Bài giảng Ngữ văn lớp 11: Ôn tập phần làm văn 11

Bài giảng Ngữ văn lớp 11: Ôn tập phần làm văn 11 củng cố các kiến thức về các thao tác lập luận; yêu cầu và cách thức tóm tắt văn nghị luận; yêu cầu và cách thức viết bản tin; yêu cầu và cách thức viết tiểu sử tóm tắt.

I/ÔN T P CÁC THAO TÁC L P LU N:Ậ Ậ Ậ

1.Thao tác l p lu n PT:ậ ậ

­M c đích: làm rõ đ c đi m v  ND, hình th c, ụ ặ ể ề ứ

c u trúc và các m i quan h  bên trong, bên ấ ố ệ

ngoài  c a đ i tủ ố ượng (s  v t, hi n tự ậ ệ ượng,…)

­Yêu c u:ầ

+Chia, tách  đ i tố ượng thành các y u t  theo ế ố

nh ng tiêu chí, quan h   nh t đ nh.ữ ệ ấ ị

+C n đi sâu vào t ng y u t , khía c nh, quan h  ầ ừ ế ố ạ ệ

gi a chúng v i nhau trong m t ch nh th  th ng ữ ớ ộ ỉ ể ố

nh t.ấ

I/ÔN T P CÁC THAO TÁC L P LU N:Ậ Ậ Ậ

2.Thao tác l p lu n so sánh:ậ ậ

­MĐ: làm  rõ đ i t ng đang nghiên c u trong ố ượ ứ

tương quan đ i chi u v i các đ i tố ế ớ ố ượng khác

­YC: SS ph i đ t các đ i t ng vào cùng bình ả ặ ố ượ

di n, đánh giá trên cùng 1 tiêu chí ệ  s  gi ng ự ố nhau và khác nhau, nêu rõ ý ki n, quan đi m ế ể

c a ngủ ười vi t.ế

I/ÔN T P CÁC THAO TÁC L P LU N:Ậ Ậ Ậ

3.Thao tác l p lu n bác b ậ ậ ỏ

­ Bác b  ỏ  dùng lý l , d n ch ng đ  g t b  quan ẽ ẫ ứ ể ạ ỏ

ni m, ý ki n sai l ch ho c thi u chính xác c a ệ ế ệ ặ ế ủ

người khác  nêu ý ki n cá nhân nh m thuy t ế ằ ế

ph c ngụ ườ ọi đ c

­ Cách bác b  lu n đi m, lu n c , l p lu n:ỏ ậ ể ậ ứ ậ ậ

+ Nêu tác h i, m t tráiạ ặ

+ Ch  ra nguyên nhânỉ

+ Phân tích nh ng khía c nh sai l ch, thi u chính xácữ ạ ệ ế

­Thái đ  khách quan, đúng m cộ ự

 Ví d : ụ  Bác b  quan ni m “ ỏ ệ L i s ng trong  ố ố

­ L i s ng trong bao là m t l i s ng có h i v i  ố ố ộ ố ố ạ ớ

cá nhân con ng ườ i, trái t  nhiên, khi n ta t   ự ế ự đào th i mình ra kh i cu c s ng ả ỏ ộ ố

­ L i s ng trong bao  nh h ng n ng n  đ n  ố ố ả ưở ặ ề ế

m i ng ọ ườ i và toàn xã h i ộ

­ Con ng i c n thay đ i vì “không th  s ng  ườ ầ ổ ể ố mãi nh  th  này đ ư ế ượ c”

4.Thao tác l p lu n Bình lu nậ ậ ậ :

­MĐ: BL nh m đ  xu t  ý ki n và thuy t ph c  ằ ề ấ ế ế ụ

ngườ ọi đ c tán đ ng v i nh n xét, đánh giá, bàn ồ ớ ậ

lu n c a mình v   m t hi n tậ ủ ề ộ ệ ượng, v/đ trong 

XH (VH)

­YC :

 +Trình bày rõ ràng, trung th c v  hi n tự ề ệ ượng 

(v/đ) c n BL.ầ

+Đ  xu t và ch ng t  đề ấ ứ ỏ ược ý ki n nh n đ nh  ế ậ ị

c a mình là xác đáng.ủ

+Có nh ng ý ki n bàn lu n sâu s c.ữ ế ậ ắ

I/ÔN TẬP CÁC THAO TÁC LẬP LUẬN:

4.Thao tác bình luận :

­ Bình lu n ậ nh m đ  xu t ý ki n và thuy t  ph c ằ ề ấ ế ế ụ

ngườ ọ ngi đ c ( ườ i nghe) đ ng tình  v i nh n xét , ồ ớ ậ đánh giá c a mình v  m t hi n tủ ề ộ ệ ượng (v n đ ấ ề) 

XH, VH 

. Yêu câ ù  : 

­Xa c đinh rõ : phai ­ tra i , hay –d  , đu ng –saí ̣ ̉ ́ ở ́

­Ý ki n ph i khách quan, khoa h c ế ả ọ

­ Ý ki n ph i th c s  thuy t ph c, lôi cu n ngế ả ự ự ế ụ ố ười  nghe b ng d n ch ng, lu n c  chính xác, đ m b o ằ ẫ ứ ậ ứ ả ả

s  trung th c.ự ự

*Cách bình lu n: theo 3 b ậ ướ c : 

­Nêu hi n t ng (v n đ ) c n bình lu n  ệ ượ ấ ề ầ ậ

   (Trình bày rõ ràng, chính xác) 

­ Đánh giá hi n t ệ ượ ng ( v n đ ấ ề ) c n bình  ầ

lu n  ậ

   (Ph i đ  xu t và ch ng t  đ ả ề ấ ứ ỏ ượ c ý ki n  ế

nh n đ nh, đánh giá c a mình là xác đáng.)  ậ ị ủ

­ Bàn v  hi n t ề ệ ượ ng(  v n đ ấ ề ) c n bình lu n  ầ ậ   (Câ n co  nh ng l i ba n sâu rông).  ̀ ́ ư ̃ ơ ̀ ̀ ̣

Ví d : Bình lu n quan ni m c a Huygô v   ụ ậ ệ ủ ề

tình th ươ ng 

*Quan ni m c a Huygô:  ệ ủ

+ Tình th ươ ng có s c m nh phi th ứ ạ ườ ng, chi n  ế

th ng m i th , k  c  pháp lu t. Nó có uy  ắ ọ ứ ể ả ậ quy n riêng b t ch p m i uy quy n khác ề ấ ấ ọ ề

+Tình th ươ ng c u r i linh h n con ng ứ ỗ ồ ườ i

+Tình th ươ ng là b t t , vĩnh c u ấ ử ữ

­ Bình lu n: quan ni m nhân văn, nâng tình  ậ ệ

th ươ ng lên thành tôn giáo, giúp cu c đ i tr   ộ ờ ở nên t t đ p h n, h ố ẹ ơ ướ ng tâm h n ta đ n th   ồ ế ế

gi i đi u thi n ớ ề ệ

II/ÔN T P V  YÊU C U VÀ CÁCH TH C TÓM Ậ Ề Ầ Ứ

T T  VBNL (TTVBNL):Ắ

1.Khái ni mệ :

­TTVBNL trình bày ng n g n ND c a VB g c  theo  ắ ọ ủ ố

m t m c đích  đ nh tr ộ ụ ị ướ c.

2.Yêu c uầ :

­Đ c kĩ VB g c  ọ ố

­D a vào nhan đ , ph n m  đ u và k t thúc đ  l a ch n  ự ề ầ ở ầ ế ể ự ọ

nh ng ý, nh ng chi ti t  phù h p v i m c đích tóm t t.  ữ ữ ế ợ ớ ụ ắ

­Đ c kĩ t ng đo n trong ph n tri n khai đ  n m đ ọ ừ ạ ầ ể ể ắ ượ c các 

lu n đi m  và lu n c   làm sáng t  m c đích c a VB ậ ể ậ ứ ỏ ụ ủ

­Tìm cách di n đ t ng n g n, m ch l c ND tóm t t. VB  ễ ạ ắ ọ ạ ạ ắ tóm t t càn ph n ánh trung th c ND văn b n g c  ắ ả ự ả ố

III/ÔN T P V  YÊU C U VÀ CÁCH TH C Ậ Ề Ầ Ứ

VI T  B N TIN:Ế Ả

­Yêu c uầ : trước khi vi t BT, c n khai thác, l a ế ầ ự

ch n s  ki n có ý nghĩa c  th , chính xác.ọ ự ệ ụ ể

­Tiêu đ  và ph n m  đ u c a b n tin thề ầ ở ầ ủ ả ường nêu 

tr c ti p, ch a đ ng nh ng thông tin khái quát , ự ế ứ ự ữ quan tr ng nh t.Ph n sau có th  chi ti t hóa,gi i ọ ấ ầ ể ế ả thích nguyên nhân  ho c k t qu , tặ ế ả ường thu t ậ

chi ti t s  ki n.ế ự ệ

IV/ÔN T P V  YÊU C U VÀ CÁCH TH C Ậ Ề Ầ Ứ

VI T Ti u s  tóm t t  (TSTT):Ế ể ử ắ

1.Muc đi ch ̣ ́  : 

  ­ Thông tin m t cách khách quan, trung th c  ộ ự

nh ng nét c  b n v  cu c đ i, s  nghi p,  ữ ơ ả ề ộ ờ ự ệ

c ng hi n c a  m t cá nhân ố ế ủ ộ

   2.Yêu câ u ̀  : 

   ­ Thông tin chân th c, chính xác (có m c  ự ố

th i gian, s  li u c  th ), tiêu bi u ờ ố ệ ụ ể ể

   ­ Ng n g n  ắ ọ

   ­ Văn phong cô đ ng, trong sáng, không s   ọ ử

d ng các phép tu t ụ ừ

IV/ÔN T P V  YÊU C U VÀ CÁCH TH C Ậ Ề Ầ Ứ

VI T Ti u s  tóm t t  (TSTT):Ế ể ử ắ

3.B  c c: ố ụ

+Gi i  thi u khái quát v  nhân thân c a  đ i ớ ệ ề ủ ố

tượng

+Ho t đ ng XH c a ngạ ộ ủ ườ ượi đ c gi i thi u.ớ ệ

+Nh ng đóng góp, thành t u tiêu bi u.  ữ ự ể

+Đánh giá chung

3. Cách vi t ti u s  tóm t t ế ể ử ắ  :

    ­ Gi i thi u khái quát v  nhân thân (h   ớ ệ ề ọ

tên, ngày tháng năm sinh, quê quán, gia đình,  trình đ  h c v n…) ộ ọ ấ

    ­  Ho t đ ng xã h i c a ng ạ ộ ộ ủ ườ ượ i đ c vi t  ế

ti u s : làm gì,   đâu, m i quan h  v i m i  ể ử ở ố ệ ớ ọ

ng ườ i…

    ­  Nh ng đóng góp, thành t u tiêu bi u:  ữ ự ể chính tr , xã hôi, ngh  thu t ị ệ ậ

     ­  Đánh giá chung

V.LUY N T P:Ệ Ậ

BT1:

­Các TTLL s  d ng trong bài “V  LLXH   nử ụ ề ở ước 

ta “c a Phan Châu Trinh:(nêu dc c  th )ủ ụ ể

+TT LL bác b ỏ

+TT LL Phân tích 

+TT LL Bình lu nậ

+Phân tích: C  s  đ  xu t hi n câu “th t b i là ơ ở ể ấ ệ ấ ạ

m  thành công" :ẹ

+ Tr i qua th t b iả ấ ạ

+ Bi t rút ra bài h c kinh nghi mế ọ ệ

+CM  tính đúng đ n c a câu danh ngôn b ng các ắ ủ ằ

dc c  th  trong hi n th c.ụ ể ệ ự

+Bác b :ỏ

­ S  th t b i nên không dám làm gìợ ấ ạ

­ Bi quan chán n n khi g p th t b iả ặ ấ ạ

­ Không bi t rút ra bài h cế ọ

­Quan ni m b  bác b   trong VB là gì ?ệ ị ỏ

­TG bác b  b ng cách nào ?ỏ ằ

­Vi c bác b  có tác d ng gì ?ệ ỏ ụ  

­Tác gi  ả bác b  h ng ngỏ ạ ườ  không bi t s  cái gì  i ế ợ trên đ i này. Đ y là qu  ch  đâu ph i là ngờ ấ ỷ ứ ả ười. 

Lo i ngạ ười này r t hi m, th c ra không có.ấ ế ự

­Tác gi  ả bác b  lo i ngỏ ạ ười th  haiứ : “lo i ngạ ười  sau đây thì ch c ch n không ít: s  r t nhi u th  ắ ắ ợ ấ ề ứ

nh t là quy n th  và đ ng ti n. Nh ng đ i v i ấ ề ế ồ ề ư ố ớ cái tài, cái thiên lương thì l i không bi t s , ạ ế ợ

th m chí s n sàng lăng m  giày xéo. Đ y là ậ ẵ ạ ấ

h ng ngạ ười hèn h  nh t, thô b  nh t, đ i b i ạ ấ ỉ ấ ồ ạ

nh t”ấ