Những năm qua, cùng với việc đầu tư cơ sở hạ tầng giao thông đường bộ nhằm tạo tiền đề, động lực cho sự phát triển kinh tế - xã hội, phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đáp ứng tiến trình hội nhập kinh tế khu vực và quốc tế, góp phần đảm bảo quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, Việt Nam cũng không ngừng hoàn thiện pháp luật về giao thông đường bộ, trong đó có nội dung quan trọng là xử phạt vi phạm hành chính. Dưới góc độ luật học, xử phạt vi phạm hành chính là một chế định quan trọng của hệ thống pháp luật mỗi quốc gia, để điều chỉnh hoạt động xử phạt các vi phạm hành chính. Dưới góc độ quản lý, xử phạt vi phạm hành chính là một hoạt động để thực hiện chức năng quản lý hành chính nhà nước. Hoạt động xử phạt vi phạm hành chính nói chung, trong lĩnh vực giao thông đường bộ nói riêng hướng tới mục phòng ngừa và chống vi phạm hành chính, góp phần giữ vững an ninh, trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, nâng cao hiệu lực quản lý của Nhà nước. Xuất phát từ vị trí, ý nghĩa cấp bách về lý luận, thực tiễn của vấn đề này, em xin chọn đề tài với nội dung: “Tình hình vi phạm pháp luật trong lĩnh vực giao thông đường bộ tại thị xã Đông Triều thị xã Quảng Ninh. Thực trạng và các biện pháp phòng chống” làm báo cáo thực tập.
Trang 1MỞ ĐẦU
Những năm qua, cùng với việc đầu tư cơ sở hạ tầng giao thông đường bộ nhằmtạo tiền đề, động lực cho sự phát triển kinh tế - xã hội, phục vụ sự nghiệp công nghiệphóa, hiện đại hóa đất nước, đáp ứng tiến trình hội nhập kinh tế khu vực và quốc tế, gópphần đảm bảo quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, Việt Nam cũngkhông ngừng hoàn thiện pháp luật về giao thông đường bộ, trong đó có nội dung quantrọng là xử phạt vi phạm hành chính Dưới góc độ luật học, xử phạt vi phạm hànhchính là một chế định quan trọng của hệ thống pháp luật mỗi quốc gia, để điều chỉnhhoạt động xử phạt các vi phạm hành chính Dưới góc độ quản lý, xử phạt vi phạmhành chính là một hoạt động để thực hiện chức năng quản lý hành chính nhà nước.Hoạt động xử phạt vi phạm hành chính nói chung, trong lĩnh vực giao thông đường bộnói riêng hướng tới mục phòng ngừa và chống vi phạm hành chính, góp phần giữ vững
an ninh, trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp phápcủa cá nhân, tổ chức, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, nâng cao hiệu lực quản lýcủa Nhà nước. 1
Xuất phát từ vị trí, ý nghĩa cấp bách về lý luận, thực tiễn của vấn đề này, em xin
chọn đề tài với nội dung: “Tình hình vi phạm pháp luật trong lĩnh vực giao thông
đường bộ tại thị xã Đông Triều thị xã Quảng Ninh Thực trạng và các biện pháp phòng chống” làm báo cáo thực tập.
1 Phạm Quang Hưng (2016), Xử phạt hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ từ thực tiễn tỉnh
Đắk Lắk, Luận văn Thạc sỹ Luật Hiến pháp và Luật Hành chính, Người hướng dẫn TS Nguyễn Minh
Sản, Đắk Lắk, tr.8-9.
Trang 2CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH
VỰC GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ
1 Khái niệm vi phạm hành chính
Như chúng ta đã biết, Nhà nước là một tổ chức được xã hội thành lập nên để thựchiện việc quản lý, phát triển xã hội Để có thể thực hiện được vai trò đó, Nhà nướcluôn phải tác động lên các quan hệ xã hội bằng một hệ thống các quy tắc quản lý nhànước được quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật Trên thực tế, trong đờisống xã hội luôn xảy ra tình trạng vi phạm các quy tắc quản lý nhà nước Các vi phạm
đó diễn ra hàng ngày trong đời sống xã hội, từ những hành vi đơn giản và phổ biếnnhư hút thuốc lá nơi công cộng, đến những hành vi vi phạm có tính chất nguy hiểmhơn như tham gia giao thông đường bộ không đội mũ bảo hiểm, đi ngược chiều, lạnglách đánh võng, gây tai nạn,…hoặc hành vi làm ô nhiễm môi trường, xây dựng tráiphép, trốn thuế… Những hành vi vi phạm rất đa dạng và “có mặt” trong tất cả các lĩnhvực quản lý nhà nước
Dưới góc độ lý luận về pháp luật, vi phạm pháp luật được cấu thành bởi các mặtkhách quan, chủ quan, khách thể và chủ thể của nó Tổng hợp các yếu tố đó ta có thểhiểu vi phạm pháp luật là hành vi nguy hiểm cho xã hội do chủ thể có năng lực tráchnhiệm pháp lý thực hiện một các cố ý hoặc vô ý xâm hại đến các quan hệ xã hội đượcpháp luật bảo vệ Dựa theo các tiêu chí khác nhau mà vi phạm pháp luật được phânthành nhiều loại khác nhau Căn cứ vào khách thể vi phạm, mức độ, tính chất nguyhiểm cho xã hội của hành vi vi phạm, vi phạm pháp luật được chia thành các loại sau:
- Vi phạm hình sự (tội phạm): là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, có lỗi vàđược quy định trong bộ luật hình sự
- Vi phạm hành chính: là những hành vi trái pháp luật, có lỗi nhưng mức độ nguyhiểm cho xã hội thấp hơn tội phạm, xâm phạm các quan hệ xã hội được pháp luật hànhchính bảo vệ phát sinh trong quá trình quản lý nhà nước
- Vi phạm dân sự: là những hành vi trái luật dân sự, hay ngược lại với truyềnthống, phong tục tập quán, đạo đức xã hội được nhà nước thừa nhận, có lỗi, xâm hại
Trang 3tới các quan hệ tài sản, quan hệ nhân thân và quan hệ phi tài sản có liên quan tới tàisản được pháp luật dân sự bảo vệ
- Vi phạm kỷ luật: là hành vi có lỗi, trái với các quy tắc kỷ luật lao động, học tập,công vụ nhà nước trong các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp, trường học được phápluật lao động, hành chính và các văn bản nội quy của từng cơ quan, doanh nghiệp quyđịnh
Luật Xử phạt vi phạm hành chính năm 2012 đã đưa ra định nghĩa pháp lý về “vi
phạm hành chính” Khoản 1 Điều 2 của Luật quy định như sau: “Vi phạm hành chính
là hành vi có lỗi do cá nhân, tổ chức thực hiện, vi phạm quy định của pháp luật về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị
xử phạt vi phạm hành chính.”
Định nghĩa trên đưa ra các dấu hiệu pháp lý cơ bản của vi phạm hành chính, đólà: tính xâm phạm các quy tắc quản lý nhà nước, có lỗi, tính trái pháp luật hành chính
và phải bị xử phạt vi phạm hành chính Vi phạm hành chính là một dạng vi phạm phápluật, do đó nó cũng bao gồm các yếu tố cấu thành pháp lý là mặt khách quan, mặt chủquan, chủ thể và khách thể
2 Khái niệm vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB
Trong xã hội hiện đại ngày nay việc dùng pháp luật để QLNN lại càng quantrọng Để quản lý xã hội nói chung và hoạt động quản lý nói riêng trong từng lĩnh vựcthì việc sử dụng các "hình phạt" luôn được lựa chọn để làm cho pháp luật thể hiệnđược tính nghiêm minh, mọi người phải tôn trọng và thực hiện Lĩnh vực GTĐB cũngkhông phải là ngoại lệ
Với sự quản lý của Nhà nước trong lĩnh vực GTĐB, vấn đề đặt ra là những quyđịnh của nhà nước về vấn đề này như thế nào? Vậy luật GTĐB là gì?
Có thể hiểu: Luật GTĐB là tổng thể các quy định về quy tắc GTĐB; kết cấu hạ tầng GTĐB; phương tiện và người tham gia GTĐB; vận tải đường bộ và quản lý nhà nước về GTĐB.
Pháp luật GTĐB có thể khái quát: Pháp luật GTĐB là tổng thể các QPPL do Nhà nước ban hành có nội dung điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong lĩnh vực GTĐB.
Với tư cách là công cụ để Nhà nước quản lý GTĐB thì pháp luật GTĐB cónguồn rất rộng Đó là các QPPL về đất đai, các QPPL về dân sự, các QPPL về kinh
Trang 4doanh vận tải của các thành phần kinh tế, các QPPL hành chính và tư pháp, các tộiphạm trong lĩnh vực GTĐB quy định trong Bộ luật hình sự… Trong điều kiện hộinhập khu vực và thế giới hiện nay pháp luật GTĐB còn là các điều ước quốc tế donước ta tham gia hoặc ký kết.
Vấn đề đặt ra là tại sao Nhà nước phải quản lý lĩnh vực GTĐB? Hoạt độngQLNN nói chung và quản lý trong một lĩnh vực cụ thể nào đó có thể bằng nhiềuphương pháp, cách thức khác nhau Phổ biến là quản lý bằng phương pháp hành chính,phương pháp kế hoạch chính sách, phương pháp kinh tế và phương pháp tư tưởng.Nhưng tựu chung Nhà nước nào cũng phải dùng pháp luật như một công cụ đồng thời
là phương pháp chủ yếu để quản lý xã hội, đó chính là pháp luật
Từ những khái niệm về pháp luật GTĐB, Luật GTĐB, thì có thể khái quát vấn đề
vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB như sau:
Vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB là những hành vi của cá nhân, tổ chức
vi phạm quy định của pháp luật trong lĩnh vực GTĐB một cách cố ý hoặc vô ý mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử lý vi phạm hành chính, bao gồm: Các hành vi vi phạm quy tắc GTĐB; các hành vi vi phạm quy định về kết cấu hạ tầng GTĐB; các hành vi vi phạm quy định về phương tiện tham gia GTĐB; các hành vi vi phạm quy định về người điều khiển phương tiện tham gia GTĐB; các hành vi vi phạm quy định về vận tải đường bộ; các hành vi vi phạm khác về GTĐB.
Những hành vi vi phạm pháp luật về GTĐB có thể làm phát sinh những quan hệpháp luật sau đây:
GTĐB có thể hiểu: là hoạt động của cơ quan nhà nước áp dụng đối với các cá nhân,
cơ quan, tổ chức có hành vi cố ý hoặc vô ý vi phạm các quy định của pháp luật GTĐB
về quy tắc GTĐB; các hành vi vi phạm quy định về kết cấu hạ tầng GTĐB; các hành
vi vi phạm quy định về phương tiện tham gia GTĐB; các hành vi vi phạm quy định về
Trang 5người điều khiển phương tiện tham gia GTĐB; các hành vi vi phạm quy định về vận tải đường bộ; các hành vi vi phạm khác về GTĐB mà không phải là tội phạm và theo quy định phải bị xử phạt hành chính.
Các hình thức xử lý vi phạm hành chính:
1 Đối với mỗi hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực được quy định tại Nghịđịnh này, cá nhân, tổ chức vi phạm phải chịu một trong các hình thức xử phạt chínhsau đây:
a) Cảnh cáo;
b) Phạt tiền
Khi áp dụng hình thức phạt tiền, mức tiền phạt cụ thể đối với một hành vi viphạm hành chính là mức trung bình của khung tiền phạt quy định đối với hành vi đó;nếu vi phạm có tình tiết giảm nhẹ, thì mức tiền phạt có thể giảm xuống thấp hơn mứcmức trung bình nhưng không được giảm quá mức tối thiểu của khung tiền phạt; nếu viphạm có tình tiết tăng nặng thì mức tiền phạt có thể tăng lên cao hơn mức trung bìnhnhưng không được vượt quá mức tối đa của khung tiền phạt
2 Tùy theo tính chất, mức đội vi phạm, cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính còn
có thể bị áp dụng một hoặc các hình thức xử phạt bổ sung:
a) Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc khôngthời hạn;
b) Tịch thu tang vật, phương tiện được sử dụng để vi phạm hành chính 2
Những chủ thể nào có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vựcGTĐB bao gồm:
1 Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp, Trưởng Công an các cấp (trừ Trưởng Công
an cấp xã) có thẩm quyền xử phạt đối với các hành vi vi phạm quy định tại Nghị địnhnày trong phạm vi quản lý của địa phương mình
2 Cảnh sát giao thông đường bộ có thẩm quyền xử phạt đối với các hành vi viphạm trong lĩnh vực giao thông đường bộ đối với người và phương tiện tham gia giaothông trên đường bộ được quy định trong Nghị định này
3 Cảnh sát trật tự, Cảnh sát phản ứng nhanh, Cảnh sát cơ động, Cảnh sát quản lýhành chính về trật tự xã hội, Trưởng công an cấp xã trong phạm vi chức năng, nhiệm
vụ được giao có liên quan đến trật tự an toàn giao thông đường bộ có thẩm quyền xử
2 Chính phủ (2010), Nghị định số 34/2010/NĐ-CP ngày 02/4/2010 quy định về xử phạt vi phạm hành
chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, Hà Nội;
Trang 6phạt đối với các hành vi vi phạm quy định tại các điểm, khoản, điều của Nghị địnhnày…
4 Thanh tra giao thông đường bộ trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao
có thẩm quyền xử phạt đối với các hành vi vi phạm quy định về hoạt động vận tải vàdịch vụ hỗ trợ vận tải tại các điểm dừng xe, đỗ xe trên đường bộ, bến xe, bãi đỗ xe,trạm dừng nghỉ, trạm kiểm tra tải trọng xe, trạm thu phí, cơ sở kinh doanh vận tảiđường bộ, khi phương tiện (có hành vi vi phạm) dừng, đỗ trên đường bộ; hành vi viphạm về đào tạo, sát hạch, cấp Giấy phép lái xe, hoạt động kiểm định an toàn kỹ thuật
và bảo vệ môi trường xe cơ giới, bảo vệ kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ, bảo đảmtiêu chuẩn kỹ thuật công trình đường bộ và một số hành vi khác quy định tại các điểm,khoản, điều của Nghị định này3
Như vậy có thể hiểu: Xử lý vi phạm pháp luật GTĐB là hoạt động của những chủ thể có thẩm quyền QLNN trong lĩnh vực GTĐB được tiến hành bằng biện pháp cưỡng chế Các biện pháp cưỡng chế hành chính gồm có: các biện pháp cưỡng chế phạt tiền, phạt cảnh cáo và các biện pháp cưỡng chế khác theo quy định của pháp luật xử lý vi phạm hành chính
Xử lý vi phạm hành chính về GTĐB là một hoạt động quan trọng trong hoạtđộng QLNN về GTĐB để pháp luật được thực hiện một cách nghiêm túc, tạo sự răn đeđồng thời giáo dục, thuyết phục người tham gia vào quan hệ pháp luật GTĐB, đưa mọihoạt động GTĐB vào khuôn khổ theo sự quản lý, điều tiết của Nhà nước
Để hoạt động xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB đảm bảo hiệu lực
và hiệu quả của hoạt động, nó phải được diễn ra thường xuyên, liên tục Dưới tác độngđiều chỉnh của những QPPL GTĐB thì các quan hệ xã hội phát sinh trong lĩnh vựcGTĐB được đặt vào một "vòng trật tự" theo ý chí của Nhà nước Từ đó, nhà nướckiểm tra, kiểm soát một cách chặt chẽ các hoạt động GTĐB diễn ra trên quy mô toànquốc, từng địa phương, từng vùng và từng khu vực
3 Vai trò của công tác xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ
Xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB là hoạt động trong tổng thể cácvấn đề thuộc nội dung của hoạt động QLNN Do vậy những kết quả thuận lợi, ổn định
3 Chính phủ (2010), Nghị định số 34/2010/NĐ-CP ngày 02/4/2010 quy định về xử phạt vi phạm hành
chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, Hà Nội
Trang 7từ công tác xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB, sẽ góp phần nâng cao hiệuquả hoạt động QLNN về GTĐB.
Thứ nhất, xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB nhằm đảm bảo phát
triển bền vững kinh tế- xã hội
Bước sang thế kỷ XXI, thế kỷ công nghệ thông tin và kinh tế tri thức Một hệthống GTĐB hiện đại sẽ tạo đà phát triển cho phát triển kinh tế xã hội, là yếu tố hàngđầu đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng và nâng cao hiệu quả kinh tế cho hoạt động kinhdoanh cho các chủ thể ở tất cả các địa phương trong thị xã Thanh Hóa và trong cảnước Trái lại một hệ thống GTĐB yếu kém, sẽ không đáp ứng được nhu cầu phát triểnkinh tế, tức là hiệu lực, hiệu quả QLNN trong lĩnh vực GTĐB chưa được đầy đủ vàchặt chẽ
Giao thông vận tải nói chung, GTĐB nói riêng được hình thành trên cơ sở pháttriển của lực lượng sản xuất và phân công lao động xã hội Bàn về giao thông vận tải,Các Mác đã từng khẳng định:
Những quan hệ giữa các quốc gia khác nhau đều phụ thuộc vào trình độ pháttriển của lực lượng sản xuất và sự phân công lao động và giao thông trong nước củaquốc gia đó Nguyên lý đã được mọi người công nhận Nhưng không chỉ những mốiquan hệ giữa nước này và nước khác mà cả toàn bộ cơ cấu nội bộ của bản thân nước
đó, trình độ phát triển của lực lượng sản xuất, của giao thông trong và ngoài nước đó
Có thể nhận định rằng phát triển GTĐB và phát triển kinh tế- xã hội là hai quátrình có liên quan chặt chẽ với nhau, là điều kiện và tiền đề cho nhau Xây dựng mộtmạng lưới GTĐB chính là tiền đề, điều kiện cho sự phân bố hợp lý lực lượng sản xuấttrên từng địa phương, vùng, miền hay các làng nghề, là sự kết nối giao thương giữanhân dân các địa phương và là điều kiện tiên quyết cho sự phát triển của các vùng kinh
tế, đặc biệt với một số địa phương ở các huyện miền núi với các huyện, thị xã, thànhphố
Như vậy có thể khẳng định rằng với xã hội càng phát triển thì vận tải, giaothương giữa các vùng, miền, các dân tộc càng gia tăng Do đó, giao thông vận tải luônphát triển là một quy luật tất yếu Tốc độ phát triển kinh tế và phát triển GTĐB phải tỷ
lệ thuận với nhau
Để GTĐB là động lực, là mũi nhọn cho sự phát triển kinh tế- xã hội thì phảikhông ngừng tăng cường sự quản lý của nhà nước trong lĩnh vực GTĐB, và pháp luật
Trang 8GTĐB phải là một công cụ trong QLNN, trong đó quy định các chế tài xử phạt viphạm sẽ là cần thiết cho sự phát triển về GTĐB Đồng thời pháp luật GTĐB cần đượccác cơ quan, đơn vị, ngành hữu quan triển khai kịp thời, nhanh chóng đến các chủ thểkhác trong xã hội.
Thứ hai, xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB có tác dụng bảo đảm
TTATXH
Sử dụng pháp luật GTĐB làm công cụ để thực hiện tác động quản lý lên cáckhách thể, các chủ thể có thẩm quyền trong lĩnh vực GTĐB hướng tới mục tiêu là đảmbảo cho hoạt động GTĐB được trật tự, an toàn, nhanh chóng, tiện lợi, thông suốt vàbảo vệ môi trường Do vậy hoạt động tuần tra kiểm soát, thanh tra, kiểm tra phát hiện,ngăn chặn và xử lý vi phạm pháp luật về GTĐB của các lực lượng chức năng, các cấpchính quyền phải kịp thời để hạn chế thấp nhất vi phạm, chống được ùn tắc, kiềm chếTNGTĐB, ngăn ngừa thiệt hại do TNGTĐB gây ra, đảm bảo trật tự ATGTĐB và antoàn xã hội
TTATXH đảm bảo vững chắc là cơ sở, điều kiện để giữ vững trật tự ATGTĐB,
củng cố phát huy tính pháp chế XHCN trong lĩnh vực GTĐB Thứ ba, xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực GTĐB có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế xã hội
và bảo đảm an ninh quốc phòng
Sự phát triển về kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội của mỗi địa phương, thị xã,thành phố là tiền đề cho việc đảm bảo an ninh quốc phòng Bởi lẽ một hệ thống đường
bộ thông suốt, an toàn, trật tự, thuận lợi là mục tiêu Nhà nước, đồng thời nó cũng làmột cơ sở vật chất kỹ thuật quan trọng cho an ninh, quốc phòng GTĐB nối liền cácvùng, miền, các địa phương sẽ giảm bớt chênh lệch về kinh tế, văn hóa xã hội, trình độgiữa các vùng miền, tăng cường giao lưu, đoàn kết giữa các dân tộc, tôn giáo, cộngđồng dân cư, góp phần ổn định chính trị GTĐB đảm bảo cung cấp hậu cần, tăng tính
cơ động cho các lực lượng an ninh quốc phòng làm nhiệm vụ giữ gìn và bảo vệ chủquyền, trọn vẹn lãnh thổ, phòng chống mọi hành vi xâm phạm ninh quốc gia, bảo vệthành quả cách mạng
Trang 9CHƯƠNG 2 TÌNH HÌNH VI PHẠM PHÁP LUẬT TRONG LĨNH VỰC GTĐB TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU TỈNH QUẢNG NINH
I Khái quát chung về thị xã Đông Triều thị xã Quảng Ninh
1 Vị trí địa lý
Đông Triều là huyện cửa ngõ phía tây của thị xã, nằm ở phía tây thị xã QuảngNinh (Toạ độ 21o01’ đến 21o13’ vĩ độ bắc và từ 106o26’ đến 106o43’ kinh độ đông).Thị trấn huyện lỵ cách thành phố Hạ Long 78km, cách thành phố Uông Bí 25km, cách
Hà Nội 90km
- Phía bắc giáp huyện Sơn Động và Lục Nam thị xã Bắc Giang bằng vòng cungnúi Đông Triều; phía tây giáp huyện Chí Linh thị xã Hải Dương, ranh giới là sôngVàng Chua; phía nam giáp huyên Kinh Môn cũng thuộc Hải Dương bằng sông KinhThầy và sông Đá Bạc; phía đông nam giáp huyện Thuỷ Nguyên thuộc thành phố HảiPhòng, ranh giới cũng là sông Đá Bạc và huyện Kinh Môn thị xã Hải Dương; phíađông giáp thành phố Uông Bí, ranh giới là sông Tiên Yên.4
2 Địa hình
Đông Triều vừa có đồi núi vừa có đồng bằng ven sông, phía bắc và tây bắc làvùng đồi núi thuộc cánh cung Đông triều, phía nam là vùng đồng bằng ven sông.Nhìn chung địa hình Đông Triều được chia thành 3 vùng chính:
+ Vùng đồi núi phía bắc: Gồm các xã: An Sinh, Bình Khê, Tràng Lương, độ caotrung bình từ 300 - 400m, đỉnh cao nhất là Am Váp 1.031 m, đoạn giữa đứt gãy tạothành thung lũng lớn Bình Khê - Tràng Lương Đất đai vùng này phù hợp với pháttriển rừng, trồng cây ăn quả, cây dược liệu và chăn nuôi đại gia súc
+ Vùng giữa: Đây là vùng chuyển tiếp giữa vùng đồi núi và vùng đồng bằng phíanam, bao gồm các khu vực phía bắc quốc lộ 18A từ xã Bình Dương đến Hồng TháiĐông, địa hình đồi thấp xen kẽ đồng bằng, có nguồn gốc là đất phù sa cổ, phù hợp vớiphát triển cây lâu năm, cây công nghiệp và trồng lúa
4 trieu-2305189/index.htm, ngày truy cập 10/7/2019.
Trang 10http://thuviendientu.baoquangninh.com.vn/cac-don-vi-hanh-chinh/201903/gioi-thieu-ve-thi-xa-dong-+ Vùng đồng bằng phía nam: Bao gồm toàn bộ vùng đồng bằng phía nam quốc lộ18A từ xã Bình Dương đến xã Hồng Thái Đông, địa hình khá bằng phẳng Đất đaivùng này tương đối phì nhiêu, chủ yếu do phù sa sông Kinh Thầy và sông Đá Bạc bồiđắp tạo thành, phù hợp với trồng lúa và nuôi trồng thuỷ sản nước ngọt.
4 Diện tích đất
Năm 2017: Tổng diện tích đất của Thi xã Đông Triều là 39.658 ha Bao gồm: Đất
sản xuất nông nghiệp (12.050 ha, chiếm 30,4%), đất lâm nghiệp (17.409 ha, chiếm43,9%) đất chuyên dùng (3.919 ha, chiếm 9,9%), đất ở (1.254 ha, chiếm 3,2%) (TheoNiên giám thống kê thị xã Quảng Ninh năm 2017)
- Diện tích:Tổng diện tích tự nhiên là 39.721,55 ha
- Bão: Hàng năm, thường chịu ảnh hưởng trực của 3-5 tiếp của 3-5 cơn bão vớicấp gió từ cấp 8 đến cấp 10, giật trên cấp 10
Nhiệt độ không khí: Nhiệt độ trung bình năm đạt 23,8oC , dao động từ 16,6oC đến29,4oC Nhiệt độ vào mùa đông ở mức khá thấp, nhiệt độ trung bình trong tháng 1 tại
5 Theo Niên giám thống kê thị xã Quảng Ninh năm 2017
Trang 11các nơi đều dưới 16oC, trị số thấp nhất tuyệt đối tới 3-5oC Nhiệt độ mùa hè khá cao, trị
số trung bình tháng 7 đạt trên 29oC, trị số cao nhất tuyệt đối lên tới 39 - 40oC
Chế độ mưa: Lượng mưa trung bình ở Đông Triều tương đối thấp so với các khuvực khác trong thị xã, trung bình năm chỉ đạt 1.444,0mm (Quảng Hà 2.625mm) Phân
bố lượng mưa năm theo mùa: Mùa mưa kéo dài từ tháng 5 đến tháng 10, chiếm 80 90% tổng lượng mưa cả năm, tháng có lượng mưa lớn nhất là tháng 7, tháng 8 vàtháng 9 Mùa ít mưa từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, lượng mưa thấp chỉ chiếmkhoảng 10 - 15% lượng mưa cả năm Tháng có lượng mưa ít nhất là tháng 12 và tháng1
Nắng: Số giờ nắng trung bình 1500 - 1600 giờ; Số giờ nắng trung bình tháng caonhất trên 219 giờ (tháng 7); Số giờ nắng trung bình thấp nhất: 6 giờ (tháng 3)
Độ ẩm không khí: Độ ẩm không khí tương đối trung bình năm đạt 82% Độ ẩmkhông khí tương đối trung bình ở Đông Triều có sự phân hóa theo mùa, mùa mưa độ
ẩm không khí cao hơn mùa ít mưa, tháng có độ ẩm cao nhất là tháng 3 đạt 91%, tháng
có độ ẩm thấp nhất là tháng 11 đạt 68%
Gió: Hướng thịnh hành là: Bắc - Đông Bắc vào mùa đông và hướng Nam - ĐôngNam vào mùa hạ
- Tốc độ gió: Tốc độ gió trung bình năm: 3m/s, tốc độ gió lớn nhất: 45m/s
Bão: Mỗi năm Đông Triều chịu ảnh hưởng khoảng 5 - 6 cơn bão, bão đổ bộ vàoĐông Triều có tốc độ gió từ 20 - 40m/s, thường gây ra mưa rất lớn, lượng mưa từ 100 -200mm, có nơi lên tới 500mm Bão gây nhiều thiệt hại cho sản xuất nông - lâm - ngưnghiệp, sinh hoạt và đời sống của nhân dân
Sương muối: Sương muối thường xuất hiện ở Đông Triều trong khoảng thời gian
từ tháng 12 năm trước đến tháng 3 năm sau, tập trung ở các vùng đồi núi An Sinh,Bình Khê, Tràng Lương, khi đó nhiệt độ có nơi xuống tới 3oC
Nhìn chung các yếu tố khí hậu tương đối thích hợp cho phát triển sản xuất cácsản phẩm nông nghiệp đa dạng chất lượng cao
7 Du lịch và sản vật địa phương
- Đông Triều có thế mạnh là du lịch tâm linh, trong đó có nhiều di tích lịch sửvăn hoá, địa danh nổi tiếng như: Chùa Quỳnh Lâm, chùa Hồ Thiên, chùa Ngoạ Vân,chùa Trung Tiết, chùa Non Đông, đền An Sinh và lăng mộ các vua Trần thuộc quầnthể di tích Yên Tử, cùng di tích lịch sử đền An Biên, chùa Bắc Mã, đình và chùa Hổ
Trang 12Lao (gắn với Đệ tứ chiến khu Trần Hưng Đạo), cụm di tích lịch sử văn hoá Yên Đứcv.v Trong đó, đặc biệt nhất là Đông Triều có khu di tích lịch sử nhà Trần, một quầnthể gồm 14 điểm di tích bao gồm hệ thống di tích lăng mộ, đền, chùa và các công trìnhtôn giáo thời nhà Trần.
- Du lịch làng nghề truyền thống đã được nhiều doanh nghiệp trên địa bàn thị xãkhai thác, phát triển Ở đây, bạn không chỉ được tận mắt chiêm ngưỡng các sản phẩmgốm sứ đã hoàn thiện được trưng bày tại các gian hàng giới thiệu sản phẩm, mà cònđược tìm hiểu và trực tiếp tham gia vào quy trình sản xuất làm ra các sản phẩm gốmtheo ý mình Đồng thời, đầu tư cơ sở hạ tầng, như Trung tâm văn hoá - thể thao HàLan (Công viên nước Hà Lan), trên 200 tỷ đồng; các điểm dừng chân cho khách dulịch (Thành Đồng, Thành Tâm 668, Quang Vinh, Thái Sơn 88) Tiếp đến là loại hình
du lịch sinh thái gắn với vườn đồi, du lịch trải nghiệm, nổi bật là khu du lịch làng quêYên Đức (xã Yên Đức); khu du lịch hồ Khe Chè (xã An Sinh); các đồi vườn ở các xãViệt Dân, Bình Khê, An Sinh…
- Ngoài ra còn có sản phẩm du lịch làng quê hấp dẫn, đặc biệt với khách phươngTây Du khách tới đây được tham gia tour trải nghiệm trở thành người nông dân ViệtNam, cùng cấy lúa trồng rau, úp nơm bắt cá, được nghỉ ngơi trong những ngôi nhàViệt 3 gian 2 chái đặc trưng Bắc bộ, cùng xem múa rối nước, nghe hát quan họ, thamquan những ngôi nhà cổ gần 200 tuổi
- Đông Triều có một đặc sản nổi tiếng đó là con rươi Tháng chín đôi mươi,tháng mười mùng năm ngày âm lịch là mùa rươi, rươi được chế biến nhiều món nhưchả rươi, rươi nấu chua, rươi kho, người ta còn làm mắm rươi Khi chế biến rươi nhớcho vài sợi vỏ quýt tươi thái nhỏ, rươi sẽ thơm ngon vô cùng
Ngoài ra, Đông Triều nổi tiếng với nếp cái hoa vàng, na dai Ngoài ra còn có cácsản phẩm đặc trưng, như: Cam Canh, bưởi Diễn, chanh tứ quý, cốm hồng hương Yên
Tử, sữa tươi thanh trùng, gốm, sứ…
8 Thành tựu kinh tế- xã hội nổi bật.
+ Năm 2017: Kinh tế tiếp tục tăng trưởng cao (đạt 15,8%) Cơ cấu kinh tế có sựchuyển dịch tích cực, tỷ trọng công nghiệp- xây dựng chiếm 62,9%, dịch vụ 28,2%,nông- lâm- ngư nghiệp 8,9% Tổng sản phẩm bình quân đầu người trên địa bàn ướcđạt 3.500 USD; Tổng thu ngân sách nhà nước đạt 875,5 tỷ đồng Ước giải quyết việc
Trang 13làm cho 2.600 lao động; tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 70%; tỷ lệ hộ nghèo còn 1,25%.
Có 84/86 trường học đạt chuẩn quốc gia (Theo Quảng Ninh toàn cảnh 2017).
+ Năm 2018: Hoàn thành toàn diện nhiệm vụ và chủ đề công tác năm Tốc độtăng trưởng kinh tế đạt 14,7%; cơ cấu kinh tế tiếp tục có sự chuyển dịch tích cực; tỷtrọng công nghiệ- xây dựng- dịch vụ chiếm 92%; nông- lâm- ngư nghiệp chiếm 8%.Trong năm thu hút được 1,1 triệu lượt khách du lịch, doanh thu ước đạt 150 tỷ đồng.Thu nhập bình quân đầu người ước đạt 4.100 USD/người/năm, tăng 17% so với nămtrước Tổng thu ngân sách ước đạt 1.465 tỷ đồng, trong đó thu trên địa bàn đạt 480,6 tỷđồng Trong năm, giải quyết việc làm cho 2.500 lao động; tỷ lệ lao động qua đào tạoước đạt 76%; tỷ lệ hộ nghèo còn 0,71% Toàn thị xã có 84/86 trường học đạt chuẩnquốc gia 6
II TÌNH HÌNH VI PHẠM PHÁP LUẬT TRONG LĨNH VỰC GTĐB TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ ĐÔNG TRIỀU TỈNH QUẢNG NINH
Số liệu được khảo sát là số liệu được tổng hợp từ Phòng Cảnh sát giao thông thị
xã Đông Triều trong khoảng thời gian từ năm 2013 đến giữa năm 2018
Theo cơ quan này, từ năm 2013 đến 6/2018, số vụ vi phạm hành chính trong giaothông đường bộ trên địa bàn thị xã đã được xử phạt lên tới hàng trăm nghìn vụ, số tiềnphạt thu được lên tới hàng trăm tỷ đồng Số liệu được thống kê qua bảng dưới đây
Bảng 1: Số vụ vi phạm hành chính giao thông đường bộ đã được xử lý
trên địa bàn thị xã Đông Triều giai đoạn 2013 – tháng 6/2018
Năm Số vụ vi phạm được lập biên bản Phạt tiền (tỷ đồng)
Trang 14Số liệu trên cho thấy, số lượng vụ vi phạm hành chính đã được xử lý có sự biếnđộng theo hướng tăng dần Điều này là do sự gia tăng của hành vi vi phạm, cũng nhưviệc phát hiện, xử lý vi phạm của các cơ quan chức năng được tiến hành tốt hơn Trên đây mới là số liệu những vụ vi phạm hành chính đã được xử lý, chưa kể tớinhững vi phạm chưa được phát hiện, hay những vụ vi phạm được phát hiện nhưngchưa được xử lý (vì nhiều lý do khác nhau) Như vậy có thể thấy, số liệu trên mới chỉphản ảnh được phần nào thực trạng vi phạm hành chính trong giao thông đường bộ -chỉ là phần nổi của tảng băng Trên thực tế, qua quan sát, có thể thấy số lượng hành vi
vi phạm hành chính diễn ra phổ biến ở nhiều nơi và đa dạng về hành vi, chủ thể
Những vi phạm hành chính đó đã là một trong những nguyên nhân gây nên cáctai nạn giao thông đường bộ trên địa bàn thị xã Đông Triều Có khi nguyên nhân nàychiếm tới đa số các vụ tại nạn Phân tích cho thấy, nguyên nhân gây tai nạn giao thôngtrên địa bàn thị xã Đông Triều năm 2015 chủ yếu từ các lỗi: nồng độ cồn cao; chạyquá tốc độ quy định; đi sai phần đường; không nhường đường; tránh, vượt sai quyđịnh; do quy trình thao tác lái xe
Minh chứng thêm cho mối quan hệ nhân – quả giữa vi phạm hành chính và tainạn giao thông, có thể tham khảo Bảng 2 về tổng hợp số vụ tai nạn giao thông đường
bộ do vi phạm hành chính gây nên ở thị xã Đông Triềutừ năm 2011 đến nửa đầu năm2016
Bảng 2.Tổng hợp số liệu về số vụ tai nạn giao thông đường bộ do vi phạm
hành chính gây nên ở thị xã Đông Triều
Số ngườichết
Tăng/Giảm
so với nămtrước
Trang 15đó còn rất nhiều vụ va chạm khác, ví dụ năm 2015 có: 289 vụ va chạm làm 411 người
bị thương Từ năm 2016 trở lại đây, giảm dần về số vụ tai nạn, số người chết và bịthương, nhưng vẫn thường xảy ra nhiều vụ tai nạn lớn: Năm 2013: TNGT đặc biệtnghiêm trọng xảy ra 05 vụ, làm chết 16 người, bị thương 03 người; TNGT từ nghiêm
trọng trở lên xảy ra 270 vụ, làm chết 292 người, bị thương 159 người (số vụ không tăng, không giảm, giảm 03 người chết, 55 người bị thương so với cùng kỳ năm 2014).
Từ năm 2013 đến tháng 6/2018, các cơ quan có thẩm quyền đã phát hiện, xử lýhàng trăm nghìn vụ vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ Dưới đây
là hệ thống bảng số liệu (Bảng 3 đến bảng 6) xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vựcgiao thông đường bộ trên địa bàn thị xã Đông Triều từ năm 2013 đến tháng 6/2018 màCảnh sát Giao thông thị xã đã thống kê:
Bảng 3: Tổng hợp số vụ vi phạm quy định vận tải đường bộ bị xử lý trên địa bàn
thị xã Đông Triều(từ năm 2013 đến tháng 6/2018)
Năm
Số vụ viphạm/lập biênbản
Tạm giữphương tiện Ra quyết định
XP
Phạt tiền (tỷ đồng)
Trang 16Bảng 4: Tổng hợp số vụ người điều khiển phương tiện cơ giới không giấy phép khi tham gia giao thông trên địa bàn thị xã Đông Triều(từ năm 2011 đến tháng 6/2016)
Năm
Tổng sốvụ
Chở quángười
Chở quáhàng
Tổng sốvụ
Chở quángười
Chở quáhàng
Không chấphành biển báo
Chạy quá tốc độquy định
Sử dụng rượu ,bia quá nồngđộ
Không chấphành hiệu lệnhCSGT
Trang 172018 14.675 685 4,67 1.570 10,7 22 0,15 94 0,64
Bảng 6: Tổng hợp số vụ lái xe mô tô bị xử lý vi phạm hành chính về quy tắc giao
thông đường bộ trên địa bàn thị xã Đông Triều
Chạy quá tốc độquy định
Sử dụng rượu ,bia quá nồng độ
Không chấphành hiệu lệnhCSGT
Hệ thống đường giao thông mặc dù đã được đầu tư xây dựng, cải tạo và nâng cấp
