Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác thẩm định_unprotected

Đặc biệt là các quy định mới về tăng cường kiểm tra của cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng đối với chất lượng các công trình có ảnh hưởng đến an toàn cộng đồng nếu xảy ra sự cố; công b

BẢN CAM KẾT

Tôi xin cam đoan đề tài luận văn này là sản phẩm nghiên cứu của riêng cá nhân tôi Kết quả trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong tất cả các công trình nào trước đây

Tác giả

Ma Thị Huyền Linh

LỜI CẢM ƠN

Lời đầu tiên, học viên xin cảm ơn đến các cán bộ giảng viên của trường Đại học Thủy

lợi Hà Nội đã nhiệt tình truyền đạt kiến thức trong suốt quá trình học tập tại trường

Đặc biệt, tác giả xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến TS Đinh Thế Mạnh đã hướng dẫn

tận tình, chỉ bảo và cung cấp các kiến thức khoa học cần thiết trong quá trình thực hiện

luận văn Đến nay, tác giả đã hoàn thành luận văn thạc sĩ với đề tài “Nghiên cứu đề

xu ất một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác thẩm định thiết kế công trình

h ồ chứa nước tại Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng”, chuyên ngành Quản lý

xây dựng

Tác giả xin cảm ơn đến Ban Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng, Trưởng phòng và các cán bộ phòng Quản lý xây dựng công trình đã tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để học viên hoàn thành khóa cao học và luận văn cuối khóa

Cuối cùng, học viên xin cảm ơn gia đình, bạn bè đã ủng hộ, động viên chia sẻ hỗ trợ lúc khó khăn để học viên hoàn thành chương trình học và luận văn cuối khoá của mình

Do trình độ, kinh nghiệm cũng như thời gian nghiên cứu còn hạn chế nên Luận văn khó tránh khỏi những thiếu sót, tác giả rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của quý độc giả

Xin trân trọng cảm ơn!

Hà Nội, tháng năm 2016

Tác giả

Ma Thị Huyền Linh

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ v

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU vi

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT vii

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH THIẾT KẾ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH 3

1.1 Chất lượng công trình xây dựng và chất lượng hồ sơ thiết kế công trình xây dựng 3

1.1.1 Chất lượng công trình xây dựng 3

1.1.2 Chất lượng hồ sơ thiết kế công trình xây dựng 4

1.2 Quản lý chất lượng thẩm định thiết kế công trình xây dựng 5

1.2.1 Chức năng, phương thức và nguyên tắc quản lý chất lượng 5

1.2.2 Nội dung của hoạt động quản lý chất lượng thẩm định thiết kế công trình xây dựng 11

1.2.3 Mô hình quản lý chất lượng thẩm định thiết kế công trình xây dựng [6] 13

1.2.4 Ý nghĩa của việc nâng cao công tác quản lý chất lượng thẩm định công trình xây dựng 14

1.2.5 Đánh giá công tác thẩm định dự án ở nước ta hiện nay 15

1.3 Vai trò của công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng 17

Kết luận chương 1 18

CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH THIẾT KẾ 19

2.1 Các quy định về công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng 19

2.2 Nội dung của công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng 22

2.2.1 Quy trình th ẩm định thiết kế, dự toán xây dựng 22

2.2.2 N ội dung thẩm định thiết kế [9] 24

2.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng của công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng 25

2.3.1 Năng lực, kiến thức, kinh nghiệm của cán bộ thẩm định 25

2.3.2 Quy trình thẩm định 26

2 3.3 Tổ chức công tác thẩm định 27

2.3.4 Thời gian ảnh hưởng đến công tác thẩm định 28

Kết luận chương 2 29

CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH THIẾT KẾ TẠI SỞ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT TỈNH CAO BẰNG 30

3.1 Giới thiệu chung về Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng và công trình hồ Khuổi Khoán 30

3.1.1 Giới thiệu về Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng 30

3.1.2 Sơ lược về công trình hồ chứa nước Khuổi Khoán 33

3.2 Phân tích thực trạng công tác thẩm định thiết kế công trình hồ chứa nước tại Sở

Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng 36

3.2.1 Sơ lược về Phòng Quản lý xây dựng công trình thực hiện công tác thẩm định các công trình xây dựng Nông nghiệp và PTNT 36

3.2.2 Quy trình tổ chức thực hiện công tác thẩm định thiết kế các công trình đầu tư XDCB 39

3.2.3 Những kết quả đạt được trong công tác thẩm định thiết kế 43

3.2.4 Phân tích những vấn đề còn tồn tại trong công tác thẩm định thiết kế 45

3.3 Đề xuất một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác thẩm định thiết kế công trình hồ chứa nước tại Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng 49

3.3.1 Các đặc điểm kỹ thuật của công trình đầu mối Hồ Khuổi Khoán 50

3.3.2 Giải pháp cải tiến quy trình thẩm định thiết kế 55

3.3.3 Giải pháp về tổ chức thực hiện công tác thẩm định 58

3.3.4 Giải pháp phát triển và đào tạo nguồn nhân lực 64

3.4 Đề xuất kế hoạch triển khai áp dụng các giải pháp 65

Kết luận chương 3 65

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 67

DANH MỤC CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO 69

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ

Hình 1.1 Sơ đồ đảm bảo chất lượng 8

Hình 1.2 Mô hình đảm bảo chất lượng 9

Hình 1.3 Mô hình kiểm soát chất lượng toàn diện – TQC 9

Hình 3.1 Cơ cấu tổ chức phòng Quản lý XDCT 39

Hình 3.2 Các bước tiến hành thẩm định 39

Hình 3.3 Lưu đồ quy trình thẩm định tại phòng Quản lý XDCT 40

Hình 3.4 Hình vẽ mặt cắt ngang đập 50

Hình 3.5 Hình vẽ mặt cắt ngang tràn xả lũ 52

Hình 3.6 Hình vẽ mặt cắt ngang cống lấy nước 54

Hình 3.7 Lưu đồ quy trình thẩm định đề xuất cải tiến 56

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

Bảng 3.1 Tổng hợp thông số kỹ thuật công trình đầu mối hồ Khuổi Khoán 34

Bảng 3.2 Thành phần hồ sơ trình thẩm định 41

Bảng 3.3 Tổng hợp các dự án được thẩm định tại Phòng QLXDCT 45

Bảng 3.4 Thành phần hồ sơ trình thẩm định thiết kế cơ sở 57

Bảng 3.5 Thành phần hồ sơ thẩm định thiết kế BVTC - DT 57

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

BXD : Bộ xây dựng BVTC : Bản vẽ thi công CTXD : Công trình xây dựng KT-HT : Kinh tế - Hạ tầng

QH : Quốc hội

QĐ : Quyết định

TT : Thông tư TNHH : Trách nhiệm hữu hạn UBND : Ủy ban nhân dân VBQPPL : Văn bản quy phạm pháp luật XDCB : Xây dựng cơ bản

XDVN : Xây dựng Việt Nam

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của Đề tài

Ngày nay cùng với tiến trình phát triển của đất nước, lĩnh vực đầu tư xây dựng càng được chú trọng và đầu tư Với vị trí và tầm quan trọng của lĩnh vực đầu tư xây dựng đối với nền kinh tế quốc dân thì vai trò quản lý nhà nước đối với lĩnh vực này là hết

sức to lớn

Trong sự hoàn thiện các công trình có vai trò không nhỏ của công tác khảo sát thiết kế,

tư vấn thiết kế, thẩm định thiết kế Công tác này góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư cho mỗi dự án, công trình Chất lượng công trình xây dựng được quyết định chủ yếu trong giai đoạn thi công và hoàn thiện công trình Tuy nhiên để phục vụ tốt cho giai đoạn thi công thì công tác khảo sát, thiết kế bản vẽ thi công và thẩm định thiết kế đóng vai trò hết sức quan trọng; đảm bảo cho việc thi công công trình đúng chuẩn kỹ thuật,

an toàn và đảm bảo vệ sinh môi trường

Hiện nay, việc tăng cường chức năng thẩm tra, thẩm định các dự án đầu tư xây dựng công trình cho cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng, nâng cao trách nhiệm của Chủ đầu tư trong thực hiện các công trình xây dựng, nhất là các dự án sử dụng nguồn vốn

từ ngân sách nhà nước Đặc biệt là các quy định mới về tăng cường kiểm tra của cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng đối với chất lượng các công trình có ảnh hưởng đến an toàn cộng đồng nếu xảy ra sự cố; công bố thông tin về năng lực các tổ chức, cá nhân hoạt động xây dựng; thẩm tra thiết kế xây dựng công trình chống thất thoát lãng phí cho công trình xây dựng sử dụng nguồn vốn ngân sách và kiểm tra công tác nghiệm thu hoàn thành đưa hạng mục, công trình vào sử dụng Qua thống kê các sự cố công trình được đầu tư bằng mọi nguồn vốn có thể thấy rằng nguyên nhân về thiết kế chiếm hầu hết các công trình bị hư hỏng hoặc sập đổ; các công trình xây dựng bằng

vốn ngân sách cũng chưa được kiểm soát chặt chẽ bằng các quy phạm từ khâu khảo sát, thiết kế, lập dự toán Do vậy, đã gây nên những sai sót, lãng phí và thất thoát lớn trong chi phí đầu tư xây dựng

Xuất phát từ thực tế chất lượng công tác thẩm định các dự án đầu tư xây dựng công trình tại Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng đã bộc lộ rất nhiều vấn đề như kiểm

soát khâu khảo sát, thiết kế còn lỏng lẻo chưa tốt; không kiểm soát được khối lượng, các biện pháp kỹ thuật thi công còn tốn kém và không thực tế, tài liệu khảo sát còn sai sót nhiều, dẫn đến chất lượng hồ sơ thiết kế kém, tổ chức thẩm định còn sơ sài, nhiều khi còn bỏ sót nhiều lỗi khi thiết kế, đấu thầu và lựa chọn nhà thầu còn mang tính chủ quan chưa tìm được nhà thầu thật sự có năng lực thi công tốt, khâu tổ chức thi công

với lực lượng giám sát còn yếu, hay mang tính chủ quan và nể nang nên dẫn đến chất lượng công trình chưa đảm bảo yêu cầu như thiết kế đã duyệt

Với mong muốn đóng góp những kiến thức đã được học tập và nghiên cứu với đơn vị

nơi mình công tác, tác giả đã lựa chọn đề tài “Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp nâng cao ch ất lượng công tác thẩm định thiết kế công trình hồ chứa nước tại Sở Nông nghi ệp và PTNT tỉnh Cao Bằng” làm đề tài luận văn tốt nghiệp khóa học

2 Mục đích nghiên cứu của Đề tài

Nghiên cứu giải pháp nâng cao chất lượng công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là quản lý chất lượng công tác thẩm định thiết kế tại

Dự án Xây dựng hồ Khuổi Khoán, xã Ngũ Lão, huyện Hoà An, tỉnh Cao Bằng

3.2 Phạm vi nghiên cứu

Đề tài tập trung nghiên cứu cách tổ chức thực hiện trong công tác thẩm định hồ sơ thiết kế đối với công trình hồ chứa, đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng công tác

thẩm định thiết kế công trình hồ chứa nước tại Sở Nông nghiệp và PTNT Cao Bằng

4 Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu

- Tiếp cận cơ sở lý thuyết chất lượng thẩm định thiết kế;

- Tiếp cận các thể chế, pháp quy trong xây dựng;

- Tiếp cận các thông tin dự án;

- Phương pháp điều tra thu thập thông tin;

- Phương pháp thống kê số liệu; Phương pháp phân tích tổng hợp

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH THIẾT

KẾ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH

1.1 Chất lượng công trình xây dựng và chất lượng hồ sơ thiết kế công trình xây dựng

1.1.1 Chất lượng công trình xây dựng

Chất lượng công trình xây dựng là những yêu cầu về an toàn, bền vững, kỹ thuật và

mỹ thuật của công trình nhưng phải phù hợp với quy chuẩn và tiêu chuẩn xây dựng, các qui định trong văn bản quy phạm pháp luật có liên quan và hợp đồng kinh tế

Chất lượng công trình xây dựng không chỉ đảm bảo sự an toàn về mặt kỹ thuật mà còn

phải thỏa mãn các yêu cầu về an toàn sử dụng có chứa đựng yếu tố xã hội và kinh tế Ví

dụ: Một công trình quá an toàn, quá chắc chắn nhưng không phù hợp với quy hoạch,

kiến trúc, gây những ảnh hưởng bất lợi cho cộng đồng (an ninh, an toàn môi trường…), không kinh tế thì cũng không thoả mãn yêu cầu về chất lượng công trình Có được chất lượng công trình xây dựng như mong muốn, có nhiều yếu tố ảnh hưởng, trong đó có yếu

tố cơ bản nhất là năng lực quản lý (của chính quyền, của chủ đầu tư) và năng lực của các nhà thầu tham gia các quá trình hình thành sản phẩm xây dựng [1]

Thông thường, xét từ góc độ bản thân sản phẩm xây dựng và người thụ hưởng sản

phẩm xây dựng, chất lượng công trình được đánh giá bởi các đặc tính cơ bản như:

Công năng, độ tiện dụng, tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật; độ bền vững, tin cậy; tính

thẩm mỹ; an toàn trong khai thác, sử dụng, tính kinh tế và đảm bảo về tính thời gian

Rộng hơn, chất lượng công trình xây dựng còn có thể và cần được hiểu không chỉ từ góc độ của bản thân sản phẩm và người hưởng thụ sản phẩm xây dựng mà còn cả trong quá trình hình thành sản phẩm xây dựng đó với các vấn đề liên quan khác [2]

Ở Việt Nam hiện nay, Hồ chứa nước là loại hình công trình thuỷ lợi khá phổ biến

chất lượng công trình được quan tâm ngay từ khi hình thành ý tưởng về xây dựng công trình; từ khâu quy hoạch, lập dự án đến khảo sát, thiết kế, thi công đến giai đoạn khai thác đưa công trình vào sử dụng Chất lượng công trình xây dựng được

thể hiện ở chất lượng quy hoạch xây dựng, chất lượng dự án đầu tư xây dựng công trình, chất lượng khảo sát, thiết kế và thẩm định

Tuy nhiên, thực tế cho thấy nguyên nhân gây ra sự cố công trình hồ chứa nước ảnh hưởng đến chất lượng công trình chủ yếu là do chất lượng thiết kế, thi công, quản

lý chất lượng và công tác thẩm định Ví dụ như nguyên nhân chính chủ yếu gây ra

sự cố vỡ đập Suối Trầu ở Khánh Hoà, dung tích hồ 9,3 triệu m3

- Về thi công: Đào hố móng cống quá hẹp không còn chỗ để người đầm đứng đầm đất ở mang cống Đất đắp không được chọn lọc, nhiều nơi chỉ đạt dung trọng khô gk = 1,4T/m3, đổ đất các lớp quá dày, phía dưới mỗi lớp không được đầm chặt

- Về quản lý chất lượng: Công trình không thẩm định thiết kế; Giám sát thi công không chặt chẽ, nhất là những chỗ quan trọng như mang cống, các phần tiếp giáp

giữa đất và bê tông, không kiểm tra dung trọng đầy đủ; Số lượng lấy mẫu thí nghiệm dung trọng ít hơn quy định của tiêu chuẩn, thường chỉ đạt 10% Không đánh dấu vị trí lấy mẫu [3]

Về cơ bản chất lượng công trình tổng thể phải được hình thành từ chất lượng của nguyên vật liệu, cấu kiện, chất lượng của các bộ phận, hạng mục công trình; các tiêu chuẩn kỹ thuật không chỉ thể hiện ở các kết quả thí nghiệm, kiểm định nguyên

vật liệu, cấu kiện, máy móc thiết bị mà còn ở quá trình hình thành và thực hiện các bước công nghệ thi công, chất lượng các công việc của đội ngũ công nhân, kỹ sư lao động trong quá trình thực hiện các hoạt động xây dựng

1.1.2 Chất lượng hồ sơ thiết kế công trình xây dựng

Chất lượng hồ sơ thiết kế công trình xây dựng là chất lượng của hồ sơ thiết kế theo đúng quy chuẩn xây dựng, tuân thủ đúng các quy định về kiến trúc, quy hoạch xây

dựng hiện hành Các bước thiết kế sau phải phù hợp với nội dung của thiết kế sơ

bộ, tiêu chuẩn kỹ thuật và cấp công trình đã được người có thẩm quyền quyết định đầu tư phê duyệt trong báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc báo cáo đầu tư [4]

Theo quy định hiện nay việc đánh giá chất lượng hồ sơ thiết kế được thực hiện thông qua công tác thẩm tra, thẩm định của cơ quan quản lý nhà nước Thực tế một

số hồ sơ thiết kế trình thẩm định vẫn còn rất nhiều sai sót, chưa đảm bảo chất lượng, thiếu các văn bản yêu cầu theo quy định như: Chủ trương đầu tư hoặc Quyết định phê duyệt dự án; thiết kế đưa ra giải pháp công trình chưa hợp lý, khối lượng trong thiết kế so với khối lượng tính trong dự toán không phù hợp; phần thuyết minh thiết kế kỹ thuật, báo cáo kinh tế kỹ thuật các tiêu chuẩn áp dụng đôi khi còn

cập nhật chậm vẫn sử dụng tiêu chuẩn cũ; định mức chi phí, đơn giá còn chưa đúng

và áp dụng chế độ chính sách vẫn còn sai Có thể thấy rằng, công tác thẩm định hồ

sơ thiết kế được thực hiện chặt chẽ thì giúp cho người quyết định đầu tư ra quyết định đúng đắn và tăng hiệu quả công trình

1.2 Quản lý chất lượng thẩm định thiết kế công trình xây dựng

Quản lý chất lượng công trình xây dựng là hoạt động quản lý của các chủ thể tham gia các hoạt động xây dựng theo quy định của Nghị định và pháp luật khác có liên quan trong quá trình chuẩn bị, thực hiện đầu tư xây dựng công trình và khai thác,

sử dụng công trình nhằm đảm bảo các yêu cầu về chất lượng và an toàn của công trình [5]

1.2.1 C hức năng, phương thức và nguyên tắc quản lý chất lượng

1.2.1.1 Các chức năng cơ bản của quản lý chất lượng [6]

- Ch ức năng hoạch định: Hoạch định là chất lượng quan trọng hàng đầu và đi trước

các chức năng khác của quản lý chất lượng

Hoạch định chất lượng là một hoạt động xác định mục tiêu và các phương tiện, nguồn lực và biện pháp nhằm thực hiện mục tiêu chất lượng sản phẩm Nhiệm vụ

của hoạch định chất lượng là:

+ Nghiên cứu thị trường để xác định yêu cầu của khách hàng về sản phẩm hàng hoá

dịch vụ, từ đó xác định yêu cầu về chất lượng, các thông số kỹ thuật của sản phẩm

dịch vụ, thiết kế sản phẩm dịch vụ

+ Xác định mục tiêu chất lượng sản phẩm cần đạt được và chính sách chất lượng của doanh nghiệp

+ Chuyển giao kết quả hoạch định cho các bộ phận tác nghiệp

+ Hoạch định chất lượng có tác dụng: Định hướng phát triển chất lượng cho toàn công ty Tạo điều kiện nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường, giúp các doanh nghiệp chủ động thâm nhập và mở rộng thị trường Khai thác sử dụng có

hiệu quả hơn các nguồn lực và tiềm năng trong dài hạn góp phần làm giảm chi phí cho chất lượng

- Ch ức năng tổ chức: Để làm tốt chức năng tổ chức cần thực hiện các nhiệm vụ sau:

+ Tổ chức hệ thống quản lý chất lượng: Hiện đang tồn tại nhiều hệ thống quản lý

chất lượng như TQM, ISO 9000, HACCP, GMP, Q-Báe (tập hợp các kinh nghiệm

quản lý chất lượng đã được thực thi tại New Zealand), giải thưởng chất lợng Việt Nam,… Mỗi doanh nghiệp phải lựa chọn cho mình hệ thống chất lượng phù hợp + Tổ chức thực hiện bao gồm việc tiến hành các biện pháp kinh tế, tổ chức, kỹ thuật, chính trị, tư tưởng, hành chính nhằm thực hiện kế hoạch đã xác định

- Ch ức năng kiểm tra, kiểm soát: Kiểm tra kiểm soát chất lượng là quá trình điều

khiển, đánh giá các hoạt động tác nghiệp thông qua những kỹ thuật, phương tiện, phương pháp và hoạt động nhằm đảm bảo chất lượng sản phẩm theo yêu cầu đặt ra

Những nhiệm vụ chủ yếu của kiểm tra, kiểm soát chất lượng là:

+ Tổ chức các hoạt động nhằm tạo ra sản phẩm có chất lượng như yêu cầu;

+ Đánh giá việc thực hiện chất lượng trong thực tế của doanh nghiệp;

+ So sánh chất lượng thực tế với kế hoạch để phát hiện những sai lệch;

+ Tiến hành các hoạt động cần thiết nhằm khắc phục những sai lệch, đảm bảo thực

hiện đúng yêu cầu;

Khi thực hiện kiểm tra, kiểm soát các kết quả thực hiện kế hoạch cần đánh giá một cách độc lập những vấn đề sau:

+ Liệu kế hoạch có được tuân theo một cách trung thành không?

+ Liệu bản thân kế hoạch đã đủ chưa

Nếu mục tiêu không đạt được có nghĩa là một trong hai hoặc cả hai điều kiện trên không được thoả mãn

- Ch ức năng kích thích: Kích thích việc đảm bảo và nâng cao chất lượng được thực

hiện thông qua áp dụng chế độ thưởng phạt về chất lượng đối với người lao động

và áp dụng giải thưởng quốc gia về đảm bảo và nâng cao chất lượng

- Ch ức năng điều chỉnh, điều hoà, phối hợp: Là toàn bộ những hoạt động nhằm tạo

ra sự phối hợp đồng bộ, khắc phục các tồn tại và đưa chất lượng sản phẩm lên mức cao hơn nhằm giảm dần khoảng cách giữa mong muốn của khách hàng và thực tế

chất lượng đạt được, thoả mãn khách hàng ở mức cao hơn

Hoạt động điều chỉnh, điều hoà, phối hợp đối với quản lý chất lượng được hiểu rõ ở nhiệm vụ cải tiến và hoàn thiện chất lượng Cải tiến và hoàn thiện chất lượng được

tiến hành theo các hướng:

+ Phát triển sản phẩm mới, đa dạng hoá sản phẩm;

+ Đổi mới công nghệ;

+ Thay đổi và hoàn thiện quá trình nhằm giảm khuyết tật

1.2.1.2 Phương thức quản lý chất lượng [6]

- Phương thức kiểm tra chất lượng: Một phương thức đảm bảo chất lượng sản

phẩm phù hợp với qui định là kiểm tra các sản phẩm và chi tiết bộ phận, nhằm sàng

lọc và loại bỏ các chi tiết, bộ phận không đảm bảo tiêu chuẩn hay quy cách kỹ thuật Theo ISO 8402 thì “kiểm tra chất lượng là các hoạt động như đo, xem xét,

thử nghiệm hoặc định chuẩn một hay nhiều đặc tính của đối tượng và so sánh kết

quả với yêu cầu quy định nhằm xác định sự không phù hợp của mỗi đặc tính”

- Phương thức kiểm soát chất lượng: Kiểm soát chất lượng là các hoạt động kỹ

thuật mang tính tác nghiệp được sử dụng để đáp ứng các yêu cầu chất lượng Để

kiểm soát chất lượng phải kiểm soát được mọi yếu tố ảnh hưởng trực tiếp tới quá trình tạo ra chất lượng Việc kiểm soát này nhằm ngăn ngừa sản xuất ra sản phẩm

khuyết tật Mỗi doanh nghiệp muốn có sản phẩm, dịch vụ của mình có chất lượng

cần phải kiểm soát được 5 điều kiện cơ bản sau:

+ Kiểm soát con người;

+ Kiểm soát phương pháp và quá trình;

+ Kiểm soát việc cung ứng các yếu tố đầu vào;

+ Kiểm soát trang thiết bị dùng trong sản xuất và thử nghiệm;

+ Kiểm soát thông tin

- Phương thức đảm bảo chất lượng: Đảm bảo chất lượng được thực hiện dựa trên

hai yếu tố: Phải chứng minh được việc thực hiện kiểm soát chất lượng và đưa ra được những bằng chứng về việc kiểm soát ấy

Hình 1.1 Sơ đồ đảm bảo chất lượng

Tuỳ theo mức độ phức tạp của cơ cấu tổ chức và mức độ phức tạp của sản phẩm

dịch vụ mà việc đảm bảo chất lượng đòi hỏi phải có nhiều hay ít văn bản Mức độ

tối thiểu cần đạt được gồm những văn bản như sơ đồ trên

- Phiếu kiểm nghiệm

- Báo cáo kiểm tra thở nghiệm

- Qui định trình độ cán

bộ

- Hồ sơ sản phẩm …

Hình 1.2 Mô hình đảm bảo chất lượng

Đảm bảo chất lượng là mọi hoạt động có kế hoạch và hệ thống, được kiểm định nếu

cần để đem lại lòng tin thoả đáng để sản phẩm thoả mãn các yêu cầu đã định đối

với chất lượng

- Phương thức kiểm soát chất lượng toàn diện: Quản lý chất lượng toàn diện là một

phương pháp quản lý trong một tổ chức định hướng vào chất lượng, dựa trên sự tham gia của mọi thành viên và nhằm đến sự thành công dài hạn thông qua sự thoả mãn khách hàng và lợi ích của mọi thành viên trong công ty và xã hội

Hình 1.3 Mô hình kiểm soát chất lượng toàn diện – TQC

1.2.1.3 Nguyên tắc quản lý chất lượng công trình xây dựng [7]

- Công trình xây dựng phải được kiểm soát chất lượng theo quy định của Nghị định 46/2015/ND-CP và pháp luật có liên quan từ chuẩn bị, thực hiện đầu tư xây dựng đến quản lý, sử dụng công trình nhằm đảm bảo an toàn cho người, tài sản, thiết bị, công trình và các công trình lân cận

- Hạng mục công trình, công trình xây dựng hoàn thành chỉ được phép đưa vào khai thác, sử dụng sau khi được nghiệm thu đảm bảo yêu cầu của thiết kế xây dựng, quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn áp dụng cho công trình; các yêu cầu của hợp đồng xây

dựng và quy định của pháp luật có liên quan

- Nhà thầu khi tham gia hoạt động xây dựng phải có đủ điều kiện năng lực theo quy định, phải có biện pháp tự quản lý chất lượng các công việc xây dựng do mình thực

hiện Nhà thầu chính hoặc tổng thầu có trách nhiệm quản lý chất lượng công việc

do nhà thầu phụ thực hiện

- Chủ đầu tư có trách nhiệm tổ chức quản lý chất lượng công trình phù hợp với hình

thức đầu tư, hình thức quản lý dự án, hình thức giao thầu, quy mô và nguồn vốn đầu tư trong quá trình thực hiện đầu tư xây dựng công trình theo quy định của Nghị định 46/2015/ND-CP Chủ đầu tư được quyền tự thực hiện các hoạt động xây dựng

nếu đủ điều kiện năng lực theo quy định của pháp luật

- Cơ quan chuyên môn về xây dựng hướng dẫn, kiểm tra công tác quản lý chất lượng của các tổ chức, cá nhân tham gia xây dựng công trình; thẩm định thiết kế,

kiểm tra công tác nghiệm thu công trình xây dựng, tổ chức thực hiện giám định

chất lượng công trình xây dựng; kiến nghị và xử lý các vi phạm về chất lượng công trình xây dựng theo quy định của pháp luật

- Các chủ thể tham gia hoạt động đầu tư xây dựng quy định tại Khoản 3, Khoản 4

và Khoản 5 Điều 4, Nghị định 46/2015/ND-CP chịu trách nhiệm về chất lượng các công việc do mình thực hiện

* Nguyên t ắc thẩm định thiết kế và dự toán xây dựng công trình: [8]

- Trình, thẩm định dự án, thiết kế và dự toán xây dựng công trình đúng thẩm quyền,

bảo đảm quy trình và thời hạn thẩm định theo yêu cầu

- Thẩm định thiết kế và dự toán xây dựng được thực hiện với toàn bộ công trình hoặc

từng công trình của dự án hoặc theo giai đoạn, gói thầu của dự án nhưng phải đảm bảo

sự thống nhất, đồng bộ về nội dung, cơ sở tính toán trong các kết quả thẩm định

- Công khai, minh bạch về trình tự, thủ tục, hồ sơ, kết quả thẩm định và tuân thủ các quy định về cải cách thủ tục hành chính trong quá trình thẩm định

- Đối với các dự án có số bước thiết kế nhiều hơn so với quy định Cơ quan chuyên môn về xây dựng chỉ thẩm định hồ sơ thiết kế tại bước thiết kế theo quy định của pháp luật, các bước thiết kế còn lại do người quyết định đầu tư quyết định việc tổ

và Nghị định về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình

1.2.2.1 Nội dung thẩm định thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở và dự toán

xâ y dựng [9]

- Sự phù hợp của thiết kế xây dựng bước sau so với thiết kế xây dựng bước trước: Thiết kế bản vẽ thi công so với thiết kế kỹ thuật trong trường hợp thiết kế ba bước,

so với thiết kế cơ sở trong trường hợp thiết kế hai bước;

- Sự hợp lý của các giải pháp thiết kế xây ựng công trình;

- Sự tuân thủ các tiêu chuẩn áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật, quy định của pháp luật về

sử dụng vật liệu xây dựng cho công trình;

- Đánh giá sự phù hợp các giải pháp thiết kế công trình với công năng sử dụng của công trình, mức độ an toàn công trình và bảo đảm an toàn của công trình lân cận;

- Sự hợp lý của việc lựa chọn dây truyền và thiết bị công nghệ đối với thiết kế công trình có yêu cầu về công nghệ;

- Sự tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường, phòng, chống cháy, nổ;

- Sự phù hợp giữa khối lượng chủ yếu của dự toán với khối lượng thiết kế; tính đúng đắn, hợp lý của việc áp dụng, vận dụng định mức, đơn giá xây dựng công trình; xác định giá trị dự toán công trình;

- Điều kiện năng lực của tổ chức, cá nhân thực hiện khảo sát, thiết kế xây dựng

1.2.2.2 Nội dung thẩm định thiết kế xây dựng đối với dự án chỉ lập Báo cáo kinh tế kỹ

thuật đầu tư xây dựng [9]

- Đánh giá về sự phù hợp thiết kế xây dựng so với nhiệm vụ thiết kế, sự cần thiết đầu tư, quy mô, thời gian thực hiện, tổng mức đầu tư, hiệu quả về kinh tế - xã hội;

- Xem xét các yếu tố bảo đảm tính khả thi gồm nhu cầu sử dụng đất, khả năng giải phóng mặt bằng; các yếu tố ảnh hưởng đến công trình như quốc phòng, an ninh, môi trường và các quy định khác của pháp luật có liên quan;

- Sự hợp lý của các giải pháp thiết kế xây dựng công trình; sự tuân thủ tiêu chuẩn

áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật, quy định của pháp luật về sử dụng vật liệu xây dựng cho công trình; sự hợp lý của việc lựa chọn dây chuyền và thiết bị công nghệ với thiết kế công trình có yêu cầu về công nghệ; sự tuân thủ quy định về bảo vệ môi trường, phòng, chống cháy nổ;

- Đánh giá sự phù hợp các giải pháp thiết kế công trình với công năng sử dụng của công trình, mức độ an toàn công trình và bảo đảm an toàn của công trình lân cận;

- Đánh giá sự phù hợp giữa khối lượng chủ yếu của dự toán với khối lượng thiết kế; tính đúng đắn, hợp lý của việc áp dụng, vận dụng định mức, đơn giá xây dựng công trình; xác định giá trị dự toán công trình;

- Điều kiện năng lực hoạt động xây dựng của tổ chức, cá nhân thực hiện khảo sát, thiết kế xây dựng, lập Báo cáo kinh tế kỹ thuật đầu tư xây dựng

1.2.3 Mô hình quản lý chất lượng thẩm định thiết kế công trình xây dựng [6]

Mô hình quản lý chất lượng sản phẩm toàn diện: Quản lý chất lượng toàn diện là

một phương pháp quản lý của một tổ chức định hướng vào chất lượng dựa trên sự tham gia của mọi thành viên nhằm đem lại sự thành công dài hạn thông qua sự thoả mãn khách hàng và lợi ích của mọi thành viên của công ty đó và xã hội Quản lý

chất lượng toàn diện chính là quá trình triển khai và thực hiện các nội dung sau:

- Am hiểu chất lượng: Là cái nhìn và sự am hiểu về chất lượng, các thuật ngữ, các khái niệm, các quá trình, các lĩnh vực liên quan đến chất lượng

- Cam kết và chính sách: Là giai đoạn hoạch định và phổ biến các chính sách chất lượng cho tất cả mọi thành viên

- Tổ chức chất lượng: Là giai đoạn thiết lập và tổ chức bộ máy nhân sự trong đó xác định rõ trách nhiệm, chức năng của mỗi cá nhân, bộ phận các cấp lãnh đạo trung gian, các phòng ban

- Đo lường chất lượng: Là giai đoạn xác định và phân tích các chi phí chất lượng như chi phí sai hỏng bên trong, chi phí sai hỏng bên ngoài, chi phí thẩm định, chi phí phòng ngừa, trên cơ sở đó đề rác biện pháp để giảm thiểu các chi phí đó

- Lập kế hoạch chất lượng: Là một văn bản đền cập riêng đến từng sản phẩm, hoạt động dịch vụ và vạch ra những hoạt động cần thiết có liên quan đến chất lượng trên

cơ sở thiết lập các đồ thị lưu hình

-Thiết kế chất lượng: Là tổng hợp các hoạt động nhằm xác định nhu cầu, triển khai

những gì thoả mãn nhu cầu, kiểm tra sự phù hợp với nhu cầu và đảp bảo là các nhu

cầu được thoả mãn

- Xây dựng hệ thống chất lượng: Là một hệ thống cấp I liên quan đến thiết kế, sản xuất

hoặc thao tác và lắp đặt, được áp dụng khi khách hàng định rõ hàng hoá hoặc dịch vụ phải

hoạt động như thế nào chứ không phải nói theo những thuật ngữ kỹ thuật đã được xác lập

- Kiểm tra chất lượng: Là việc sử dụng các công cụ SPC (Các công cụ thống kê) để

kiểm tra xem quy trình có được kiểm soát, có đáp ứng được các yêu cầu hay không

-Hợp tác về chất lượng: Là một nhóm ngưoiừ cùng làm một hoặc một số công việc

giống nhau, một cách tự nguyên đều đặn nhằm xác minh, phân tích và giải quyết

những vấn đề liên quan đến công việc và kiến nghị những giải pháp cho ban quản lý

- Đào tạo và huấn luyện về chất lượng: Quá trình lập kế hoạch và tổ chức triển khai các nội dung đào tạo và huấn luyện cho cấp lãnh đạo cao nhất cho đến nhân viên

mới nhất và thấp nhấp hiểu rõ trách nhiệm cá nhân của mỗi người về đáp ứng yêu

dựng phù hợp với yêu cầu thiết kế và lựa chọn được phương án thiết kế tối ưu nhất

nhằm đảm bảo chất lượng công trình và tiết kiệm được vốn đầu tư

Quản lý chất lượng thẩm định thiết kế là quản lý quy trình thẩm định thiết kế và dự toán xây dựng công trình, để đảm bảo giải pháp thiết kế hợp lý theo đúng các quy định của nhà nước, quy chuẩn, tiêu chuẩn của nhà nước ban hành, phù hợp với mục tiêu đề ra và đạt hiệu quả tốt nhất

Công tác quản lý và đảm bảo chất lượng công trình xây dựng cần phải được thực

hiện một cách đồng bộ, thống nhất trong tất cả các khâu từ công tác thiết kế xây

dựng cho đến thi công và quản lý, vận hành công trình xây dựng Vì vậy, quản lý

chất lượng thiết kế kỹ thuật - bản vẽ thi công giữ vị trí rất quan trọng trong hệ

thống quản lý chất lượng công trình Đã có nhiều công trình khi đưa vào sử dụng đã

xảy ra các sự cố, mà nguyên nhân chính là do chất lượng thiết kế không được quản

lý tốt Công tác thẩm định thiết kế xây dựng là một khâu quan trọng trong việc xây

dựng một công trình đưa ra các phương án xây dựng công trình phù hợp và đảm

bảo chất lượng Công tác thiết kế xây dựng công trình phải đảm bảo an toàn cho

bản thân công trình đó và các công trình lân cận xung quanh; đảm bảo an toàn và thuận lợi trong quá trình thi công xây dựng, không để xảy ra các sự cố về con người

và an toàn công trình về sau và đồng thời phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định

về quản lý chất lượng công trình của Nhà nước

Quản lý chất lượng thực chất là công tác giám sát Vì thế, để đảm bảo chất lượng công trình, việc đầu tiên là phải giám sát tốt công tác thiết kế công trình - khâu rất quan trọng đảm bảo chất lượng công trình Theo quy định hiện nay, công tác thẩm định thiết kế của cơ quan nhà nước ngày càng được nâng cao từ khi Luật Xây dựng

số 50/2014/QH13, các Nghị định mới ra đời

1.2.5 Đánh giá công tác thẩm định dự án ở nước ta hiện nay

Công tác thẩm định dự án đầu tư trong thời gian qua không ít các dự án đầu tư chưa

hiệu quả còn chồng chéo, dàn trải dẫn đến lãng phí; điều này có rất nhiều nguyên nhân bắt nguồn từ công tác thẩm định còn hạn chế Để giải quyết tồn tại này, Luật Đầu tư công được ban hành, các quy định liên quan đến việc thẩm định, đánh giá

dự án đầu tư công đã được quan tâm đưa vào VBQPPL về đầu tư Song thực tế khi

thực hiện thẩm định, đánh giá lựa chọn dự án đầu tư vẫn nổi lên một số hạn chế Khoảng (45-50)% các dự án đầu tư công phải điều chỉnh trong quá trình thực hiện [10] Trong đó, có nhiều dự án điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư quá lớn làm giảm

hiệu quả đầu tư hoặc không còn hiệu quả Tình trạng đầu tư các dự án chậm tiến độ

vẫn còn phổ biến, chất lượng công tác thẩm định mặc dù được cải thiện song còn chưa cao, chưa đáp ứng được yêu cầu là bộ lọc nhằm sàng lọc, loại bỏ những dự án không khả thi, không hiệu quả

Hiện nay, công tác thẩm định dự án đầu tư xây dựng vẫn chưa hình thành một hệ

thống thống nhất Nội dung thẩm định vẫn còn nặng nề về xem xét, đánh giá thủ tục

có tính chất hành chính mà chưa coi trọng đúng mức tới việc phân tích, đánh giá tính khả thi và hiệu quả của dự án được thẩm định Một hạn chế khác trong công tác thẩm định, đó là Luật Xây dựng quy định giao cho cơ quan chuyên môn về xây

dựng chủ trì thẩm định dự án đầu tư xây dựng, trong khi các cơ quan này chính là

chủ đầu tư dự án do mình hoặc cơ quan chuyên môn về xây dựng trực thuộc mình

tổ chức thẩm định Quy định này phần nào cũng ảnh hưởng đến tính độc lập, khách quan trong quá trình thẩm định, đánh giá và lựa chọn dự án đầu tư

Theo các quy định trước đây, công tác thẩm tra Hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công đều

do các đơn vị tư vấn độc lập thực hiện, dẫn đến việc chất lượng các Hồ sơ thiết kế

bản vẽ thi công nhiều khi chưa được chất lượng, việc triển khai thi công dẫn đến phát sinh nhiều, ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư các dự án Từ khi thực hiện Nghị định số 15/2013/NĐ-CP tăng cường kiểm soát thiết kế của người quyết định đầu tư

và cơ quan nhà nước có thẩm quyền, hiện tại đã thay thế bằng Nghị định số 46/2015/NĐ-CP thì vai trò của các cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng được chú

trọng trong việc kiểm soát quá trình đầu tư xây dựng Đặc biệt là quản lý nhà nước đối với thiết kế kỹ thuật và dự toán các công trình đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước; giảm thất thoát lãng phí, nâng cao hiệu quả vốn đầu tư Với quy định

mới này nhiệm vụ, trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước tăng lên; yêu cầu các cán bộ thẩm định phải có năng lực, kinh nghiệm và trình độ chuyên môn đáp ứng Tuy nhiên, thực tế hiện nay một số cán bộ làm công tác thẩm định năng lực, kinh nghiệm thực tế còn hạn chế, thiếu tính chuyên nghiệp, còn e dè cả nể trong thực

hiện nhiệm vụ Điều này là tồn tại hạn chế trong công tác thẩm định hiện nay của các địa phương, chỉ cần thiếu sự quản lý thống nhất của 1 đơn vị sẽ dẫn đến chất lượng công trình không đảm bảo, hiệu quả sử dụng nguồn vốn không cao

Trong công tác thẩm tra, thẩm định thiết kế bản vẽ thi công còn tồn tại các vấn đề sau:

- Một số công trình, việc lựa chọn nhà thầu tư vấn của Chủ đầu tư chưa phù hợp

loại, cấp công trình để thiết kế, khảo sát hoặc thẩm tra Cụ thể: Các đơn vị tư vấn

hầu hết đều thiếu hoặc không có các chủ trì thiết kế chuyên ngành (như điện, nước,

kiến trúc, kỹ sư định giá…); Chủ đầu tư không kiểm tra chứng chỉ hành nghề tại

thời điểm thực hiện hợp đồng

- Hồ sơ nộp thẩm tra, thẩm định chưa cập nhật quy chuẩn, tiêu chuẩn có liên quan

để khảo sát, thiết kế công trình (sử dụng tiêu chuẩn,quy chuẩn đã hết hiệu lực)

- Nội dung, khối lượng công tác khảo sát địa hình không phù hợp với nhiệm vụ

khảo sát – thiết kế và dự toán chuẩn bị đầu tư được phê duyệt

- Việc tính toán kết cấu không phù hợp với thực tế quy mô công trình Mô hình hóa trong các phần mềm tính toán chuyên dụng chưa sát với công trình thực tế Một số công trình, đơn vị tư vấn có thực hiện tính toán kết cấu nhưng khi triển khai bản vẽ

lại không căn cứ số liệu kết quả tính toán kết cấu để thể hiện Điều này dẫn đến các cấu tạo kết cấu sai lệch với kết quả tính toán, gây lãng phí hoặc không an toàn cho công trình

- Đối với công tác lập dự toán: Đa số các công trình việc lập dự toán không dựa vào

biện pháp thi công (nhất là công tác đất); các công việc tạm tính (là công việc không

có trong bộ đơn giá hiện hành của nhà nước) tính giá dự toán không có cơ sở hoặc không viện dẫn, diễn giải đầy đủ; công tác áp giá vật liệu chủ yếu dựa vào công bố của Liên Sở Tài chính – Xây dựng, những vật tư, vật liệu không có trong thông báo giá thì không nêu nguồn gốc để làm căn cứ thẩm tra, thẩm định, phê duyệt

1.3 Vai trò của công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng

Thẩm định thiết kế là một công đoạn quan trọng trong tiến trình thực hiện dự án đầu tư xây dựng công trình đã được nhà nước quy định rất cụ thể trong các Luật, Nghị định, Thông tư và các văn bản liên quan đến quy trình quản lý chất lượng xây

chọn phương án thiết kế, sai sót trong bản vẽ, áp dụng sai định mức, chế độ khi lập

dự toán công trình Vì vậy, việc cơ quan quản lý nhà nước thực hiện tốt công tác

thẩm tra, thẩm định là rất cần thiết để đảm bảo công trình đầu tư có hiệu quả

- Hầu hết các công trình sau khi thẩm tra, thẩm định do phương án có sự thay đổi,

áp dụng chế độ chính sách không đúng nên kết quả sau thẩm định tiết kiệm chi phí đầu tư xây dựng công trình so với giá trị trình thẩm định;

- Hiện nay theo Nghị định, Thông tư mới quy định các dự án phải trình cơ quan chuyên môn quản lý nhà nước thẩm định; điều này làm tăng trách nhiệm của cơ quan nhà nước và mức độ tin cậy của dự án thiết kế Đảm bảo việc đầu tư công trình là hiệu quả

và các chỉ tiêu thiết kế, tính toán kết cấu công trình dẫn đến chất lượng thi công công trình Nguồn nhân lực và năng lực, kinh nghiệm của cán bộ thẩm định hạn

chế; từ đó nhận thấy công tác quản lý chất lượng thẩm định thiết kế đóng vai trò quan trọng và là một vấn đề cần được quan tâm trong việc đảm bảo chất lượng công trình trong quá trình thi công và nâng cao hiệu quả đầu tư công trình

Từ những tồn tại về công tác thẩm định hiện nay, tác giả xin đề xuất hướng nghiên

cứu của luận văn là các giải pháp tăng cường chất lượng công tác thẩm định thiết

kế các công trình xây dựng, để áp dụng đối với công tác thẩm định tại Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng

CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH THIẾT KẾ

Để có thể đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác thẩm định thiết

kế một cách hợp lý, luận văn tiến hành phân tích, nghiên cứu các cơ sở lý luận liên quan đến chất lượng của công tác thẩm định thiết kế từ đó rút ra các vấn đề còn tồn

tại và những điểm nổi bật trong khâu thẩm định thiết kế tại đơn vị công tác Qua nghiên cứu nhận thấy cơ sở lý luận phục vụ cho công tác thẩm định thiết kế, gồm:

Cơ sở pháp lý quản lý nhà nước đối với đầu tư, phương pháp thẩm định, thông tin

phục vụ cho công tác thẩm định, quy trình thẩm định, đội ngũ nhân viên, cán bộ làm công tác thẩm định, công tác tổ chức điều hành, yếu tố lạm phát

2.1 Các quy định về công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế khu vực và thế giới ngày nay, việc hoàn thiện hệ

thống các văn bản pháp luật để tạo ra một hành lang pháp lý chặt chẽ, rõ ràng trong lĩnh vực đầu tư xây dựng là hết sức cần thiết và cấp bách nếu như chúng ta muốn

tận dụng được nguồn vốn, công nghệ hiện đại cũng như các tiềm lực khác của các nước phát triển đồng thời tiết kiệm được nguồn vốn đang rất hạn hẹp của nhà nước

Việt nam

Mỗi thời kỳ phát triển kinh tế đều có những quy định cụ thể về công tác quản lý đầu tư và xây dựng nói chung và công tác thẩm định nói riêng Việc cập nhật các văn bản quy định trong quản lý đầu tư, xây dựng và thẩm định rất quan trọng Vì sự

ra đời của những văn bản sau là sự khắc phục những khiếm khuyết, những bất cập

của các văn bản trước đó, tạo ra sự hoàn thiện dần dần môi trường pháp lý cho phù

hợp với quá trình thực hiện trong thực tiễn, thuận lợi cho người thực hiện và người

quản lý, mang lại hiệu quả cao hơn, điều đó cũng phù hợp với quá trình phát triển Môi trường pháp lý có tác dụng quan trọng trong việc định hướng và kiểm soát

chất lượng các công trình xây dựng Các văn bản pháp luật liên quan đến công tác

thẩm định thiết kế các dự án đầu tư sử dụng vốn Nhà nước đã được quy định cụ

thể; gần đây đã được bổ sung, sửa đổi để ngày càng phù hợp và cập nhật hơn với

thực tế hiện nay Những tiến bộ hay những mặt còn hạn chế của các văn bản pháp

luật chính là nhân tố ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng của công tác thẩm định cũng như việc đưa ra Quyết định đầu tư

Hiện nay, công tác thẩm định thiết kế dự án đầu tư xây dựng căn cứ vào các văn

bản pháp luật liên quan sau:

- Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014 [9] thay thế Luật Xây dựng số 16/2003/QH11 ngày 26/11/2003 Đây là Bộ Luật quan trọng về lĩnh vực hoạt động đầu tư xây dựng với những đổi mới căn bản, có tính đột phá nhằm phân định quản

lý các dự án đầu tư xây dựng sử dụng các nguồn vốn khác nhau thì có phương thức,

nội dung và phạm vi quản lý khác nhau Phạm vi điều chỉnh của Luật Xây dựng

năm 2014 đã điều chỉnh toàn diện các hoạt động đầu tư xây dựng từ khâu quy

hoạch xây dựng, lập báo cáo tiền khả thi, báo cáo khả thi; lập, thẩm định, phê duyệt

dự án đầu tư xây dựng cho đến khảo sát, thiết kế, thi công xây dựng, nghiệm thu, bàn giao, bảo hành, bảo trì công trình xây dựng, áp dụng đối với các dự án đầu tư xây dựng thuộc mọi nguồn vốn

- Nghị định số 59/2015/NĐ-CP ngày 18/06/2015 [11] của Chính phủ thay thế Nghị định 12/2009/NĐ-CP về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình và Nghị định 83/2009/NĐ-CP về sửa đổi, bổ sung một số Điều Nghị định số 12/2009/NĐ-CP về

quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình; Nghị định này quy định chi tiết một số

nội dung thi hành Luật Xây dựng số 50/2014/QH13, ngày 18 tháng 06 năm 2014 về

quản lý dự án đầu tư xây dựng, bao gồm: Lập, thẩm định, phê duyệt dự án; thực

hiện dự án; kết thúc xây dựng đưa công trình của dự án vào khai thác sử dụng; hình

thức và nội dung quản lý dự án đầu tư xây dựng; Quy định rõ trách nhiệm, quyền

hạn của cơ quan quản lý nhà nước, của người quyết định đầu tư, chủ đầu tư và các

tổ chức, cá nhân có liên quan đến thực hiện các hoạt động đầu tư xây dựng của dự

án Trong đó, việc phân loại dự án được dựa trên quy mô, tính chất, loại công trình

của dự án gồm 4 loại: Dự án quan trong quốc gia, dự án nhóm A, dự án nhóm B và

dự án nhóm C; Trường hợp phân loại theo nguồn vốn sử dụng gồm: Dự án sử dụng

vốn ngân sách nhà nước, dự án sử dụng vốn nhà nước ngoài ngân sách và dự án sử

dụng nguồn vốn khác Bên cạnh đó, những dự án sau chỉ cần lập Báo cáo kinh tế -

kỹ thuật đầu tư xây dựng gồm công trình sử dụng cho mục đích tôn giáo và công trình xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo nâng cấp có tổng mức đầu tư dưới 15 tỷ đồng Ngoài ra, Nghị định 59/2015/NĐ-CP của Chính phủ còn quy định về thẩm quyền

thẩm định dự án cũng như cách thức lập báo cáo kinh tế - kỹ thuật, trình tự xây

dựng, quản lý, thực hiện và nghiệm thu dự án…; những quy định chặt chẽ này sẽ góp phần tăng cường công tác quản lý vốn nhà nước, đảm bảo chất lượng các dự án đầu tư xây dựng, đồng thời tăng cường chức năng của các cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng và các Sở để phù hợp với thực tế của các địa phương

- Nghị định số 46/2015/NĐ-CP ngày 12/05/2015 [12] của Chính phủ về Quản lý

chất lượng và bảo trì công trình xây dựng thay thế cho Nghị định số

114/2010/NĐ-CP về Bảo trì công trình xây dựng và Nghị định số 15/2013/NĐ-CP về Quản lý

chất lượng công trình xây dựng Nghị định 46/2015/NĐ-CP đã khắc phục được một

số tồn tại, hạn chế như: Việc phân loại, phân cấp công trình xây dựng chưa phù

hợp; quy định về nghiệm thu công việc vẫn chưa tạo bước tiến đột phá nhằm giảm lượng hồ sơ không cần thiết; quy định bảo hành công trình xây dựng còn cứng

nhắc, gây khó khăn cho nhà thầu thi công xây dựng công trình, chưa rõ các quyết định, chế tài về xử lý công trình có dấu hiệu nguy hiểm, công trình hết niên hạn sử

dụng; thiếu các quy định về đánh giá an toàn đối với các công trình quan trọng

quốc gia

Nghị định làm rõ thêm một số nguyên tắc liên quan đến trách nhiệm của các chủ thể trong công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng như trách nhiệm của chủ đầu tư, nhà thầu tham gia hoạt động xây dựng, trách nhiệm của các cơ quan chuyên môn về xây

dựng; phân định trách nhiệm quản lý chất lượng công trình xây dựng giữa chủ đầu tư và các chủ thể tham gia hoạt động xây dựng Cụ thể, cơ quan chuyên môn về xây dựng sẽ

có trách nhiệm hướng dẫn, kiểm tra công tác quản lý chất lượng của các tổ chức, cá nhân tham gia xây dựng công trình, thẩm định thiết kế, kiểm tra công tác nghiệm thu công trình xây dựng, tổ chức thực hiện giám định chất lượng công trình; kiến nghị và xử

lý các vi phạm về chất lượng xây dựng công trình theo quy định của pháp luật

- Nghị định số 32/2015/NĐ-CP ngày 25/3/2015 [13] của Chính phủ về Quản lý chi phí đầu tư xây dựng công trình;

- Thông tư số 06/2016/TT-BXD ngày 10/3/2016 [14] của Bộ Xây dựng về Hướng

dẫn xác định và quản lý chi phí đầu tư xây dựng;

- Thông tư 05/2016/TT-BXD ngày 10/3/2016 [15] của Bộ Xây dựng về Hướng dẫn xác định đơn giá nhân công trong quản lý chi phí đầu tư xây dựng;

- Quyết định số 30/2014/QĐ-UBND ngày 12/9/2014 [16] của UBND tỉnh Cao

Bằng về Quy định quản lý chất lượng công trình xây dựng trên địa bàn tỉnh;

- Văn bản số 1030/UBND-XD ngày 09/5/2016 của UBND tỉnh Cao Bằng về việc Xác định và quản lý chi phí đầu tư xây dựng công trình trên địa bàn tỉnh;

Ứng với mỗi công trình đầu tư xây dựng cụ thể, tùy từng lĩnh vực sẽ căn cứ vào các văn bản pháp luật, các tiêu chuẩn định mức cụ thể do Nhà nước ban hành; các văn

bản hướng dẫn của Bộ chủ quản; các quy hoạch phát triển ngành

2.2 Nội dung của công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng

Hồ sơ thiết kế kỹ thuật, thiết kế BVTC, dự toán sẽ được thẩm định đầy đủ và chính xác khi có phương pháp thẩm định khoa học kết hợp với các kinh nghiệm thực tiễn và các nguồn thông tin đáng tin cậy Việc thẩm định thiết kế có thể tiến hành theo nhiều phương pháp khác nhau tuỳ thuộc vào từng nội dung của công trình cần xem xét Việc

lựa chọn phương pháp thẩm định phù hợp đối với từng công trình là một yếu tố quan

trọng nâng cao chất lượng thẩm định Các phương pháp thường được sử dụng đó là phương pháp so sánh các chỉ tiêu, phương pháp thẩm định theo trình tự

Tuy nhiên phương pháp chung để thẩm định là so sánh, đối chiếu nội dung dự án đối với các chuẩn mực đã được quy định bởi pháp luật và các tiêu chuẩn kinh tế, kỹ thuật thích hợp cũng như các kinh nghiệm thực tế để thẩm định

2.2.1 Quy trình th ẩm định thiết kế, dự toán xây dựng

Khâu có ý nghĩa quan trọng trong quá trình thẩm định dự án là thực hiện các công

việc thẩm định Thực hiện tốt khâu này sẽ đảm bảo được những yêu cầu đặt ra

trong công tác thẩm định Vì vậy, cần phải có một quy trình thẩm định hợp lý, khoa

học

Các thành viên tham gia thẩm định thiết kế phải là những người có chuyên môn

giỏi, có kinh nghiệm và tầm nhìn tổng quan, nhìn nhận vấn đề để lựa chọn phương

án hợp lý; kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định Để đạt kết quả cao, khi tổ chức thẩm định phải có sự thống nhất, phối hợp chặt chẽ, phân công cụ thể công việc; tránh tình trạng bỏ qua một số bước trong quy trình thẩm định gây ảnh hưởng không nhỏ đến kết quả, hiệu quả của dự án

Quy trình thẩm định thiết kế, dự toán được quy định như sau: [11]

- Sau khi nhận được hồ sơ cơ quan chuyên môn về xây dựng, người quyết định đầu

tư chủ trì tổ chức thẩm định thiết kế, dự toán xây dựng công trình theo quy định

- Cơ quan chủ trì thẩm định có trách nhiệm tổ chức thẩm định các nội dung của thiết kế, dự toán công trình Trong quá trình thẩm định, cơ quan chủ trì thẩm định được mời tổ chức, cá nhân có chuyên môn, kinh nghiệm phù hợp tham gia thẩm định từng phần thiết kế xây dựng, thiết kế công nghệ, dự toán xây dựng công trình

để phục vụ công tác thẩm định của mình

Trường hợp không đủ điều kiện thực hiện công tác thẩm định, cơ quan chuyên môn

về xây dựng, người quyết định đầu tư được yêu cầu chủ đầu tư lựa chọn trực tiếp tổ

chức, cá nhân có năng lực phù hợp đã đăng kí công khai thông tin của Bộ Xây

dựng, Sở Xây dựng để chủ đầu tư ký hợp đồng thẩm tra phục vụ công tác thẩm định Trường hợp tổ chức, cá nhân chưa đăng kí trên trang thông tin thì phải được

cơ quan chuyên môn Bộ Xây dựng, Sở Xây dựng chấp thuận bằng văn bản Tổ

chức tư vấn thiết kế không được thẩm tra công trình do mình thiết kế

- Trong quá trình thẩm định thiết kế xây dựng cơ quan chuyên môn về xây dựng có trách nhiệm yêu cầu cơ quan QLNN có thẩm quyền thẩm định về nội dung môi trường, phòng, chống cháy, nổ và các nội dung khác theo quy định của pháp luật

- Trường hợp cơ quan chuyên môn về xây dựng yêu cầu chủ đầu tư chọn trực tiếp đơn

vị tư vấn thẩm tra thì trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ cơ

quan chuyên môn về xaya dựng có văn bản thông báo cho chủ đầu tư các nội dung cần

thẩm tra để chủ đầu tư lựa chọn, ký hợp đồng với tư vấn thẩm tra; thời gian thực hiện không quá 15 ngày đối với công trình cấp II, cấp III và 10 ngày đối với các công trình còn lại Chủ đầu tư có trách nhiệm gửi kết quả thẩm tra cho cơ quan chuyên môn về xây

dựng, người quyết định đầu tư để làm cơ sở thẩm định thiết kế, dự toán xây dựng

- Trường hợp dự án đầu tư xây dựng công trình gồm nhiều công trình các loại và capá khác nhau thì cơ quan chủ trì tổ chức thẩm định là cơ quan có trách nhiệm

thực hiện thẩm định đối với công trình, hạng mục công trình chính của dự án đầu tư xây dựng công trình

- Đối với công trình bí mật nhà nước, công trình theo lệnh khẩn cấp và công trình

tạm thì việc thẩm định, phê duyệt thiết kế được thực hiện theo quy định của pháp

luật về quản lý đầu tư xây dựng công trình đặc thù

- Cơ quan, tổ chức cá nhân thẩm tra, thẩm định, phê duyệt thiết kế, dự toán xây

dựng chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả thẩm tra, thẩm định, phê duyệt thiết kế, dự toán xây dựng do mình thực hiện

- Thời gian thẩm định thiết kế, dự toán xây dựng của cơ quan chuyên môn về xây

dựng tình từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ: Không quá 30 ngày đối với công trình cấp II

và cấp III; không quá 20 ngày đối với các công trình còn lại

2.2.2 N ội dung thẩm định thiết kế [9]

- Sự phù hợp của thiết kế xây dựng bước sau so với thiết kế xây dựng bước trước: Thiết kế kỹ thuật so với thiết kế cơ sở; thiết kế bản vẽ thi công so với thiết kế kỹ thuật trong trường hợp thiết kế ba bước, so với thiết kế cơ sở trong trường hợp thiết

kế hai bước hoặc so với nhiệm vụ thiết kế trong trường hợp thiết kế một bước

- Sự hợp lý của các giải pháp thiết kế xây dựng công trình

- Sự tuân thủ các tiêu chuẩn áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật, quy định của pháp luật về

sử dụng vật liệu xây dựng cho công trình

- Đánh giá sự phù hợp các giải pháp thiết kế công trình với công năng sử dụng của công trình, mức độ an toàn công trình và bảo đảm an toàn của công trình lân cận

- Sự hợp lý của việc lựa chọn dây chuyền và thiết bị công nghệ đối với thiết kế công trình có yêu cầu về công nghệ

- Sự tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường, phòng, chống cháy, nổ

- Sự phù hợp giữa khối lượng chủ yếu của dự toán với khối lượng thiết kế; tính đúng đắn, hợp lý của việc áp dụng, vận dụng định mức, đơn giá xây dựng công trình; xác định giá trị dự toán công trình

- Điều kiện năng lực của tổ chức, cá nhân thực hiện khảo sát, thiết kế xây dựng

2.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng của công tác thẩm định thiết kế công trình xây dựng

2.3.1 Năng lực, kiến thức, kinh nghiệm của cán bộ thẩm định

Cán bộ thẩm định đóng vai trò quan trọng mang tính chất quyết định tới chất lượng

thẩm định các dự án đầu tư xây dựng Kết quả thẩm định dự án là kết quả của quá trình đánh giá dự án về nhiều mặt theo nhận định của con người bởi vì con người là

chủ thể trực tiếp tổ chức và thực hiện thẩm định theo phương pháp và kĩ thuật của mình Mọi yếu tố khác sẽ không có ý nghĩa nếu như cán bộ thẩm định không đủ trình độ và phương pháp làm việc khoa học nghiêm túc, sai lầm của con người trong công tác thẩm định dù vô tình hay cố ý đều dẫn tới những hậu quả nghiêm

trọng ảnh hưởng tới nhiều mặt của dự án Thẩm định dự án là một công việc hết sức

phức tạp nó không chỉ là việc tính toán theo những công thức cho sẵn đòi hỏi cán

bộ thẩm định phải hội tụ được các yếu tố: Kiến thức, kinh nghiệm, năng lực và

phẩm chất đạo đức

Kiến thức đó là sự am hiểu chuyên sâu về nghiệp vụ chuyên môn và sự hiểu biết sâu rộng về các lĩnh vực trong đời sống khoa học kinh tế - xã hội Để có thể thẩm định được thiết kế các công trình thủy lợi nói chung và công trình hồ chứa nước nói riêng; đòi hỏi cán bộ thẩm định phải có kiến thức tổng hợp về kỹ thuật khảo sát địa

chất, địa hình, tính toán thủy văn và đã tham gia thiết kế công trình hồ chứa Kinh

nghiệm của cán bộ cũng có ảnh hưởng rất lớn tới quá trình thẩm định, điều đó sẽ giúp cho việc ra kết quả thẩm định chính xác hơn Năng lực là khả năng nắm bắt và

xử lý công việc trên cơ sở kiến thức kinh nghiệm Ngoài ba yếu tố trên, cán bộ

thẩm định phải có tính kỷ luật cao, phẩm chất đạo đức, lòng say mê và khả năng

nhạy cảm trong công việc Nếu cán bộ thẩm định không có phẩm chất đạo đức tốt

sẽ ảnh hưởng xấu đến việc đưa ra những nhận xét đánh giá thiếu tính khách quan, minh bạc Sự hội tụ các yếu tố trên sẽ là cơ sở tiền đề cho những quyết định đúng đắn của cán bộ thẩm định

Trong xu thế phát triển như hiện nay, dự án đầu tư không chỉ giới hạn trong phạm

vi trong nước mà nó có sự liên doanh liên kết với các đối tác nước ngoài thì vấn đề nâng cao trình độ của cán bộ thẩm định là cấp bách và phải được ưu tiên

Ví dụ đối với công tác thẩm định thiết kế công trình hồ chứa nước, cán bộ thẩm định phải có kiến thức toàn diện, nắm rõ tất cả các kiến thức về địa hình, địa chất, khí tượng, thủy văn thì mới có thể vận dụng tất cả các kiến thức để chọn một phương án thiết kế tốt nhất Thực tế cán bộ thẩm định chủ yếu tham gia thẩm định các công trình thủy lợi quy mô nhỏ, chưa có kiến thức chuyên môn về thiết kế công trình hồ chứa nước, chưa tham gia thiết kế công trình hồ chứa nước; cán bộ thẩm định đã có trình độ đại học chuyên ngành phù hợp, tuy nhiên chưa trải qua thiết kế nên kinh nghiệm thực tế chưa có; đó là những tồn tại, hạn chế ảnh hưởng đến quá trình thẩm định cũng như chất lượng kết quả thẩm định công trình

2.3.2 Quy trình thẩm định

Công tác thẩm định luôn được thực hiện theo một quy trình cụ thể từ khâu tiếp

nhận hồ sơ đến trả kết quả thẩm định Trong quá trình thẩm định không thể cùng

một lúc thẩm định được tất cả các nội dung mà phải thực hiện qua các bước, có thể

kết quả của bước trước làm cơ sở để phân tích các bước sau Ví dụ quy trình thẩm

hiện tại hồ sơ trình thẩm định được cán bộ phòng 1 cửa tiếp nhận, sau đó chuyển hồ

sơ đến phòng chuyên môn để thẩm định; theo quy trình đó thì cán bộ thẩm định

phải kiểm tra thành phần hồ sơ, nếu phòng chuyên môn có danh mục các hồ sơ cần thiết để thẩm định cho cán bộ phòng 1 cửa kiểm tra hồ sơ nếu không đủ yêu cầu bổ sung, nếu đủ thì chuyển hồ sơ lên phòng chuyên môn; thực hiện theo quy trình này

sẽ không mất thời gian cho phòng chuyên môn, đảm bảo đủ hồ sơ để cán bộ tiến hành thẩm định Như vậy, nếu có một quy trình thẩm định khoa học, toàn diện thì

kết quả thẩm định sẽ tốt hơn và sát với thực tế hơn

Mỗi loại công trình yêu cầu các tài liệu khác nhau nên không thể áp dụng dập khuân một quy trình thẩm định cho mọi loại dự án, làm như vậy sẽ lãng phí thời gian vào việc thẩm định những nội dung không quan trọng Cần có một quy trình

thẩm định tổng hợp, toàn diện làm cơ sở chung để từ đó có các quy trình thẩm định riêng phù hợp với từng loại dự án, như thế sẽ đảm bảo tính thống nhất và hiệu quả trong công tác thẩm định

Nhìn tổng quan, quy trình thẩm định chung hiện nay phải có sự phối hợp chặt chẽ

giữa các cơ quan chuyên môn, các tổ chức tư vấn, các bộ, các ngành liên quan, tuy nhiên cũng cần phải có sự kiểm tra, giám sát để đảm bảo tính khách quan Ví dụ:

Dự án hồ chứa nước Khuôn Lân- xã Ôn Lương, huyện Phú Lương; Dự án hệ thống đường cấp nước hồ Bảo Linh- Hồ Lê Lợi huyện Định Hóa , trong quá trình triển khai thực hiện các quy trình thẩm định chưa kiểm tra, giám sát chặt chẽ, dẫn đến

một số sai sót trong công tác lập, thẩm định, phê duyệt hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công chưa chính xác; công tác lập dự toán xây dựng công trình có nhiều sai sót làm tăng giá gói thầu lên tới trên 10 tỷ đồng

hạn chế những mặt yếu của mỗi tác nhân và trên cơ sở đó giảm bớt chi phí cũng như thời gian thẩm định Như vậy việc tổ chức, điều hành hoạt động thẩm định nếu xây dựng được một hệ thống mạnh, phát huy tận dụng được tối đa năng lực sáng

tạo của cá nhân và sức mạnh tập thể sẽ nâng cao được chất lượng thẩm định

Đối với công trình hồ chứa là công trình đặc thù gồm nhiều hạng mục, thực tế khi

thẩm định liên quan đến hạng mục thiết kế điện cán bộ thẩm định không có chuyên môn về điện; để kết quả thẩm định đảm bảo chất lượng thì việc phân công nhiệm vụ cho cán bộ thẩm định phải phù hợp với năng lực, kinh nghiệm Công tác tổ chức

thẩm định cần được thực hiện khoa học, hợp lý trên cơ sở phân công trách nhiệm cho các cá nhân, phòng ban có chuyên môn phù hợp

2.3.4 Thời gian ảnh hưởng đến công tác thẩm định

Việc tuân thủ theo như quy định của công tác thẩm định là rất cần thiết tuy nhiên đối với những dự án phức tạp đôi khi đó là một rào cản Việc tuân thủ không đúng thời gian có thể dẫn đến công tác thẩm định một cách sơ sài Trên thực tế cho thấy, các cán bộ quản lý chưa phân bổ thời gian hợp lý để các cán bộ thẩm định tuân thủ đúng Ví dụ như phân bổ thời gian đi thu thập thông tin không ấn định cụ thể rõ ràng ngày hoàn thành và yêu cầu nội dung thông tin phải như thế nào dẫn đến

các cán bộ thẩm định lơ là không chú tâm hoàn thành công việc Đồng thời kiểm tra giám sát không gắt gao khiến cho công tác thẩm định không hiệu quả, mất thời gian mà chất lượng không cao Chi phí thẩm định cũng là nhân

tố giúp công tác thẩm định được hoàn thiện và là một phần không thể thiếu trong bất kì hoạt động nào

Ví dụ dự án hồ chứa nước Khuổi Khoán tỉnh Cao Bằng do yêu cầu tiến độ giải ngân nguồn vốn; cán bộ thẩm định có năng lực, kinh nghiệm chuyên môn thiếu; thời gian

thẩm định gấp rút nên đã ảnh hưởng đến quá trình thẩm định và chất lượng công tác

thẩm định

2.3.5 Môi trường pháp lý

Là yếu tố quyết định đến tốc độ quá trình thẩm định cũng như độ chính xác của công tác thẩm định.Với một quốc gia đang phát triển và còn nhiều bất cập trong pháp luật như Việt Nam thì môi trường pháp lý còn rất nhiều điểm yếu kém Các thủ tục pháp lý rườm rà, các luật định còn lỏng lẻo, tính minh bạch pháp lý thấp….Trong vài năm trở lại đây pháp luật cũng được sửa đổi nhiều làm hệ thống pháp luật chặt chẽ và tính thông thoáng cao hơn, tuy nhiên những bất cập vẫn còn

tồn tại nhiều và làm ảnh hưởng xấu đến nền kinh tế nói chung cũng như công tác thẩm định nói riêng

Căn cứ pháp lý được thể hiện ở các chủ trương, chính sách, quy hoạch phát triển,

hệ thống văn bản pháp quy Tính ổn định của các văn bản pháp quy của Nhà nước ảnh hưởng nhiều đến quá trình tổ chức thực hiện thẩm định dự án Bên cạnh những căn cứ pháp lý, công tác thẩm định dự án còn dựa trên các tiêu chuẩn, quy phạm, định mức, quy ước, thông lệ quốc tế cùng các kinh nghiệm thực tiễn

Những khiếm khuyết trong tính hợp lí đồng bộ và hiệu lực của các văn bản pháp lí

của Nhà nước đều tác động xấu đến chất lượng thẩm định (cũng như kết quả hoạt động của dự án) Ví dụ sự mâu thuẫn chồng chéo của các văn bản dưới Luật về các lĩnh vực, sự thay đổi liên tục những văn bản về quy chế quản lí chất lượng, quản lý

dự án đầu tư, quản lý chi phí đầu tư xây dựng… làm thay đổi tính khả thi của dự án theo thời gian cũng như khó khăn trong việc đánh giá, dự báo rủi ro, hạn chế trong thu thập những thông tin chính xác Tại địa phương việc ban hành các văn bản hướng dẫn, áp dụng các Nghị định, Thông tư mới ra đời còn chậm Đó là nhân tố gây ảnh hưởng đến đầu tư công trình cũng như là chất lượng công tác thẩm định

Như vậy, với hệ thống chính sách, pháp luật và những cơ sở khoa học đã trình bày, chúng ta cần đánh giá cụ thể về các đặc điểm kỹ thuật của công trình hồ

chứa để có thể lựa chọn những giải pháp phù hợp nhằm nâng cao chất lượng công tác thẩm định hiện nay

CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH THIẾT KẾ TẠI SỞ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT TỈNH CAO BẰNG

3.1 Giới thiệu chung về Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng và công trình hồ Khuổi Khoán

3.1.1 Giới thiệu về Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Cao Bằng

3.1.1.1 Vị trí

Sở Nông nghiệp và PTNT là cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh, có tư cách pháp nhân, có con dấu, tài khoản riêng; chịu sự chỉ đạo, quản lý của UBND tỉnh; đồng thời chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra chuyên môn, nghiệp vụ của Bộ Nông nghiệp và PTNT

3.1.1.2 Chức năng

Sở Nông nghiệp và PTNT thực hiện chức năng tham mưu, giúp UBND tỉnh quản lý nhà nước về: Nông nghiệp, lâm nghiệp, thuỷ sản, thuỷ lợi, phát triển nông thôn; phòng, chống thiên tai; chất lượng an toàn thực phẩm đối với nông sản, lâm sản, thuỷ sản; về các dịch vụ công thuộc ngành nông nghiệp và PTNT theo quy định của pháp luật và theo phân công hoặc uỷ quyền của UBND tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh

3.1.1.3 Nhiệm vụ và quyền hạn về lĩnh vực thuỷ lợi

- Dự thảo Quyết định, Chỉ thị, quy hoạch, kế hoạch dài hạn, 05 năm và hàng năm; Chương trình, Đề án, dự án về thuỷ lợi; quy hoạch phòng, chống thiên tai phù hợp

với quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế-xã hội, mục tiêu quốc phòng, an ninh của địa phương

- Hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện các quy định của Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh về phân cấp quản lý các hồ chứa nước thủy lợi, công trình thuỷ lợi và chương trình

mục tiêu cấp, thoát nước nông thôn trên địa bàn tỉnh; hướng dẫn, kiểm tra về việc xây dựng, khai thác, sử dụng và bảo vệ các hồ chứa nước thủy lợi; các công trình thuỷ lợi thuộc nhiệm vụ của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh; tổ chức thực hiện chương trình, mục tiêu cấp, thoát nước nông thôn đã được phê duyệt;

- Thực hiện các quy định về quản lý sông, suối, khai thác sử dụng và phát triển các

dòng sông, suối trên địa bàn tỉnh theo quy hoạch, kế hoạch đã được cấp có thẩm

quyền phê duyệt;

- Hướng dẫn, kiểm tra và chịu trách nhiệm về việc xây dựng, khai thác, bảo vệ đê điều,

bảo vệ công trình phòng, chống thiên tai; xây dựng phương án, biện pháp và tổ chức

thực hiện việc phòng, chống thiên tai trên địa bàn tỉnh theo quy định của pháp luật;

- Hướng dẫn việc xây dựng quy hoạch sử dụng đất thuỷ lợi, tổ chức cắm mốc chỉ

giới trên thực địa và xây dựng kế hoạch, biện pháp thực hiện việc di dời công trình,

nhà ở liên quan tới phạm vi bảo vệ đê điều và ở bãi sông theo quy định;

- Hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện các quy định quản lý nhà nước về khai thác và

bảo vệ công trình thuỷ lợi; về hành lang bảo vệ đê đối với đê cấp IV, cấp V; việc

quyết định phân lũ, chậm lũ để hộ đê trong phạm vi của địa phương theo quy định;

- Hướng dẫn, kiểm tra công tác tưới, tiêu phục vụ sản xuất nông nghiệp trên địa bàn

theo quy định

- Thực hiện công tác thẩm tra, thẩm định dự án, báo cáo kinh tế - kỹ thuật; thiết kế

kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công và dự toán xây dựng các dự án chuyên ngành theo

phân cấp

- Tổ chức kiểm tra chất lượng công trình xây dựng, kiểm tra công tác nghiệm thu

công trình xây dựng các công trình chuyên ngành theo phân cấp trên địa bàn tỉnh

Thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Sở theo Đề án vị trí việc làm đã được phê

duyệt, công tác thẩm định thì phòng Quản lý xây dựng công trình là phòng chuyên

môn của Sở thực hiện công tác thẩm định các dự án đầu tư xây dựng chuyên ngành

nông nghiệp và PTNT Theo quy định hiện nay do việc tăng cường vai trò, trách

nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành; đặc biệt là việc kiểm soát,

quản lý chất lượng và chi phí xây dựng ở tất cả các khâu trong quá trình đầu tư xây

dựng thông qua công tác thẩm định dự án, thẩm định thiết kế và dự toán Vì vậy,

trong công tác thẩm định để hoàn thành công việc đạt chất lượng theo yêu cầu thì

phải bố trí đủ nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm trong thiết kế;