Kế hoạch, nội dung chương trình , nội dung bài giảng...3 4.1 Kế hoạch tổ chức tập huấn “Xây dựng chương trình thực hiện phân loại rác sinh hoạt tại nguồn trên địa bàn thị xã Hoàng Mai, t
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA MÔI TRƯỜNG
BÁO CÁO THỰC TẬP TRUYỀN THÔNG MÔI TRƯỜNG
Sinh viên thực hiện : Vũ Quỳnh Hoa Lớp : ĐH5QM5
Mã số sinh viên : 1511101520 Giảng viên hướng dẫn : ThS Bùi Thị Thu Trang
Trang 2THỊ XÃ HOÀNG MAI, TỈNH NGHỆ AN
Trang 3NGHỆ AN, 12/06/2018
Trang 4MỤC LỤC
1 Phân tích tình hình 1
2 Phân tích đối tượng 2
3 Mục tiêu 2
4 Kế hoạch, nội dung chương trình , nội dung bài giảng 3
4.1 Kế hoạch tổ chức tập huấn “Xây dựng chương trình thực hiện phân loại rác sinh hoạt tại nguồn trên địa bàn thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An” 3
4.2 Nội dung chương trình tập huấn 4
4.3 Nội dung bài giảng 5
5 Kinh phí 5
5.1 Nguồn kinh phí 5
5.2 Cơ sở lập dự toán kinh phí 5
5.3 Tổng kinh phí 5
PHỤ LỤC 1: DỰ TOÁN KINH PHÍ LỚP TẬP HUẤN VỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG6 PHỤ LỤC 2: NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ 8
Trang 5DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
QĐ-CP : Quyết định-Chính phủUBND : Ủy ban nhân dân
TNMT : Tài nguyên môi trườngTh.S : Thạc sỹ
Trang 61 Phân tích tình hình
Hoàng Mai là thị xã mới được thành lập của tỉnh Nghệ An, theo Nghị quyết47/NQ-CP ngày 03 tháng 4 năm 2013 của Chính phủ, trên cơ sở chia tách một phầndiện tích tự nhiên và nhân khẩu của huyện Quỳnh Lưu
Hình 1 Bản đồ hành chính thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An
Với lợi thế về các mỏ đá, mỏ đất sét, cảng biển, đường Quốc lộ 1A, đường sắtBắc - Nam chạy qua… Hoàng Mai có thế mạnh lớn về ngành công nghiệp vật liệu xâydựng Ngoài những lợi thế trên, Hoàng Mai còn là một vùng địa linh nhân kiệt, nơi đâykhông chỉ có thiên nhiên hùng vĩ và nên thơ mà con người cũng rất đỗi hào hòa và anhhùng Đó là điều kiện thuận lời cho việc phát triển hoạt động dịch vụ - du lịch
Nắm bắt xu thế phát triển và những lợi thế sẵn có của mình, mục tiêu của cấp ủyĐảng, chính quyền thị xã Hoàng Mai là xây dựng Hoàng Mai sớm trở thành cực tăngtrưởng phía Bắc của tỉnh Nghệ An đặt trong tổng thể vùng Nam Thanh - Bắc Nghệ;trên cơ sở khai thác có hiệu quả các tiềm năng, thế mạnh của thị xã, đảm bảo tầm nhìn
Trang 7dài hạn trong phát triển theo hướng đột phá, tăng tốc trong các lĩnh vực công nghiệp,dịch vụ, du lịch, nông nghiệp công nghệ cao, xây dựng kết cấu hạ tầng, chỉnh trang đôthị…Sớm xây dựng Hoàng Mai trở thành một đô thị lớn phía Bắc tỉnh Nghệ An gắnvới những tác động của các dự án lớn vào vùng kinh tế Nam Thanh - Bắc Nghệ Songsong với sự phát triển là vấn đề môi trường ngày càng bị suy giảm, một trong nhữngnguyên nhân dẫn đến tình trạng trên chính là rác thải sinh hoạt của các hộ gia đình trênđịa bàn Cho nên công tác quản lý chất thải rắn đang là mối quan tâm lớn của các cấp,các ngành hữu quan ở thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An Vì vậy Hoàng Mai cần thiếtphải có một kế hoạch hành động lâu dài trong đó phân loại rác tại nguồn là công việc
cần được triển khai sớm Do đó, tôi đã đề xuất tổ chức lớp tập huấn “Xây dựng kế
hoạch và tổ chức thực hiện chương trình tập huấn hướng dẫn phân loại rác sinh hoạt tại nguồn trên địa bàn thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An” để góp phần phục vụ
công tác quản lý môi trường tại đây
2 Phân tích đối tượng
Đối tượng truyền thông:
- UBND thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An
- Hội Nông dân thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An
- Hội Phụ nữ thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An
- Đoàn thanh niên thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An
- Các cán bộ công tác tại phòng môi trường huyện Quỳnh Lưu
- Các cán bộ môi trường thị xã Hoàng Mai
Trình độ nhận thức: Đều tốt nghiệp trung học cở sở trở lên
Trang 8- 95% được trang bị kiến thức về bảo vệ môi trường và phân loại rác thải sinhhoạt cho người dân trong thị xã Hoàng Mai nhằm thực hiện phân loại rác ngay từ hộgia đình.
- Có nhận thức đúng đắn về việc bảo vệ môi trường tại địa phương nơi mình sinh sống
- Tuyên truyền kiến thức tại buổi tập huấn đến các hộ gia đình trong việc phânloại rác sinh hoạt tại nguồn
- Góp phần truyền thông nâng cao nhận thức của cộng đồng trong việc bảo vệmôi trường
4 Kế hoạch, nội dung chương trình , nội dung bài giảng
4.1 Kế hoạch tổ chức tập huấn “Xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện chương trình tập huấn hướng dẫn phân loại rác sinh hoạt tại nguồn trên địa bàn thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An”
tổ chức
Số lượng học viên Địa điểm tổ chức
công tác tại phòng môi
trường huyện Quỳnh Lưu,
cán bộ môi trường thị xã
Sáng thứ 4Ngày 20/6/2018 50
Hội trườngUBND Thị xãHoàng Mai
2
Hội phụ nữ
Sáng thứ 6 ngày22/6/218
30 Hội trường
UBND Thị xãHoàng MaiĐoàn thanh niên 20
Tổng 150
Trang 104.2 Nội dung chương trình tập huấn
1 7h30 – 8h00 Đón tiếp đại biểu, phát tài liệu,
ổn định tổ chức
Phòng TNMT huyện Quỳnh Lưu phốihợp với Hội nông dân, Hội phụ nữ,Đoàn thanh niên
2 8h00 – 8h15 Tuyên bố lý do, giới thiệu đại
biểu và chương trình tập huấn Phòng TNMT huyện Quỳnh Lưu
3 8h15 – 8h30 Phát biểu khai mạc Lãnh đạo huyện Quỳnh Lưu
4 8h20 – 9h20 Nội dung 1:
Tổng quan về rác thải sinh hoạt Phòng TNMT huyện Quỳnh Lưu
5 9h20 – 9h35 Giải lao giữa giờ Tập huấn viên và các học viên
6 9h35 – 10h35 Nội dung 2: Tổng quan về phân
loại rác tại nguồn Phòng TNMT huyện Quỳnh Lưu
Phòng TNMT huyện Quỳnh Lưu
10 14h30 – 14h45 Giải lao giữa giờ Tập huẩn viên và các học viên
11 14h45 – 15h45
Nội dung 5: Đề xuất mô hìnhphân loại và các giải pháp choviệc áp dụng mô hình
Phòng TNMT trường huyện Quỳnh Lưu
12 15h45 – 16h20
Thảo luận về nội dung của buổitập huấn và các vấn đề đề xuấtcủa địa phương
Phòng TNMT;
Các học viên
13 16h20 – 16h30 Bế mạc Phòng TNMT huyện Quỳnh Lưu
Trang 114.3 Nội dung bài giảng
* Chuyên đề: Ứng dụng mô hình phân loại rác sinh hoạt tại nguồn trên địa bànthị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An
- Giảng viên : ThS Nguyễn Thành Tâm
- Đơn vị công tác: Phòng Tài nguyên Môi trường huyện Quỳnh Lưu
* Nội dung chuyên đề:
- Tổng quan về rác thải sinh hoạt
- Tổng quan về phân loại rác tại nguồn
- Đặc điểm rác thải ở khu vực
- Hiện trạng hệ thống phân loại rác thải ở khu vực
- Đề xuất mô hình phân loại và các giải pháp cho việc áp dụng mô hình
( Nội dung chi tiết trong phụ lục 2 đính kèm).
5 Kinh phí
5.1 Nguồn kinh phí
Do ngân sách Nhà nước cấp, được bố trí trong nguồn kinh phí sự nghiệp môitrường của huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An
5.2 Cơ sở lập dự toán kinh phí
- Thông tư 123/2009/TT-BTC của Bộ Tài chính quy định nội dung chi, mức chixây dựng chương trình khung và biên soạn chương trình, giáo trình các môn học đốivới các ngành đào tạo Đại học, Cao đẳng, Trung cấp chuyên nghiệp
- Thông tư 139/2010/TT-BTC của Bộ Tài chính quy định việc lập dự toán, quản
lý và sử dụng kinh phí từ ngân sách nhà nước dành cho công tác đào tạo, bồi dưỡngcán bộ, công chức
- Thông tư 02/2017/TT-BTC của Bộ Tài chính về việc hướng dẫn quản lý kinhphí sự nghiệp bảo vệ môi trường
- Thông tư 40/2017/TT-BTC của Bộ Tài chính về việc quy định chế độ công tácphí, chế độ chi hội nghị
- Thông tư 14/2014/TTLT-BTC-BTP của Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp quy địnhviệc lập dự toán, quản lý, sử dụng và quyết toán kinh phí ngân sách Nhà nước đảm bảocho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và chuẩn tiếp cận pháp luật của người dân sởtại
5.3 Tổng kinh phí
Tổng kinh phí thực hiện:42,850,000 đồng.
Số tiền bằng chữ: Bốn mươi hai triệu tám trăm năm mươi ngàn đồng.
6
Trang 12( Nội dung chi tiết phụ lục 1 đính kèm).
Trang 13PHỤ LỤC 1
DỰ TOÁN KINH PHÍ LỚP TẬP HUẤN VỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
Kèm theo Quyết định số , ngày tháng năm của UBND thị xã Hoàng Mai,
tỉnh Nghệ An
Đơn vị tính VNĐ
STT Nội dung thực hiện Đơn vị tính Số
lượng Đơn giá Thành tiền Ghi chú
TT123/2009/T
T - BTC
1
Chuyên đề : Ứng dụng
mô hình phân loại rác
sinh hoạt tại nguồn
T - BTC
1
Chuyên đề: Ứng dụng
mô hình phân loại rác
sinh hoạt tại nguồn trên
địa bàn thị xã Hoàng
Mai, tỉnh Nghệ An
Buổi/ ngày 6 300,000 1,800,000
TT139/2010/TT-BTC
8
Trang 14STT Nội dung thực hiện Đơn vị tính Số
lượng Đơn giá Thành tiền Ghi chú
1 Thuê hội trường Ngày 3 1,500,000 4,500,000 Tạm tính
2
Thuê thiết bị giảng dạy
(máy chiếu), âm thanh,
ánh sáng…
Ngày 3 1,500,000 4,500,000 Tạm tính
3 Pano lớp học Cái 1 1,000,000 1,000,000 Tạm tính
4 Hỗ trợ tiền ăn cho học
viên và báo cáo viên Người 150 100,000 15,000,000
TT 40/2017/
TT-BTC
5 Nước uống (cho học
viên và báo cáo viên) Người/ngày 150 20,000 3,000,000
TT 40/2017/
TT-BTC
6
Photo tài liệu tập huấn
(cho học viên và báo
Trang 15STT Nội dung thực hiện Đơn vị tính Số
lượng Đơn giá Thành tiền Ghi chú
Trang 16PHỤ LỤC 2 NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ
Trang 17TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA MÔI TRƯỜNG
Trang 18HÀ NỘI, 12/06/2018 MỤC LỤ
Trang 191 Tổng quan về rác thải sinh hoạt 1
1.1 Các khái niệm cơ bản về rác thải sinh hoạt 1
1.1.1 Khái niệm chất thải 1
1.1.2 Chất thải rắn 2
1.1.3 Khái niêm rác thải sinh hoạt 2
1.2 Nguồn gốc phát sinh rác thải sinh hoạt 2
1.3 Tính chất rác thải sinh hoạt 3
1.4 Tác động của rác thải sinh hoạt 4
1.4.1 Tác động đến sức khỏe con người 4
1.4.2 Tác động đến cảnh quan khu vực 4
1.4.3 Tác động đến môi trường 4
2 Tổng quan về phân loại rác tại nguồn 5
2.1 Khái niệm về phân loại rác tại nguồn 5
2.2 Tình hình phân loại rác tại nguồn trên thế giới và ở Việt Nam 5
2.3 Những lợi ích khi thực hiên phân loại rác tại nguồn 7
2.4 Những khó khăn khi thực hiện phân loại rác tại nguồn 8
3 Đặc điểm rác thải ở khu vực 8
3.1 Nguồn phát sinh 8
3.2 Thành phần rác thải 9
4 Hiện trạng hệ thống phân loại rác thải ở khu vực 9
5 Đề xuất mô hình phân loại và các giải pháp cho việc áp dụng mô hình 10
5.1 Những cơ sở cho việc đề xuất mô hình 10
5.1.1 Cơ sở lý luận 10
5.1.2 Cơ sở thực tiễn 11
5.2 Đề xuất mô hình 11
5.3 Những giải pháp cho việc áp dụng mô hình 13
5.4 Đề xuất quy trình phân loại, thu gom, vận chuyển chất thải rắn 14
5.4.1 Tồn trữ và phân loại 14
5.4.2 Thu gom 16
5.4.3 Vận chuyển 16
KẾT LUẬN - KIẾN NGHỊ 17
TÀI LIỆU THAM KHẢO 18
Trang 20TT – BTC : Thông tư – Bộ tài chính
TTLT-BTC-BKHCN : Thông tư liên tịch – Bộ tài chính – Bộ khoa học công nghệTTLT-BTC-BTP : Thông tư liên tịch – Bộ tài chính – Bộ tư pháp
TTLT-BTC-TNMT : Thông tư liên tịch – Bộ tài chính – Tài nguyên môi trường3R : Giảm thiểu (Reduce), tái chế (Recycle) và tái sử dụng (Reuse)RTSH : Rác thải sinh hoạt
UBND : Ủy ban nhân dân
JICA : Cơ quan Phát triển quốc tế Nhật Bản
Trang 21DANH MỤC BẢNG VÀ HÌNH
Bảng 1: Nguồn phát sinh rác thải sinh hoạt 2
Bảng 2 Các nguồn phát sinh rác thải ở thị xã Hoàng Mai (2013) 9
Bảng 3 Thành phần rác thải ở thị xã Hoàng Mai (2013) 9
Bảng 4 Đánh giá của người dân về tầm quan trọng của việc phân loại rác (2013) 10
Bảng 5 Số hộ dân phân loại rác thải sinh hoạt hằng ngày trước khi thu gom (2013) 10
Hình 1 Thùng phân loại rác ở Nhật Bản 6
Hình 2 Công nhân Singapore đang phân loại rác 6
Hình 3 Mô hình phân loại rác thí điểm một số khu vực 7
Hình 4 Môi hình phân loại rác tại nguồn ở thị xã Hoàng Mai 12
Trang 22Tính cấp thiết của chương trình tập huấn
Bước vào giai đoạn công nghiệp hóa và hiện đại hóa, đất nước ta không ngừngphát triển và biến đổi từng ngày Dân số tăng nhanh, nhu cầu của người dân được cảithiện cũng đồng nghĩa với lượng rác thải ngày càng tăng và thay đổi liên tục Trongquá trình sinh hoạt, một khối lượng chất thải khổng lồ chưa qua xử lý hoặc xử lý thô
sơ được con người ném vào môi trường gây ô nhiễm Trong khi đó, chi phí đầu tư chocông tác quản lý chất thải rắn đặc biệt rác thải sinh hoạt ở nhiều nơi còn thấp, hệ thốngthu gom chưa hợp lý dẫn đến chưa đáp ứng được nhu cầu thu gom và xử lý lượng rác.Phân loại rác tại nguồn là công việc hết sức cần thiết Thông qua phân loại rác tạinguồn góp phần làm tăng tỷ lệ chất thải cho mục đích tái sinh Từ đó hạn chế khai tháctài nguyên và giảm khối lượng rác thải cần phải xử lý
Theo quy hoạch mạng lưới đô thị toàn tỉnh được UBND tỉnh phê duyệt tại quyếtđịnh số 4566/QĐ.UBND-CN ngày 12/11/2007, thị xã Hoàng Mai là trọng điểm pháttriển kinh tế phía Bắc và trong tương lai không xa sẽ có những bước phát triển mạnh
mẽ nhờ các nội lực cũng như ngoại lực tác động vào khu vực này Vì thế, bài toán vềquản lý môi trường và trọng điểm là công tác quản lý chất thải rắn đang là mối quantâm lớn của khu vực Và phân loại rác tại nguồn được xem là giải pháp hiệu quả vàthiết thực Tuy nhiên, do chưa được phổ biến rộng rãi và trang bị kiến thức, kỹ thuật
cần thiết nên ở địa phương các hộ dân tiến hành thực hiện còn rất hạn chế Vì vậy việc xây dựng chuyên đề “ Ứng dụng mô hình phân loại rác sinh hoạt tại nguồn trên địa
bàn thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An” là rất cần thiết, phù hợp với tình hình địa
phương
1 Tổng quan về rác thải sinh hoạt
1.1 Các khái niệm cơ bản về rác thải sinh hoạt
1.1.1 Khái niệm chất thải
Theo luật Bảo vệ môi trường 2014: “Chất thải là vật chất ở dạng rắn, lỏng, khí,mùi hoặc các dạng khác thải ra từ sinh hoạt sản xuất, kinh doanh, dịch vụ hoặc từ cáchoạt động khác của con người.”
Rác thải cũng được gọi là chất thải
Trang 231.1.2 Chất thải rắn
Chất thải rắn là toàn bộ các loại vật chất được con người loại bỏ trong các hoạtđộng kinh tế - xã hội của mình (bao gồm các hoạt động sản xuất, hoạt động sống vàduy trì sự tồn tại của cộng đồng …) Trong đó quan trọng nhất là các loại chất thải sinhhoạt từ các hoạt động sản xuất và hoạt động sống
1.1.3 Khái niêm rác thải sinh hoạt
Rác thải sinh hoạt (chất thải sinh hoạt) là những chất thải có liên quan đến cáchoạt động của con người, nguồn tạo thành chủ yếu từ các khu dân cư, các trường học,các trung tâm dịch vụ, thương mại… RTSH có thành phần bao gồm kim loại, sành sứ,thủy tinh, gạch ngói vỡ, đất, đá, cao su, thực phẩm dư thừa, gỗ, lon, vải, giấy, rơm, rạ,xác động vật, vỏ rau củ quả v.v…
1.2 Nguồn gốc phát sinh rác thải sinh hoạt
Rác thải sinh hoạt được phát thải từ nhiều nguồn khác nhau từ sinh hoạt hằng ngàycủa người dân, từ các tụ điểm buôn bán, cơ quan, trường học và các viện nghiên cứu
Bảng 1: Nguồn phát sinh rác thải sinh hoạt
Rác từ sinh hoạt của dân cư, khách
vãng lai
Rau, củ, quả hỏng, thức ăn thừa, giấy,carton, nhựa, vải, nilon, rác vườn, gỗ, đồđiện tử, thủy tinh, lon đồ hộp, mốp xốp vàcác chất độc hại (bột giặt, chất tẩy), thuốcdiệt côn trùng, nước xịt phòng
Rác từ các chợ, tụ điểm buôn bán,
nhà hàng, khách sạn, khu vui chơi,
giải trí, khu văn hóa
Rau củ, quả hỏng, thức ăn thừa, thực phẩmhỏng, giấy, carton, nilon, nhựa
Rác thải từ viện nghiên cứu, cơ
quan, trường học
Thực phẩm thừa, bao bì, giấy, đồ dùng vănphòng, dụng cụ học tập, nhựa, hóa chấtphòng thí nghiệm
Rác thải từ các công trình xây dựng,
cải tạo và nâng cấp
Gỗ, sắt, thép, bêtông, thạch cao, sành sứ,gạch, bụi, xà bần
Trang 24Tính chất của rác thải sinh hoạt cũng có ý nghĩa trong việc thực thi chương trìnhphân loại rác sinh hoạt tại nguồn Nó ảnh hưởng đến việc ra quyết định về các trangthiết bị, phương tiện phù hợp để lưu chứa và vận chuyển chất thải, cũng như về côngnghệ tái chế, xử lý rác sinh hoạt sau khi phân loại.
Dưới đây là một số tính chất quan trọng của rác thải sinh hoạt có ảnh hưởng trựctiếp đến chương trình phân loại rác tại nguồn:
1) Trọng lượng riêng:
Trọng lượng riêng (kg/m3) là một đại lượng quan trọng trong việc tính toán nhucầu đầu tư trang thiết bị và phương tiện để lưu chứa và vận chuyển rác thải Trọnglượng riêng của rác chưa phân loại được lấy ra từ các xe ép rác thường vào khoảng 300kg/m3 (Nguồn: Số liệu quan trắc chất thải rắn đô thị của trạm quan trắc và phân tích
4) Tính chất sinh học:
Sự phát sinh mùi và ruồi trong quá trình lưu chứa rác thải sinh hoạt là một trongnhững vấn đề đặc biệt cần quan tâm trong chương trình phân loại rác sinh hoạt tạinguồn Dựa vào tốc độ phân hủy các thành phần hữu cơ mà tần suất thu gom rác hữu
cơ hợp lý đảm bảo yêu cầu về mặt vệ sinh môi trường
