a.Kiếnthức Trìnhbàyđượcmụcđíchcủaviệcthửnghiệmđộngcơ; Môtảđượccáchbốtrícủamộtphòngthửnghiệmđộngcơ; Xácđịnhđượccácthôngsốcầnphảithựchiệnhiệnkhítiếnhànhthửnghiệmđộngcơđốttrong; Trìnhbàyđượccácbướcvậnhànhphòngthửnghiệmđộngcơđốttrong; 3.Mụctiêucủamônhọc a.Kiếnthức Giảithíchđượccácđơnvịđolườngtrongthửnghiệmđốttrong; Trìnhbàyđượcmụcđích,phươngphápthựchiện,cácphépđocôngsuất,mômen,suấttiêuhaonhiênliệu,lượngkhôngkhínạp,chấtlượngkhíthảitrênđộngcơđốttrong; Trìnhbàyvàgiảithíchđượccáctiêuchuẩnantoànkỹthuậtvàbảovệmôitrườngcủaphươngtiệncơgiớiđườngbộ a.Kiếnthức TrìnhbàyđượccácbướcthựchiệnquytrìnhkiểmđịnhôtôtạiViệtNam; Môtảđượcquytrìnhvậnhànhkiểmtrađánhgiáthànhphầnkhíthảicủađộngcơxăngvàđộngcơdiesel; Trìnhbàyđượccácvấnđềantoànkhivậnhànhphòngthửnghiệmđộngcơvàcácthiếtbịkiểmđịnhôtô;
Trang 1BỘ LAO ĐỘNG THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT VĨNH LONG
BÀI GIẢNG MÔN HỌCMÔN: THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ & KĐ Ô TÔ
NĂM HỌC: 2019 – 2020 GV: LƯƠNG VĂN VẠN
Trang 2- Họ và tên Giảng viên: Lương Văn Vạn
- Địa chỉ liên hệ: Khoa Cơ Khí Động Lực, trường Đại học
Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long
- Điện thoại: 0902933271
- Email: van280387@gmail.com; vanlv@vlute.edu.vn
- Nơi làm việc: Khoa Cơ Khí Động Lực, trường Đại học
Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long
1 Thông tin về Giảng viên phụ trách môn học
Trang 32 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Thử nghiệm động cơ & KĐ ô tô
- Môn học trước: Các môn cơ bản
- Môn học song hành: Không
Trang 4a Kiến thức
- Trình bày được mục đích của việc thử nghiệm động cơ;
- Mô tả được cách bố trí của một phòng thử nghiệm độngcơ;
- Xác định được các thông số cần phải thực hiện hiện khítiến hành thử nghiệm động cơ đốt trong;
- Trình bày được các bước vận hành phòng thử nghiệmđộng cơ đốt trong;
3 Mục tiêu của môn học
Trang 5- Trình bày và giải thích được các tiêu chuẩn an toàn kỹthuật và bảo vệ môi trường của phương tiện cơ giới đườngbộ
Trang 6a Kiến thức
- Trình bày được các bước thực hiện quy trình kiểm định ô
tô tại Việt Nam;
- Mô tả được quy trình vận hành kiểm tra đánh giá thànhphần khí thải của động cơ xăng và động cơ diesel;
- Trình bày được các vấn đề an toàn khi vận hành phòngthử nghiệm động cơ và các thiết bị kiểm định ô tô;
Trang 7b Kỹ năng
- Thành thạo trong việc nhận dạng, phân loại và đánh giá
ưu khuyết điểm các loại máy đo công suất;
- Xác định được các bước tiến hành khi thực hiện các phép
đo thử nghiệm động cơ;
- Vận dụng và xử lý được các kết quả kiểm định các hệthống trên ô tô để xác định tình trạng kỹ thuật của từng hệthống, từ đó đề xuất được phương án sửa chữa hợp lý;
3 Mục tiêu của môn học
Trang 8c Thái độ nghề nghiệp
- Có ý thức trách nhiệm công dân, đạo đức nghề nghiệpđúng đắn;
- Có ý thức kỷ luật và tác phong công nhiệp;
- Hình thành phương pháp làm việc khoa học, sáng tạo
3 Mục tiêu của môn học
Trang 9Chương 4: Đo công suất động cơ và tiêu hao nhiên liệu
Chương 5: Đo lượng không khí nạp vào động cơ Chương 6: Đo chất lượng khí thải
Chương 7: Tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của phương tiện cơ giới đường bộ
Chương 8: Quy trình kiểm định Chương 3: Phương pháp vận hành phòng TN
Trang 11CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Quá trình đưa một loại động cơ mới vào sản xuất ổn địnhđều phải trải qua hai giai đoạn chính là thiết kế và thử nghiệm (chế thử, chạy thử) để rút ra những điểm cần hoànchỉnh
Trong quá trình hoạt động, có rất nhiều yếu tố ảnh hưởngđến sự làm việc của động cơ Những ảnh hưởng này rất phứctạp, khi thiết kế không thể đánh giá đủ Vì vậy việc thử nghiệm động cơ là rất cần thiết.
Trang 12Việc chọn phương án thiết kế sơ bộ, thiết kế kỹ thuật phảikết hợp chặt chẽ với quá trình thử nghiệm mô hình, chế thử,chạy thử, hoàn chỉnh thiết kế rồi cuối cùng mới chế tạo hàngloạt.
Thử nghiệm động cơ là một công việc phức tạp, nó thay đổituỳ theo mục đích thử nghiệm Tính chất và nhịp độ thửnghiệm hoàn toàn phụ thuộc vào nhịp độ của nền sản xuất,trạng thái kỹ thuật của loại động cơ mới đó
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 13Để việc thử nghiệm đạt chất lượng cao thì phải tổ chức thửnghiệm thật chu đáo, kể từ giai đoạn xây dựng phương pháp luận thử nghiệm, lập mô hình thử nghiệm, xây dựng nội dung
và đề cương thử nghiệm, trang thiết bị đo lường, phương pháp
xử lí số liệu thống kê thu thập được qua thử nghiệm
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 14Mẫu thử nghiệm được chế tạo trong phân xưởng thửnghiệm của nhà máy sản xuất, trong xí nghiệp chế thử củaviện nghiên cứu khoa học hoặc của phòng thiết kế.
Tuỳ theo tính chất phức tạp của sản phẩm, sản phẩm mới hoặc sản phẩm cải tạo, tùy theo kinh nghiệm của cán bộ nghiên cứu mà quyết định nội dung thử nghiệm, số lượng mẫu thử, trình tự thử v v … để đánh giá đầy đủ các chỉ tiêu kinh tế-
kỹ thuật của sản phẩm dự kiến sẽ được sản xuất hàng loạt
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 15Giai đoạn chế thử được tiến hành nhằm kiểm tra thực tế,các tính năng kinh tế kỹ thuật của sản phẩm, thiết lập cácbước công nghệ, hoàn chỉnh thiết kế kỹ thuật (kết cấu vật liệu,dung sai kích thước, tính công nghệ v v …).
Khi đó động cơ được tiến hành sản xuất trên cơ sở một sốtổng thành, bộ phận, chi tiết máy có thể được chế tạo trênquy trình công nghệ, dây chuyền sản xuất có sẵn
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 16Đồng thời, trong quá trình chế thử này cũng có thể tìm ra cácqui trình công nghệ khác tiên tiến hơn, giải pháp kỹ thuật tối ưuhơn, phương pháp đo, dụng cụ đo lường kiểm tra tốt hơn đểlàm cơ sở cho việc sản xuất hàng loạt sản phẩm đó sau này.
Sau giai đoạn chế thử, sản phẩm thể hiện đầy đủ tính năngkinh tế- kỹ thuật, ưu khuyết điểm, sản phẩm sẽ được hoànchỉnh về mặt kinh tế và công nghệ sản xuất và được đưa vàosản xuất hàng loạt, trở thành một mặt hàng có đầy đủ giá trịthương phẩm trên thị trường tiêu thụ
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 17Ngoài việc thử nghiệm gắn liền với từng giai đoạn của quátrình cho ra đời một sản phẩm mới, việc thử nghiệm các loạiđộng cơ sẵn có cũng có một ý nghĩa rất quan trọng:
+ Qua thử nghiệm có thể phát hiện ra những mặt mạnh,mặt yếu, những sai sót trong thiết kế, kết cấu, công nghệ vàvật liệu sử dụng
+ Giúp thu thập những kinh nghiệm thiết kế thể hiện trênnhững động cơ mà ta thử nghiệm
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 18+ Kết quả thử nghiệm cho ta số liệu so sánh sản phẩm của
ta sản xuất với sản phẩm có sẵn (thử nghiệm đối chứng)
+ Ngoài ra, qua việc thử nghiệm động cơ sẽ giúp xây dựnghay hoàn thiện các quy trình, tiêu chuẩn và các điều kiện làmviệc tốt nhất cho việc vận hành và khai thác động cơ
+ Các thông tin có được sẽ rất hữu ích cho việc khai thác,
sử dụng và hoàn thiện động cơ
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 19Thử nghiệm động cơ sau quá trình sửa chữa hay đại tucũng đóng một vai trò rất quan trọng Dựa trên các thông số kỹthuật, người sử dụng và vận hành động cơ có thể đánh giátình trạng động cơ và chất lượng sản phẩm sau sửa chữa.
Thử nghiệm động cơ còn giúp đánh giá mức độ hòan thiệncủa các sản phẩm được sử dụng trên động cơ như: các loạidầu mỡ bôi trơn, các sản phẩm dùng trong hệ thống làm mát,nhiên liệu, vv…
CÁC KHÁI NIỆM CHUNG VỀ THỬ NGHIỆM ĐỘNG CƠ
Trang 20PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Tùy theo mục đích thử nghiệm ta có thể phân loại thửnghiệm động cơ như sau:
Thử nghiệm phục vụ đào tạo nghiênThử nghiệm ĐC trongcứu
Thử nghiệm chuyên sâu
Thử nghiệm nghiên cứu cải tiến
Thử nghiệm kiểm định ĐC
Trang 21Thử nghiệm phục vụ đào tạo
Thử nghiệm động cơ giúp sinh viên nắm vững chắc và hệthống hoá các kiến thức lý thuyết đã được trang bị trong cácmôn học chuyên môn:
+ Kết cấu động cơ đốt trong
+ Nguyên lý động cơ đốt trong
+ Tính toán thiết kế động cơ đốt trong
PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Trang 22Thử nghiệm phục vụ đào tạo
Giúp chúng ta làm quen với các thiết bị, băng thử, cáchthực hiện một thử nghiệm, các dụng cụ đo và hệ thống cácthiết bị phụ trợ trong thử nghiệm động cơ đốt trong
Tạo điều kiện cho chúng ta tiếp cận với các kỹ thuật đo tiêntiến trong thử nghiệm động cơ đốt trong Qua đó người học có thể hiểu sâu và hoàn thiện hơn về các kiến thức đã được học
PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Trang 23Thử nghiệm động cơ trong nghiên cứu
a Thử nghiệm chuyên sâu
Thí nghiệm theo các nội dung nghiên cứu chuyên sâuliên quan đến động cơ đốt trong như:
+ Nghiên cứu về đường nạp, đường thải, buồng cháy,
sự phun nhiên liệu, sự đánh lửa, … ảnh hưởng đến nhiệtđộng lực- hoá học của quá trình cháy nhiên liệu trong xilanh nhằm nâng cao hiệu suất và công suất động cơ
PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Trang 24a Thử nghiệm chuyên sâu
+ Nghiên cứu tối ưu các loại nhiên liệu và dầu mỡ bôi trơn
sử dụng trong động cơ
+ Nghiên cứu tính thích nghi của động cơ hoạt động trongmọi điều kiện môi trường và địa lý cụ thể
+ Kết quả nghiên cứu được áp dụng nhằm hoàn thiện thiết
kế và chất lượng ĐC từ đó có thể nâng cao tính kinh tế, tínhhiệu quả, giảm ô nhiễm môi trường do khí thải tiếng ồn gây ra
Thử nghiệm động cơ trong nghiên cứu
PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Trang 25b Thử nghiệm nghiên cứu cải tiến
Nhằm tìm ra các giải pháp hoàn thiện kết cấu động cơ, cải tiến các chi tiết hay một hệ thống trên động cơ
Các thử nghiệm này có thể thực hiện trên băng thử ĐChoặc trên từng bộ phận riêng biệt của ĐC Mở rộng hơn, thửnghiệm động cơ còn bao gồm các nghiên cứu liên quan đượctiến hành bên ngoài ĐC trên các mô hình hoá các hệ thốngcủa ĐC như nạp, thải, hệ thống nhiên liệu, hệ thống điện…
Thử nghiệm động cơ trong nghiên cứu
PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Trang 26c Thử nghiệm kiểm định động cơ
Nhằm đánh giá các tính năng kỹ thuật và xác định chấtlượng chế tạo của động cơ mới và động cơ sau khi sửachữa, đại tu, hay động cơ sau một khoảng thời gian sử dụng.Qua đó có thể có được một cách tương đối thời hạn sử dụng,thời gian giữa hai kỳ sửa chữa lớn Ngoài ra còn có thể đánhgiá chất lượng động cơ sau quá trình sửa chữa hay đại tu
Thử nghiệm động cơ trong nghiên cứu
PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Trang 27c Thử nghiệm kiểm định động cơ
Các thí nghiệm này thông thường kiểm tra các thông số kỹthuật cơ bản của động cơ: momen, công suất động cơ, sốvòng quay, suất tiêu hao nhiên liệu, lượng tiêu hao dầu bôitrơn, thành phần khí thải
Thử nghiệm động cơ trong nghiên cứu
PHÂN LỌAI THỬ NGHIỆM
Trang 28CÁC BẢNG CHUYỂN ĐỔI ĐƠN VỊ
1.Kilogram (kg) 1kg = 2.205 lb (pound)
3.Newton (N) 1N = 0.2248 lbf (pound)4.Square metre (m2) 1m2 = 10.764 ft2
5.Cubic metre (m2) litre (l) m3 = 1000l =35.3 ft3
Trang 296 Metre per second (m/s) m/s = 3.281 ft/s
Trang 3011 oC : độ celsius (θ) oK : độ kelvin (T)
T= θ +273,15
12 Calo 1 calo = 4.1868 J
1 kilocalorie (kcal) = 4.1868 kJ
13 Áp suất (Pa) 1 Pa = 1 Nm2 = 1,450.10-4 lbt/in2
1 bar (bar) = 105 Pa = 14.5lbf/in2
CÁC BẢNG CHUYỂN ĐỔI ĐƠN VỊ
Trang 31CÂU HỎI ÔN TẬP
Câu 1: Trình bày các khái niệm chung về thử nghiệm độngcơ?
Câu 2: Trình bày các quá trình thử nghiệm động cơ trong
nghiên cứu?
Câu 3: Hãy xác định cách chuyển đổi các đơn vị trong thửnghiệm động cơ?