Những thành tựu nghiên cứu trước C. Mác về quy luật điều tiết thu nhập - Ý nghĩa lý luận và thực tiễn

PH N M U

Nghiên c u v l ch s các h c thuy t kinh t luôn là m t trong nh ng công

vi c đ u tiên đ i v i nh ng ai mu n tìm hi u v kinh t h c C ng nh v y, “L ch

viên cao h c Kinh t chính tr K25 chúng tôi, sau khi h c xong 2 môn chung là Tri t

th ng các quan đi m v kinh t c a các giai c p, các tr ng phái trong các hình thái kinh t - xã h i trong l ch s

Nh các môn h c khác, sau khi h c xong môn h c, chúng tôi s có m t bài

nghiên c u tr c C Mác v quy lu t đi u ti t thu nh p Ý ngh a lý lu n và th c

ti n”

M C L C

PH N M U 1

PH N N I DUNG 3

I KHÁI NI M I U TI T THU NH P VÀ HOÀN C NH RA I, C I M C A CÁC H C THUY T TR C CÁC MÁC: 3

1 Khái ni m “đi u ti t thu nh p”: 3

2 Hoàn c nh ra đ i và đ c đi m c a các h c thuy t tr c C Mác: 3

2.1 Kinh t chính tr h c c đi n: 3

2.1.1 L ch s ra đ i: 3

2.1.2 c đi m c a kinh t chính tr h c c đi n: 4

2.2 Kinh t chính tr h c t m th ng: 5

2.2.1 L ch s ra đ i: 5

2.2.2 c đi m c a kinh t chính tr h c t m th ng: 6

2.3 Kinh t chính tr ti u t s n: 6

2.3.1 L ch s ra đ i: 6

2.3.2 c đi m lý lu n: 6

II NH NG THÀNH T U C A CÁC H C THUY T TR C CÁC MÁC V QUY LU T I U TI T THU NH P: 7

1 Lý lu n v ti n công: 7

1.1 Kinh t chính tr h c c đi n: 7

1.1.1 William Petty (1623 ậ 1687): 7

1.1.2 Adam Smith (1723 ậ 1790): 7

1.1.3 David Ricardo (1772 ậ 1823): 9

1.2 Kinh t chính tr h c t m th ng: 10

1.2.1 Thomas Robert Malthus (1766 ậ 1844): 10

1.2.2 Jean Baptiste Say (1767 ậ 1832): 10

1.3 Kinh t chính tr ti u t s n ậ i bi u là Sismondi (1773 ậ 1842): 11

2 Lý lu n v l i nhu n: 11

2.1 Kinh t chính tr h c c đi n: 11

2.1.1 Adam Smith (1723 ậ 1790): 11

2.1.2 David Ricardo (1772 ậ 1823): 12

2.2 Kinh t chính tr t m th ng: 12

2.2.1 Thomas Robert Malthus (1766 ậ 1844): 12

2.2.2 Jean Baptiste Say (1767 ậ 1832): 13

2.3 Kinh t chính tr ti u t s n - i bi u là Sismondi (1773 ậ 1842): 14

3 Lý lu n v đ a tô: 14

3.1 Kinh t chính tr h c c đi n: 14

3.1.1 William Petty (1623 ậ 1687): 14

3.1.2 Adam Smith (1723 ậ 1790): 14

3.1.3 David Ricardo (1772 ậ 1823): 15

3.2 Kinh t chính tr h c t m th ng - Jean Baptiste Say (1767 ậ 1832): 15

3.3 Kinh t chính tr ti u t s n - i bi u là Sismondi (1773 ậ 1842): 15

III Ý NGH A LÝ LU N VÀ TH C TI N: 16

1 Ý ngh a lỦ lu n: 16

2 Liên h th c ti n: 16

DANH M C TÀI LI U THAM KH O 20

PH N N I DUNG

I KHÁI NI M I U TI T THU NH P VÀ HOÀN C NH RA I, C

I M C A CÁC H C THUY T TR C CÁC MÁC:

1 Khái ni m “đi u ti t thu nh p”:

đ n ti t ki m, m t khác làm cho kh n ng thanh toán c a cá nhân b gi m, làm cho

ph i đ c hoàn thi n h n, tuy nhiên, các v n đ trong xã h i luôn bi n đ ng không

ng ng, chính vì v y, vi c đi u ti t l i r t quan tr ng và c n có nhi u th i gian đ vi c

đi u ti t đ c toàn dân ch p nh n, b i khi m t lu t ra đ i thì có r t nhi u ý ki n khác

và đi u ti t mang l i nh ng ích l i gì khi mà vi c phân ph i không đ t hi u qu

m c tiêu dân giàu, n c m nh, dân ch , công b ng, v n minh

góc đ v n đ ti u lu n này, chúng ta s ch ra nh ng thành t u c a các h c thuy t tr c C Mác v quy lu t đi u ti t thu nh p Nh v y, v n đ đi u ti t thu nh p

l t tìm hi u v các tr ng phái này

2 Hoàn c nh ra đ i và đ c đi m c a các h c thuy t tr c C Mác:

2.1 Kinh t chính tr h c c đi n:

2.1.1 L ch s ra đ i:

nh ng xu h ng t t ng kinh t ti n b , đã đ l i d u n sâu s c trong l ch s phát

tri n các h c thuy t kinh t Nhi u quan đi m ch đ o c a tr ng phái này v n còn

l u gi ý ngh a đ n t n ngày nay Xu h ng t t ng c a tr ng phái c đi n b t

đ u xu t hi n t gi a th k XVII và phát tri n m nh m vào th k XVIII đ n n a

cu i th k XIX

Kinh t chính tr c đi n ra đ i trong b i c nh:

đó là ngành công nghi p khai thác, s tr i d y c a l c l ng doanh nghi p trong l nh

h i ph i đ c gi i thích

m ng t s n di n ra Hà Lan, Anh r i lan r ng ra các n c châu Âu khác, t o ra tình hình m i v kinh t và chính tr C n ph i lu n gi i c s ra đ i, t n t i và phát

V t t ng, nh ng thành t u khoa h c ti n b nh tri t h c duy v t, toán h c,

c p t s n phát tri n, trong đó có t t ng kinh t c a tr ng phái c đi n

ngh a

Ng i đ i di n đ u tiên và đ c xem là th y t c a tr ng phái c đi n là

cao qua các phát minh khoa h c kinh t

gi ng nh các nhà nghiên c u tr c đó, là khoa h c v s giàu có và cách th c nhân

r ng c a c i lên

2.1.2 c đi m c a kinh t chính tr h c c đi n:

L n đ u tiên trong l ch s , các nhà kinh t c a tr ng phái c đi n chuy n đ i

t ng nghiên c u t l nh v c l u thông sang s n xu t, nghiên c u các v n đ kinh t

th c s

L n đ u tiên các nhà kinh t c a tr ng phái c đi n xây d ng h th ng ph m trù, quy lu t c a n n kinh t th tr ng, nh : giá tr , giá c , cung, c u, l u thông, c nh

ph m trù giá tr trao đ i là trung tâm c a nghiên c u kinh t

L n đ u tiên tr ng phái kinh t chính tr c đi n áp d ng ph ng pháp tr u

t ng hóa trong nghiên c u các hi n t ng, quá trình kinh t đ tìm ra các m i quan

ch ngh a; đ xu t áp d ng các ph ng pháp: logic, tr u t ng hóa, nguyên nhân –

k t qu , suy di n, quy n p trong nghiên c u kinh t ây là nh ng ph ng pháp

t ng c b n c a h là t do s n xu t, t do kinh doanh, t do c nh tranh, tôn tr ng

Nh ng quan đi m lý lu n c a các nhà kinh t chính tr c đi n ch a th t nh t

thuy t còn mang tính ch t siêu hình, phi l ch s

2.2 Kinh t chính tr h c t m th ng:

2.2.1 L ch s ra đ i:

ph ng th c s n xu t TBCN c ng đ c xác l p các n c khác T n m 1830, s

vô s n c ng ngày càng l n m nh, phong trào công nhân chuy n t t phát sang t

Vi c xu t hi n nh ng hình thái khác nhau c a CNXH không t ng tiêu bi u

không t ng và b o v CNTB Tr c b i c nh đó, kinh t chính tr t m th ng xã

h i đã bi u hi n s ph n ng c a giai c p t s n đ i v i phong trào cách m ng và

nh ng t t ng c a CNXH không t ng

2.2.2 c đi m c a kinh t chính tr h c t m th ng:

2.3 Kinh t chính tr ti u t s n:

2.3.1 L ch s ra đ i:

Kinh t chính tr ti u t s n ra đ i và t n t i châu Âu vào cu i th k XVIII

đ n đ u th k XIX trong b i c nh:

ngh a, trong đó giai c p vô s n ngày càng ph thu c vào giai c p t s n S b n cùng,

t ng lên các n c công nghi p phát tri n các n c m i b c vào cách m ng

gay g t h n

ây là mi ng đ t làm n y sinh kinh t chính tr ti u t s n

2.3.2 c đi m lý lu n:

b n theo quan đi m ti u t s n Nh ng ng i thu c tr ng phái này cho r ng ch ngh a t b n là chèn ép, làm phá s n ng i s n xu t nh , là nguyên nhân gây ra n n

s n xu t nh

c đi m n i b t trong lý lu n c a h là đã áp d ng ph ng pháp ch quan

t s n

1865)

II NH NG THÀNH T U C A CÁC H C THUY T TR C CÁC MÁC V QUY LU T I U TI T THU NH P:

1 Lý lu n v ti n công:

1.1 Kinh t chính tr h c c đi n:

1.1.1 William Petty (1623 ậ 1687):

giá tr - lao đ ng Ông coi lao đ ng là hàng hóa, ti n l ng là giá c t nhiên c a lao

đ ng

ngh a ph m trù ti n công mà ch nêu lên quan đi m v m c ti n công Ông cho r ng,

t ng m c ti n công quá cao S d nh v y b i vì trong th i đ i c a Petty, nhà t b n

ch a có th b t công nhân l thu c vào công nhân (l thu c vào cung trên th tr ng lao đ ng) mà ph i d a vào s ng h c a nhà n c Ông là ng i lu n ch ng cho

vi c đ ngh ph i có đ o lu t c m t ng m c ti n công William Petty là ng i đ u

Ông xem xét ti n công trong m i quan h v i l i nhu n, giá c các t li u sinh

l ng l i nhu n gi m và ng c l i; n u giá c c a lúa mì t ng lên thì s b n cùng

c a công nhân c ng t ng lên (t c là ti n công t l ngh ch v i giá lúa mì); s l ng lao đ ng t ng lên thì m c ti n công s gi m xu ng

William Petty đã nêu đ c c s khoa h c c a ti n công là giá tr các t li u sinh ho t cho công nhân

1.1.2 Adam Smith (1723 ậ 1790):

có s chi m h u đ t đai và tích l y v n, toàn b s n ph m làm ra thu c v ng i lao

đ ng H ch ng có ch đ t mà c ng ch ng có ch x ng đ chia s ph n s n ph m”

Nh ng trong xã h i t b n ch ngh a, ti n công là thu nh p c a công nhân làm thuê,

c a dân t c

Adam Smith đã ch ra các nhân t nh h ng t i ti n l ng Tr c h t, ông

n c đang di n ra s suy thoái v kinh t Ch ng h n, n lúc b y gi có ti n

l ng th p h n m c t i thi u, Trung Qu c ti n l ng ch cao h n m c t i thi u không đáng k , vì đó n n kinh t đang b đình tr Còn các n c có n n kinh t

đ ng c a con ng i, đi u ki n làm vi c, tính ch t công vi c, trình đ chuyên môn, ngh nghi p

Ông đã th y đ c mâu thu n v l i ích kinh t gi a ch và th , mâu thu n giai

ti n công càng hay, nh ng ng i ch l i mu n tr công càng ít càng t t Th k t h p

v i nhau đ đòi t ng l ng; ch k t c ng h p v i nhau đ h ti n công lao đ ng”

N u Petty đ ngh tr ti n công th p h n m c t i thi u, thì Smith tán thành tr

b o đ m cho công nhân cu c s ng đ h lao đ ng Ph i đ cho “nh ng ng i nuôi

ng i, s c n cù siêng n ng l i càng cao khi khuy n khích v t ch t l i càng l n “Khi

nh n đ c ti n công cao, ng i th làm vi c tích c c, ch m ch và kh n tr ng h n

quy t đ nh m c ti n công là c u v lao đ ng và giá c trung bình c a các t li u sinh

đ nh s ti n công mà công nhân nh n đ c T lu n đi m này, Smith phân bi t s

trình đ v n minh và tính ch t đ c bi t c a k t h p lao đ ng và t b n

thuê m n thêm lao đ ng Nhu c u này không t ng, n u c a c i qu c dân không

t ng M c ti n công cao trong nh ng n m ph n vinh, th p trong nh ng n m suy

t ng ph n c u thành ti n công trong giá hàng và cho đ n nay có xu h ng làm gi m

h ng làm t ng n ng su t lao đ ng khi n cho m t l ng lao đ ng ít h n có th làm

ra m t l ng s n ph m nhi u h n i u này l i thúc đ y t ng tr ng s n l ng c a

c a lu t pháp

1.1.3 David Ricardo (1772 ậ 1823):

c s lý thuy t giá tr - lao đ ng

Ông cho r ng, lao đ ng là hàng hóa, ti n công là giá c c a lao đ ng Ông vi t:

“Lao đ ng, gi ng nh các hàng hóa khác có th mua và bán, có th t ng gi m v s

l ng, c ng nh có giá t nhiên và giá th tr ng Giá c t nhiên c a lao đ ng là

th tr ng lao đ ng Giá c t nhiên c a lao đ ng t ng lên khi giá c l ng th c và các t li u sinh ho t khác t ng lên, và h xu ng khi giá c nh ng th đó h xu ng

nhân dân Theo ti n trình phát tri n c a xã h i, giá c t nhiên c a lao đ ng có chi u

h ng t ng lên

“Giá th tr ng c a lao đ ng là giá th c s tr cho lao đ ng trên c s ho t

đ ng bình th ng c a cung t ng x ng v i c u; lao đ ng đ t khi khan hi m và r khi d th a” Giá c th tr ng c a lao đ ng ch u nh h ng b i quan h cung – c u

v lao đ ng Tuy có s bi n đ ng, nh ng giá c th tr ng c a lao đ ng s phù h p

thì m c ti n công lên xu ng do hai nguyên nhân:

ti n công đ mua

l ng t li u sinh ho t t i thi u mà ti n công đem l i cho anh ta, ch không ph i d a

sinh ho t m c t i thi u và cho r ng ti n công th p là quy lu t t nhiên trong m i

v t kh n ng t ng dân s , còn trong đi u ki n bình th ng, v i đ t đai h n ch và

Khi đó, c ch đi u ti t t phát s ho t đ ng i u đó s kìm hãm t c đ t ng dân s

c ng th a nh n r ng công nhân nh n đ c m c ti n công quá ít là m t nguy c l n

Vi c thay lao đ ng c a con ng i b ng máy móc đem l i nh ng t n th t r t l n cho

l i ích c a giai c p công nhân

đ ng, phê phán s giúp đ đ i v i ng i nghèo, vì theo ông, làm nh v y s ng n

1.2 Kinh t chính tr h c t m th ng:

1.2.1 Thomas Robert Malthus (1766 ậ 1844):

Malthus đã s d ng y u t t m th ng trong h c thuy t c a Adam Smith t c

là vi c quy đ nh t giá lao đ ng

s t ng lên nên t ng cung v lao đ ng

1.2.2 Jean Baptiste Say (1767 ậ 1832):

là ba ngu n g c c u thành giá tr hàng hóa, k t h p v i lý thuy t giá tr ích l i (tính

nh p”

đó, không ch có lao đ ng, mà c t b n và t nhiên đ u t o ra giá tr C ba y u t

đ u có công ph c v : lao đ ng t o ra ti n công, t b n t o ra l i nhu n, ru ng đ t t o

ra đ a tô Vì v y, ph i có quy n nh n đ c thu nh p t ng x ng: công nhân nh n

đ c ti n công, nhà t b n h ng l i nhu n, đ a ch nh n đ c đ a tô

ph n đóng góp c a công nhân vào giá tr s n ph m, lao đ ng c a công nhân gi n

đ n, thô k ch thì s thu đ c ti n l ng th p h n l i nhu n và ng c l i T đó cho

r ng, ai c ng đ c h ng ph n thu nh p, không ai bóc l t ai Ch có t b n cho vay

m i là bóc l t

1.3 Kinh t chính tr ti u t s n ậ i bi u là Sismondi (1773 ậ 1842):

Sismondi theo quan đi m c a A Smith, coi ti n công ph thu c vào tích l y

t b n và s l ng công nhân, cung – c u v lao đ ng ng th i, ông l i theo quan

đi m c a kinh t chính tr t m th ng, khi cho r ng ti n công và s t ng dân s có

lao đ ng ngành này, nh ng l i t ng nhu c u lao đ ng ngành khác

2 Lý lu n v l i nhu n:

2.1 Kinh t chính tr h c c đi n:

2.1.1 Adam Smith (1723 ậ 1790):

Smith đã ch rõ ngu n g c và b n ch t c a l i nhu n Theo ông, l i nhu n là

“ph n kh u tr th hai t s n ph m c a ng i lao đ ng” Nó không ch xu t hi n

tr t s n c đi n vì đã nêu lên đ c quan h kinh t c b n nh t trong xã h i t b n Các Mác đã đánh giá cao phát hi n này, cho r ng “Smith đã n m đ c ngu n g c

th c s c a giá tr th ng d ”

T quan đi m trên, Smith cho r ng l i t c là m t ph n c a l i nhu n, đ c đ

2.1.2 David Ricardo (1772 ậ 1823):

Ricardo không có ý đ nh truy tìm ngu n g c c a l i nhu n mà ch đi tìm các

cao”, đ kh ng đ nh r ng ông đã hi u l i nhu n là k t qu lao đ ng, là ph n giá tr lao đ ng do công nhân t o ra ngoài ti n công

đ màu m c a đ t đai ngày càng gi m sút, nên nhà t b n ph i chi phí m t l ng lao đ ng ngày càng l n h n đ s n xu t ra s l ng th c c n thi t ph thêm, làm cho

ti n công t ng và l i nhu n b gi m

Vi c tích l y t b n có nh h ng gì t i l i nhu n? Theo Ricardo, nó s không

cùng m t t l

nhà t b n trong m i l nh v c đ u nh n đ c m c “l i nhu n thông th ng” hay “l i nhu n bình quân”

2.2 Kinh t chính tr t m th ng:

2.2.1 Thomas Robert Malthus (1766 ậ 1844):

hóa, chi phí mua lao đ ng s ng và l i nhu n t b n ng tr c Nh v y, l i nhu n là kho n dôi ra ngoài chi phí lao đ ng s ng, tách l i nhu n ra kh i lao đ ng s ng

Ông kh ng đ nh l i nhu n không liên quan đ n lao đ ng c a công nhân, nó

đ c coi nh m t y u t c u thành c a giá tr Công nhân không t o ra l i nhu n cho nhà t b n, không b t b n bóc l t

t b n Malthus nh n đ nh trong ph m vi kh n ng nh ng ng i đ m nhi m s n xu t (t c là nhà t b n và công nhân) không th tìm ra l ng c u có kh n ng thanh toán

ph n l ng cung do l i nhu n đ i bi u Do đó, tình tr ng th a hàng hóa s xu t hi n

không bán, “nh ng ng i th ba” ph i hoang phí h n đ t o nên l ng c u đ y đ cho nhà t b n

2.2.2 Jean Baptiste Say (1767 ậ 1832):

Hai là, l i nhu n do s ti t d c, nh n n tiêu c a nhà t b n;

Ba là, l i nhu n là hi u su t đ u t do t b n mang l i

s làm t ng thêm s n ph m, t ng thêm giá tr Máy móc tham gia vào s n xu t c ng làm t ng thêm giá tr , t ng l i nhu n T đó, ông gi i thích l i nhu n d a vào hi u

su t đ u t c a t b n

ng i có t b n cho vay đ thu l i t c, còn nhà kinh doanh là ng i m o hi m, dám

h thu đ c c ng gi ng ti n công c a công nhân ó là m t hình th c đ c bi t c a

ti n công mà nhà t b n t tr cho mình Cho r ng, ch có l i t c c a k s h u t

l i “h u qu ” t t lành không ch cho giai c p t s n mà còn cho c giai c p công