7 *Giải pháp 2: Chỉ đạo giáo viên lồng ghép giáo dục trẻ bảo *Giải pháp 3: Chỉ đạo ứng dụng công nghệ thông tin vào *Giải pháp 4: Xây dựng môi trường trong và ngoài lớp học *Giải pháp
Trang 1
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ THANH HÓA
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỈ ĐẠO XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG HOẠT ĐỘNG VÀ GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TRONG TRƯỜNG MẦM NON QUẢNG HƯNG - TP THANH HÓA
Người thực hiện: Lê Thị Hương Chức vụ: Hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Quảng Hưng SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lý
THANH HÓA NĂM 2020
Trang 22.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm 42.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 5
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 7
*Giải pháp 1: Chỉ đạo xây dựng kế hoạch lồng ghép nội dung
giáo dục bảo vệ môi trường vào các chủ đề trong năm học. 7
*Giải pháp 2: Chỉ đạo giáo viên lồng ghép giáo dục trẻ bảo
*Giải pháp 3: Chỉ đạo ứng dụng công nghệ thông tin vào
*Giải pháp 4: Xây dựng môi trường trong và ngoài lớp học
*Giải pháp 5: Tổ chức nhiều hoạt động, khơi dậy tính thi đua
trong cán bộ giáo viên và học sinh, thu hút sự quan tâm tham
gia của cha mẹ học sinh.
14
*Giải pháp 6: Động viên, khuyến khích đội ngũ CBGV, NV tự
học hỏi, bồi dưỡng, nghiên cứu tài liệu nâng cao hiểu biết về
cách tổ chức hoạt động giáo dục trẻ bảo vệ môi trường trong
trường mầm non
14
*Giải pháp 7: Kiểm tra, đánh giá việc thực hiện hoạt động
*Giải pháp 8: Tăng cường công tác phối kết hợp giữa gia
đình và nhà trường trong việc giáo dục trẻ bảo vệ môi
Trang 31 Mở đầu
1.1 Lí do chọn đề tài.
Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanhcon người Môi trường ảnh hưởng nhiều đến sự sống, sự phát triển của cá nhântrong cộng đồng dân cư Vì thế, môi trường sống của chúng ta cần được bảo vệ
và giữ gìn nhằm mục đích chính là giữ cho môi trường trong lành, sạch đẹp,đảm bảo cân bằng sinh thái, ngăn chặn và khắc phục hậu quả mà con người haythiên nhiên gây cho môi trường Bảo vệ môi trường đang là mối quan tâm mangtính toàn cầu, đã và đang trở thành một trong những vấn đề được quan tâm nhất
và cũng là một trong những thách thức lớn nhất của nhân loại Vấn đề nóngbỏng, gây bức xúc trong dư luận xã hội cả nước hiện nay là tình trạng ô nhiễmmôi trường sinh thái do các hoạt động sản xuất, kinh doanh và sinh hoạt của conngười gây ra Vấn đề này ngày càng trầm trọng, đe dọa trực tiếp sự phát triểnkinh tế - xã hội bền vững, sự tồn tại, phát triển của các thế hệ hiện tại và tươnglai Bảo vệ môi trường là bảo vệ cuộc sống của chúng ta
Thực hiện Quyết định số 1363/QĐ-TTG ngày 17 tháng 10 năm 2001 củaThủ tướng chính phủ về việc: “Đưa nội dung bảo vệ môi trường vào hệ thốnggiáo dục quốc dân” trong những năm qua ngành Giáo dục mầm non đã có nhiềubiện pháp đẩy mạnh giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ ngay từ lứa tuổi nhỏ Đã
có những công trình nghiên cứu về việc đưa giáo dục môi trường vào chươngtrình chăm sóc – giáo dục trẻ với mục đích hình thành ở trẻ tiền đề của văn hoásinh thái, những giá trị và phẩm chất liên quan đến thái độ đối với môi trườngnhư hiểu về môi trường, yêu quý môi trường, tôn trọng và chăm sóc môi trường,
có thái độ thân thiện đối với thế giới tự nhiên
Trong hệ thống giáo dục quốc dân, giáo dục mầm non là mắt xích đầu tiên,
có ý nghĩa quan trọng đối với việc hình thành và phát triển nhân cách con người.Việc đưa giáo dục bảo vệ môi trường vào trường mầm non là một điều vô cùngcần thiết, đó là một quá trình nhằm phát triển ở trẻ mầm non những hiểu biết sơđẳng và cơ bản về môi trường, quan tâm đến các vấn đề môi trường phù hợp lứatuổi và khả năng nhận thức của trẻ được thể hiện qua kiến thức, thái độ, kĩ năng,hành vi và trách nhiệm của trẻ đối với môi trường xung quanh
Mặc dù vậy, vấn đề giáo dục trẻ bảo vệ môi trường trong trường mầm nonvẫn còn là vấn đề mà một số giáo viên mầm non chưa thực sự chú trọng đếnviệc cần phải lồng ghép vào nội dung giáo dục hàng ngày của trẻ, dẫn đến thờilượng ít, nội dung rời rạc, chưa có hệ thống, hầu hết chỉ chú trọng nêu hiệntượng Các kiến thức cũng như kĩ năng bảo vệ môi trường, sự hiểu biết vềphương pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ của giáo viên còn yếu Điềunày làm cho giáo viên lúng túng trong việc cung cấp kiến thức cũng như pháttriển và duy trì mối quan tâm về môi trường cho trẻ Giáo viên thiếu khả năng
mở rộng vấn đề, không tận dụng được những tình huống thực trong cuộc sốnghằng ngày của trẻ để giáo dục cũng như thúc đẩy sự quan tâm của trẻ đối vớimôi trường
Muốn làm được điều đó thì trước hết chúng ta phải xây dựng cho trẻ tự ýthức về vệ sinh và biết bảo vệ môi trường trong đời sống hàng ngày, đây là một
Trang 4nhiệm vụ hết sức quan trọng để đào tạo thế hệ trẻ ngay từ tuổi ấu thơ nhằm hìnhthành cho trẻ kỹ năng, thói quen tốt về bảo vệ môi trường Đây là nhiệm vụ cần
có chiến lược và kế hoạch cụ thể để phát triển toàn diện nhân cách của trẻ.Nhiệm vụ của chúng ta là phải xây dựng môi trường hoạt động và giáo dục trẻbảo vệ môi trường, tạo được môi trường sống cho trẻ ở trường mầm non thật sự
an toàn, không bị ô nhiễm
Tuy nhiên, việc xây dựng môi trường hoạt động và giáo dục bảo vệ môitrường đã được thực hiện trong các trường mầm non từ nhiều năm nay Song dođiều kiện thực hiện (môi trường trong, ngoài lớp chưa phong phú, diện tíchkhuôn viên nhà trường, cơ sở vật chất trang thiết bị còn thiếu ) hoặc do nănglực của giáo viên nên chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ vẫn cònnhiều hạn chế Chính vì vậy, nên trong thực tế một số trường học vẫn chưa tạođược cảnh quan môi trường xanh, sạch, đẹp để thu hút học sinh, nhiều trườngvẫn còn tình trạng học sinh có thói quen xả rác ra sân trường, khuôn viên chưađược quy hoạch, sân chơi chưa được bê tông hoá, nhiều khu đất vẫn còn bỏkhông, chưa có thùng rác đảm bảo quy định để trong sân trường, vườn hoa, câycảnh, đường đi chưa thật sự sạch, đẹp Đặc biệt việc xác định xây dựng môitrường hoạt động và nội dung giáo dục bảo vệ môi trường chưa được quan tâmnhiều, chưa xây dựng được kế hoạch thực hiện trong trường một cách cụ thể vìthế hiệu quả chưa cao, sự phối kết hợp với phụ huynh học sinh còn hạn chế,chưa cởi mở thân thiện
Xuất phát từ những thực tế trên, bản thân nhận thức rõ tầm quan trọng củaviệc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường trong trường mầm non là rất cần thiết Từ
những trăn trở trên tôi chọn đề tài: “Một số giải pháp chỉ đạo xây dựng môi trường hoạt động và giáo dục bảo vệ môi trường trong trường Mầm non Quảng Hưng, thành phố Thanh Hóa”
1.2 Mục đích nghiên cứu.
- Nhằm tiếp tục thực hiện tốt phong trào thi đua “Xây dựng trường học thânthiện, học sinh tích cực” do ngành Giáo dục phát động, góp phần nâng cao chấtlượng giảng dạy của giáo viên và nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện chohọc sinh thông qua việc lồng ghép các hoạt động trong ngày của trẻ
- Xây dựng được môi trường giáo dục thân thiện giữa cô và trẻ, giữa cô vàphụ huynh, giữa trẻ với trẻ; tạo môi trường xanh, sạch, đẹp, thân thiện thu húttrẻ ham thích đến trường, từ đó trẻ thấy thêm yêu trường, lớp, bạn bè và cô giáo
- Nâng cao hiệu quả việc dạy kỹ năng sống cho trẻ bằng thói quen giữ gìn
và bảo vệ môi trường
- Tiếp tục phát huy tối đa nội lực của nhà trường, tranh thủ sự ủng hộ củacha mẹ học sinh, của xã hội trong việc xây dựng môi trường hoạt động trong vàngoài lớp học
1.3 Đối tượng nghiên cứu.
- Đội ngũ cán bộ giáo viên, nhân viên, phụ huynh học sinh và môi trườngtrường Mầm non Quảng Hưng, thành phố Thanh Hóa
- Hoạt động dạy học trong nhà trường; mối liên hệ giữa nhà trường, giađình và xã hội; môi trường giáo dục trong và ngoài nhà trường; giao tiếp, ứng xử
và kỹ năng sống của trẻ mầm non
Trang 51.4 Phương pháp nghiên cứu.
Để thực hiện đề tài này, tôi sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết: Nghiên cứu lý luận,nghiên cứu các chỉ thị, các văn bản chỉ đạo của ngành về việc phát động phongtrào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” Quy chế côngnhận trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia và các cuộc vận động lớn của ngành
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin: Tìm hiểu nhữngtồn tại về cơ sở vật chất, môi trường của nhà trường để xây dựng được môitrường xanh, sạch, đẹp và thân thiện phù hợp với đặc điểm hoạt động và tâmsinh lý của trẻ mầm non
- Phương pháp quan sát thực tế: Tìm hiểu thực trạng đội ngũ giáo viên vàthực trạng việc giáo dục và bảo vệ môi trường tại trường Quan sát việc giáo dụccủa giáo viên, việc tạo cảnh quan môi trường trong và ngoài lớp học, việc giaotiếp, ứng xử và tổ chức các hoạt động giáo dục và bảo vệ môi trường cho trẻ,việc trải nghiệm hàng ngày của trẻ
- Phương pháp đàm thoại, trao đổi: Với cán bộ giáo viên, cha mẹ học sinh,học sinh để nắm bắt được tâm tư nguyện vọng của cán bộ giáo viên, nhân viên,phụ huynh học sinh và học sinh trong toàn trường để rút kinh nghiệm và phốihợp thực hiện các nội dung của phong trào
- Phương pháp thống kê, xử lý số liệu: Thống kê chất lượng tổ chức hoạtđộng của giáo viên và kết quả giáo dục BVMT của trẻ trong toàn trường
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm.
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm.
Môi trường là vấn đề mang tính toàn cầu, ô nhiễm môi trường đang là chủ
đề nóng được rất nhiều sự quan tâm của người dân và đang ngày càng trở nênnghiêm trọng hơn Thông qua các phương tiện truyền thông, chúng ta có thể dễdàng thấy được các hình ảnh, cũng như các bài báo phản ánh về thực trạng môitrường hiện nay Mặc dù các ban ngành, đoàn thể ra sức kêu gọi bảo vệ môitrường, bảo vệ nguồn nước, nhưng tất cả là chưa đủ để cải thiện tình trạng ônhiễm ngày càng trở nên trầm trọng hơn Sự biến đổi mạnh mẽ của môi trườngđang gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng đến đời sống, kinh tế và văn hóa của mỗiQuốc gia, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của chúng ta Muốn được sống trongmôi trường trong lành thì việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cần hình thànhngay từ lứa tuổi mầm non
Môi trường là nơi nuôi dưỡng con người cả về vật chất lẫn tinh thần nhưngcũng chính con người trong quá trình tồn tại và phát triển đã khai thác cạn kiệtcác nguồn tài nguyên thiên nhiên, làm mất cân bằng sinh thái, ảnh hưởng đếnchất lượng cuộc sống Một trong những nguyên nhân cơ bản làm suy thoái môitrường là do ý thức còn hạn chế của con người Giáo dục bảo vệ môi trườngtrong trường mầm non bao gồm nhiều mặt và cần sự phối hợp đồng bộ mới cóthể đem lại hiệu quả thiết thực Trong đó việc tạo không gian sống thân thiện,gần gũi với thiên nhiên có ý nghĩa quan trọng nhất Môi trường sống tác độngmạnh đến cảm xúc, nhận thức và hành vi hàng ngày của trẻ Bên cạnh đó ý thức,hành vi của người lớn về những vấn đề môi trường và bảo vệ môi trường có tácđộng giáo dục tự nhiên nhưng đem lại hiệu quả lớn đối với trẻ Vì vậy, xây dựng
Trang 6môi trường và giáo dục bảo vệ môi trường trở thành một vấn đề cấp bách và làviệc làm hết sức cần thiết, đây là những vấn đề không thể thiếu trong các hoạtđộng của nhà trường
Giáo dục bảo vệ môi trường có ý nghĩa thiết thực trong việc giáo dục ýthức, góp phần hình thành và phát triển một số kỹ năng, thói quen giữ gìn bảo vệmôi trường, thói quen sống vệ sinh, ngăn nắp, gọn gàng Mặt khác tạo sức lantoả đến gia đình, cộng đồng nơi các con sinh sống, đồng thời góp phần hìnhthành nhân cách tốt đẹp và lối sống văn minh cho trẻ ngay từ tuổi mầm non
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
Trường mầm non Quảng Hưng là một trường vùng ven của thành phố,với đặc thù có khu công nghiệp Lễ Môn, có dân cư trong địa bàn và cả dân cư từcác địa phương khác đến tạm trú Chính vì vậy, việc xây dựng môi trường hoạtđộng và giáo dục bảo vệ môi trường rất cần được quan tâm Thực tế cho thấy,mọi biện pháp tổ chức thực hiện đưa ra muốn đạt hiệu quả cao đều phải dựa trênđiều kiện thực tiễn của nhà trường, địa phương, phụ huynh học sinh để làm nềntảng cho vấn đề nghiên cứu Chính vì thế, tôi đã tiến hành khảo sát về cơ sở vậtchất, số lượng học sinh, chất lượng đội ngũ, quan niệm của giáo viên, cha mẹhọc sinh về sự cần thiết đối với việc bảo vệ môi trường trong trường mầm non.Qua tìm hiểu thực tế cho thấy thực trạng của nhà trường như sau:
*Thuận lợi:
- Trong những năm qua, nhà trường luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạosâu sắc của các cấp lãnh đạo, của Đảng ủy, chính quyền địa phương Các tổchức chính trị, đoàn thể trong nhà trường đều hoạt động có hiệu quả cao và ngàycàng lớn mạnh không ngừng
- Nhà trường có cơ sở vật chất tốt, trang thiết bị được đầu tư đầy đủ, đadạng, phong phú và đảm bảo tính thẩm mĩ Khuôn viên trường rộng rãi thoángmát, môi trường xanh, sạch, đẹp Trường đạt chuẩn Quốc gia mức độ 2
- Tập thể hội đồng sư phạm nhà trường đoàn kết, gắn bó, tư tưởng vữngvàng, có tinh thần trách nhiệm cao, nhiệt tình trong công tác và luôn hoàn thànhtốt nhiệm vụ được giao Đa số giáo viên đã nhận thức được tầm quan trọng củavấn đề giáo dục bảo vệ môi trường
- Ban giám hiệu luôn đoàn kết thống nhất cao trong mọi công việc, có kinhnghiệm trong công tác quản lý chỉ đạo Luôn quan tâm đến chất lượng giáo dụctrong nhà trường nói chung và hiệu quả của việc xây dựng môi trường hoạt động
và giáo dục bảo vệ môi trường nói riêng
- Cha mẹ học sinh quan tâm và phối hợp nhiệt tình trong các hoạt độnggiáo dục, trong việc hỗ trợ kinh phí để tổ chức các hoạt động giáo dục cũng nhưviệc xây dựng cảnh quan môi trường
* Khó khăn:
Tuy có những điều kiện thuận lợi như trên, song trên thực tế cho thấy xâydựng môi trường hoạt động và giáo dục bảo vệ môi trường trong nhà trường còngặp không ít những khó khăn như sau:
- Giáo viên chưa thực sự tích cực chủ động tận dụng các nguyên liệu dễkiếm để làm đồ dùng dạy học mà chủ yếu sử dụng các đồ dùng dạy học sẵn có
Trang 7- Huy động cha mẹ học sinh hỗ trợ nguyên liệu làm đồ dùng dạy học cònhạn chế, việc làm đồ dùng mới chỉ dừng lại ở giáo viên mà chưa quan tâmhướng dẫn cho phụ huynh và hoạc sinh cùng làm.
- Giáo viên chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc lồng ghép tích hợp giáodục bảo vệ môi trường vào các hoạt động học tập của trẻ nên mang lại hiệu quảchưa cao
- Việc tạo môi trường mở cho trẻ hoạt động của một số nhóm, lớp chưa cóhiệu quả cao, môi trường ngoài lớp học chưa được quan tâm nhiều
- Công tác phối kết hợp với cha mẹ học sinh, các ban ngành đoàn thể, chínhquyền địa phương trong quá trình thực hiện phong trào còn chưa sâu rộng
- Chưa xây dựng được kế hoạch thực hiện giáo dục môi trường trongtrường một cách cụ thể, khoa học dẫn đến hiệu quả chưa cao
- Ý thức tự giác bảo vệ môi trường trong nhà trường và tại cộng đồng củacác bậc phụ huynh và ở trẻ còn hạn chế
* Kết quả khảo sát:
Để đánh giá đúng thực trạng, tôi đã tiến hành khảo sát thực tế về môitrường, cơ sở vật chất, đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh ngay từđầu năm học 2019-2020 để làm mốc đối chứng giữa kết quả trước và sau khithực hiện đề tài Kết quả cụ thể như sau:
số
Kết quả Đạt Chưa đạt
Sốlượng
Tỷ lệ
%
Sốlượng
bảo yêu cầu và có đầy đủ đồ
dùng tối thiểu phục vụ chăm sóc
vệ sinh cho trẻ
2
Số lớp có môi trường trong lớp
sinh động, phong phú theo
hướng mở, linh hoạt vị trí phù
hợp với tính chất hoạt động của
II Chất lượng đội ngũ
1 Số cán bộ giáo viên xây dựng 32 cô 29 91% 3 9%
Trang 8được kế hoạch chuyên đề phù
hợp thực tiễn
2
Nắm vững phương pháp, kích
thích được tính tích cực hoạt
động và sự say mê, sáng tạo của
trẻ trong khi tham gia hoạt động,
linh hoạt khi tổ chức
chơi, thường xuyên thay đổi cách
trang trí, sắp xếp trong lớp để tạo
hứng thú cho trẻ
4
Sử dụng công nghệ thông tin
trong tổ chức các hoạt động giáo
dục bảo vệ môi trường
2 Trẻ biết tự vệ sinh cá nhân 350trẻ 270 77% 80 23%
3 Trẻ biết sắp xếp đồ dùng, đồ chơi gọn gàng ngăn nắp 350trẻ 230 66% 120 34%4
Trẻ biết bỏ rác đúng nơi quy
6 Trẻ biết tác dụng của nước và sử dụng nước tiết kiệm. 350trẻ 250 71% 100 29%
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
*Giải pháp 1: Chỉ đạo xây dựng kế hoạch lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào các chủ đề trong năm học.
Lập kế hoạch là việc làm rất cần thiết để làm căn cứ tổ chức thực hiện hoạtđộng Để hình thành cho trẻ ý thức bảo vệ môi trường một cách phù hợp, đầy
đủ, trình tự từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, giáo viên phải xây dựng kếhoạch lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào kế hoạch các chủ đềtrong năm học và xác định nội dung giáo dục bảo vệ môi trường chính là mộtmảng của chương trình chăm sóc giáo dục trẻ, thực hiện sao cho phù hợp và đạthiệu quả Kế hoạch cụ thể theo từng khối và từng lớp, phù hợp với lứa tuổi vàtình hình thực tế của nhóm, lớp
Trang 9- Trẻ biết sử dụng đúng đồ dùng cá nhân: Khăn mặt,
ca, cốc…
- Trẻ biết bỏ rác đúng nơi quy định
3 Bé với người thân trong gia
5 Ngày tết vui vẻ - Giáo dục trẻ có ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường, bỏrác đúng nơi quy định.
- Trẻ không hái lộc xuân bằng việc ngắt lá, bẻ cành
6 Rau, quả và những bông hoa
đẹp
- Trẻ biết ích lợi của cây đối với đời sống con người:cây cho trái ngọt, cây làm cảnh, cho bóng mát, làmcho không khí trong lành
- Giáo dục trẻ chăm sóc, bảo vệ cây7
9 Bé lên mẫu giáo
Trẻ biết yêu quý, giữ gìn và bảo vệ đồ dùng đồ chơi,biết lấy và cất đồ chơi đúng nơi quy định, biết cùng côlau dọn đồ chơi, vệ sinh trong lớp
- Đối với trẻ Mẫu giáo:
TT Chủ đề Nội dung giáo dục bảo vệ môi trường
1 Trường mầm non - Ý thức giữ gìn vệ sinh trường lớp sạch sẽ, không
hái hoa bẻ cành cây xung quanh trường lớp
- Trẻ biết yêu quý, giữ gìn và bảo vệ đồ dùng đồ
Trang 10chơi,sắp xếp đồ chơi đúng nơi quy định, biết cùng côlau dọn đồ chơi, vệ sinh trong lớp.
- Trẻ biết mời ông bà, bố mẹ,… trước khi ăn cơm
- Trẻ biết quan tâm, giúp đỡ mọi người trong giađình, biết chăm sóc em, không tranh giành đồ chơi
- Vệ sinh nhà cửa+ Bỏ rác đúng nơi quy định
+ Tận dụng các phế liệu trong gia đình để làm đồ dùng, đồ chơi
- Biết giữ gìn đồ dùng trong gia đình
- Làm đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu thiênnhiên như: lá khô, quả khô…
7 Thế giới động vật
- Trẻ biết yêu quý, chăm sóc và bảo vệ các con vật
- Giáo dục trẻ giữ gìn vệ sinh không ném rác xuống
ao, hồ để bảo vệ môi trường sống của các con vậtsống dưới nước…
- Tác dụng của nước và cách sử dụng nước tiết kiệm
9 Quê hương, Đất nước, Bác Hồ
- Trẻ có ý thức giữ gìn bảo vệ những di tích lịch sửtại địa phương
- Trẻ biết giữ gìn vệ sinh chung khi được đi thăm cácđịa danh lịch sử: trẻ biết bảo vệ môi trường sạch đẹpkhông vứt rác bừa bãi, không bẻ cây, ngắt hoa, khôngdẫm lên cỏ và không phá hoại những đồ chơi ởnhững nơi công cộng
Khi xây dựng kế hoạch với mỗi nội dung giáo dục bảo vệ môi trường cầnphải lồng ghép sao cho phù hợp với từng chủ đề Việc lồng ghép, tích hợp này
Trang 11phải có hệ thống đối với từng chủ đề, tránh trùng lặp và gây quá tải đến việc tổchức các hoạt động chính Những hoạt động tích hợp này có thể là một hoạtđộng cũng có thể là một phần trong hoạt động.
Trên cơ sở khung chương trình của năm học, ở từng chủ đề, xây dựngmạng hoạt động nhằm tìm kiếm và thiết kế các hoạt động giáo dục bảo vệ môitrường cho phong phú, phù hợp với trẻ và chủ đề đang thực hiện Từ những hoạtđộng chính trong mạng hoạt động sẽ phát triển thành các hoạt động nhỏ tích hợpvào các thời điểm trong chế độ sinh hoạt một ngày của trẻ
*Giải pháp 2: Chỉ đạo giáo viên lồng ghép giáo dục trẻ bảo vệ môi trường thông qua các hoạt động khác.
Có thể nói đây là “cách giải” khó nhất nhưng cũng quan trọng bậc nhất cho
“bài toán” này Giáo viên có thể lập được kế hoạch cho chương trình giáo dụcbảo vệ môi trường nhưng khi tổ chức hoạt động không gần gũi, không khéo léo,không linh hoạt thì chắc chắn không thể truyền tải được các yêu cầu đến trẻ mộtcách tích cực nhất Vậy giáo viên cần phải lập kế hoạch dạy trẻ như thế nào vàdạy vào những thời điểm nào để đạt hiệu quả cao nhất
*Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua hoạt động góc:
Hoạt động góc giúp trẻ phát triển toàn diện, đặc biệt là hình thành nhâncách cho trẻ sau này Trong hoạt động góc trẻ phản ánh lại cuộc sống hàng ngàytrẻ thấy xung quanh, trẻ đóng vai lại những hành động quen thuộc của người lớn
mà trẻ đã thấy Chính vì vậy, khi cho trẻ hoạt động góc giáo viên cần gợi mởcho trẻ rõ ràng, chi tiết để trẻ hoạt động tích cực và luôn chuẩn bị đồ dùng đồchơi phong phú, đa dạng nhằm thu hút trẻ chơi Đặc biệt giáo viên cần đóng vaigiao lưu với trẻ động viên trẻ trong các nhóm chơi giúp trẻ mạnh dạn Thôngqua đó giáo dục tính ngăn nắp gọn gàng, ý thức sắp xếp gọn gàng đồ chơi, giữgìn môi trường sạch đẹp, biết chia sẻ hợp tác với bạn bè và những người xung
có phản ứng đúng với các hành vi khi tham gia bảo vệ môi trường
Căn cứ vào nội dung giáo dục cô sắp xếp các góc chơi phù hợp, thu hút trẻvào các góc chơi Trong quá trình chơi, cô đưa các tình huống về giáo dục ýthức bảo vệ môi trường để trẻ trải nghiệm như:
- Góc phân vai: Trò chơi gia đình: Trẻ biết dọn dẹp nhà cửa, lau chùi nềnnhà sạch sẽ, gấp quần áo gọn gàng, ngăn nắp, trước khi ăn phải rửa tay, rửa mặtsạch sẽ, cô nhắc nhở trẻ tiết kiệm nước Hay như trò chơi nấu ăn: Trẻ tập làmmón ăn đơn giản chú ý vệ sinh dụng cụ nhà bếp, khu vực bếp nấu
- Góc xây dựng: Trẻ biết xây dựng - lắp ghép công viên cây xanh Trẻ biếtsắp xếp đồ dùng gọn gàng, ngăn nắp, dễ cất và dễ lấy; Trẻ biết thu dọn đồ dùng
đồ chơi và để đúng nơi quy định
- Góc nghệ thuật: Múa hát những bài hát theo chủ đề kết hợp sử dụng, dụng
cụ âm nhạc là những nguyên vật liệu thiên nhiên và phế liệu, dùng xong cấtđúng nơi qui định
- Góc thiên nhiên: Bác làm vườn chăm sóc vườn cây, lau lá, nhổ cỏ, tướicây, nhặt lá khô, gieo hạt, chơi với cát nước (chơi xong phải rửa tay, chân bằng
xà phòng)
Trang 12Tất cả những tình huống, vai chơi, hoàn cảnh chơi giáo viên đều có thể tạo
cơ hội để trẻ trải nghiệm nhằm lồng ghép các nội dung giáo dục ý thức bảo vệmôi trường
*Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua hoạt động ngoài trời:
Hoạt động chơi ngoài trời là hoạt động trẻ rất yêu thích, đây là cơ hội trẻđược tiếp xúc với đa dạng các đối tượng về môi trường: cỏ, cây, hoa, lá, các hiệntượng thiên nhiên xung quanh trẻ Trong quá trình quan sát môi trường, giáoviên dùng biện pháp đàm thoại, tạo tình huống có vấn đề để trẻ tự giải quyết Vídụ: quan sát cây bị héo Cô hỏi: Tại sao cây bị héo? Cây sống được là do đâu?Muốn cây xanh tốt chúng ta phải làm gì? Chính những câu hỏi, lời dẫn dắt củagiáo viên dần hình thành ở trẻ ý thức về bảo vệ cây xanh Qua đó, giáo dục trẻbiết yêu quý thiên nhiên, mong muốn được tham gia bảo vệ môi trường, rèn trẻ
có kỹ năng giữ gìn bảo vệ môi trường, từ đó giáo viên thường xuyên củng cốkiến thức bảo vệ môi trường để trẻ có thói quen ghi nhớ có ý thức về bảo vệ môitrường trong nhà trường, gia đình, xã hội
*Thông qua tổ chức giờ ăn, ngủ cho trẻ:
Đây là hoạt động nhằm hình thành các nề nếp thói quen trong vệ sinh, nềnếp trong sinh hoạt Trẻ cảm thấy rất vui vẻ và tự giác để thực hiện theo yêucầu: Trước khi ăn, cho trẻ ra xếp hàng rửa tay bằng xà phòng theo qui trình 6bước (cô bao quát nhắc nhở trẻ thực hiện) Thường xuyên nhắc trẻ phải biết nhặtcơm rơi vãi bỏ vào đĩa, 1 đĩa để khăn ướt để lau tay Trong khi ăn, cô nhắc trẻnhai kỹ, động viên trẻ ăn hết xuất, khi ho phải lấy tay che miệng, không nóichuyện trong khi ăn, cần tạo những thói quen văn minh lịch sự trong khi ăn Ănxong biết xếp bát, thìa vào nơi quy định một cách gọn gàng, sau đó trẻ đi đánhrăng, lau miệng, nhắc nhở trẻ tiết kiệm nước bằng cách lấy cốc hứng nước,không vặn vòi nước chảy liên tục khi đánh răng Nhắc trẻ giữ gìn vệ sinh phòng,nhóm sạch sẽ, đi vệ sinh phải đúng nơi quy định, đi xong để dép lên giá xếpngay ngắn theo tổ, sau đó biết lấy gối đi ngủ, biết gấp quần áo và để đúng nơiquy định
*Thông qua hoạt động dạo chơi, tham quan:
Với trẻ mầm non được tham gia thăm quan dã ngoại là điều rất cần thiết, vìtrong hoạt động này trẻ được khám phá trải nghiệm nhiều điều mới, trẻ đượcquan sát trực tiếp với môi trường tự nhiên, các địa danh xung quanh trường,lớp để trẻ cảm nhận về vẻ đẹp của môi trường quanh trẻ và có ý thức giữ gìn vàbảo vệ Tổ chức cho trẻ được đi thăm quan khu vực quanh trường và thăm quanmột số nhà máy trong khu công nghiệp Lễ Môn, di tích lịch sử, cảng Lễ Môn –dòng sông Mã…, cho trẻ nhận xét về vệ sinh môi trường ở tại nơi đó và gợi ý racách khắc phục bảo vệ môi trường
Việc xây dựng kế hoạch lồng ghép giáo dục cho trẻ bảo vệ môi trườngtrong hoạt động hàng ngày là rất cần thiết, qua đó trẻ biết yêu thiên nhiên, biếtbảo vệ môi trường sống
*Giải pháp 3: Chỉ đạo ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác giảng dạy
Trước yêu cầu ngày càng cao của đổi mới giáo dục thì việc ứng dụng côngnghệ thông tin (CNTT) vào quản lý, giảng dạy và học tập là yêu cầu quan trọng