Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã công bố vào tháng 12 năm 2017 trên bạch thư, những thông tin mới nhất tiếp tục cho thấy dùng máy bào u bằng điện qua nội soi (laparoscopic power morcellator) bị tái phát ung thư và tỷ lệ tái phát ung thư cao hơn và kết cục xấu hơn so với những người bị ung thư được điều trị bằng máy bào bằng tay hoặc không dùng máy bào u.
Trang 1TỔNG QUAN Y VĂN
FDA khẳng định lại khuyến cáo chống sử dụng máy bào u cho U xơ tử cung
Phan Văn Quyền*
Tóm tắt
Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm
Hoa Kỳ (FDA) đã công bố vào tháng 12
năm 2017 trên bạch thư, những thông tin
mới nhất tiếp tục cho thấy dùng máy bào u
bằng điện qua nội soi (laparoscopic power
morcellator) bị tái phát ung thư và tỷ lệ tái
phát ung thư cao hơn và kết cục xấu hơn
so với những người bị ung thư được điều
trị bằng máy bào bằng tay hoặc không
dùng máy bào u
Đánh giá lại căn cứ theo y văn và ghi
nhận tỉ lệ rủi ro sarcom, và FDA đã tiếp
tục cảnh báo nguy cơ lan tỏa sarcom khi
sử dụng máy bào u qua nội soi để cắt bỏ tử
cung hoặc bóc u xơ tử cung để điều trị u
xơ FDA khuyến cáo không nên sử dụng
máy bào u xơ tử cung và những người lựa
chọn phương án này cần được thông báo
về những rủi ro bị ung thư lan tỏa
Căn cứ trên các báo cáo gần đây, FDA
ước tính sarcom tử cung tiềm ẩn có thể gặp
trong khoảng 1/225 đến 1/580 bệnh nhân
được phẫu thuật u xơ tử cung và
leiomyosarcom có thể xuất hiện với tỉ lệ
1/495 tới 1/1.100 phụ nữ được phẫu thuật
u xơ tử cung Trước năm 2014, các nghiên
cứu ước tính sarcom tử cung ít gặp hơn,
chỉ có khoảng 1/10.000 phụ nữ được phẫu
thuật u xơ tử cung
Bác sĩ phẫu thuật cần có sự đồng thuận
và tư vấn cho bệnh nhân về nguy cơ ung
thư liên quan đến phương pháp phẫu thuật
nội soi khi bệnh nhân chọn kỹ thuật này
Nghiên cứu vẫn đang được tiến hành
trong lĩnh vực này, đang tìm kiếm các
phương pháp an toàn hơn để kỹ thuật bào
u thế nào có thể hạn chế đáng kể nguy cơ
lan tỏa sarcôm Tuy nhiên vấn đề giải
quyết vẫn còn trong tương lai
* Hội Phụ Sản TP.HCM, DĐ: 0908221454,
Email:thanhhtran@yahoo.com
Bản đánh giá này của FDA rất quan trọng đối với các chuyên gia ung thư học, bác sĩ
đa khoa, bác sĩ sản khoa và phụ khoa Cần phải được xem xét nghiêm túc các đánh giá của FDA trên các phụ nữ có quyết định phẫu thuật u xơ
Máy bào u bằng điện qua nội soi
Máy bào u qua nội soi là thiết bị y tế loại
II được sử dụng trong phẫu thuật nội soi cắt nhỏ khối u để có thể được lấy đi qua chỗ rạch nhỏ (dài khoảng ≤ 2 cm)
Các thiết bị này cũng thường được sử dụng trong phẫu thuật cắt bỏ túi mật, thận, gan và lách Chúng cũng được sử dụng trong phẫu thuật cắt bỏ tử cung và bóc u
xơ tử cung
Những điều cần biết cho bệnh nhân
và nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khoẻ về việc sử dụng các máy bào u bằng điện qua nội soi để điều trị u xơ tử cung
Sarcom tử cung phổ biến hơn ở những phụ
nữ đang trải qua phẫu thuật u xơ tử cung
so với trước đây, và khó có thể phân biệt được giữa sarcom tử cung và u xơ tử cung trước phẫu thuật với các xét nghiệm hiện
có Khi phẫu thuật nội soi cho cắt bỏ tử cung hay bóc u xơ tử cung với máy bào u cho bệnh nhân bị u xơ nhưng lại là sarcom
tử cung, tiềm ẩn, phẫu thuật sẽ làm lan rộng mô ung thư ra ngoài ổ bụng, làm giảm cơ hội sống còn lâu dài của họ
Dựa trên các báo cáo gần đây FDA ước tính sacôm tử cung tiềm ẩn có thể gặp trong khoảng 1/225 đến 1/580 phụ nữ được phẫu thuật u xơ tử cung và leiomyosarcom có thể xuất hiện ở khoảng 1/495 tới 1/1.100 phụ nữ được phẫu thuật
u xơ tử cung Trước năm 2014, cộng đồng lâm sàng ước tính sarcom tử cung ít gặp
Trang 2THỜI SỰ Y HỌC, Chuyên đề SỨC KHỎE SINH SẢN, Tập 18, Số 1, Tháng 5 – 2018
hơn, chỉ có khoảng 1/10.000 phụ nữ được
phẫu thuật u xơ tử cung
Nhiều nghiên cứu cho thấy rằng sử dụng
máy bào u qua nội soi trong phẫu thuật
phụ khoa ở phụ nữ có sacôm tử cung tiềm
ẩn làm giảm thời gian sống còn Mặc dù
các nghiên cứu này có những hạn chế,
nhưng những phụ nữ đã được phẫu thuật
cắt xơ bằng phương pháp bào u và sau đó
phát hiện thấy có sarcom tử cung thì tỷ lệ
sống còn thấp hơn những người được điều
trị không dùng máy bào u
Sarcom tử cung và u xơ tử cung có các
dấu hiệu và triệu chứng tương tự Không
có chẩn đoán hình ảnh hay chất đánh dấu
sinh học nào đáng tin cậy để phân biệt
giữa sarcom và u xơ tử cung Các xét
nghiệm tiền phẫu bao gồm sinh thiết nội
mạc tử cung cũng không thể dự đoán được
một cách chắc chắn sự có mặt của sarcom
tử cung tiềm ẩn
FDA khuyến cáo thầy thuốc chia sẻ
thông tin này với bệnh nhân và cảnh báo
không sử dụng máy bào u qua nội soi
trong phẫu thuật phụ khoa để điều trị cho
bệnh nhân có nghi ngờ ung thư hoặc đã
xác định là ung thư, phần lớn phụ nữ được
phẫu thuật cắt bỏ tử cung hoặc bóc u xơ tử
cung vì bị u xơ tử cung
Thầy thuốc và bệnh nhân cần bàn bạc
lựa chọn phương pháp điều trị tốt nhất căn
cứ trên các yếu tố nguy cơ đã biết có thể
dẵn đến sacôm tử cung (ví dụ như độ tuổi,
tiền sử đã có xạ trị vùng chậu, trước kia đã
sử dụng Tamoxifen và chủng tộc) Đối với
một số bệnh nhân trẻ tuổi muốn duy trì khả
năng sinh sản của họ, phẫu thuật xâm lấn
tối thiểu với máy bào u điện qua nội soi có
thể có lợi ích lớn hơn nguy cơ
Các khuyến cáo cho các nhà sản
xuất máy bào u bằng điện qua nội
soi
FDA khuyến cáo rằng các nhà sản xuất
máy bào u bằng diện qua nội soi phải nêu
rõ chỉ định sử dụng máy nói chung hoặc
chỉ định cụ thể trong phụ khoa bao gồm
việc ghi nhiều thông tin hơn trong nhãn
của thiết bị để thông báo cho các nhà cung
cấp chăm sóc sức khoẻ và bệnh nhân về
nguy cơ lan tỏa ung thư khi các thiết bị này được sử dụng để điều trị u xơ tử cung Các nhà sản xuất đã thêm thông tin dưới đây vào nhãn trên máy bào u:
Các máy bào u bằng điện qua nội soi chống chỉ định dùng trong phẫu thuật phụ khoa khi đã biết trước là có ung thư hoặc nghi ngờ là có ác tính trong mẫu mô sẽ bào nhỏ;
Các máy bào u bằng điện qua nội soi chống chỉ định sử dụng để lấy mô tử cung chứa u xơ nghi ngờ ác tính trên những bệnh nhân ở giai đoạn quanh mãn kinh hoặc sau mãn kinh, hoặc các bệnh nhân cần được phẫu thuật nguyên khối, ví dụ như qua âm đạo hoặc qua đường mở bụng nhỏ;
Máy bào u cần đóng hộp đặc biệt với ghi cảnh báo mô tử cung có thể chứa tế bào ung thư dù không nghi ngờ Việc
sử dụng máy bào u bằng điện trong phẫu thuật nội soi có thể làm lan tỏa ung thư và làm giảm sự sống còn lâu dài của bệnh nhân Thông tin này cần được chia sẻ với bệnh nhân khi xem xét phẫu thuật với việc sử dụng các thiết bị này
Sử dụng dữ liệu thế giới thực để so sánh các phương pháp điều trị U xơ
tử cung và kết cục trên bệnh nhân
FDA đang hợp tác với Viện Nghiên cứu Lâm sàng Duke, các bệnh nhân và nhóm
tư vấn bệnh nhân, các nhà cung cấp dịch
vụ chăm sóc sức khoẻ, các hiệp hội chuyên môn, và các cơ quan liên bang khác trên
cơ sở đăng ký COMPARE-UF để thu thập
dữ liệu thực tế từ phụ nữ có bất kỳ điều trị
u xơ tử cung Dữ liệu thực tế liên quan đến tình trạng sức khoẻ của bệnh nhân và / hoặc việc cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khoẻ thường xuyên thu thập được từ nhiều nguồn khác nhau
Cơ quan đăng ký sẽ thu thập thông tin về kết cục lâm sàng, chất lượng cuộc sống, nhu cầu các thủ tục bổ sung, và các vấn đề liên quan đến việc mang thai cho phụ nữ
từ 18-54 qua ba năm sau điều trị u xơ tử cung
Trang 3TỔNG QUAN Y VĂN
FDA tin rằng thông tin này sẽ được sử
dụng để giúp bệnh nhân trong tương lai,
bác sĩ lâm sàng, và những người khác đưa
ra quyết định sáng suốt nhất về cách điều
trị tốt nhất cho tình trạng của mỗi bệnh
nhân
Để tìm hiểu thêm về sổ đăng ký này,
hoặc tìm hiểu cách tham gia, hãy xem
phần "Tham gia" của trang web đăng ký
COMPARE-UF
Phẫu thuật nội soi với máy bào u an
toàn hơn với các hệ thống bao
chứa
Từ năm 2016, FDA đã cho phép dùng hệ
thống túi giữ mô đầu tiên trên thị trường
để sử dụng với một số máy bào u dùng
điện qua nội soi để tách riêng các mô từ tử
cung mà trước đó không nghi ngờ ung thư
Hệ thống bao này là bước đầu tiên trong sự
đổi mới thiết bị do FDA kiểm soát để giúp
giảm bớt những nguy cơ tiềm ẩn của việc
lan tỏa mô ác tính
Hệ thống bao chứa u này chưa chứng
minh được là làm giảm nguy cơ lan tỏa
ung thư trong các thủ thuật bào u qua nội
soi và chỉ được sử dụng trong một số bệnh
nhân có giới hạn, bao gồm những phụ nữ
không có u xơ tử cung được cắt bỏ tử cung
và một số phụ nữ tuổi sinh sản bị u xơ muốn duy trì khả năng sinh sản của họ
Các vấn đề báo cáo liên quan đến các máy bào u qua nội soi cho FDA
FDA kêu gọi bệnh nhân, nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khoẻ và nhà sản xuất tiếp tục báo cáo các sự kiện liên quan đến các máy bào u qua nội soi với cơ quan đăng ký; thông tin như vậy là rất quan trọng trong việc giúp FDA tìm hiểu càng nhiều càng tốt về các tác dụng bất lợi liên quan đến các thiết bị này
Nếu nghi ngờ một vấn đề phát sinh từ việc sử dụng máy bào u qua nội soi, FDA khuyên nên tự nguyện báo cáo thông qua MedWatch, Chương trình Báo cáo Thông tin An toàn và Tác dụng ngoại ý của FDA Nhân viên chăm sóc sức khoẻ và nhà sản xuất thiết bị phải tuân thủ các quy định
về Báo cáo Thiết bị Y tế (MDR)
Tài liệu trích dẫn
US Food and Drug Administration FDA updated assessment of the use of laparoscopic power morcellators to treat uterine fibroids December 14, 2017
https://www.fda.gov/downloads/MedicalDevices /ProductsandMedicalProcedures/SurgeryandLif eSupport/UCM584539.pdf Accessed January
12, 2018