Một số kinh nghiệm vận dụng kiến thức hóa học giáo dục và hình thành ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh trung học phổ thông

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓATRƯỜNG THPT HÀ TRUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ KINH NGHIỆM VẬN DỤNG KIẾN THỨC HÓA HỌC GIÁO DỤC VÀ HÌNH THÀNH Ý THỨC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH TRUN

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

TRƯỜNG THPT HÀ TRUNG

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ KINH NGHIỆM VẬN DỤNG KIẾN THỨC HÓA

HỌC GIÁO DỤC VÀ HÌNH THÀNH Ý THỨC BẢO VỆ MÔI

TRƯỜNG CHO HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

Người thực hiện: Đặng Thị Hà Chức vụ: Giáo viên

SKKN thuộc môn: Hóa học

MỤC LỤC

1 Mở đầu 1.1 Lý do chọn đề tài

Ngày nay, sự phát triển như vũ bão của cách mạng khoa học và công nghệ

đã mang lại cho con người một cuộc sống no đủ hơn, tốt đẹp hơn, nhưng đồngthời cũng đặt ra trước nhân loại một số vấn đề khó khăn, thách thức mới Ônhiễm môi trường đã và đang trở thành một vấn đề nóng bỏng của nhân loại

Những dấu hiệu cho thấy nạn suy thoái môi trường đã ngày một rõ rànghơn do nhiều nguyên nhân, trong đó nguyên nhân chính vẫn là do ý thức của concon người Phải gánh chịu những hậu quả đó, con người đã bắt đầu ý thức được

về những hình ảnh có hại của mình đối với môi trường sống Chính vì thế conngười cần quan tâm hơn công tác bảo vệ môi trường đặc biệt là bảo vệ môitrường trong thời kì công nghiệp hóa, hiện đại hóa Do đó bảo vệ môi trường làtrách nhiệm của tất cả các quốc gia, các dân tộc; là lương tâm, trách nhiệm đạođức của mỗi người

Theo báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường, thực trạng môi trườngnước ta hiện nay là: Ô nhiễm nước, không khí và đất xuất hiện ở nhiều nơi,nhiều vấn đề vệ sinh môi trường đã phát sinh cả ở thành thị và nông thôn Môitrường bắt đầu ô nhiễm, trước hết là do khai thác dầu Các sự cố môi trường nhưbão lụt, hạn hán ngày càng tăng lên Môi trường bị ô nhiễm là do ý thức bảo vệmôi trường của con người còn kém Hơn nữa do dân số nước ta tăng nhanh vàtập trung quá đông vào các đô thị lớn nên tình trạng ô nhiễm không khí, nguồnnước ngày càng trầm trọng Điều quan trọng là tình trạng ô nhiễm môi trườngđang trực tiếp ảnh hưởng xấu đến đời sống và sức khoẻ của con người Nhữngthành phố lớn như Hà Nội, Hồ Chí Minh mỗi ngày có số lượng rác thải khoảng

500 tấn Các doanh nghiệp như Vedan xả nước thải công nghiệp chưa qua xử lývào sông Thị Vải, nước thải sinh hoạt ở các khu dân cư tại Hà Nội xả trực tiếpvào sông Tô Lịch, sông Nhuệ làm ô nhiễm nguồn nước… Tất cả đang dóng lênhồi chuông cảnh báo cấp thiết tình trạng ô nhiễm môi trường ở nước ta Các cănbệnh hiểm nghèo như: ung thư, dịch tiêu chảy cấp, bệnh ngoài da đều có nguyênnhân bắt nguồn từ môi trường sống bị ô nhiễm nặng nề Đó chỉ là những con số

ta tìm hiểu được còn thực tế bất kì ai cũng nhận ra được đó là môi trường đã ảnhhưởng đến biến đổi khí hậu Rõ rệt nhất ta có thể thấy được đó là giữa nhữngngày tháng 5 năm 2019 như thường lệ phải là mùa hè rực lửa vậy mà ta tưởngnhư đang sống giữa mùa đông.Nhưng năm 2020 thì nắng nóng kéo dài, nhiệt độcao kỉ lục Vậy nguyên nhân vì đâu mà thời tiết không còn biến đổi theo quyluật Môt trong những nguyên nhân chính đó là ô môi trường mà căn nguyên là

ý thức bảo vệ môi trường của mỗi người chúng ta

Bộ Giáo dục và Đào tạo đã đưa các nội dung bảo vệ môi trường vào hệthống giáo dục nhằm tác động lên thái độ, hành vi của học sinh bằng chươngtrình lồng ghép giáo dục môi trường trong các môn học ở cấp THPT Để thựchiện nội dung lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường vào môn học, đặc biệt làmôn hóa học có hiệu quả, giáo viên phải có trách nhiệm xây dựng bài giảng cótác dụng giáo dục sâu sắc và có sức lan tỏa Bởi lẽ, đạo đức được hình thànhtheo những chuẩn mực sống, tùy theo lứa tuổi, văn hóa, gia đình, tôn giáo… Ởtuổi 15-17, con người trải qua giai đoạn phát triển tâm lý rất lớn Chúng ta

không chỉ giúp các em phát triển khả năng giải thích mà cả khả năng đưa ra vàbảo vệ chính kiến của mình về một vấn đề Qua những bài học lồng ghép nộidung giáo dục bảo vệ môi trường, học sinh nhận thức được vai trò của môitrường cũng như sự tác động tiêu cực của con người tới môi trường Chắc chắncác em sẽ quyết định được hành vi của mình đối với môi trường Đó cũng chính

là lí do vì sao tôi chọn đề tài “Một số kinh nghiệm vận dụng kiến thức hóa học giáo dục và hình thành ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh trung học phổ thông” làm đề tài nghiên cứu của mình

1.2 Mục đích nghiên cứu

Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh là vấn đề vô cùng cầnthiết và cấp bách Quá trình giáo dục này bắt đầu từ lứa tuổi mầm non và tronggiai đoạn nào cũng phải chú trọng Bởi chỉ khi có ý thức tự giác thì hiệu quả mớiđược như mong muốn Ở một số nước có nền kinh tế phát triển và môi trườngđược chú trọng đặc biệt như Singapo, Nhật Bản thì việc giáo dục ý thức bảo vệmôi trường được quan tâm nuôi dưỡng từ tuổi ấu thơ Chính vì vậy mà thànhquả về bảo vệ môi trường của họ thì bất kì ai cũng biết Ở lứa tuổi của học sinhTHPT thì việc giáo dục đó càng trở nên cần thiết Vì ở lứa tuổi đó các em đã cóthể chịu trách nhiệm về những hành động, việc làm của mình Hơn nữa ở lứatuổi thanh niên này mỗi em đã có thể là những tuyên truyền viên về bảo vệ môitrường hướng tới một xã hội xanh- sạch - đẹp, giảm thiểu ô nhiễm môi trường

1.3 Đối tượng nghiên cứu

Để thực hiện đề tài trên, tôi đã chọn 3 lớp đại diện cho 3 khối lớp: 10C,11C và 12C của trường THPT Hà Trung

Số lượng học sinh: 126

Đặc điểm học sinh: Các em học sinh trên đại diện cho các em ở 3 khốikhác nhau bởi ở trong chương trình hóa học cả 3 khối thì đều có thể lồng ghépviệc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường Tuy việc chọn học sinh ở cả 3 khối lớp

có phần dàn trải nhưng lại cho tôi cái nhìn đầy đủ nhất về việc lĩnh hội tiếp thu

về môi trường để có thể điều chỉnh cho phù hợp

1.4 Phương pháp nghiên cứu

1.4.1 Cơ sở lý luận của tài liệu

Các tài liệu liên quan phục vụ cho việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trườngnói riêng như: Sách giáo khoa 3 khối, báo điện tử và các tài liệu khác liên quan

1.4.2 Phương pháp điều tra nghiên cứu

- Phương pháp thuyết giảng

Kiến thức giáo viên sử dụng phải phong phú, đa dạng về tất cả các lĩnhvực của môi trường nhằm gây hứng thú học tập cho học sinh

- Phương pháp trực quan:

Bằng những hình ảnh đã được sưu tầm về môi trường cho học sinh quansát, nhận xét, đánh giá rút ra kết luận vừa giúp học sinh hứng thú học tập, vừagiúp các em biết nhận xét đánh giá vấn đề tích hợp

- Phương pháp tích hợp về giáo dục ý thức của môn hóa học với các mônhọc khác như giáo dục công dân, địa lý, lịch sử…:

+ Đây là bước chuẩn bị để học sinh tiếp thu bài giảng Điều tra theophương pháp trắc nghiệm khách quan hoặc viết thu hoạch cá nhân bàn bạc về

vấn đề môi trường

+ Điều tra xã hội học về tình hình môi trường ở địa phương: Trắc nghiệm

trả lời câu hỏi

+ Viết thu hoạch hoặc bài kiểm tra ở lớp

2 Nội dung 2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm

Môi trường là gì: Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và yếu tố vật

chất nhân tạo quan hệ mật thiết với nhau bao quanh con người, có ảnh hưởng tớiđời sống sản xuất, sự tồn tại của con người, thiên nhiên nhiên (Theo Ðiều 1,Luật Bảo vệ Môi trường của Việt Nam)

Môi trường sống của con người theo chức năng được chia thành các loại: Môi trương tự nhiên bao gồm các yếu tố thiên nhiên vật lý như vật lý, hóahọc, sinh học tồn tại ngoài ý muốn của con người, nhưng cũng ít nhiều chịu tácđộng của con người

Đó là ánh sáng mặt trời, núi sông, biển cả, không khí, động, thực vật, đất,nước Môi trường tự nhiên cho ta không khí để thở, đất để xây dựng nhà cửa,trồng cây chăn nuôi, cung cấp cho con người tài nguyên khoáng sản cần cho sảnxuất, tiêu thụ và là nơi chứa đựng, đồng hóa các chất thải, cung cấp cho ta cảnhđẹp để giải trí, làm cho cuộc sống con người thêm phong phú

• Môi trường xã hội là tổng thể các quan hệ giữa người với người Đó lànhững luật lệ thể chế, cam kết, quy định, ươớc định… ở các cấp khác nhau như:Liên hợp quốc, Hiệp hội các nước, quốc gia, tỉnh, huyện, cơ quan, làng, xã, họtộc gia đình, tổ nhóm, các tổ chức tôn giáo, tổ chức đoàn thể Môi trường xãhội định hướng hoạt động của con người theo một khuôn khổ nhất định, tạo nênsức mạnh tập thể thuận lợi cho sự phát triển, làm cho cuộc sống con người khácvới sinh vật khác

• Ngoài ra, người ta còn phân biệt khái niệm môi trường nhân tạo, bao gồmtất cả các nhân tố do con người tạo nên, làm thành những tiện nghi trong cuộcsống, như ôtô, máy bay, nhà ở, công sở, các khu vực đô thị, công viên nhân tạo

Môi trường theo nghĩa rộng là tất cả các nhân tố tự nhiên và xã hội cầnthiết cho sự sinh sống, sản xuất của con người, như tài nguyên thiên nhiên,không khí, đất, nước, ánh sáng, cảnh quan, quan hệ xã hội

Môi trường theo nghĩa hẹp không xét tới tài nguyên thiên nhiên, mà chỉbao gồm các nhân tố tự nhiên và xã hội trực tiếp liên quan tới chất lượng cuộcsống con người Ví dụ: môi trường của học sinh gồm nhà trường với thầy giáo,bạn bè, nội quy của trường, lớp học, sân chơi, phòng thí nghiệm, vườn trường,

tổ chức xã hội như Ðoàn, Ðội với các điều lệ hay gia đình, họ tộc, làng xóm vớinhững quy định không thành văn, chỉ truyền miệng nhưng vẫn được công nhận,thi hành và các cơ quan hành chính các cấp với luật pháp, nghị định, thông tư,quy định

Tóm lại, môi trường là tất cả những gì có xung quanh ta, cho ta cơ sở đểsống và phát triển

Môi trường có các chức năng cơ bản sau:

• Môi trường là không gian sống của con người và các loài sinh vật

• Môi trường là nơi cung cấp tài nguyên cần thiết cho cuộc sống và hoạtđộng sản xuất của con người

• Môi trường là nơi chứa đựng các chất phế thải do con người tạo ra trongcuộc sống và hoạt động sản xuất của mình

• Môi trường là nơi giảm nhẹ các tác động có hại của thiên nhiên tới conngười và sinh vật trên trái đất

• Môi trường là nơi lưu trữ và cung cấp thông tin cho con người

Con người luôn cần một khoảng không gian dành cho nhà ở, sản xuấtlương thực và tái tạo môi trường Con người có thể gia tăng không gian sống cầnthiết cho mình bằng việc khai thác và chuyển đổi chức năng sử dụng của cácloại không gian khác như khai hoang, phá rừng, cải tạo các vùng đất và nướcmới Việc khai thác quá mức không gian và các dạng tài nguyên thiên nhiên cóthể làm cho chất lượng không gian sống mất đi khả năng tự phục hồi

Ô nhiễm môi trường là gì: Ô nhiễm môi trường là làm thay đổi tính chất

của môi trường, vi phạm tiêu chuẩn môi trường, làm thay đổi trực tiếp hoặc giántiếp tới các đặc tính vật lí, hóa học, sinh học… của bất kì thành phần nào trongmôi trường Chất gây ô nhiễm chính là nhân tố làm cho môi trường trở nên độchại hoặc có tiềm ẩn nguy cơ gây độc hại, nguy hiểm đến sức khỏe con người vàsinh vật trong môi trường đó

Tại sao cần lồng ghép việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường vào tronggiảng dạy Hóa học ở trường THPT?

Môi trường hiện tại đang có những thay đổi bất lợi cho con người, đặcbiệt là những yếu tố mang tính chẩt tự nhiên như là đất, nước, không khí, hệđộng thực vật Tình trạng môi trường thay đổi và bị ôi nhiễm đang diễn ra trênphạm vi mỗi quốc gia cũng như trên toàn cầu Chưa bao giờ môi trường bị ôinhiễm nặng như bây giờ, ôi nhiễm môi trường đang là vấn đề nóng hổi trên toàncầu Chính vì vậy việc giáo dục bảo vệ môi trường nói chung, bảo vệ thiênnhiên, tài nguyên đa dạng sinh học nói riêng, là vấn đề cần thiết, cấp bách và bắtbuộc khi giảng dạy trong trường Phổ thông, đặc biệt với bộ môn Hóa học thì đây

là vấn đề hết sức cần thiết Vì nó cung cấp cho HS những kiến thức cơ bản vềmôi trường, sự ôi nhiễm môi trường… tăng cường sự hiểu biết về mối quan hệtác động qua lại giữa con người với tự nhiên trong sinh hoạt và lao động sảnxuất, góp phần hình thành ở HS ý thức và đạo đức mới đối với môi trường, cóthái độ và hành động đúng đắn để bảo vệ môi trường Vì vậy, giáo dục bảo vệmôi trường cho học sinh là việc làm có tác dụng rộng lớn nhất, sâu sắc và bềnvững nhất

2.2 Thực trạng của môi trường và việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường hiện nay

Mới đây Bộ Tài nguyên và Môi trường vừa có báo cáo tổng hợp tại hộinghị toàn quốc bảo vệ môi trường Cụ thể hàng năm cả nước tiêu thụ hơn 100

000 tấn hóa chất bảo vệ thực vật; phát sinh 23 triệu tấn rác thải sinh hoạt, hơn 7triệu tấn rác thải công nghiệp; hơn 7 triệu tấn rác thải công nghiệp rắn hơn630.000 tấn thải nguy hại trong khi việc xử lý rác thải còn rất hạn chế

Đặc biệt cả nước có hơn 283 khu công nghiệp với hơn 550.000 m3 nươcthải trong 1 ngày đêm, có 615 cụm công nghiệp nhưng chỉ có 5% cụm có hệ

thống xử lý nước thải tập trung Hơn 500.000 cơ sở sản xất trong đó có nhiềuloại hình ô nhiễm môi trường, công nghệ sản xuất lạc hậu Bên cạnh đó nước ta

có hơn 5000 doanh nghiệp khai thác khoáng sản, vật liệu xây dựng, hơn 4500làng nghề Hơn 13.500 cơ sở y tế hàng ngày phát sinh hơn 47 tấn chất thải nguyhại và 125 000 m3 nước thải y tế ngoài ra cả nước có hơn 787 đô thị với 3.000

000 m3 nước thải ngày đêm nhưng hầu như chưa được xử lý và đang lưu hành

43 triệu môtô và 2 triệu ôtô Đây là những thống kê cho thấy nguy cơ và hiện

tượng ô nhiễm môi trường ở mức báo động Trong đó thưc trạng về ô nhiễm môi

trường đất, ô nhiễm môi trường nước và ô nhiễm không khí là rất rõ ràng

Mặc dù ô nhiễm môi trường rất báo động nhưng ý thức bảo vệ môitrường của người dân chưa cao Các biện pháp tuyên truyền, giáo dục ý thứccủa người dân nói chung cũng như học sinh nói riêng chưa được sâu rộng vàhiệu quả chưa cao

2.3 Các giải pháp để giải quyết vấn đề

2.3.1 Các tác nhân gây ô nhiễm không khí, suy giảm tầng ozon

Cơ sở lí thuyết: Khí quyển của chúng ta được chia thành nhiều tầng, trong

đó có tầng ozon (cách mặt đất khoảng 25 km) Ozon (Ozone theo tiếng Hy Lạpnghĩa là “tỏa mùi”), được Friederich Schoben người Thụy Sỹ phát hiện năm

1840 và năm 1858 đã được Houzeau người Pháp xác định là thành phần quantrọng của khí quyển

Ozon: Là một dạng thù hình của oxi, trong phân tử của nó chứa 3 nguyên

tử oxi Ở nhiệt độ và áp suất tiêu chuẩn ozon là một chất khí có màu xanh nhạt,ozon hóa lỏng màu xanh thẫm ở -172oC Ozon có tính oxi hóa mạnh hơn oxinhưng nó kém bền hơn oxi, dễ phân hủy thành oxi theo phản ứng:

2O3 = 3O2Mật độ tập trung cao nhất của ozon trong khí quyển nằm ở tầng bình lưu –Stratophere (khoảng 20-50 Km tính từ mặt đất) trong khu vực được biết đến như

là tầng ozon Độ dày mỏng của tầng ozon ở mỗi nơi là không giống nhau Tầngozon có tác dụng quan trọng trong việc ngăn cản các tia cực tím nguy hiểm từmặt trời chiếu xuống trái đất

Tầng ozon

Hiện nay, tầng ozon đã bị báo động là đang “thủng” nghiêm trọng Hiện

tượng này được giải thích có nhiều nguyên nhân, trong đó có một nguyên nhân

là do các khí thải công nghiệp như CFC, NO2… Những dữ liệu năm 1994 củaUNEP-WMO (tổ chức môi trường thế giới) đã chứng minh rằng các hợp chấthữu cơ có chứa clo và brom khi đi vào tầng bình lưu đã giải phóng nguyên tửclo và brom, đưa chúng về chu kỳ xúc tác phá hoại ozon Axit clohdric do núilửa phun ra không hòa tan được trong nước khí quyển và không bị nước mưaquét sạch trước khi đi vào tầng bình lưu Năm 1979 người ta mới phát hiện ratầng ozon đang bị bào mòn và cho đến nay đã bị thủng ở rất nhiều nơi Theo ướctính, khi tầng ozon giảm 10% thì lượng tia cực tím tăng lên khoảng 13% Và cứgiảm 11% ozon thì sẽ làm tăng 2% trường hợp ung thư da

Lỗ thủng ozon ở Nam Cực

Một số tác nhân gây thủng tầng ozon:

Các chất clofloucacbon (CFC) có tác dụng làm phồng các tấm cách nhiệt(cách âm) và dung môi trong công nghiệp điện tử, cơ khí, chất làm lạnh trong tủlạnh, chất đẩy trong các bình xịt tóc… là một trong số những tác nhân nguy hiểmnhất với tầng ozon Loại hay dùng nhất là Freon, có thời gian tôn tại rất lâu dài, từ50-400 năm tùy loại Chúng bay lên không trung tận tầng cao nhất của khí quyển,gặp các tia cực tím và bị vỡ ra làm clo được giải phóng Mỗi nguyên tử clo pháhủy một phân tử ozon và để tạo thành một phân tử ClO, oxit này lại phản ứng vớimột oxi nguyên tử để tái tạo clo nguyên tử, sau đó, tiếp tục đi phá hủy một phân

tử ozon khác Một nguyên tử clo có thể phá hủy khoảng 100 nghìn phân tử ozontrước khi bị phản ứng trở lại thành dạng ổn định gọi là “bình chứa”

Cơ chế của sự phá hủy tầng ozon:

Giải pháp:

Ý thức của mỗi người là rất quan trọng vì vậy trong nhà trường giáo dụccho học sinh biết bảo vệ môi trường từ những việc nhỏ nhất:

Hạn chế rác thải đến mức tối đa

Vứt rác thải đúng nơi quy định và phân loại được rác thải

Không đốt rác thải một cách bừa bãi gây khói bụi và ô nhiễm không khí Làm sạch vệ sinh môi trường xung quanh ta như ở nhà, trường học, thamgia vào các hoạt động lao động công ích, dọn vệ sinh

Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường và tuyên truyền ý thức bảo vệ môitrường cho mọi người xung quanh

Chung tay góp phần trồng và bảo vệ cây xanh để cải tạo không khí vì câycối chính là lá phổi xanh cải tạo nguồn không khí

Bài tập thực nghiệm liên quan

2.3.2 Phân bón hóa học một trong các tác nhân gây ô nhiễm đất và nước

Cơ sở khoa học: Phân bón hóa học là những hóa chất có chứa các nguyên

tố dinh dưỡng được bón cho cây nhằm nâng cao năng suất cây trồng Phân bónhóa học được chia làm các loại theo sơ đồ sau

Các loại phân bón hóa học

Vai trò của phân bón hóa học là không thể phủ nhận Tuy vậy việc sản xuấtcũng như sử dụng phân bón hóa học đã gây ra không ít hệ lụy về môi trường vàsức khỏe của con người Nguyên nhân nào dẫn đến hậu quả cho môi trường

- Bón dư thừa các yếu tố dinh dưỡng hoặc bón không đúng cách: Hầu hếtngười nông dân hiện nay đều bón quá dư thừa lượng đạm và cách bón là vãi trênmặt đất, phân không được vùi vào trong đất như vậy sẽ mất chất dinh dưỡng củaphân bón đồng thời gây ô nhiễm môi trường Không những thế bón có thể làmrắn đất, ảnh hưởng xấu đến chất lượng đất lâu dài (ví dụ như supephotphat đơn).

Bón phân dư thừa và không đúng cách làm rắn đất

- Ô nhiễm từ các nhà máy sản xuất phân bón: Không chỉ do bón dư thừadinh dưỡng mà ô nhiễm còn gây ra do nguồn các nhà máy sản xuất phân bón.Trong quá trình sản xuất phân bón ở một số nhà máy đã không tuân thủ đúngquy trình: Nguyên liệu sản xuất không đảm bảo, quá trình sắp xếp tràn làn gâymùi khó chịu, nước thải không được xử lý ảnh hưởng lớn đến sức khỏe ngườidân và ô nhiễm không khí Dư thừa đạm trong đất hoặc trong cây làm nitơ vàphotpho theo nước xả xuống các thủy vực là nguyên nhân gây ô nhiễm nghiêmtrọng nguồn nước

Hình ảnh ô nhiễm môi trường do thuốc bảo vệ thực vật

- Phân bón chứa một số chất độc hại: Một loại phân bón hóa học đã có

chứa một số chất độc hại cho cây trông và con người như một số các kim loạinặng: Asen(As), chì (Pb), thủy ngân (Hg), cadimi(Cd) hay một số các vi sinhvật có hại như: Ecoli, Salmonella, Coliform gây ra các bệnh đường ruột

Như vậy các nguyên nhân đó đã gây nên những tác hại với môi trường vàsức khỏe con người Đạm dư thừa bị chuyển thành dạng nitrat NO3 hoặc nitrit làcác dạng gây độc trực tiếp cho các sinh vật thủy sinh và gián tiếp cho động vậttrên cạn Nguồn nước ô nhiễm ấy lại được dùng cho trồng trọt các loại rau gây

ra nhiều bệnh nguy hiểm đặc biệt cho trẻ em và tiềm tàng nguy cơ ung thư

Một số các giải pháp:

- Giảm lượng bón, tăng hiệu suất sử dụng phân bón: Hiện nay có một sốloại phan bón hoặc chế phẩm có khả năng tăng hiệu suất sử dụng phân đạm.Tích cực triển khai chương trình 3 giảm(giảm lượng đạm bón, giảm thuốc bảo

vệ thực vật, giảm lượng hạt giống gieo đối với tỉnh phía nam và nươc tưới vớitỉnh phía bắc và 3 tăng (tăng năng suất, tăng chất lượng sản phẩm và tăng hiệuquả kinh tế)

- Tăng cường tập huấn, thông tin tuyên truyền: tham gia vào các hội thảo,xây dựng mô hình, hướng dẫn cách sử dụng phân bón đúng cách

- Thông qua hệ thống thông tin đại chúng như truyền hình, đài báo, báochí tăng cường việc phổ biến kiến thức khoa học kĩ thuật, các kinh nghiệm sảnxuất, cách sử dụng phân bón hiệu quả

- Và một trong những việc làm quan trọng đó là ý thức của những người

sử dụng, những doanh nghiệp sản xuất phân bón Theo đó phải có chính sách vàchế tài đủ mạnh

2.3.3 Polime một trong các tác nhân gây ô nhiễm môi trường

Cơ sở khoa học: Polime là hợp chất có khối lượng phân tử lớn do nhiềuđơn vị nhỏ (gọi là mắt xích) liên kết với nhau tạo thành Tính chất vật lí củapolime: Hầu hết polime là các chất rắn không bay hơi, không có nhiệt độ nóngchảy xác định mà nóng chảy ở một khoảng nhiệt độ khá rộng Đa số các polimekhi nóng chảy, cho chất lỏng nhớt để nguội sẽ rắn lại gọi là chất nhiệt dẻo Một sốpolime không nóng chảy mà bị phân hủy khi đun nóng gọi là chất nhiêt rắn Đa sốcác polime không tan trong các dung môi thông thường, một số tan được trongcác dung môi thích hợp Nhiều loại polime có tính dẻo (chất dẻo) một số có tínhđàn hồi (cao su), một số khác có thể kéo thành sợi dai bền (một số loại tơ) Một sốloại có tính chất đặc biệt riêng như không giòn, cách điện, cách nhiệt

Một trong các loại polime được sử dụng nhiều nhất trong đời sống đó lànhựa và túi núi lon Nhựa (chất dẻo) là hợp chất cao phân tử có thành phần là cácpolime hữu cơ hay theo cách khác chất dẻo là vật liệu polime có tính dẻo Nhựa

có tính bền, nhẹ, nhiều màu sắc nhưng rất khó phân hủy và tái chế Nhựa nhân tạođầu tiên mà con người điều chế đươc là polivinyclorua (PVC)

Nhựa là một trong những chất liệu tiện dụng nhất mà con người đã phátminh ra Với đặc tính rẻ, bền, tiện nhựa được sử dụng trong hầu hết các lĩnh vựcđời sống của con người Nhưng cuộc sống của chúng ta đang phải đối mặt với

sự đe dọa từ chính các chất liệu trên Những phế phẩm rác thải được vứt bừa bãi

ra môi trường đưa thế giới đến bờ vực ô nhiễm nặng nề