm thanh râm ran của tiếng ve

được Định Hải miêu tả rõ nét trong bài thơ Hoa phượng - Nhạc ve Âm thanh

và màu sắc của mùa hè thật khéo kết đôi, chúng gắn bó với nhau giống hệt như những người bạn thân thiết vậy:

Bỗng dàn ve im bặt Thấy không kìa, bạn ơi?

Hoa như buồn xị mặt Bởi thế mới là đôi!

Khi hoa phượng tàn rồi Chẳng còn nghe ve hát

Và nắng hè cũng tắt Bởi thế mới là đôi!

Bởi thế mới là đôi!

Trong bài Cây chò hiệp sĩ, thông qua việc miêu tả cây chò, tác giả còn giúp

các em biết yêu quý thiên nhiên, yêu quý cái đẹp của tạo hóa tặng cho con

người Cây chò lâu năm đã trải qua những trận bão lớn và mưa to nhưng vẫn

kiên trì chống chọi Hình ảnh phi thường đó thật giống với người khổng lồ với sức khỏe dẻo dai, sức mạnh to lớn mà không có gì làm lay chuyển được:

Cây mọc từ bao giờ

Mà đã hơn nghìn tuổi Cây như người khổng lồ Trước bão lay mưa xối

Những hình ảnh thật sinh động giúp bạn đọc tưởng tượng các sự vật xung quanh dường như gần gũi, thân thiết với cuộc sống của con người Để rồi tình yêu thiên nhiên đã khiến ông nhìn “cây chò” như một người hiệp sĩ bảo vệ cả khu rừng, và còn là niềm tin của cuộc đời:

Cây chò nhiều tuổi thế Vóc dáng vẫn trẻ tươi Bởi chò là hiệp sĩ Niềm tin của cuộc đời

Bài thơ Cúc Phương tả âm thanh của thiên nhiên đem về giữa đất trời, hòa

quyện vào đó là hình ảnh tươi đẹp của muôn hoa đua nở:

Ngược dòng về với rừng xưa Sao rừng trẻ thế, rừng chưa biết già Chạm tay những bướm cùng hoa Kim-dao-cổ-tích xưa mà còn đây?

Thu-hải-đường nở thơ ngây Lắng nghe ốc biển ở đây thầm thì…

Viết về thiên nhiên, thơ Định Hải còn cho thấy sự sống động, sắc nét với những lời ca nhẹ nhàng Cảnh vật không lạ nhưng mang màu sắc riêng

Cảnh sắc mùa xuân trong thơ của ông mang đến một vẻ đẹp lãng mạn bởi những đặc trưng quen thuộc của nó Đó là cánh én báo mùa xuân, chim én báo hiệu xuân sang Mùa xuân đẩy lùi giá lạnh, mưa giăng Đất trời khoác màu áo mới Ở đó “ngày hửng nắng”, “nụ đào đỏ thắm”, “trời xanh êm mát”:

Dẫn lối mùa xuân sang Dưới trời xanh êm mát

(Bé gọi chim trinh sát)

Đọc thơ ông ta không chỉ thấy đơn thuần những sự vật thân thuộc hàng ngày mà còn cảm nhận được tình yêu của nhà thơ dành cho thiên nhiên Đó còn

là những cảm xúc, muốn níu giữ, tiếc nuối cho một tuổi thơ đẹp lại trôi qua nhanh quá Tuổi thơ đi qua mà hương vị như còn ở lại Đó là cái hương vị của mùi mưa, mùi lá cây trở mình còn vương vấn trong cõi ngẩn ngơ của đất trời:

Tôi rất thích cầu vồng Nối cơn mưa và nắng

Nối bầu trời – mặt biển Tôi nghĩ về tuổi thơ

Tuổi thơ như cổ tích Như đi trên cầu vồng…

(Tặng cơn mưa)

Trong thơ Định Hải, thế giới hiện tại có biết bao điều mới lạ mà các em rất muốn tìm hiểu, khám phá… Chính vì hiểu được tâm lý và nhu cầu của lứa tuổi, nhà thơ đã dẫn dắt các em đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác, phát hiện ra

những điều mới mẻ trong cuộc sống hàng ngày Đó là những bài học về thế giới

tự nhiên và môi trường xung quanh Những thú vị được thể hiện tài tình qua

bài thơ Bao nhiêu điều lạ… Thực ra những điều kỳ lạ đó chỉ là những việc làm,

những quy luật tạo hóa Một khoảnh khắc nào đó ta bỗng nhận ra những điều tuyệt vời nhưng vô cùng giản dị trong đời sống, trong đất trời và cảnh vật xung quanh:

Én: báo mùa xuân sang

Đất: cho hoa nở thành âm thanh

Bàn tay: vỗ lên thành âm thanh

Tết: lòng người xốn xang

Gió: khiến khăn quàng tung bay

Để mở mang khái niệm về hiện tượng tự nhiên, Định Hải viết bài thơ

Chuồn chuồn Thông qua đó, nhà thơ cùng trẻ học cách phân biệt hiện tượng

tự nhiên mưa và nắng:

Chuồn chuồn bay thấp Trời sắp mưa tuôn Mái mây nghiêng sập Vẫn rợp cánh chuồn

Chuồn lên cao rộng Nâng bổng trời quang Dệt tơ nắng óng Vẫy sóng lúa vàng

Với trẻ thơ, thế giới thực lại vô cùng mới lạ, thú vị và hấp dẫn Nhắm mắt vào và mở mắt ra lại gặp một điều khiến các em phải thốt lên ngạc nhiên Đó chính là logic của sự ngây thơ Nó hòa nhập thế giới thơ của Định Hải với thế giới trẻ thơ làm một

Trong bài thơ Cái ngọn nhà thơ Định Hải đã kể hàng loạt cái ngọn: ngọn

cỏ, ngọn mâm xôi, ngọn tre, ngọn cau Đây là những ngọn thực vật quen thuộc với mọi người Nhưng qua cái nhìn ấm áp của nhà thơ đã có sự chọn lọc nâng dần lên về chiều cao từ ngọn cỏ đến ngọn tre và cao vút là ngọn cau Riêng ngọn mâm xôi gợi cho các em vẻ đẹp phồn thực của đời sống nông thôn gắn bó với con sông làng, với văn minh lúa nước:

Ngây thơ ngọn cỏ ngoan hiền Ngọn mâm xôi đỏ dọc triền sông quê Ngọn tre cong đón chim về Ngọn cau múa gió say mê suốt đời Tiếp đó, tình cảm của nhà thơ được hóa thân vào: Ngọn gió, ngọn nguồn, ngọn khói, ngọn lửa, ngọn đèn Đây là những hình ảnh rất gợi cảm, nồng ấm tình người và lung linh ảo ảnh phù hợp với vị trí tưởng tượng và hay đòi cắt nghĩa của các em, kiểu như: “Ngọn cỏ ấp ủ trong mây” hay “Ngọn lửa thắp sáng trời sao”

Từ cao vời của vũ trụ là ngọn gió, là trời sao, nhà thơ lại hướng cho các em

về với hình ảnh ngọn đèn thân thuộc “Ngọn đèn lặng lẽ soi vào sách em” Đây

là nơi hội tụ để rồi tỏa sáng tri thức, một cách giáo dục rất tự nhiên đến với các

em bằng tấm lòng đồng cảm

Bài thơ không có bóng dáng con người mà ta thấy xuất hiện lên con người Việt Nam anh dũng, bất khuất chống giặc ngoại xâm từ hình ảnh: “Ngọn chông canh giữ xóm làng” đến hình ảnh cuối cùng của bài thơ “Sáng ra ngọn gió bùng lên ngọn cờ”, thì tình yêu Tổ Quốc đã được nâng lên bằng biểu tượng thiêng liêng - biểu tượng ngọn cờ, quốc kỳ của đất nước

Nhà thơ Định Hải có sự liên tưởng tài tình từ: “Miệt mài ngọn bút đêm đêm” đến “Sáng ra ngọn gió bùng lên ngọn cờ” để cho ngọn cờ chính là cái ngọn cao nhất, đẹp nhất, thiêng liêng nhất

Đọc bài Với cây em trồng, ta sẽ thấy được sự gần gũi của trẻ với thiên nhiên

xung quanh Cây lớn lên là quy luật, cũng là ước mơ giản dị hồn nhiên của trẻ thơ Các em giục giã, gọi mời cây hãy mau mau lớn lên nhanh chóng Đi qua mùa hạ, đi qua mùa xuân, cây vươn cành lớn lên theo năm tháng Cả khu vườn hiện lên một vẻ đẹp bình dị có bướm dập dìu, ong tíu tít, chim hót líu lo suốt cả ngày:

Có bướm dập dìu

Có ong tíu tít

Có chim ríu rít Đang hát chung lời:

Lớn nữa, cây ơi!

Lớn nữa, cây ơi!

Bằng những vần thơ giản dị, tiếng gọi trìu mến thân thương, Định Hải không chỉ vẽ lên một bức tranh thiên nhiên sống động muôn màu sắc mà qua

đó còn muốn các em nhận ra rằng, vạn vật đều có linh hồn và sự sống Vì vậy, các em hãy xem chúng như những người quen, những người bạn, hãy biết nâng niu và chăm sóc chúng như chính bản thân mình:

Đi qua mùa xuân

Đi qua mùa hạ Vươn cành, đan lá Cùng bạn múa chơi Lớn lên, cây ơi!

Lớn lên, cây ơi!

1.2 Cuộc sống của trẻ thơ

1.2.1 Trẻ em và những trò chơi

Nói về thế giới bè bạn trong thơ Định Hải, ta còn thấy nổi bật lên trong đó

là vẻ đẹp của những trò chơi trong cuộc sống của trẻ Định Hải viết về những

trò chơi của trẻ thơ thật gần gũi, sinh động như chính các em đang chơi vậy

Thơ Định Hải như tìm về với những trò chơi dân gian xa xưa trong thời hiện đại: một trò chơi đu, một trò trốn tìm, một trò chơi trận giả,…Có cảm giác như mỗi em nhỏ đều tìm thấy trong đó cả một thế giới của riêng mình để rồi thoải mái chạy nhảy, vui chơi thỏa thích mà không bao giờ thấy chán Phải chăng ở đây đã có sự hóa thân kỳ diệu của Định Hải thành trẻ nhỏ, cùng chơi “Trốn tìm”, “Chồng nụ chồng hoa”, “Đánh trận giả”… với các em Bằng chất liệu ngôn từ, Định Hải đã đem đến cho trẻ thơ một thế giới cổ tích nhiều niềm vui

và lý thú, người lớn khi đến với thế giới này cũng thấy lại được một phần tuổi

thơ đã qua của mình Các bài thơ: Chồng nụ chồng hoa, Cờ tướng, Em trốn kỹ

hơn, Đánh trận giả, Trốn tìm là những bài thơ viết vừa đẹp vừa gần gũi với

cuộc sống của các em, những trò chơi dân gian tuy đơn giản nhưng chứa đựng biết bao tình cảm chân thành làm cho cuộc sống sinh hoạt của các em thêm thú

vị hơn

Cái hóm hỉnh, cái bất ngờ của thơ Định Hải cho ta bật cười vui như trẻ con:

khi Đánh trận giả, cậu bé đóng giả giặc bị chết tưởng nằm im lại lồm cồm bò

dậy Đặc biệt, cái kết thúc hóm hỉnh bất ngờ có lẽ đã đưa bài thơ vượt qua sự thử thách của thời gian, giúp cho bài thơ đứng ra khỏi hàng ngũ những tác phẩm

“viết về các em” mà cứ ngỡ “viết cho các em”:

“Chết” là không nhúc nhích Sao nó cứ lồm cồm?

Tính ăn gian, chẳng thích Chơi thật thà vui hơn

Thằng giặc cuống cả chân Nhăn nhó kêu rối rít

- Đồng ý là tao “chết”

Nhưng đây… tổ kiến vàng!

(Đánh trận giả)

Định Hải đã đưa trẻ thơ đến với những trò chơi trốn tìm vui vẻ Bài thơ Em

trốn kĩ hơn, tác giả đã đưa chị em Trà đến với những tình huống vui vẻ bất ngờ:

Bây giờ đến lượt em Chui hẳn vào trong tủ Thế mới là kín chứ Hai mắt nhắm tối đen!

Nhưng em chẳng ngồi yên Lại hét lên gọi chị:

Không chỉ có vậy, trong trò chơi của con trẻ còn thể hiện ở đó biết bao tình cảm yêu thương gia đình, sự vui vẻ của hai bố con khi chơi cờ tướng Qua bài

thơ Cờ tướng, nhà thơ Định Hải đã cho chúng ta thấy rõ sự ngộ nghĩnh, hiếu

thắng của trẻ thơ cũng như tình cảm gia đình luôn ấm cúng và gắn bó với nhau:

Đánh một hồi Chết lăn lóc

Bố thắng cười Con thua khóc!

Mẹ khẽ nhắc:

- Nhường con thôi!

Con thắng rồi

Cười toe toét!

Sự vui vẻ đó còn được thể hiện qua bài thơ Chồng nụ chồng hoa Nhà thơ

Định Hải đưa các em về với trò chơi dân gian bổ ích, lý thú Nó luôn khiến các

em say mê trong trò chơi đó Trò chơi đòi hỏi sự khéo léo của các em “chân nhún dẻo, tay vung khéo” Dĩ nhiên còn cần sự kiên trì, một chút ý chí và lòng dũng cảm nữa thì sẽ vượt qua:

Chồng hồng hoa Chồng chồng nụ Cao cao nữa Cũng vượt qua!

Một, hai, ba!

Chân nhún dẻo Tay vung khéo Tóc bay xòa

Đứng chờ nhảy

Nụ cao vời Nhảy qua rồi

thêm màu sắc sống động Đó còn là những bài thể dục hữu ích, giúp cho sức khỏe, cho sự bền bỉ dẻo dai Vì vậy, các em hãy xem những cuộc chơi như những cuộc vui cùng bè bạn Các em hãy biết cảm ơn những người sáng tạo ra những niềm vui cho mình, hãy biết nâng niu và giữ gìn những trò chơi đó để cuộc sống luôn năng động, vui nhộn

1.2.2 Trẻ em và cuộc sống học tập, sinh hoạt thường ngày

Trong mảng viết về cuộc sống của trẻ em, Định Hải cho thấy cách tiếp cận đời sống sinh hoạt đa dạng, thể hiện được nhiều sắc thái của cuộc sống và đời sống thiết thực của trẻ thơ Ngôn ngữ thơ được chọn lọc từ chính cách nói cách nghĩ của các em, không cầu kỳ mà rất chân thật Cảnh sinh hoạt của các em được miêu tả và cảm nhận trong dáng vẻ của những hoạt động, của những sinh hoạt trong cuộc sống hàng ngày Ở đó các em có thể ngồi vẽ tranh, các em có thể gửi thư cho người đi xa, các em có thể quan sát thế giới xung quanh… Đó

là hình ảnh các bạn nhỏ vẽ tranh Những bức tranh ngộ nghĩnh, thú vị được các

em sáng tạo hấp dẫn

Trong bài thơ Hoàng Dương vẽ nhà, bức tranh của bạn nhỏ tuy đơn giản

nhưng chứa đựng trong đó vô vàn tình yêu thương:

Bé ngồi vẽ thêm Cửa ngay trên mái

thân yêu Ngôi nhà đó lạ vì lại có thêm cái “cửa trên mái nhà” mà bé Dương tặng bà khi khâu vá để bà nhìn rõ hơn

Với thi phẩm Xem cháu vẽ tranh, chúng ta thấy rõ sự hóm hỉnh, những câu

trả lời thú vị của cậu bé Hoàng Duy trong khi vẽ bức tranh sinh động về những chú mèo Những chú mèo con quanh mẹ rất ngộ nghĩnh “Bé tẹo đã có râu” Không chỉ vậy, sự thông minh của Hoàng Duy còn thể hiện trong những câu trả lời hồn nhiên:

Ông xem tranh, lắc đầu:

- Mèo mẹ nhiều râu nhất!

Hải Duy tròn xoe mắt:

- Mèo…chứ phải người đâu!

(Xem cháu vẽ tranh)

Sự chân thực trong những bức tranh còn được thể hiện qua bài thơ Vẽ quê

hương Bức tranh quê hương làng xóm yên bình với tre xanh, lúa xanh, với

những con sông xanh mát lượn quanh, với trời mây mùa thu xanh ngắt Tất cả

đã vẽ lên không gian tươi mới Ở đó có không gian nhiều sắc màu thân thuộc Màu của thiên nhiên, của hoa lá, cỏ cây:

Cây gạo đầu xóm Hoa nở chói ngời

A, nắng lên rồi Mặt trời đỏ chót

Lá cờ Tổ quốc Bay giữa trời xanh…

Đó là màu sắc của làng xóm, đồng quê Việt Nam thân thuộc bao đời nay:

Em vẽ làng xóm Tre xanh, lúa xanh Sông máng lượn quanh

Em tô đỏ thắm Qua nét vẽ, quê hương đã hiện lên tươi đẹp, sinh động, đầy sức sống Tuy

nhiên, bức tranh sẽ chưa hoàn thiện nếu không có “Lá cờ Tổ quốc/ Bay giữa

trời xanh”

Tình yêu quê hương của con người không thể tách rời tình yêu Tổ quốc Bởi vậy hình ảnh lá cờ Tổ quốc tung bay giữa trời xanh đã khiến bức tranh mở

ra một không gian bao la, tươi đẹp

Cũng có khi là cảnh quen thuộc của trẻ em quanh quẩn bên các con vật

thân thương trong nhà Đọc bài thơ Viết thư cho mèo, độc giả sẽ cảm nhận được

rõ nhất tình cảm yêu thương và sự quan tâm chăm sóc, gần gũi, thân thiết với loài vật của trẻ thơ Các em coi loài vật như những người bạn thân thiết Những tình cảm và tấm lòng của trẻ thơ thật hồn nhiên và thật đẹp:

Mai Anh ngồi cắm đầu Viết lá thư dài thế!

Thương con mèo tam thể Quấn bên em suốt ngày

Nó đang ở đâu đây?

Ai nấu cơm cho nó?

Có chơi cùng bạn chó?

Có ổ đâu mà nằm?

Trong gia đình có người đi xa, các em nhớ mong Tình cảm chân thật hồn

nhiên trong sáng đó được thể hiện qua bài thơ Gửi thư cho chị Bài thơ chứa

đựng trong đó một thứ tình cảm chị em thân thiết gắn bó Hơn nữa, còn thể hiện được sự thương nhớ của người em Gửi thư cho chị, người em muốn gửi theo

cả hương vị quê hương để người xa quê luôn cảm thấy sự ấm áp, gần gũi, thân thương để vơi đi nỗi nhớ khi rời xa chị của mình:

Chị đi xa lắm Lâu lắm mới về Muốn gửi theo đi Sắc hương vườn cũ

Trang thư nho nhỏ

Có lời của hoa Chị khuây nỗi nhớ Như đang ở nhà…

( Gửi thư cho chị)

Trong cuộc sống thường ngày biết bao sự việc, biết bao cảnh vật xung quanh đều khiến các em luôn cảm nhận được Các em nhìn thấy, nghe thấy

Các em nghe tiếng chim (Tiếng chim buổi sáng), tiếng gà gọi một ngày mới đến (Tiếng gà mở cửa); các em nhìn thấy tín hiệu giao thông trên đường (Đèn

xanh, đèn đỏ); cuộc sống thường nhật cứ thế diễn ra…, tất cả mọi người, trong

đó trẻ có thể tham gia vào dòng chảy đó Thơ Định Hải chủ yếu tập trung vào những sinh hoạt vui chơi của trẻ, song bức tranh cuộc sống vẫn hiện ra khá rõ nét Chúng ta vẫn hình dung ra cuộc sống sinh hoạt của các em dù không nhiều những việc làm cụ thể

1.2.3 Trẻ em và những tình cảm, ước mơ, khát vọng cao đẹp

Tìm hiểu thế giới trẻ thơ, Định Hải đã phát hiện ra một điều rất thú vị trong tâm hồn các em Đó là những suy nghĩ của các em đã có chiều sâu suy tưởng nhất định, có ý nghĩa lớn lao nhưng vẫn thể hiện được chất trẻ thơ trong đó Ở

tập thơ Bài ca trái đất có thể thấy rằng, trẻ em cũng bộc lộ những tình cảm,

những mơ ước, khát vọng đẹp Đó là tình gia đình, tình bè bạn, tình cảm thầy trò, lòng nhân ái với những con người bất hạnh, trân trọng những con người chân chính, tình yêu quê hương đất nước, yêu tạo vật xung quanh Đó là ước vọng hòa bình, tình cảm nhân loại lớn lao

Những sáng tác thể hiện rõ nét vũ điệu tâm hồn các em là những bài thơ:

Bàn tay cô giáo, Chim non tập chuyền, Vẽ quê hương, Gửi thư cho chị, Người hát rong, Bài ca trái đất, Nếu chúng mình có phép lạ, Tặng hoa các cô chú, Bước chân đi như sóng

Qua thi phẩm Gửi thư cho chị, Chim non tập chuyền, Bước chân đi như sóng, bạn đọc nhận ra những tình cảm thiêng liêng của tình cha, tình mẹ, tình

chị em

Gửi thư cho chị khiến em thấu hiểu nỗi lòng người xa quê Em muốn gửi

cả hương vị vườn quê, sắc quê đến nơi xa cho người chị vơi đi nỗi nhớ:

Chị đi xa lắm Lâu lắm mới về Muốn gửi theo đi Sắc hương vườn cũ

Trang thư nho nhỏ

Có lời của hoa Chị khuây nỗi nhớ Như đang ở nhà…

Khi về thăm quê bạn Cuốc mẹ, cuốc con, người bạn quý không chỉ thỏa

nỗi hò hẹn bao lâu mà còn yêu quê bạn như yêu quê hương mình, lòng bỗng thấy gần gũi trìu mến biết bao:

Một đêm về nhà bạn

Ở miền quê ruộng đồng Bao nhiêu năm hò hẹn Hôm nay vui thỏa lòng

Hoa trái thơm ngát vườn Gió nồm nam mát rượi Vầng trăng xa vời vợi

Mà gần gũi hiền hòa

… Lại nghe ngoài bờ ruộng Tiếng cuốc mẹ héo hon!

Gần quá mà xa quá:

Cuốc mẹ và cuốc con!

Với Người hát rong lại là câu chuyện nhỏ rưng rưng Đứng trước cảnh đời

mưu sinh nhọc nhằn của một người mù hát xẩm trải bao “nắng cháy và mưa táp” không giúp gì được, chỉ có lòng thông cảm, tấm tình ấy lại chẳng giúp gì ông trong cuộc mưu sinh cần miếng cơm manh áo…Bài thơ là lời tự bạch nỗi xót xa đồng loại:

Ông già mù hát xẩm

… Bài hát cũ ông hát Suốt mùa hạ mùa đông Nắng cháy và mưa táp

Hắt mãi về phía ông

Tôi chỉ có tấm lòng Biết làm sao chia sẻ Thoảng hương cây lặng lẽ Chắt chiu lấy, người ơi!

Với Bàn tay cô giáo lại là những ân tình cao đẹp đối với những người đem

lại niềm vui, hạnh phúc cho mọi người Bàn tay cô giáo chăm sóc em ân cần: tết tóc, vá áo Bàn tay cô giáo còn dìu dắt em trên con đường tri thức, đường đời đi đến tương lai:

Hai bàn tay cô Dạy em múa dẻo, Hai bàn tay cô Dạy em đan khéo

Cô dắt em đi Trên đường tới lớp Đường đẹp quê hương Đường dài đất nước

Cô bước, em bước Cây xanh đôi bờ…

Trân trọng những con người lao động chân chính là cảm xúc đẹp qua bài

thơ Tặng hoa các cô chú công nhân Những anh thợ chữa đèn, những anh bộ

đội, những thầy cô giáo,…họ đều xứng đáng được tặng những bông hoa đẹp Bởi vì chính họ là những bông hoa làm đẹp cho đời Nhà thơ Định Hải đã phát

hiện và rất thành công khi bộc lộ tấm lòng yêu quý lao động và trân trọng những người lao động của trẻ thơ:

Em muốn hái một bông hồng đỏ Tặng chú công nhân đang sửa chữa đèn đường Giá bông hồng cũng biết làm ra lửa

Thì bóng đèn vừa sáng lại vừa thơm

Em muốn hái một bông cúc vàng Tặng cô giáo em trước giờ lên lớp Muốn trao gửi một chút gì thân thiết

Từ sắc hoa êm ái, dịu dàng

(Tặng hoa các cô chú)

Tình cảm của các em thật đẹp và thật đáng trân trọng Các em muốn dành

tặng những bông hoa đẹp đẽ, rực rỡ nhất, muốn trao gửi những gì thân thiết nhất đến những người lao động Những bông hoa chính là món quà các em cho

là đẹp hơn tất cả Vẻ đẹp, hương thơm của những bông hoa đó chính là những tình cảm thân thương nhất mà các em muốn dành tặng cho những người lao động vất vả làm việc hàng ngày

Đọc bài thơ Một mái nhà chung ta thấy được sự đa dạng và khác nhau của

từng ngôi nhà mà loài vật và con người đang sinh sống Bài thơ đã tạo nên sự mới lạ, lôi cuốn đối với bạn đọc:

Mái nhà của chim Lợp nghìn lá biếc Mái nhà của cá Sóng xanh rập rình

Mái nhà của dím