Tóm tắt Luận văn Thạc sĩ Kế toán: Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ với việc tăng cường quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện

Đề tài bao gồm 3 chương: Chương 1 Những vấn đề lý luận cơ bản về hệ thống kiểm soát nội bộ và quản trị tài chính doanh nghiệp. Chương 2 Thực trạng hệ thống kiểm soát nội bộ với hoạt động quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện. Chương 3 Phương hướng và giải pháp hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ với việc tăng cường quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của Đề tài

Đổi mới và nâng cao hiệu quả của DNNN là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước đã được triển khai từ nhiều năm nay, thể hiện qua các Nghị quyết Trung ương Đảng, các văn bản luật và dưới luật được ban hành

Trong quá trình đổi mới DNNN hiện nay, một trong những nội dung được nhiều doanh nghiệp quan tâm là tăng cường quản trị doanh nghiệp, đặc biệt là việc thiết lập một HTKSNB hữu hiệu tại doanh nghiệp Tuy nhiên, muốn xây dựng một chế độ quản trị doanh nghiệp hiện đại thì cần thiết phải xây dựng tốt chế độ quản trị tài chính, chỉ có quản trị tài chính mới có tính tổng hợp cao nhất, nắm bắt được quản trị tài chính mới có thể nắm bắt được trọng tâm của quản trị doanh nghiệp Do đó, HTKSNB ngày càng thể hiện rõ vai trò và vị trí quan trọng đối với công tác quản trị tài chính doanh nghiệp

Qua nghiên cứu lý luận về HTKSNB với việc tăng cường quản trị tài chính kết hợp với tổng kết thực tiễn hoạt động tại Công ty Cổ phần Thiết bị Bưu

điện, Tôi đã lựa chọn Đề tài: “Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ với việc

tăng cường quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện”

2 Kết cấu của Đề tài

Đề tài bao gồm 3 chương:

Chương 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về hệ thống kiểm soát nội bộ và quản trị tài chính doanh nghiệp

Chương 2: Thực trạng hệ thống kiểm soát nội bộ với hoạt động quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện

Chương 3: Phương hướng và giải pháp hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ với việc tăng cường quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ HỆ

THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ VÀ QUẢN TRỊ

TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1.1 Đặc điểm doanh nghiệp trong cơ chế thị trường

1.1.1 Khái niệm

Doanh nghiệp là tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch

ổn định được đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh

1.1.2 Phân loại doanh nghiệp

1.1.2.1 Căn cứ vào tính chất sở hữu tài sản trong doanh nghiệp

Theo tiêu thức này doanh nghiệp được phân thành các loại: Doanh nghiệp nhà nước (DNNN), Doanh nghiệp tư nhân (DNTN), Doanh nghiệp liên doanh (DNLD), Công ty trách nhiệm hữu hạn (TNHH), Công ty Cổ phần (CTCP), Hợp tác xã (HTX)

1.1.2.2 Căn cứ vào lĩnh vực hoạt động của doanh nghiệp

Theo tiêu thức này, doanh nghiệp được phân thành các loại: Doanh nghiệp nông nghiệp; Doanh nghiệp công nghiệp; Doanh nghiệp thương mại; Doanh nghiệp hoạt động dịch vụ

1.1.2.3 Căn cứ vào quy mô của doanh nghiệp:

Theo tiêu thức quy mô, các doanh nghiệp đuợc chia làm ba loại: Doanh nghiệp quy mô lớn; Doanh nghiệp quy mô vừa; Doanh nghiệp quy mô nhỏ

1.1.3 Mục đích và các mục tiêu hoạt động của doanh nghiệp

Mục đích của doanh nghiệp là thể hiện khuynh hướng tồn tại và phát triển, doanh nghiệp có mục đích cơ bản: Mục đích kinh tế; Mục đích xã hội

1.1.4 Hoạt động quản trị doanh nghiệp

1.1.4.1 Khái niệm

Quản trị doanh nghiệp là một hoạt động phức tạp, các nhà quản trị phải tổ chức mọi hoạt động kinh doanh từ khâu đầu đến khâu cuối của chu kỳ kinh doanh

1.1.4.2 Vai trò của quản trị doanh nghiệp

1.1.4.3 Các nguyên tắc quản trị

Nguyên tắc quản trị định hướng mục tiêu; Nguyên tắc định hướng kết quả dựa trên cơ sở đã xác định trước mục tiêu; Nguyên tắc ngoại lệ; Nguyên tắc quản trị trên cơ sở phân chia nhiệm vụ; Nguyên tắc chuyên môn hoá; Nguyên tắc kết hợp hài hoà các lợi ích kinh tế

1.1.4.4 Các chức năng quản trị

1.2 Đặc điểm quản trị tài chính doanh nghiệp ảnh hưởng tới hệ thống kiểm soát nội bộ

1.2.1 Khái niệm quản trị tài chính doanh nghiệp

Quản trị tài chính dựa trên quy luật vận động vốn, đồng thời cần tuân thủ theo quy định của pháp luật Thực hiện dự đoán, quyết sách, lên kế hoạch, giám sát, hạch toán và phân tích sự hình thành vốn, sử dụng và phân phối vốn

1.2.2 Mục tiêu của quản trị tài chính doanh nghiệp

* Tối đa hoá giá trị sản lượng

* Tối đa hoá lợi nhuận

* Tối đa hoá tài sản doanh nghiệp

1.2.3 Quy trình quản trị tài chính doanh nghiệp

* Lập kế hoạch tài chính

* Tổ chức thực hiện và điều hành hoạt động tài chính

* Quyết toán hoạt động tài chính

1.3 Hệ thống kiểm soát nội bộ với hệ thống quản trị tài chính doanh nghiệp

1.3.1 Khái niệm hệ thống kiểm soát nội bộ

Hệ thống kiểm soát nội bộ là toàn bộ các chính sách và thủ tục kiểm soát được thiết lập nhằm bảo đảm hiệu năng và hiệu quả của các hoạt động trong đơn vị; Bảo đảm sự tuân thủ qui định của đơn vị và pháp luật của Nhà nước; Bảo đảm độ tin cậy của thông tin và bảo vệ tài sản của đơn vị

1.3.2 Các bộ phận cấu thành hệ thống kiểm soát nội bộ

* Môi trường kiểm soát

Các nhân tố trong môi trường kiểm soát bao gồm: Đặc thù về quản lý; Cơ cấu tổ chức; Chính sách nhân sự; Công tác kế hoạch; Uỷ ban kiểm soát; Môi trường bên ngoài

* Hệ thống kế toán

* Các thủ tục kiểm soát

* Kiểm toán nội bộ

1.3.3 Mục tiêu và vai trò của hệ thống kiểm soát nội bộ đối với quản trị tài chính doanh nghiệp

1.3.3.1 Mục đích và mục tiêu của hệ thống kiểm soát nội bộ

Điều hành và quản trị kinh doanh một cách có hiệu quả; Đảm bảo chắc chắn các quy định và chế độ quản lý được thực hiện đúng thể thức; Phát hiện kịp thời những vướng mắc trong kinh doanh để hoạch định và thực hiện các biện pháp đối phó; Phát hiện, ngăn chặn các sai phạm và gian lận trong kinh doanh; Bảo vệ tài sản và thông tin không bị lạm dụng, sử dụng sai mục đích

1.3.3.2 Vai trò của hệ thống kiểm soát nội bộ đối với quản trị tài chính doanh nghiệp

Hệ thống kiểm soát nội bộ có vai trò rất quan trọng trong công tác quản trị tài chính doanh nghiệp Để quản trị được tài chính doanh nghiệp, cần phải có

hệ thống kiểm soát nội bộ Ở đâu không có hệ thống kiểm soát nội bộ, ở đó không có quản trị với đầy đủ ý nghĩa của khái niệm này

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI

BỘ VỚI HOẠT ĐỘNG QUẢN TRỊ TÀI CHÍNH

TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN THIẾT BỊ BƯU ĐIỆN

2.1 Đặc điểm tổ chức và hoạt động quản trị tài chính của Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của Công ty

Giai đoạn I: Từ năm 1954 đến năm 1986

Giai đoạn II: Từ năm 1986 đến nay

2.1.2 Chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức bộ máy của Công ty

Chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức bộ máy của Công ty có quan hệ mật thiết với HTKSNB, là cơ sở để Công ty thiết kế và vận hành HTKSNB

Để kiểm tra, kiểm soát các hoạt động của Công ty một cách có hiệu quả nhất thì các quy định, trình tự, thủ tục kiểm soát phải được xây dựng dựa trên cơ sở

là chức năng, nhiệm vụ của bộ máy quản lý

2.1.3 Hoạt động quản trị tài chính tại Công ty

Bên cạnh những kết quả đã đạt được hoạt động quản trị tài chính tại Công

ty vẫn còn tồn tại một số hạn chế sau: cơ chế quản lí, điều hành nguồn vốn và các chi phí sản xuất kinh doanh chưa được chú trọng, các khoản vay ngắn, trung và dài hạn của Công ty chủ yếu là của các tổ chức tín dụng Công ty chưa tìm kiếm và tận dụng những ưu thế của các nguồn vốn đầu tư trên thị trường vốn, thị trường tài chính

2.2 Hệ thống kiểm soát nội bộ với hoạt động quản trị tài chính tại Công

ty Cổ phần Thiết bị Bưu điện

2.2.1 Môi trường kiểm soát

2.2.1.1 Đặc thù về quản lý

Công ty hoạt động theo Điều lệ Tổ chức và Hoạt động của Công ty Cổ phần Thiết bị Bưu điện do Đại hội đồng cổ đông nhất trí thông qua

2.2.1.2 Cơ cấu tổ chức

Hiện nay, cơ cấu tổ chức bộ máy Công ty được bố trí như sau:

Hội đồng Quản trị gồm: Chủ tịch và các Uỷ viên; Ban Kiểm soát; Ban Giám đốc gồm: Tổng Giám đốc và các Phó Tổng Giám đốc; Giúp việc cho Ban Tổng Giám đốc có 7 phòng nghiệp vụ của Công ty

Trực thuộc Văn phòng Công ty có 3 Chi nhánh, 5 Nhà máy sản xuất tại 3 miền Bắc, Trung, Nam và 2 Công ty

2.2.1.3 Chính sách nhân sự

Chính sách đối với người lao động: Chế độ làm việc; Chính sách đào tạo; Chính sách tuyển dụng; Chính sách lương, thưởng và phúc lợi

Với việc đổi mới chính sách tuyển dụng, phương pháp tổ chức quản lý tiên tiến, công tác thi đua khen thưởng và kỉ luật nghiêm minh, kịp thời đã giúp cho việc sản xuất kinh doanh trong Công ty có những chuyển biến tích cực Bên cạnh những mặt đã đạt được của chính sách nhân sự thì hiện nay vẫn còn một số bất cập trong việc tuyển dụng và công tác đề bạt cán bộ, làm cho hiệu quả của các quy chế kiểm soát nội bộ chưa đạt được như mong muốn của lãnh đạo Công ty

2.2.1.4 Công tác kế hoạch

Công tác kế hoạch, công tác dự toán đã được triển khai và thực hiện, tiến tới xây dựng thành công cụ kiểm soát hữu hiệu trong việc ngăn ngừa và phát hiện những sai phạm trong quá trình sản xuất kinh doanh của Công ty

2.2.1.5 Ban kiểm soát

Ban Kiểm soát do Đại hội cổ đông bầu ra gồm 03 thành viên với nhiệm kỳ

04 năm Ban Kiểm soát bao gồm những người thay mặt Cổ đông để kiểm soát mọi hoạt động Quản trị và điều hành sản xuất, kinh doanh của Công ty

2.2.1.6 Môi trường bên ngoài

2.2.2 Hệ thống kế toán

Hệ thống kế toán ở Công ty Cổ phần Thiết bị Bưu điện được tổ chức khá bài bản và hoàn chỉnh từ Công ty tới các đơn vị thành viên Điều này cho thấy nhận thức của Ban Lãnh đạo Công ty về vai trò và chức năng của hệ thống thông tin kế toán trong việc ra các quyết định quản trị, giúp cho HTKSNB tại Công ty chặt chẽ hơn, đầy đủ hơn và hoàn thiện hơn

Bên cạnh những mặt đã đạt được, Hệ thống kế toán vẫn còn tồn tại một số hạn chế sau: việc cung cấp thông tin kế toán lên Công ty có độ trễ về thời gian, thông tin kế toán từ các đơn vị thành viên cung cấp nhiều khi không trung thực nhưng Công ty không phát hiện được, bộ phận kế toán quản trị hiện nay vẫn ghép và chưa có quy định rõ ràng về việc tách độc lập tương đối với kế toán tài chính

2.2.3 Thủ tục kiểm soát nội bộ

Các loại thủ tục kiểm soát do Ban Lãnh đạo Công ty xây dựng dựa trên ba nguyên tắc cơ bản: nguyên tắc bất kiêm nhiệm, nguyên tắc phân công, phân nhiệm rõ ràng và chế độ uỷ quyền Các thủ tục kiểm soát nội bộ của Công ty

đã khá đầy đủ trên các lĩnh vực song vẫn chưa đồng bộ và đạt hiệu quả như mong muốn của Ban Lãnh đạo

2.3 Đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ với việc quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị Bưu điện

2.3.1 Những kết quả đạt được của hệ thống kiểm soát nội bộ

Thứ nhất: Thái độ và nhận thức của Ban Lãnh đạo về vai trò và vị trí của HTKSNB với việc tăng cường quản trị tài chính trong Công ty đã và đang thay đổi theo hướng tích cực Những thay đổi này đã được thể hiện rất rõ trong những quyết định quản trị của Ban Lãnh đạo Công ty Đây là nhân tố hết sức quan trọng, là tiền đề để hoàn thiện, bổ sung các quy chế, thủ tục kiểm

soát nội bộ trong tất cả các lĩnh vực hoạt động của Công ty nhất là trong hoạt động quản trị tài chính

Thứ hai: Từ khi doanh nghiệp chuyển đổi mô hình hoạt động từ Doanh nghiệp Nhà nước sang Công ty Cổ phần thì hàng loạt quy định, quy chế, văn bản chính sách đã được Công ty rà soát, sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với tình hình thực tế, nhất là trong lĩnh vực tài chính như: quy chế tài chính quy định việc huy động và sử dụng vốn, quy định về định mức chi tiêu, về trích lập các quỹ; quy chế quản lý, mua sắm, sử dụng tài sản; quy trình lập, luân chuyển và xét duyệt chứng từ kế toán Hệ thống các văn bản này đã đóng góp một phần không nhỏ trong việc đưa các hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty đi vào nề nếp, quy củ

Thứ ba: Việc áp dụng tin học vào trong công tác quản trị của Công ty được tiến hành ở mức tương đối cao Công ty đã xây dựng và triển khai nhiều phần mềm quản lí như: Phần mềm kế toán, phần mềm tra cứu các văn bản pháp quy,… Việc áp dụng tin học vào công tác quản trị đã giúp cho Ban Lãnh đạo Công ty có thể nhanh chóng tiếp cận được những nguồn thông tin khác nhau

và có những quyết định quản trị kịp thời, nâng cao hiệu quả trong quản lí

2.3.2 Những hạn chế của hệ thống kiểm soát nội bộ

Thứ nhất: Việc giao quyền tự chủ trong hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty cho các đơn vị thành viên vẫn chưa được chú trọng, làm giảm hiệu lực, hiệu quả của các quyết định quản trị, giảm tác dụng của cơ chế quản lí Thứ hai: Chính sách nhân sự của Công ty chưa hợp lí dẫn đến chất lượng lao động không đồng đều, hiệu quả công việc chưa cao, ảnh hưởng đến hiệu quả của HTKSNB, ảnh hưởng tới quản trị tài chính trong Công ty

Thứ ba: Kế hoạch sản xuất kinh doanh của Công ty còn bị động, chưa thực

sự là căn cứ để xây dựng kế hoạch tài chính ngắn hạn và trung hạn

Thứ tư: Hệ thống thông tin kế toán chưa thực sự là một căn cứ quan trọng cho việc ra các quyết định quản trị của Ban Lãnh đạo

Thứ năm: Việc xây dựng và triển khai các quy trình, thủ tục kiểm soát trong đơn vị còn hạn chế, hiệu quả chưa cao và kém tính hiệu lực

Thứ sáu: Hiện nay Công ty chưa có Kiểm toán nội bộ Việc thiếu kiểm toán nội bộ là thiếu một mắt xích vô cùng quan trọng trong môi trường kiểm soát, ảnh hưởng trực tiếp đến HTKSNB, đến hoạt động quản trị tài chính của Công

ty

2.3.2 Nguyên nhân của những hạn chế

Thứ nhất: Nhận thức của các cấp quản lí về HTKSNB, về quản trị tài chính trong Công ty có sự khác nhau

Thứ hai: Công tác phân cấp, phân quyền tại Công ty chưa được chú trọng, làm giảm hiệu lực, hiệu quả của các quyết định quản trị, làm giảm hiệu quả của hoạt động quản trị tài chính, giảm tác dụng của cơ chế quản lý

Thứ ba: Chính sách nhân sự của Công ty chưa hợp lý dẫn đến chất lượng lao động chưa đồng đều, hiệu quả công việc chưa cao, ảnh hưởng đến việc vận hành và hiệu quả của HTKSNB, làm giảm hiệu quả của hoạt động quản trị tài chính

Thứ tư: Hoạt động quản trị tài chính vẫn còn yếu ở một số khâu như: công tác lập kế hoạch chưa tốt, hoạt động tài chính - kế toán hiệu quả chưa cao, công tác thu hồi công nợ còn nhiều hạn chế

Thứ năm: Cơ chế kiểm tra giám sát việc thực hiện các quy chế, thủ tục kiểm soát của Công ty chưa hiệu quả

Ở một số phòng ban, đơn vị thành viên của Công ty phát hiện có sự vi phạm nội quy, quy chế, thủ tục kiểm soát nhưng việc xử lý các vi phạm đó lại không được đề cập bởi một mặt thiếu chế tài, mặt khác vẫn còn tồn tại quan niệm: Người trong một nhà nên “xử lý nội bộ” với nhau

CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ VỚI VIỆC TĂNG

CƯỜNG QUẢN TRỊ TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY

CỔ PHẦN THIẾT BỊ BƯU ĐIỆN 3.1 Phương hướng phát triển và hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ với việc tăng cường quản trị tài chính tại Công ty Cổ phần Thiết bị bưu điện

3.1.1 Phương hướng phát triển của Công ty giai đoạn 2010 – 2015

Trong giai đoạn 2010 - 2015, Công ty Cổ phần Thiết bị Bưu điện sẽ giữ ổn định các sản phẩm truyền thống, không ngừng đầu tư mở rộng các thiết bị đầu cuối không dây, thiết bị ngoại vi, nguồn BTS, cải tiến các sản phẩm, thiết bị

về bưu chính và các sản phẩm công nghiệp ngoài ngành khác Ngoài ra, Công

ty sẽ phát triển dịch vụ bảo hành, bảo dưỡng thiết bị, công tác chăm sóc khách hàng, phát triển các sản phẩm phù hợp với mạng thế hệ mới NGN, 3G, IP, Băng thông rộng, cáp quang và phụ kiện đấu nối quang

3.1.2 Các quan điểm định hướng hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ với việc tăng cường quản trị tài chính tại Công ty

Thứ nhất: Hoàn thiện HTKSNB trên cơ sở tăng thêm quyền tự chủ đối với các đơn vị thành viên của Công ty

Thứ hai: Hoàn thiện HTKSNB với việc tăng cường quản trị tài chính trên

cơ sở xây dựng những chuẩn mực về đạo đức trong đơn vị và cư xử đúng đắn

để khuyến khích mọi nhân viên trong đơn vị tham gia

Thứ ba: Hoàn thiện HTKSNB với việc tăng cường quản trị tài chính trên cơ

sở tuyển dụng nhân viên có năng lực và trình độ chuyên môn phù hợp với nhiệm vụ được giao, thường xuyên giám sát và có những khoá đào tạo nâng cao tay nghề