Xây dựng trang thông tin điện tử trường THPT bằng phần mềm nguồn mở nukeviet egovernment

Ngày nay nhiều trường học đã nhận ra tầm quan trọng của việcxây dựng các website làm “Trang thông tin điện tử” để tạo sự hiện diện trêninternet, đáp ứng yêu cầu đổi mới trong cách thức h

MỤC LỤC

1 MỞ ĐẦU 1

1.1 Lí do chọn đề tài 1

1.2 Mục đích nghiên cứu: 1

1.3 Đối tượng nghiên cứu 2

1.4 Một số phương pháp nghiên cứu được áp dụng: 2

2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 3

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 3

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng Sáng kiến kinh nghiệm 3

2.3 Giải pháp và tổ chức thực hiện 4

2.3.1 Một số khái niệm và thuật ngữ liên quan 4

2.3.2 Phương án xây dựng trang thông tin điện tử trường THPT bằng mã nguồn mở NukeViet eGovernment 4

a) Chuẩn bị: 4

b) Tiến hành xây dựng website từ mã nguồn nukeviet: 5 c) Sử dụng và quản trị Trang thông tin điện tử trường THPT 11

d) Nâng cao tính an toàn và bảo mật Trang thông tin điện tử 17

2.4 Hiệu quả của Sáng kiến kinh nghiệm 18

3 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 20

3.1 Kết luận 20

3.2 Kiến nghị 20

1 MỞ ĐẦU

1.1 Lí do chọn đề tài

Website là công cụ phục vụ đắc lực cho hoạt động của doanh nghiệp, cơquan, tổ chức Ngày nay nhiều trường học đã nhận ra tầm quan trọng của việcxây dựng các website làm “Trang thông tin điện tử” để tạo sự hiện diện trêninternet, đáp ứng yêu cầu đổi mới trong cách thức hoạt động ở một số nội dungphần việc, tạo cái nhìn hiện đại hơn cho nhà trường trong thời kì của cách mạngcông nghiệp 4.0

Các website giáo dục ngày nay đòi hỏi không chỉ cung cấp thông tin,thông báo, tin tức hoạt động hàng tuần, tháng của chi bộ, nhà trường, công đoàn,đoàn thanh niên, đội thiếu niên, hội phụ huynh theo kiểu thông tin một chiều,

mà còn cung cấp các chương trình hỗ trợ học sinh, lấy ý kiến thăm dò một cáchcông khai, dân chủ, là một kênh thông tin hai chiều giúp nhà trường tiếp nhậnnhững ý kiến góp ý, những phản ánh nguyện vọng của nhân dân Và hơn thế nữawebsite khi được xây dựng thành Trang thông tin điện tử thì còn giúp nhàtrường thực hiện một số các dịch vụ công trực tuyến, các thủ tục hành chính ởmức độ đơn giản

Website của một trường học không chỉ là một website động, hấp dẫn màcòn cần có nhiều thông tin hữu ích đáp ứng các yêu cầu của một “Trang thôngtin điện tử” Qua quá trình thực tế vận dụng Trang thông tin điện tử trườngTHPT Như Xuân, tôi nhận thấy được các lợi ích mà Website mang lại chotrường học như sau:

- Góp phần đổi mới, thay đổi cái nhìn về một trường học hiện đại trongthời buổi cách mạng công nghiệp 4.0 Tạo “bộ mặt” trường học ấn tượng, hiệnđại và chuyên nghiệp để quảng bá ngôi trường trên toàn quốc cũng như là trênthế giới

- Các cấp quản lý dễ dàng theo dõi, đôn đốc việc thực hiện nhiệm vụ nămhọc cũng như phổ biến các văn bản, các thông tư, nghị định đến đông đủ giáoviên, học sinh, tiết kiệm chi phí: in ấn, điện thoại…

- Cung cấp được đầy đủ thông tin nhà trường, giáo viên và học sinh Cungcấp thông tin các hoạt động, các chương trình đào tạo của nhà trường

- Giải đáp thắc mắc, yêu cầu của giáo viên, phụ huynh và học sinh mộtcách nhanh chóng, hiệu quả Website là nơi để phụ huynh, học sinh bày tỏ tâm

tư nguyện vọng hay đóng góp ý kiến của mình đối với trường học Đây sẽ là nơitrao đổi giữa nhà trường với sinh viên, phụ huynh giúp nâng cao hơn chất lượngđào tạo

- Xây dựng được kho đề thi, giáo án, kho học liệu phong phú… cho giáoviên, học sinh tham khảo và học tập Website cũng là nơi để học sinh, sinh viên

1.2 Mục đích nghiên cứu:

Đáp ứng yêu cầu về đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong nhàtrường Đề tài cung cấp một phương án giúp nhà trường biết cách tự xây dựngTrang thông tin điện tử đơn vị mình đáp ứng chuẩn trang thông tin điện tử mộtcách dễ dàng, an toàn, hiệu quả và tiết kiệm nhất với đầy đủ các chức năngchính như:

- Cung cấp các tin tức, các thông báo, kế hoạch hoạt động, lịch làm việccủa nhà trường Cung cấp một số dịch vụ trực tuyến như tra cứu thời khóa biểu,tra điểm thi cho giáo viên, học sinh, phụ huynh và nhân dân

- Cung cấp các tài nguyên phục vụ học tập, giảng dạy cho giáo viên, họcsinh như là giáo án điện tử, ngân hàng đề, câu hỏi, bài giảng trực tuyến

- Cung cấp các hướng dẫn thủ thục hành chính, thực hiện công khai thủtục hành chính, công khai kết quả giải quyết thủ tục hành chính; công khai xinlỗi trong giải quyết thủ tục hành chính (theo công văn 970/SGDĐT-VP ngày 02tháng 5 năm 2019 của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa)

- Tiếp nhận các ý kiến đóng góp, phản hồi từ nhân dân, giải đáp các thắcmắc trực tuyến một cách nhanh chóng, tiết kiệm thời gian

1.3 Đối tượng nghiên cứu

Đề tài này nghiên cứu, kết luận về tính hiệu quả của việc “Xây dựng Trang thông tin điện tử trường THPT bằng phần mềm nguồn mở NukeViet eGovernment” do đó, đối tượng nghiên cứu bao gồm:

- Ứng dụng mã nguồn mở NukeViet eGovernment

- Tìm hiểu cách sử dụng, thiết lập hosting, domain trên internet

- Khái niệm, chức năng, yêu cầu của Trang thông tin điện tử

- Áp dụng NukeViet eGovernment để xây dựng Trang thông tin điện tửcho trường THPT

- Xây dựng nội dung, quản lý và vận hành trang tin an toàn, hiệu quả

1.4 Một số phương pháp nghiên cứu được áp dụng:

- Nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết: Nghiên cứu các quy định phápluật, các văn bản hướng dẫn về Trang thông tin điện tử Các các tài liệu, bài viết

về NukeViet eGovernment

- Phương pháp điều tra, khảo sát thực tế, thu thập thông tin: Tiến hànhtham khảo các trang thông tin điện tử của nhiều cơ quan, trường học khác trongnước về: giao diện, nội dung Khảo sát các yêu cầu thực tế của đơn vị, trườnghọc xem những nội dung nào có thể đưa lên Trang thông tin điện tử

- Thực nghiệm: Tiến hành thực nghiệm cài đặt, sử dụng NukeVieteGovernment để xây dựng Trang thông tin điện tử cho trường THPT Như Xuân

từ năm học 2018 – 2019 đến nay

- Thống kê, xử lí số liệu: Trước và sau khi thực nghiệm Xây dựng Trang thông tin điện tử trường THPT bằng phần mềm nguồn mở NukeViet eGovernment tôi đã có những thống kê về mức độ hài lòng của giáo viên, học sinh và nhân dân đối với Trang thông tin điện tử trường THPT Như Xuân trên

những mẫu số liệu đủ lớn, từ đó so sánh bảng số liệu để rút ra nhận xét, kết luận

về tính hiệu quả của đề tài

2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm

Ngày 05 tháng 12 năm 2014, Bộ Thông tin và Truyền thông ban hànhthông tư 20/2014/TT-BTTTT Quy định về các sản phẩm phần mềm nguồn mởđược ưu tiên mua sắm, sử dụng trong cơ quan, tổ chức nhà nước Theo đó tạiPhụ lục danh mục các sản phẩm phần mềm nguồn mở được ưu tiên mua sắm, sửdụng có sản phẩm phần mềm nguồn mở NukeViet

Ngày 01 tháng 3 năm 2010, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tưSố: 08/2010/TT-BGDĐT Quy định về sử dụng phần mềm tự do mã nguồn mởtrong các cơ sở giáo dục Tại Phụ lục danh sách các phần mềm tự do mã nguồn

mở được khuyến khích sử dụng trong ngành giáo dục có sản phẩm phần mềmnguồn mở NukeViet

Các văn bản trên cho thấy NukeViet là một sản phẩm uy tín, an toàn vàtiết kiệm, được các cấp bộ, ngành ưu tiên, khuyến khích sử dụng

Ngày 30 tháng 8 năm 2019, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Côngvăn số 3946/BGDĐT- CNTT hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ công nghệ thôngtin năm học 2019-2020 Ngày 26 tháng 9 năm 2019, Sở Giáo dục và Đào tạoThanh Hóa có công văn Số 2561/SGDĐT-VP Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụCNTT năm học 2019 – 2020 yêu cầu ứng dụng CNTT trong các hoạt động điềuhành và quản lý, đưa vào sử dụng cổng thông tin điện tử hoặc trang thông tinđiện tử của đơn vị

Những công văn trên của Bộ, của Sở Giáo dục và Đào tạo cho thấynhiệm vụ công nghệ thông tin cần phải được quan tâm, xác định là một trongnhững nhiệm vụ trọng tâm năm học Trong đó, việc xây dựng Cổng thông tinđiện tử hoặc Trang thông tin điện tử của cơ quan, đơn vị là một trong nhữngnhiệm vụ quan trọng Việc tác giả xây dựng thành công Trang thông tin điện tửcho trường THPT Như Xuân cũng là góp phần thực hiện nhiệm vụ Công nghệthông tin của nhà trường

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng Sáng kiến kinh nghiệm

Hiện trạng chung các nhà trường đều gặp khó khăn trước yêu cầu vậndụng công nghệ thông tin vào quản lý và hoạt động

Trước khi có Trang thông tin điện tử, mọi hoạt động của nhà trường ítđược quảng bá, các tin tức, các thành tích nổi bật, các hoạt động giáo dục ýnghĩa của nhà trường ít được nhân dân biết đến, qua đó nhà trường không đượcđánh giá cao về chất lượng hoạt động trong cái nhìn chủ quan của nhân dân

Không có Trang thông tin điện tử, nhà trường gặp khó khăn trong việcthông báo các tin tức (Tin tuyển sinh, tin hoạt động ) đến học sinh và nhândân Lịch làm việc, thời khóa biểu mỗi khi thay đổi đều rất chậm được cậpnhật đến toàn thể cán bộ, giáo viên và phụ huynh do phải thông báo bằng bảng,giấy hoặc thông qua bảng tin nhà trường viết bằng phấn

2.3 Giải pháp và tổ chức thực hiện

2.3.1 Một số khái niệm và thuật ngữ liên quan

NukeViet: Là hệ quản trị nội dung (Content Management System

-CMS) xây dựng dựa trên nền tảng phần mềm nguồn mở NukeViet - một phầnmềm nguồn mở thế hệ mới do người Việt phát triển NukeViet CMS là sản

phẩm của Công ty cổ phần phát triển nguồn mở Việt Nam NukeViet CMS cho

phép ta xây dựng và quản lý các website một cách dễ dàng NukeViet đã đượctrao giải Nhân tài đất Việt 2011, được Bộ GD&ĐT khuyên dùng trong thông tư

số 08/2010/TT-BGDĐT, được Bộ TT&TT Quy định ưu tiên sử dụng trong cơquan, tổ chức nhà nước tại thông tư 20/2014/TT-BTTTT [1]

- NukeViet eGovernment: Là phiên bản NukeViet dành cho các cơ quan

nhà nước, được xây dựng dựa trên nền tảng phần mềm nguồn mở NukeViet một phần mềm nguồn mở thế hệ mới do người Việt phát triển và đã được traogiải Nhân tài đất Việt 2011, được Bộ TT&TT quy định ưu tiên sử dụng trong cơquan, tổ chức nhà nước tại thông tư 20/2014/TT-BTTTT NukeVieteGovernment cho phép xây dựng các cổng thông tin (Portal) cho các cơ quannhà nước cấp trung ương, cho UBND các tỉnh/ thành phố và/ hoặc các quận/huyện tích hợp website xã/ phường [2]

Trang thông tin điện tử: Theo điều 4 Luật Công nghệ thông tin 2006

thì: “Trang thông tin điện tử (Website) là trang thông tin hoặc một tập hợp trangthông tin trên môi trường mạng phục vụ cho việc cung cấp, trao đổi thông tin”[6]

2.3.2 Phương án xây dựng trang thông tin điện tử trường THPT bằng phần mềm nguồn mở NukeViet eGovernment

a) Chuẩn bị:

- Domain (tên miền) là địa chỉ dẫn đến Website

- Host: Dùng để lưu trữ mã nguồn và dữ liệu của Website

Với Domain và Host các trường có thể mua tại các nhà cung cấp uy tínnhư http://matbao.net , http://vdconline.vn , http://nhanhoa.com ,https://www.hostinger.vn … hoặc cũng có thể đăng ký một tên miền và host vớinhà cung cấp dịch vụ VNPT Với Website của trường THPT Như Xuân tôi đãlựa chọn:

+ Tên miền: Tác giải lựa chọn tên miền https://thptnhuxuan.edu.vn đượccung cấp bởi Tổng Công ty Dịch vụ Viễn Thông (VNPT - VINAPHONE)

+ Host: Lựa chọn Công ty dữ liệu VNPT, Tổng Công ty Dịch vụ ViễnThông (VNPT - VINAPHONE)

Gói dịch vụ chính: Advanced_2017Dung lượng lưu trữ: 1.5 GigabyteBăng thông: Không giới hạn

Đại chỉ Email được cấp: 30 địa chỉCSDL: Tối đa 4 CSDL

- Mã nguồn Lựa chọn mã nguồn NukeViet phiên bản xây dựng cho các

cơ quan nhà nước NukeViet eGovernment Có thể tải mã nguồn miễn phí tại

https://nukeviet.vn/vi/egov/

- Các module mở rộng như module “Cơ cấu tổ chức” , “Thời khóa biểu”

có thể tải về miễn phí tại địa chỉ https://nukeviet.vn/store/modules/

b) Tiến hành xây dựng website từ mã nguồn nukeviet:

Để tiến hành xây dựng được một website cần thực hiện theo các bước nhưsau:

Bước 1: Đăng ký tên miền.

Có thể mua tên miền có dạng http://tentruong.edu.vn … Ở đây tôi đã chọnmua tên miền tên miền https://thptnhuxuan.edu.vn tại nhà cung cấp tên miền làTổng Công ty Dịch vụ Viễn Thông (VNPT - VINAPHONE) để viết đề tài này

Bước 2: Trỏ (ánh xạ) tên miền về host:

Sau khi đăng ký thành công tên miền cần trỏ tên miền về host bằng cáchđăng nhập vào phần quản trị tên miền https://dns.vnptdata.vn

Điền Username và Mật khẩu được cung cấp cấp và đăng nhập vào phần

quản trị tên miền Sau đó cấu hình như sau:

Lưu ý: các thông số cấu hình cần chính xác, đạc biệt là địa chỉ máy chủHosting các thông số này được cung cấp bởi nhà cung cấp Host để ta có thể trỏtên miền thông qua Email gửi cho người quản trị.

Sau khi cấu hình xong ấn vào Save và ấn vào menu “Thay đổi” Để máy

chủ DNS nhận cấu hình cần có thời gian chờ đợi khoảng vài tiếng đến 1 ngày

Tiếp đó ta đăng nhập vào trong phần quản trị hosting bằng tài khoản đãđược cung cấp bởi nhà cung cấp dịch vụ Hosting Khai báo Tên miền vào trong

host bằng cách chọn mục Add Domain

Lưu ý: Ở đây tôi sử dụng hosting của nhà cung cấp Công ty dữ liệuVNPT, Tổng Công ty Dịch vụ Viễn Thông (VNPT - VINAPHONE) Nếu chọnnhà cung cấp khác thì giao diện quản trị Host có thể khác đôi chút

Vậy là xong việc trỏ domain về host

Bước 3: Tạo Database (cơ sở dữ liệu).

Trong phần quản trị host chọn Databases  Add Database

Đặt tên CSDL, tên và mật khẩu người dùng (những mục có dấu * là bắtbuộc) Sau đó nhấp Ok

Vậy là xong công việc tạo database rỗng Sau khi đã tạo thành côngdatabase ta tiến hành tải và cài đặt website như sau

Bước 4: Tải mã nguồn và upload lên host:

+ Tải mã nguồn: Truy cập vào website https://nukeviet.vn/vi/egov/ tải

về phiên bản mới nhất hiện nay là NukeViet eGovernment 1.2.01

Sau khi tải về ta được file nén nukeviet-egovernment-1.2.02-setup.zip có dung lượng 18.5MB Giải nén file này ta được thư mục nukeviet-egov Vào

trong thư mục này chọn tất cả các file và thư mục con trong nó nén lại thành 1

tệp tin nén dạng file nukeviet-egov.zip

Tiến hành Upload toàn bộ file nukeviet-egov.zip này lên Host và giải nén vào thư mục có tên httpdocs trên Host ta được cấu trúc thư mục như sau:

Bước 5: Tiến hành cài đặt mã nguồn nukeviet

Truy cập vào địa chỉ https://thptnhuxuan.edu.vn/ để tiến hành cài đặt

- Lựa chọn ngôn ngữ Ở đây tôi chọn ngôn ngữ là Tiếng Việt vì vậy tôi

để nguyên và nhấn chọn “Bước kế tiếp”

- Kiểm tra việc chmod Đối với máy chủ chạy hệ điều hành Linux cần

tiến hành chmod Ở đây tôi sử dụng máy chủ chạy Windows nên bước này cứ đểnguyên và chọn “Bước kế tiếp”

- Bản quyền phần này cần phải đọc kỹ để biết các điều khoản cũng như

các điều kiện khác Ở đây tôi xây dựng hệ thống website cho tổ chức giáo dục vìvậy chắc chắn là không thể vi phạm pháp luật Việt Nam cũng như các điềukhoản của họ nên tôi tiếp tục chọn “Bước kế tiếp”

- Kiểm tra máy chủ: Phần này hệ thống sẽ tự động kiểm tra xem host có

hỗ trợ mã nguồn cũng như một số tiện ích không Nếu báo không phù hợp thì ta

có thể kiểm tra lại host cũng như đề nghị nhà cung cấp host khắc phục

ở đây host tôi sử dụng để xây dựng cơ bản là phù hợp vì vậy tôi tiến hànhchọn “ Bước kế tiếp”

- Cấu hình cơ sở dữ liệu: Phần này khai báo cấu hình để kết nối với

CSDL Để website hoạt động được cần phải cấu hình chính xác phần này

- Tên host: Phần này do nhà cung cấp host sẽ cung cấp cho người sửdụng NukeViet sẽ tự động nhập địa chỉ Host

- Tại phần Username: Ta nhập username đã cấu hình ở Bước 3

- Tại mật khẩu: Ta nhập mật khẩu ta đã tạo ở Bước 3

- Tên cơ sở dữ liệu: Đây chính là tên database ta đã tạo ở Bước 3

- Tiếp đầu tố: Nên thay đổi để nâng cao tính bảo mật chứ không nên đểmặc định là nv4

Sau khi nhập chính xác ta chọn “Thực hiện” Nếu điền thông tin đầy đủ vàchính xác thì hệ thống sẽ chuyển qua phần thông tin website

- Thông tin website: Phần này điền thông tin như sau:

- Tên site: Nên đặt tên site là tên trường, viết đầy đủ, có dấu.

- Tài khoản Admin: Là tài khoản quản trị web, tôi chọn là letrungtbu

- Email: Nhập Email người quản trị

- Mật khẩu: Nhập mật khẩu người quản trị

- Câu hỏi bảo mật: Phần này ta cần điền câu hỏi có câu trả lời dễ nhớ nhấtđối với ta Để khi quên mật khẩu vào website có thể sử dụng đến câu hỏi dựphòng lấy lại mật khẩu

- Dữ liệu mẫu: có thể chọn điền dữ liệu mẫu hoặc không.

- Kết thúc: Vậy là cài đặt xong, ta có thể xem trang chủ hoặc vào phần

quản trị