Luận văn thạc sỹ - Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất

Trong những năm qua xu thế hội nhập công tác quản lý, kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy nói chung và công tác quản lý, kiểm soát tiền chất ngày càng quan trọng và cần phải được tăng cường hơn nữa nhằm phòng ngừa, ngăn chặn việc sản xuất ma túy. Do điều kiện địa lý, Việt Nam nằm gần khu vực Tam giác vàng là nơi sản xuất ma túy lớn thế giới, mặt khác chúng ta lại cận kề với 2 cường quốc về tiền chất là Trung Quốc và Ấn Độ. Chính vì vậy, một lượng lớn tiền chất lưu thông trên thị trường khu vực và trong nước dễ bị bọn tội phạm lợi dụng để sản xuất ma túy nhất là Heroin và ma túy tổng hợp và các loại thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần bất hợp pháp gây nhiều hậu quả xấu cho trật tự an toàn xã hội và đời sống của cộng đồng. Tiền chất là những hóa chất dùng trong đời sống hàng ngày như aetone dùng trong sơn sửa móng tay ; toluene, methyl ethyl ketone dùng trong sản xuất các loại keo ; hay hydrochloric acid, sulphuric acid dùng trong việc tẩy rửa và sản xuất phân bón...nhiều người sử dụng tiền chất và mục đích hợp pháp nhưng không am hiểu về tính hai mặt của tiền chất vô hình đã tiếp tay cho tội phạm sản xuất trái phép ma túy. Ma túy tổng hợp bắt nguồn từ tiền chất, trong khi đó hàng năm Việt Nam nhập khẩu một lượng lớn tiền chất, trong đó có tiền chất công nghiệp để sản xuất công nghiệp phát triển kinh tế xã hội. Do đó quản lý tiền chất và tiền chất công nghiệp là một yêu cầu cấp thiết trong tình hình hiện nay nhằm chống thất thoát vào các hoạt động bất hợp pháp, công việc này đòi hỏi phải có sự phối hợp chặt chẽ vì mục tiêu phòng chống ma túy. Tình hình buôn bán, sản xuất ma túy trong nước, trong khu vực và trên thế giới vẫn diễn biến phức tạp, việc sản xuất các loại ma túy tổng hợp từ tiền chất ngày càng gia tăng. Điều đó kéo theo việc buôn bán, vận chuyển các loại tiền chất, tiền chất công nghiệp vào mục đích sản xuất trái phép các chất ma túy. Tiền chất công nghiệp là các hóa chất được sử dụng làm nguyên liệu, dung môi, chất xúc tiến trong sản xuất, nghiên cứu khoa học, phân tích, kiểm nghiệm, đồng thời là các hóa chất không thể thiếu trong quá trình điều chế, sản xuất chất ma túy, được quy định trong danh mục do Chính phủ ban hành. Việc quản lý nhà nước đối với tiền chất công nghiệp do Cục Hóa chất - Bộ Công thương đảm nhiệm. Cơ quan này đã đưa ra nhiều biện pháp quản lý bằng hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, các quy định…; phối hợp chặt chẽ với các cơ quan công an, quốc phòng, quản lý thị trường, Sở Công thương nhằm quản lý và hạn chế tối đa việc sử dụng sai mục đích tiền chất công nghiệp. Tuy nhiên, do tính lưỡng dụng của các tiền chất công nghiệp, phục vụ cho rất nhiều ngành kinh tế khác nhau, do cơ chế quản lý, kế hoạch thực hiện quản lý chưa thực sự hiệu quả nên công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp này còn nhiều vấn đề cần giải quyết. Trên ý nghĩa đó, tôi chọn đề tài: ‘Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất” làm luận văn thạc sỹ của mình.

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI

TRƯƠNG THỊ LUÂN

HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TIỀN CHẤT

CÔNG NGHIỆP TẠI CỤC HÓA CHẤT

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

Hà Nội - 2019

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI

TRƯƠNG THỊ LUÂN

HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TIỀN CHẤT

CÔNG NGHIỆP TẠI CỤC HÓA CHẤT

Chuyên ngành: Quản lý kinh tế

Mã số đề tài: 17AQLKT-CBCT08

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

TS PHAN DIỆU HƯƠNG

Hà Nội - 2019

SĐH.QT9.BM11

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc BẢN XÁC NHẬN CHỈNH SỬA LUẬN VĂN THẠC SĨ

Họ và tên tác giả luận văn : Trương Thị Luân

Đề tài luận văn: Hoàn thiện QLNN đối với hoạt động kinh doanh tiền chất

công nghiệp tại Cục Hoá chất

Chuyên ngành: Quản lí kinh tế

Mã số SV: CA170080

Tác giả, Người hướng dẫn khoa học và Hội đồng chấm luận văn xácnhận tác giả đã sửa chữa, bổ sung luận văn theo biên bản họp Hội đồng ngày28/10/2019 với các nội dung sau:

Sửa Phụ lục ( chữ trong các bảng);

Sửa danh mục tài liệu tham khảo, bổ sung tài liệu hàn lâm;

Không viết tắt trong đề mục;

Rà soát lại phần mở đầu;

Tên chương 1 nên sửa thành “Cơ sở lí luận và thực tiễn về quản lí nhà nướcđối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp”

Ngày tháng năm

Trương Thị Luân

CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu do tôi thực hiện dưới sựhướng dẫn của cô giáo hướng dẫn khoa học TS Phan Diệu Hương Các số liệu vàtrích dẫn được sử dụng trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và đángtin cậy

Hà Nội, ngày … tháng … năm 2019

Học viên

Trương Thị Luân

Tôi xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến TS Phan Diệu Hương đã dành rất nhiều thời gian

và tâm huyết hướng dẫn nghiên cứu và giúp tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp

Mặc dù tôi đã có nhiều cố gắng nỗ lực, tìm tòi, nghiên cứu để hoàn thiện luậnvăn, tuy nhiên không thể tránh khỏi những thiếu sót, rất mong nhận được những đónggóp tận tình của quý thầy cô và các bạn

Hà Nội, ngày … tháng … năm 2019

Học viên

Trương Thị Luân

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT vi

DANH MỤC BẢNG BIỂU VÀ SƠ ĐỒ vii

PHẦN MỞ ĐẦU 1

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TIỀN CHẤT CÔNG NGHIỆP 5

1.1 Khái niệm và phân loại về tiền chất công nghiệp 5

1.1.1 Khái niệm tiền chất công nghiệp 5

1.1.2 Phân loại tiền chất công nghiệp 5

1.2 Hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 6

1.2.1 Khái niệm hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 6

1.2.2 Đặc điểm hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 6

1.2.3 Yêu cầu đối với kinh doanh tiền chất công nghiệp 7

1.3 Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 10

1.3.1 Khái niệm Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 10

1.3.2 Nguyên tắc, chính sách đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 10

1.3.3 Nội dung công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 11

1.4 Các tiêu chí đánh giá hiệu quả công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 18

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 22

1.5.1 Yếu tổ ảnh hưởng bên trong 22

1.5.2 Yếu tố ảnh hưởng bên ngoài 23

1.6 Kinh nghiệm Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất

công nghiệp quốc tế và Việt Nam 25

1.6.1 Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại một số nước 25

1.6.2 Kinh nghiệm công tác Quản lý nhà nước hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp của ngành Hải quan 27

1.6.3 Bài học rút ra cho Cục Hóa chất 29

TÓM TẮT NỘI DUNG CHƯƠNG I 30

Chương II: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TIỀN CHẤT CÔNG NGHIỆP TẠI CỤC HÓA CHẤT 31

2.1 Giới thiệu tổng quan về Cục Hóa chất 31

2.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển 31

2.1.2 Chức năng và nhiệm vụ 31

2.1.3 Bộ máy quản lý của Cục Hóa chất 34

2.2 Thực trạng hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Việt Nam 40

2.3 Thực trạng công tác quản lý nhà nước về hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất 43

2.3.1 Xây dựng và trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 43

2.3.2 Thực hiện thủ tục hành chính đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 51

2.3.3 Tổ chức tuyên truyền, phổ biến, hướng dẫn các quy định của pháp luật đối với hoạt động tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 60

2.3.4 Thực hiện thanh tra, kiểm tra, giải quyết kiếu nại, tố cáo đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 62

2.4 Phân tích yếu tố ảnh hưởng đến Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 72

2.4.1 Phân tích yếu tố bên trong 72

2.4.2 Phân tích yếu tố bên ngoài 74

2.5 Kết luận chung về quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất 80

2.5.1 Những thành tựu đạt được 80

2.5.2 Hạn chế trong công tác quản lý hoạt động kinh doanh tiền chất công

nghiệp tại Cục Hoá chất 83

2.5.3 Nguyên nhân hạn chế trong công tác quản lý hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 83

KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 85

Chương 3: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TIỀN CHẤT CÔNG NGHIỆP TẠI CỤC HÓA CHẤT 86

3.1 Bối cảnh kinh tế mới và định hướng tăng cường quản lý hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Việt Nam đến năm 2020 86

3.1.1 Bối cảnh kinh tế mới ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất 86

3.1.2 Định hướng quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Việt Nam 87

3.2 Giải pháp tăng cường Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 89

3.2.1 Nâng cao hiệu quả thực hiện dịch vụ công trực tuyến về tiền chất công nghiệp 89

3.2.2 Tăng cường tuyên truyền, phổ biến quy định pháp luật đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 91

3.2.3 Tăng số lượng cán bộ trong công tác thanh tra, kiểm tra về tiền chất công nghiệp 92

3.2.4 Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra về hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 93

3.2.5 Nâng cao kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin 94

3.2.6 Đầu tư trang thiết bị tại Bộ phận một cửa 95

3.3 Kết luận và kiến nghị quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 96

3.3.1 Kết luận 96

3.3.2 Kiến nghị 97

TÀI LIỆU THAM KHẢO 99 PHỤ LỤC

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

1 CNHC Công nghiệp hóa chất

DANH MỤC BẢNG BIỂU VÀ SƠ ĐỒ

Sơ đồ 2.1: Sơ đồ Bộ máy quản lý của Cục Hoá chất 34Bảng 2.1: Tình hình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật về tiền chất công nghiệptại Cục Hóa chất (2016-2018) 44Bảng 2.2: Đánh giá tình hình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật về tiền chấtcông nghiệp tại Cục Hóa chất (2016-2018) 45Bảng 2.3: Đánh giá Quy chế quản lý tiền chất công nghiệp qua các thời kì 49Bảng 2.4: Tình hình đào tạo ngắn hạn cho cán bộ, công chức của Cục Hóa chất (2016-2018) 53Bảng 2.5: Cung ứng TTHC về tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất (2016-2018) 54Bảng 2.6: Các TTHC về tiền chất công nghiệp tại Cục Hoá chất 55Bảng 2.7: Số liệu cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp (2016-2018) 56Bảng 2.8: Kết quả giải quyết thủ tục hành chính về tiền chất công nghiệp tại CụcHóa chất (2016-2018) 57Bảng 2.9: Bảng đánh giá thực hiện dịch vụ bưu chính công ích về tiền chất côngnghiệp tại Cục Hóa chất (2016-2018) 58Bảng 2.10: Bảng đánh giá thực hiện dịch vụ công trực tuyến mứ độ 3 về tiền chấtcông nghiệp tại Cục Hóa chất (2016-2018) 59Bảng 2.11: Tình hình thực hiện công tác tuyên truyền, phổ biến văn bản pháp luật

về tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất (2016-2018) 61Bảng 2.12: Tình hình thực hiện kiểm tra đối với hoạt động kinh doanh tiền chấtcông nghiệp tại Cục Hóa chất (2016-2018) 62Bảng 2.13: Tình hình thực hiện thanh tra đối với hoạt động kinh doanh tiền chấtcông nghiệp tại Cục Hóa chất (2016-2018) 66Bảng 2.14: Tình hình thực hiện xử phạt vi phạm đối với hoạt động kinh doanh tiềnchất công nghiệp tại Cục Hóa chất (2016-2018) 68Bảng 2.15: Tình hình hợp tác quốc tế tại Cục Hóa chất (2016-2018): 71Bảng 2.16: Số lượng cán bộ, công chức Cục Hóa chất phân theo trình độ và độ tuổinăm 2018 73

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong những năm qua xu thế hội nhập công tác quản lý, kiểm soát các hoạtđộng hợp pháp liên quan đến ma túy nói chung và công tác quản lý, kiểm soát tiềnchất ngày càng quan trọng và cần phải được tăng cường hơn nữa nhằm phòng ngừa,ngăn chặn việc sản xuất ma túy Do điều kiện địa lý, Việt Nam nằm gần khu vựcTam giác vàng là nơi sản xuất ma túy lớn thế giới, mặt khác chúng ta lại cận kềvới 2 cường quốc về tiền chất là Trung Quốc và Ấn Độ Chính vì vậy, một lượnglớn tiền chất lưu thông trên thị trường khu vực và trong nước dễ bị bọn tội phạm lợidụng để sản xuất ma túy nhất là Heroin và ma túy tổng hợp và các loại thuốc gâynghiện, thuốc hướng thần bất hợp pháp gây nhiều hậu quả xấu cho trật tự an toàn xãhội và đời sống của cộng đồng

Tiền chất là những hóa chất dùng trong đời sống hàng ngày như aetone dùngtrong sơn sửa móng tay ; toluene, methyl ethyl ketone dùng trong sản xuất các loạikeo ; hay hydrochloric acid, sulphuric acid dùng trong việc tẩy rửa và sản xuất phânbón nhiều người sử dụng tiền chất và mục đích hợp pháp nhưng không am hiểu vềtính hai mặt của tiền chất vô hình đã tiếp tay cho tội phạm sản xuất trái phép matúy

Ma túy tổng hợp bắt nguồn từ tiền chất, trong khi đó hàng năm Việt Nam nhậpkhẩu một lượng lớn tiền chất, trong đó có tiền chất công nghiệp để sản xuất côngnghiệp phát triển kinh tế xã hội Do đó quản lý tiền chất và tiền chất công nghiệp làmột yêu cầu cấp thiết trong tình hình hiện nay nhằm chống thất thoát vào các hoạtđộng bất hợp pháp, công việc này đòi hỏi phải có sự phối hợp chặt chẽ vì mục tiêuphòng chống ma túy Tình hình buôn bán, sản xuất ma túy trong nước, trong khuvực và trên thế giới vẫn diễn biến phức tạp, việc sản xuất các loại ma túy tổng hợp

từ tiền chất ngày càng gia tăng Điều đó kéo theo việc buôn bán, vận chuyển cácloại tiền chất, tiền chất công nghiệp vào mục đích sản xuất trái phép các chất matúy

Tiền chất công nghiệp là các hóa chất được sử dụng làm nguyên liệu, dungmôi, chất xúc tiến trong sản xuất, nghiên cứu khoa học, phân tích, kiểm nghiệm,đồng thời là các hóa chất không thể thiếu trong quá trình điều chế, sản xuất chất matúy, được quy định trong danh mục do Chính phủ ban hành

Việc quản lý nhà nước đối với tiền chất công nghiệp do Cục Hóa chất - BộCông thương đảm nhiệm Cơ quan này đã đưa ra nhiều biện pháp quản lý bằng hệthống văn bản quy phạm pháp luật, các quy định…; phối hợp chặt chẽ với các cơ

quan công an, quốc phòng, quản lý thị trường, Sở Công thương nhằm quản lý vàhạn chế tối đa việc sử dụng sai mục đích tiền chất công nghiệp Tuy nhiên, do tínhlưỡng dụng của các tiền chất công nghiệp, phục vụ cho rất nhiều ngành kinh tế khácnhau, do cơ chế quản lý, kế hoạch thực hiện quản lý chưa thực sự hiệu quả nên côngtác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp này cònnhiều vấn đề cần giải quyết.

Trên ý nghĩa đó, tôi chọn đề tài: ‘Hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt

động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất” làm luận văn thạc sỹ của

mình

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Đã có một số công trình nghiên cứu về hóa chất và quản lý hóa chất nóichung Điển hình là các công trình nghiên cứu sau:

Đề tài cấp Bộ, Bộ Công Thương, chủ nhiệm Phùng Hà, 2010: « Nghiên cứu

đề xuất các biện pháp nâng cao hiệu quả quản lý hóa chất phải khai báo » Đề tài đã

nghiên cứu kinh nghiệm quản lý hoá chất của một số quốc gia trên thế giới và đánhgiá thực trạng quản lý hoá chất ở Việt Nam đồng thời đánh giá thực trạng khai báo

và quản lý hóa chất theo quy định của Luật Hóa chất và Nghị định

108/2008/NĐ-CP, rà soát danh mục các hóa chất phải khai báo theo các quy định của pháp luật

Đề tài cấp Bộ, Bộ Công Thương, chủ nhiệm Đỗ Thanh Hà, 2011: « Nghiên

cứu đề xuất các biện pháp nâng cao hiệu quả quản lý hoá chất sản xuất, kinh doanh

có điều kiện và hoá chất hạn chế sản xuất kinh doanh » Đề tài đã nghiên cứu vàđánh giá thực trạng quản lý hóa chất sản xuất, kinh doanh có điều kiện và hóa chấthạn chế sản xuất kinh doanh tại Việt Nam

Đề tài cấp Bộ, Bộ Công Thương, chủ nhiệm Nguyễn Xuân Sinh, 2011: « Xây

dựng sổ tay hướng dẫn lập phiếu dữ liệu an toàn hóa chất theo hệ thống hài hòa toàncầu về phân loại và ghi nhãn hóa chất (GHS) » Đề tài đã xây dựng được Sổ tayhướng dẫn rõ ràng và đầy đủ các mục của phiếu an toàn hóa chất theo quy địnhpháp luật của Việt Nam và phù hợp với Hệ thống hài hòa toàn cầu về phân loại vàghi nhãn hóa chất Trong Sổ tay đã cung cấp một số thông tin dựa trên những tàiliệu đáng tin cậy về tính chất hóa lý, độc học, các chỉ dẫn cơ bản để giảm thiểu tácđộng của hóa chất với sức khỏe con người

Đề tài cấp Bộ, Bộ Công Thương, chủ nhiệm Nguyễn Thị Hồng Hà, 2012:

« Nghiên cứu đánh giá tác động của Thông tư số 28/2010/TT-BCT và đề xuất giảipháp nâng cao hiệu quả quản lý an toàn hoá chất tại các doanh nghiệp sản xuất, kinhdoanh hoá chất » Đề tài đã đánh giá tác động của việc thực hiện các quy định củaLuật tại các doanh nghiệp (DN) và những kinh nghiệm về công tác quản lý hóa chất

trong thực tế, giúp các nhà quản lý chuyên môn xây dựng được các giải pháp đồng

bộ nhằm nâng cao hiệu quả quản lý an toàn hóa chất tại các DN sản xuất, kinhdoanh hóa chất

Tuy nhiên cho đến nay vẫn chưa có đề tài nào đi sâu vào nghiên cứu về quản

lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất

Do vậy đề tài mà tôi chọn không trùng lặp với các đề tài đã nghiên cứu khác và có ýnghĩa thiết thực cả về lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nước đối với hoạt độngkinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất

3 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

Mục tiêu nghiên cứu :

Phân tích thực trạng quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chấtcông nghiệp tại Cục Hóa chất

Đề xuất giải pháp và đưa ra một số kiến nghị nhằm hoàn thiện quản lý nhànước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất

Nhiệm vụ nghiên cứu :

Tổng hợp tài liệu trong và ngoài nước, các công trình đã công bố để làm rõ cơ

sở lý luận và kinh nghiệm thực tiễn về quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh tiềnchất công nghiệp ;

Thu thập, phân tích, đánh giá hoạt động quản lý nhà nước đối với hoạt độngkinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất ;

Đề xuất giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanhtiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu : hoạt động quản lý nhà nước đối với kinh doanh tiền

chất công nghiệp tại Cục Hóa chất

Phạm vi nghiên cứu :

Về không gian: Hóa chất gồm nhiều loại khác nhau Luận văn chỉ nghiên cứu

hoạt động quản lý nhà nước (QLNN) đối với hoạt động kinh doanh loại hóa chất làtiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất ;

Về thời gian : Luận văn nghiên cứu công tác QLNN đối với hoạt động kinh doanhtiền chất công nghiệp từ năm 2016 đến 2018

5 Phương pháp nghiên cứu

Trong luận văn, tác giả chủ yếu sử dụng 2 phương pháp:

Phương pháp thu thập dữ liệu:

Dữ liệu được thu thập từ các công bố chính thức của Cục Hoá chất Bao gồm:Báo cáo tổng kết cuối năm, Báo cáo tình hình quản lý và kiểm soát tiền chấtcủa Cục Hoá chất giai đoạn từ 2016-2018;

Báo cáo cải cách hành chính giai đoạn 2016-2018;

Tin bài trên Website của Cục Hoá chất, Bộ Công Thương, Báo Công Thương,Tổng cục Hải quan;

Các công trình nghiên cứu, đề tài, đề án liên quan đến công tác quản lý hoáchất;

Các tài liệu liên quan khác

Phương pháp phân tích dữ liệu:

Sử dụng phương pháp so sánh kết quả nghiên cứu ở những thời điểm khácnhau, so sánh số thực hiện với số kế hoạch để thấy rõ sự khác biệt của từng chỉtiêu phân tích

Phần mềm Excel được sử dụng để thống kê hệ thống dữ liệu phục vụ choviệc phân tích, tổng hợp nguồn dữ liệu thu thập được Đối với những thông tinđịnh lượng thì tiến hành tính toán các chỉ tiêu cần thiết theo số tuyệt đối, số tươngđối, lập bảng biểu

6 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở đầu, danh mục chữ viết tắt, danh mục bảng, biểu, kết luận,danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn gồm 3 chương :

Chương 1 Cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nước đối với hoạt độngkinh doanh tiền chất công nghiệp

Chương 2 Thực trạng quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiềnchất công nghiệp tại Cục Hóa chất

Chương 3 Đề xuất giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt độngkinh doanh tiền chất công nghiệp tại Cục Hóa chất

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TIỀN CHẤT CÔNG NGHIỆP

1.1 Khái niệm và phân loại về tiền chất công nghiệp

1.1.1 Khái niệm tiền chất công nghiệp

Khái niệm Hoá chất

Theo quy định tại điều 4 Luật Hoá chất số 06/2007/QH12 ngày 21 tháng 11năm 2007: “Hóa chất là đơn chất, hợp chất, hỗn hợp chất được con người khai tháchoặc tạo ra từ nguồn nguyên liệu tự nhiên, nguyên liệu nhân tạo”

Khái niệm tiền chất

Theo quy định tại điều 2 Luật phòng, chống ma túy số 23/2000/QH10: “Tiềnchất là các hoá chất không thể thiếu được trong quá trình điều chế, sản xuất chất matuý, được quy định trong danh mục do Chính phủ ban hành”

Khái niệm tiền chất công nghiệp

Theo quy định tại điều 3 Thông tư 42/2013/TT-BCT ngày 31 tháng 12 năm2013: “Tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp là các hóa chất được sử dụng làmnguyên liệu, dung môi, chất xúc tiến trong sản xuất, nghiên cứu khoa học, phântích, kiểm nghiệm của các ngành công nghiệp đồng thời là các hoá chất không thểthiếu trong quá trình điều chế, sản xuất chất ma tuý”

Theo quy định tại điều 3 Nghị định số 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng 10năm 2017 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn một số điều của Luật Hóachất: “Tiền chất công nghiệp là các hóa chất được sử dụng làm nguyên liệu, dungmôi, chất xúc tiến trong sản xuất, nghiên cứu khoa học, phân tích, kiểm nghiệm,đồng thời là các hóa chất không thể thiếu trong quá trình điều chế, sản xuất chất matúy, được quy định trong danh mục do Chính phủ ban hành”

1.1.2 Phân loại tiền chất công nghiệp

Theo điều 4 Thông tư 42/2013/TT-BCT ngày 31 tháng 12 năm 2013 và điều 3Nghị định số 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng 10 năm 2017: Danh mục tiền chấtcông nghiệp được phân theo mức độ nguy hiểm để quản lý, kiểm soát cho phù hợp,gồm tiền chất công nghiệp nhóm 1 và tiền chất công nghiệp nhóm 2:

Tiền chất công nghiệp nhóm 1 gồm các hóa chất thiết yếu được sử dụng trongquá trình điều chế, sản xuất chất ma túy;

Tiền chất công nghiệp nhóm 2 gồm các hóa chất được sử dụng làm chất phảnứng hoặc làm dung môi trong quá trình điều chế, sản xuất chất ma túy

Danh mục tiền chất tại Nghị định 82/2013/NĐ-CP ngày 19 tháng 7 năm 2013của Chính phủ gồm có gồm 42 loại trong đó, 32 loại là tiền chất sử dụng trong lĩnh

vực công nghiệp, 10 loại là tiền chất sử dụng trong ngành y tế Nghị định số 126/2015/NĐ-CP ngày 09 tháng 12 năm 2015 bổ sung thêm 02 tiền chất mới vào Danh mục,tổng số tiền chất là 43 loại, Bộ Công Thương quản lý 33 loại tiền chất, Bộ Y tế quản lý

10 loại tiền chất Nghị định số 73/2018/NĐ-CP ngày 15 tháng 5 năm 2018 bổ sungthêm 01 tiền chất mới vào danh mục Như vậy, hiện nay tổng số tiền chất là 44 loại, BộCông Thương quản lý 33 loại tiền chất, Bộ Y tế quản lý 08 loại tiền chất; Bộ Công anquản lý 03 tiền chất Danh mục tiền chất được trình bày chi tiết tại Phụ lục số 01

1.2 Hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

1.2.1 Khái niệm hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Theo Luật Hoá chất số 06/2007/QH12 ngày 21 tháng 11 năm 2007: Hoạt động

hóa chất là hoạt động đầu tư, sản xuất, sang chai, đóng gói, mua bán, xuất khẩu,nhập khẩu, vận chuyển, cất giữ, bảo quản, sử dụng, nghiên cứu, thử nghiệm hóachất, xử lý hóa chất thải bỏ, xử lý chất thải hóa chất

Theo Nghị định số 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng 10 năm 2017 của Chínhphủ quy định chi tiết và một số điều của Luật Hóa chất, kinh doanh hóa chất baogồm hoạt động buôn bán, xuất khẩu, nhập khẩu hóa chất để cung ứng hóa chất trênthị trường nhằm mục đích sinh lời

Theo đó hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp là hoạt động buôn bán,xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp để cung ứng tiền chất công nghiệp trênthị trường nhằm mục đích sinh lời

1.2.2 Đặc điểm hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Cũng như đặc điểm hoạt động kinh doanh hóa chất nói chung, hoạt động kinhdoanh tiền chất công nghiệp có đặc điểm :

Hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp là hoạt động kinh doanh có điều kiện

Các đơn vị hoạt động kinh doanh tiền chất ma túy trong lĩnh vực công nghiệpphải đảm bảo các điều kiện về nhà xưởng, kho chứa, thực hiện các chế độ báo cáođịnh kỳ và phải được cơ quan quản lý cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu hóa chấttheo quy định tại Thông tư số 42/2013/TT-BCT ngày 31 tháng 12 năm 2013, từtháng 12 năm 2017 theo quy định tại Nghị định số 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng

10 năm 2017 của Chính phủ và Thông tư số 32/2017/TT-BCT ngày 28 tháng 12năm 2017

Hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp có khả năng gây ô nhiễm môi trường rất lớn

Các hóa chất là tiền chất ma túy, ngoài các tính năng có thể sử dụng làm

nguyên liệu trong sản xuất ma túy, các hóa chất đó còn tác động xấu đến môi trườngtrong trường hợp xảy ra sự cố hóa chất như tác động nghiêm trọng tới sức khỏe tớicon người mà môi trường sống, ảnh hưởng tới ô nhiễm môi trường không khí, ônhiễm môi trường đất và môi trường nước.

Hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp là hoạt động kinh doanh chứa đựng nhiều rủi ro

Ngoài những tác động xấu đến môi trường khi sự cố hóa chất xảy ra mà khôngđược kiểm soát, còn là một lĩnh vực nhạy cảm nếu không được kiểm soát tốt dễ bị

kẻ xấu lợi dụng để sản xuất ra mặt hàng ma túy, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đếntrật tự, an ninh xã hội

1.2.3 Yêu cầu đối với kinh doanh tiền chất công nghiệp

Tổ chức, cá nhân kinh doanh tiền chất công nghiệp phải đáp ứng các điều kiệnquy định tại khoản 2 Điều 9 của Nghị định 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng 10 năm2017:

Là doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh được thành lập theo quy định củapháp luật, có ngành nghề kinh doanh hóa chất;

Cơ sở vật chất - kỹ thuật phải đáp ứng yêu cầu trong kinh doanh theo quy địnhtại Điều 12 của Luật hóa chất; Điều 4; khoản 2 Điều 5; khoản 1, khoản 2 Điều 6 củaNghị định 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng 10 năm 2017;

Địa điểm, diện tích kho chứa phải đạt yêu cầu theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹthuật quốc gia;

Có cửa hàng hoặc địa điểm kinh doanh, nơi bày bán đảm bảo các yêu cầu về

an toàn hóa chất, an toàn phòng, chống cháy nổ theo quy định của pháp luật;

Vật chứa, bao bì lưu trữ hóa chất phải bảo đảm được chất lượng và vệ sinhmôi trường theo quy định của pháp luật; phương tiện vận chuyển hóa chất phải tuânthủ theo quy định của pháp luật;

Có kho chứa hoặc có hợp đồng thuê kho chứa hóa chất hoặc sử dụng kho của

tổ chức, cá nhân mua hoặc bán hóa chất đáp ứng được các điều kiện về bảo quản antoàn hóa chất, an toàn phòng, chống cháy nổ;

Người phụ trách về an toàn hóa chất của cơ sở kinh doanh hóa chất phải cótrình độ trung cấp trở lên về chuyên ngành hóa chất;

Các đối tượng quy định tại Điều 32 của Nghị định 113/2017/NĐ-CP ngày 09tháng 10 năm 2017 phải được huấn luyện an toàn hóa chất

Trong quá trình hoạt động kinh doanh phải đảm bảo các yêu cầu quy định tạiĐiều 4, 5, 6, 7 của Nghị định 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng 10 năm 2017:

Yêu cầu đối với nhà xưởng, kho chứa

Nhà xưởng phải đạt yêu cầu theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, phùhợp với tính chất, quy mô và công nghệ sản xuất, lưu trữ hóa chất.

Nhà xưởng, kho chứa phải có lối, cửa thoát hiểm Lối thoát hiểm phải đượcchỉ dẫn rõ ràng bằng bảng hiệu, đèn báo và được thiết kế thuận lợi cho việc thoáthiểm, cứu hộ, cứu nạn trong trường hợp khẩn cấp

Hệ thống thông gió của nhà xưởng, kho chứa phải đáp ứng các quy chuẩn, tiêuchuẩn về hệ thống thông gió

Hệ thống chiếu sáng đảm bảo theo quy định để đáp ứng yêu cầu sản xuất, lưutrữ hóa chất Thiết bị điện trong nhà xưởng, kho chứa có hóa chất dễ cháy, nổ phảiđáp ứng các tiêu chuẩn về phòng, chống cháy, nổ

Sàn nhà xưởng, kho chứa hóa chất phải chịu được hóa chất, tải trọng, khônggây trơn trượt, có rãnh thu gom và thoát nước tốt

Nhà xưởng, kho chứa hóa chất phải có bảng nội quy về an toàn hóa chất, cóbiển báo nguy hiểm phù hợp với mức độ nguy hiểm của hóa chất, treo ở nơi dễthấy Các biển báo thể hiện các đặc tính nguy hiểm của hóa chất phải có các thôngtin: Mã nhận dạng hóa chất; hình đồ cảnh báo, từ cảnh báo, cảnh báo nguy cơ.Trường hợp hóa chất có nhiều đặc tính nguy hiểm khác nhau thì hình đồ cảnh báophải thể hiện đầy đủ các đặc tính nguy hiểm đó Tại khu vực sản xuất có hóa chấtnguy hiểm phải có bảng hướng dẫn cụ thể về quy trình thao tác an toàn ở vị trí dễđọc, dễ thấy

Nhà xưởng, kho chứa phải có hệ thống thu lôi chống sét hoặc nằm trong khuvực được chống sét an toàn và được định kỳ kiểm tra theo các quy định hiện hành.Đối với bồn chứa ngoài trời phải xây đê bao hoặc các biện pháp kỹ thuật khác

để đảm bảo hóa chất không thoát ra môi trường khi xảy ra sự cố hóa chất và có biệnpháp phòng chống cháy nổ, chống sét

Nhà xưởng, kho chứa phải đáp ứng đủ các điều kiện về phòng, chống cháy nổ,bảo vệ môi trường, an toàn và vệ sinh lao động theo quy định của pháp luật có liênquan

Yêu cầu đối với công nghệ, thiết bị, dụng cụ, bao bì

Công nghệ sản xuất hóa chất được lựa chọn đảm bảo giảm thiểu nguy cơ gây

sự cố hóa chất, ô nhiễm môi trường, đảm bảo an toàn phòng, chống cháy nổ

Thiết bị kỹ thuật phải đạt yêu cầu chung về an toàn theo tiêu chuẩn, quy chuẩn

kỹ thuật quốc gia, phù hợp với chủng loại hóa chất và quy trình công nghệ, đáp ứngđược công suất sản xuất, quy mô kinh doanh Máy, thiết bị, vật tư có yêu cầunghiêm ngặt về an toàn, vệ sinh lao động và thiết bị đo lường thử nghiệm phải đượckiểm định, hiệu chuẩn, hiệu chỉnh, bảo dưỡng theo quy định hiện hành về kiểm định

Vật chứa, bao bì chứa đựng hóa chất phải có nhãn ghi đầy đủ các nội dungtheo quy định về ghi nhãn hóa chất Nhãn của hóa chất phải đảm bảo rõ, dễ đọc và

có độ bền chịu được tác động của hóa chất, thời tiết và các tác động thông thườngkhi bốc, xếp vận chuyển

Yêu cầu đối với bảo quản, vận chuyển hóa chất

Các hóa chất nguy hiểm phải được phân khu, sắp xếp theo tính chất của từngloại hóa chất Không được bảo quản chung các hóa chất có khả năng phản ứng vớinhau hoặc có yêu cầu về an toàn hóa chất, phòng, chống cháy nổ khác nhau trongcùng một khu vực

Hóa chất trong kho phải được bảo quản theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuậtquốc gia hiện hành, đảm bảo yêu cầu an toàn, thuận lợi cho công tác ứng phó sự cốhóa chất

Quá trình vận chuyển hóa chất phải thực hiện theo quy định về vận chuyểnhàng nguy hiểm

Yêu cầu đối với hoạt động san chiết, đóng gói hóa chất

Hoạt động san chiết, đóng gói hóa chất phải được thực hiện tại địa điểm đảmbảo các điều kiện về phòng, chống cháy nổ, bảo vệ môi trường, an toàn và vệ sinhlao động theo quy định của pháp luật có liên quan

Thiết bị san chiết, đóng gói hóa chất phải đạt yêu cầu chung về an toàn theotiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia hiện hành Máy, thiết bị, vật tư có yêu cầunghiêm ngặt về an toàn và thiết bị đo lường thử nghiệm phải được kiểm định, hiệuchuẩn, hiệu chỉnh, bảo dưỡng theo quy định hiện hành về kiểm định máy móc, thiếtbị

Bao bì, vật chứa và nhãn hóa chất sau khi san chiết, đóng gói phải đáp ứng yêucầu quy định tại khoản 3 Điều 5 của Nghị định số 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng

10 năm 2017

Người lao động trực tiếp san chiết, đóng gói hóa chất phải được huấn luyện về

an toàn hóa chất,

Yêu cầu đối với hoá đơn, sổ sách

Phải có đầy đủ hóa đơn mua bán, giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ, nhàsản xuất, nhà nhập khẩu hoặc nhà cung cấp các loại tiền chất công nghiệp;

Phải lập sổ theo dõi riêng tiền chất công nghiệp Sổ theo dõi bao gồm cácthông tin: Tên đầy đủ, địa chỉ trụ sở chính, số điện thoại, số fax; tên tiền chất côngnghiệp, số lượng mua, bán, tồn kho; mục đích sử dụng của tổ chức, cá nhân muatiền chất công nghiệp;

Tiền chất công nghiệp phải được tồn trữ, bảo quản ở một khu vực riêng trongkho hoặc kho riêng

1.3 Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp 1.3.1 Khái niệm Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Quản lý nhà nước là hoạt động thực thi quyền lực nhà nước do các cơ quan nhà

nước tiến hành đối với tất cả mọi cá nhân và tổ chức trong xã hội, trên tất cả các mặtcủa đời sống xã hội bằng cách sử dụng quyền lực nhà nước có tính cưỡng chế đơnphương nhằm mục tiêu phục vụ lợi ích chung của cả cộng đồng, duy trì ổn định, anninh trật tự và thúc đẩy xã hội phát triển theo một định hướng thống nhất của Nhànước

Chủ thể quản lý nhà nước là các cơ quan nhà nước (cán bộ, công chức có thẩm

quyền phù hợp với chức năng, nhiệm vụ được giao) Những chủ thể này tham giavào quá trình tổ chức quyền lực nhà nước về lập pháp, hành pháp, tư pháp theo quyđịnh của pháp luật

Đối tượng quản lý nhà nước bao gồm tất cả các cá nhân, tổ chức sinh sống,

sản xuất, kinh doanh, dịch vụ trong phạm vi lãnh thổ quốc gia

Các lĩnh vực quản lý nhà nước bao gồm tất cả các lĩnh vực của đời sống xã

hội như : chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng…

Công cụ quản lý nhà nước chủ yếu là pháp luật, chính sách, kế hoạch để quản

lý xã hội

QLNN đối với hoạt động kinh doanh hóa chất cũng như kinh doanh tiền chấtcông nghiệp là quá trình tổ chức, điều hành của hệ thống cơ quan hành chính nhà nướcđối với hoạt động kinh doanh hóa chất, tiền chất công nghiệp theo pháp luật nhằm đạtđược những mục tiêu yêu cầu nhiệm vụ quản lý nhà nước về lĩnh vực hóa chất

1.3.2 Nguyên tắc, chính sách đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Tại Việt Nam, theo Luật Hóa chất số 06/2007/QH12 của Quốc hội, hoạt động

hóa chất nói chung và tiền chất công nghiệp nói riêng có nguyên tắc hoạt động vàchính sách sau:

Nguyên tắc hoạt động hoá chất

Bảo đảm an toàn cho người, tài sản, hệ sinh thái và môi trường; trật tự, an toàn xãhội

Kiểm soát chặt chẽ hoạt động hóa chất, đặc biệt đối với hóa chất mới, hóa chấtnguy hiểm, hóa chất hạn chế kinh doanh, hóa chất cấm

Thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời về đặc tính nguy hiểm của hóa chất vàcác biện pháp phòng ngừa cần thiết

Chính sách của Nhà nước về hoạt động hóa chất

Xây dựng ngành công nghiệp hóa chất hiện đại, bền vững, sử dụng hiệu quảtài nguyên thiên nhiên; chú trọng phát triển các hóa chất cơ bản, hóa chất thân thiệnvới môi trường, hóa chất có giá trị kinh tế cao phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.Nhà nước đầu tư xây dựng quy hoạch phát triển công nghiệp hóa chất, xây dựng

hệ thống kiểm soát an toàn hóa chất quốc gia, cơ sở dữ liệu thông tin an toàn hóa chất.Nhà nước khuyến khích các tổ chức, cá nhân đầu tư phát triển công nghiệphóa chất; ứng dụng công nghệ hiện đại, công nghệ thân thiện với môi trường; giảmdần việc sử dụng hóa chất nguy hiểm, thay thế các hóa chất độc bằng các hóa chất ítđộc và không độc trong sản xuất và sử dụng; khuyến khích việc tái chế, tái sử dụng

và giảm thiểu chất thải hóa chất

Tổ chức, cá nhân đầu tư dự án sản xuất hóa chất thuộc lĩnh vực, địa bàn màNhà nước khuyến khích được hưởng chính sách ưu đãi theo quy định của pháp luật

về đầu tư, đất đai, thuế và các quy định khác của pháp luật có liên quan

Các hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động hóa chất

Sản xuất, kinh doanh, vận chuyển, cất giữ, sử dụng, gửi, cho, tặng hóachất nguy hiểm trái quy định của Luật này và các quy định khác của pháp luật

có liên quan

Không công bố thông tin cần thiết, cung cấp thông tin không đầy đủ, thông tinsai lệch, che giấu thông tin về đặc tính nguy hiểm của hóa chất, sản phẩm chứa hóachất nguy hiểm

Sử dụng hóa chất không thuộc danh mục được phép sử dụng, hóa chất khôngbảo đảm tiêu chuẩn, chất lượng, vượt quá hàm lượng cho phép để sản xuất và bảoquản thực phẩm, thuốc chữa bệnh, thức ăn gia súc, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thựcvật, phân bón, sản phẩm hóa chất tiêu dùng

Sử dụng hóa chất độc để săn bắt động vật, thực hiện các hành vi xâm hại đếnsức khoẻ con người, tài sản và môi trường

1.3.3 Nội dung công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Bộ Công Thương chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhànước về hoạt động hóa chất

Cục Hóa chất là cơ quan đầu mối của Bộ Công Thương thực hiện quản lý hoạtđộng hóa chất Theo đó, Cục Hóa chất là cơ quan đầu mối của Bộ Công Thươngthực hiện quản lý hoạt động tiền chất công nghiệp ;

Sở Công Thương quản lý, giám sát hoạt động tiền chất trên địa bàn quản lý

Nội dung công tác QLNN đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp bao gồm:

Ban hành theo thẩm quyền hoặc trình Chính phủ ban hành văn bản quy phạmpháp luật về tiền chất công nghiệp;

Thực hiện các thủ tục hành chính đối với hoạt động kinh doanh tiền chất côngnghiệp;

Tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về hoạt động kinh doanh tiền chấtcông nghiệp;

Thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo đối với hoạt động kinh doanhtiền chất công nghiệp;

Thực hiện hợp tác quốc tế về kiểm soát tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp

Nội dung quản lý nhà nước về hoạt động tiền chất công nghiệp cấp Cục bao gồm:

Xây dựng và trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm phápluật về quản lý tiền chất công nghiệp ;

Thực hiện các thủ tục hành chính đối với hoạt động kinh doanh tiền chất côngnghiệp: cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp;

Tuyên truyền, phổ biến pháp luật về hoạt động kinh doanh tiền chất côngnghiệp;

Thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo đối với hoạt động kinh doanhtiền chất công nghiệp;

Thực hiện hợp tác quốc tế về kiểm soát tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp

1.3.3.1 Xây dựng và trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý tiền chất công nghiệp

Đây là một trong những nội dung quan trọng của công tác quản lý nhà nướcđối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Tiền chất công nghiệp về bản chất là các hóa chất lưỡng dụng được sử dụng

chủ yếu, hợp pháp là hóa chất phục vụ cho các ngành công nghiệp nên phải thựchiện các quy định về kiện sản xuất, kinh doanh, mua bán theo Luật Hóa chất Bêncạnh đó, do có thể được sử dụng bất hợp pháp vào quá trình sản xuất, điều chế cácchất ma túy nên việc kiểm soát để chống thất thoát, sử dụng sai mục đích, đảm bảo

an ninh, an toàn xã hội thực hiện các quy định của Luật Phòng, Chống ma túy vàcác Nghị định liên quan như Nghị định số 58/2003/NĐ-CP ngày 29 tháng 5 năm

2003 của Chính phủ quy định về kiểm soát nhập khẩu, xuất khẩu, vận chuyển quácảnh lãnh thổ Việt Nam chất ma túy, tiền chất, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần;Nghị định số 80/2001/NĐ-CP ngày 05 tháng 11 năm 2001 của Chính phủ hướngdẫn việc kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy ở trong nước

Nội dung xây dựng và trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý tiền chất công nghiệp cấp Cục bao gồm:

Xây dựng để Bộ trưởng Bộ Công Thương trình cấp có thẩm quyền quyết định, ban hành:

Các Dự thảo Nghị định của Chính phủ, Quyết định của Thủ tướng Chính phủ

về hoạt động hoá chất trong đó có tiền chất công nghiệp;

Xây dựng Danh mục hóa chất quốc gia; cơ sở dữ liệu hóa chất quốc gia; Danhmục tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp theo quy định của Luật Hóa chất;

Xây dựng Quy định quản lý tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp

Ban hành theo thẩm quyền các văn bản hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụtrong lĩnh vực tiền chất công nghiệp

Trình Bộ trưởng phê duyệt, ban hành:

Văn bản quy phạm pháp luật về hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệpthuộc thẩm quyền của Bộ;

Quy định quản lý tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp;

Ban hành theo thẩm quyền các văn bản hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ trong lĩnh vực tiền chất công nghiệp thuộc chức năng, nhiệm vụ của Cục.

1.3.3.2 Thực hiện các thủ tục hành chính đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Các thủ tục hành chính đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp cấp Cục bao gồm :

Cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp;

Cấp lại Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp;

Cấp điều chỉnh Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp;

Cấp ra hạn Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

Việc thực hiện cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

được thực hiện theo Thông tư số 42/2013/TT-BCT ngày 31 tháng 12 năm 2013 Từtháng 12 năm 2017 thực hiện theo Nghị định 113/2017/NĐ-CP ngày 09 tháng 10năm 2017 và Thông tư 32/2017/TT-BCT ngày 28 tháng 12 năm 2017

Tổ chức, cá nhân đề nghị cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất côngnghiệp lập một bộ hồ sơ gửi Cục Hóa chất qua đường bưu điện hoặc gửi trực tiếphoặc qua hệ thống dịch vụ công trực tuyến

Trường hợp được miễn trừ cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu: Hàng hóachứa tiền chất công nghiệp Nhóm 1 có hàm lượng nhỏ hơn 1% khối lượng; Hànghóa chứa tiền chất công nghiệp Nhóm 2 có hàm lượng nhỏ hơn 5% khối lượng

Nội dung cụ thể của các hình thức cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

Cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

Trình tự thực hiện:

Tổ chức, cá nhân đề nghị cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất côngnghiệp lập 01 bộ hồ sơ gửi qua đường bưu điện hoặc gửi trực tiếp hoặc qua hệthống dịch vụ công trực tuyến đến Cục Hóa chất

Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ và hợp lệ, trong vòng 03 ngày làm việc kể từngày tiếp nhận hồ sơ, cơ quan cấp phép thông báo để tổ chức, cá nhân bổ sung,hoàn chỉnh hồ sơ Thời gian hoàn chỉnh hồ sơ không được tính vào thời gian cấpphép;

Trong thời hạn 07 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quancấp phép kiểm tra hồ sơ và cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất côngnghiệp Trường hợp không cấp Giấy phép, cơ quan có thẩm quyền cấp phép phải cóvăn bản trả lời và nêu rõ lý do

Thời hạn giải quyết: 7 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Đối tượng thực hiện thủ tục hành chính: Tổ chức, cá nhân xuất khẩu, nhập

khẩu tiền chất công nghiệp

Cơ quan thực hiện thủ tục hành chính: Cục Hóa chất.

Kết quả thực hiện thủ tục hành chính: Giấy phép nhập khẩu (xuất khẩu) tiền

chất công nghiệp

Tên mẫu đơn, mẫu tờ khai: Văn bản đề nghị cấp Giấy phép xuất khẩu, nhập

khẩu tiền chất công nghiệp theo mẫu 02a Phụ lục 2 của Thông tư 32/2017/TT-BCT

Căn cứ pháp lý của thủ tục hành chính:

Luật Hóa chất ngày 21 tháng 11 năm 2007

Nghị định số 113/2017/NĐ-CP ngày 9/10/2017 của Chính phủ quy định chitiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Hóa chất;

Thông tư số 32/2017/TT-BCT ngày 28 tháng 12 năm 2017 của Bộ CôngThương quy định cụ thể và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Hóa chất Nghịđịnh số 113/2017/NĐ-CP

Cấp lại Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

Trình tự thực hiện, Cách thức thực hiện, Thành phần hồ sơ …được trình bàychi tiết tại Phụ lục số 02

Cấp điều chỉnh Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

Trình tự thực hiện, Cách thức thực hiện, Thành phần hồ sơ …được trình bàychi tiết tại Phụ lục số 02

Cấp ra hạn Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

Trình tự thực hiện, Cách thức thực hiện, Thành phần hồ sơ …được trình bàychi tiết tại Phụ lục số 02

Chế độ báo cáo hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp:

Báo cáo của tổ chức, cá nhân kinh doanh TCCN

Trước ngày 15 tháng 01 hàng năm, tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vựctiền chất công nghiệp có trách nhiệm báo cáo tổng hợp tình hình hoạt động củanăm trước theo mẫu quy định gửi Sở Công Thương nơi tiến hành hoạt động tiềnchất công nghiệp để tổng hợp, quản lý, đồng thời gửi Cục Hóa chất

Sau khi hệ thống cơ sở dữ liệu hóa chất quốc gia được hoàn thiện, chế độ báocáo định kỳ quy định tại điểm a khoản này sẽ được thực hiện thông qua hệ thống cơ

sở dữ liệu hóa chất quốc gia;

Tổ chức, cá nhân hoạt động hóa chất trong lĩnh vực công nghiệp có tráchnhiệm báo cáo đột xuất tình hình hoạt động hóa chất khi có sự cố xảy ra trong hoạtđộng hóa chất hoặc chấm dứt hoạt động hóa chất đến Sở Công Thương nơi tổ chức,

cá nhân hoạt động hóa chất và khi có yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền

Báo cáo của cơ quan quản lý nhà nước về hoạt động kinh doanh TCCN

Trước ngày 20 tháng 01 hàng năm, Sở Công Thương tỉnh, thành phố trựcthuộc trung ương có trách nhiệm báo cáo công tác quản lý hóa chất và tổng hợp tìnhhình hoạt động hóa chất của tổ chức, cá nhân trên địa bàn quản lý theo mẫu quyđịnh của Thông tư 32/2017/TT-BCT ngày 28 tháng 12 năm 2017 gửi Cục Hóa chất Cục Hoá chất làm đầu mối tổng hợp tình hình hoạt động hóa chất để báo cáoChính phủ khi được yêu cầu

Thu hồi Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu

Tự ý tẩy xóa, sửa chữa nội dung của Giấy phép;

Sử dụng giấy tờ giả, cung cấp thông tin không trung thực trong hồ sơ đề nghịcấp Giấy phép;

Tổ chức, cá nhân được cấp Giấy phép chấm dứt hoạt động

Cục Hóa chất là cơ quan thu hồi Giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chấtcông nghiệp Tổ chức, cá nhân bị thu hồi Giấy phép có trách nhiệm gửi Giấy phépphải thu hồi có đến cơ quan cấp phép trong thời hạn 07 ngày làm việc, kể từ ngày

có quyết định thu hồi

1.3.3.3 Tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Tiền chất công nghiệp rất quan trọng trong các ngành công nghiệp, sản xuấthàng tiêu dùng, mỹ phẩm và nghiên cứu khoa học Nếu không nắm rõ được mụcđích sử dụng của các đối tượng thì khó có thể phân biệt được khi nào nó đóng vaitrò là hóa chất công nghiệp, khi nào nó là tiền chất để sản xuất ma túy.nên khôngthể dùng giải pháp “không quản được thì cấm” Yêu cầu đặt ra đối với công tácquản lý, kiểm soát tiền chất là vừa đảm bảo mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, vừaphòng ngừa thất thoát tiền chất vào các mục đích bất hợp pháp

Nội dung của công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật đối với hoạtđộng kinh doanh tiền chất công nghiệp

Nâng cao nhận thức cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tiền chấtcông nghiệp thông qua công tác tuyên truyền thường xuyên như tổ chức các buổihội nghị, hội thảo, tập huấn về nguy cơ, tác hại của tiền chất nếu không sử dụng nóđúng mục đích

Song song đó, phổ biến rộng rãi các tài liệu, văn bản pháp quy của Nhà nước

về hướng dẫn trách nhiệm của các đối tượng khi tham gia vào lĩnh vực kinh doanhtiền chất, tạo điều kiện cho họ thực hiện đúng quy định

1.3.3.4 Thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Thanh tra, kiểm tra, phối hợp liên ngành đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Hoạt động thanh tra, kiểm tra là những hoạt động thực hiện quyền lực Nhànước Đây là những hoạt động mang tính tất yếu khách quan của tất cả các Nhànước, ở mọi thời đại lịch sử Nhà nước nào cũng ban hành pháp luật để quản lýnhà nước và tiến hành hoạt động giám sát đối với toàn xã hội trong việc tuân thủpháp luật của mình

Chức năng thanh tra, kiểm tra các hoạt động kinh doanh hóa chất cũng nhưtiền chất công nghiệp là tổng thể các hoạt động của Nhà nước nhằm kịp thời pháthiện và xử lý những sai sót, ách tắc, những khó khăn, vướng mắc trong hoạt độngkinh doanh hóa chất nhằm đảm bảo cho hoạt động này đúng hướng và có hiệu quả.Thanh tra, kiểm tra chuyên ngành đối với hoạt động kinh doanh tiền chất côngnghiệp được thực hiện bởi Cục Hoá chất theo kế hoạch định kì hàng năm và độtxuất.

Định kỳ hàng năm,Văn phòng Cục Hoá chất chủ trì và phối hợp với phòngchuyên môn là phòng Quản lý hoá chất, phối hợp với Cục Hải quan và Bộ Công an,

Sở Công Thương kiểm tra hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp trên địa bàn

cả nước Kế hoạch kiểm tra năm sau được lập trước 31 tháng 12 năm trước;

Trong quá trình theo dõi hoạt động hoặc thông qua phản ánh của cá nhân, tổchức hoặc các phương tiện thông tin, trường hợp phát hiện tổ chức vi phạm các quyđịnh tại Thông tư và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan, Cục Hóa chấtchủ trì phối hợp liên ngành với các cơ quan có liên quan tiến hành kiểm tra đột xuất.Nội dung kiểm tra bao gồm: Cơ sở pháp lý và và việc đáp ứng các điều kiệnkinh doanh tiền chất công nghiệp; Hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất côngnghiệp; Chế độ ghi chép, chứng từ; Việc quản lý Giấy phép kinh doanh, xuất khẩu,nhập khẩu tiền chất công nghiệp; Chế độ báo cáo và trách nhiệm của tổ chức kinhdoanh, xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất công nghiệp

Nội dung thanh tra: Việc chấp hành các quy định của pháp luật về hoạt độngkinh doanh hóa chất trong lĩnh vực công nghiệp

Giải quyết kiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm pháp luật đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Giải quyết kiếu nại, tố cáo đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Khiếu nại, tố cáo là quyền cơ bản của công dân được quy định trong Hiến pháp,

là công cụ pháp lý để công dân bảo vệ quyền và lợi ích của mình khi bị xâm phạm, làbiểu hiện của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa Khiếu nại, tố cáo là một kênh thông tinkhách quan phản ánh việc thực thi quyền lực của bộ máy nhà nước, phản ánh tìnhhình thực hiện công vụ của cán bộ, công chức Do đó, công tác giải quyết khiếu nại,

tố cáo không những có vai trò quan trọng trong quản lý nhà nước, mà còn thể hiệnmối quan hệ giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân Thông qua giải quyết khiếu nại, tốcáo, Đảng và Nhà nước kiểm tra tính đúng đắn, sự phù hợp của đường lối, chínhsách, pháp luật do mình ban hành, từ đó có cơ sở thực tiễn để hoàn thiện sự lãnh đạocủa Đảng và hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước

Cá nhân lợi dụng chức vụ, quyền hạn cửa quyền, hách dịch, gây khó khăn,phiền hà cho tổ chức, cá nhân hoạt động hóa chất; bao che cho người vi phạm phápluật về hoạt động hóa chất hoặc thiếu trách nhiệm để xảy ra ô nhiễm, sự cố hóa chấtthì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý kỷ luật hoặc bị truy cứu tráchnhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Xử lý vi phạm pháp luật đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Cơ quan, tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm các quy định của Luật Hoá chất

và các quy định khác của pháp luật có liên quan về hoạt động hóa chất thì tùy theođối tượng, tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý hành chính hoặc bị truy cứu tráchnhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.Trường hợp tổ chức kinh doanh tiền chất công nghiệp có vi phạm bị xử phạttheo quy định tại Chương II Nghị định số 163/2013/NĐ-CP ngày 12 tháng 11 năm

2013 của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hóachất, phân bón và vật liệu nổ công nghiệp; Nghị định 115/2016/NĐ-CP ngày 8 tháng

7 năm 2016 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 163/2013/NĐ-CP

1.3.3.5 Hợp tác quốc tế về kiểm soát tiền chất trong lĩnh vực công nghiệp

Việt Nam đang phải đối mặt với nạn buôn bán, sử dụng và điều chế hợp phápcác chất ma túy, trong đó ma túy tổng hợp đang thay thế các loại ma túy truyềnthống, xuất hiện ở nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước và dễ bị lạm dụng trong giớitrẻ Do ma túy tổng hợp, bán tổng hợp được sản xuất từ các loại tiền chất khác nhaunên tình hình càng trở lên phức tạp khi lợi nhuận của việc buôn bán ma túy phần lớnphụ thuộc vào tình trạng sẵn có của các loại tiền chất trên thị trường hợp pháp; đó lànhững loại hóa chất thiết yếu được sử dụng trong lĩnh vực công nghiệp và y tế.Trong xu thế hội nhập toàn cầu, vấn đề hợp tác quốc tế về kiểm soát các hoạtđộng hợp pháp liên quan đến ma túy trong đó có công tác kiểm soát tiền chất là mộttrong những nhiệm vụ rất quan trọng của công tác phòng, chống và kiểm soát matúy

Hợp tác quốc tế về hóa chất cũng như tiền chất trong lĩnh vực công nghiệpgồm các nội dung: Tham gia các công ước quốc tế về hóa chất, hội nghị, hội thảo vềhóa chất, hợp tác trao đổi kinh nghiệm về quản lý hoá chất…

1.4 Các tiêu chí đánh giá hiệu quả công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Hiện nay, Bộ Công Thương và Cục Hóa chất chưa đưa ra tiêu chí cụ thể nào đểđánh giá hiệu quả về công tác quản lý nhà nước nói chung và đối với hoạt động hóa chấtcũng như hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp nói riêng Định kỳ hàng năm, CụcHóa chất báo cáo Bộ Công Thương về công tác chung của Cục như báo cáo tổng kết

năm, báo cáo cải cách hành chính…chưa có báo cáo đánh giá hiệu quả công tác quản lý

Theo PGS.TS Nguyễn Minh Phương- Trường Đại học Nội vụ Hà Nội và TS.Bùi Văn Minh- Bộ Nội vụ: với đặc thù của quản lý nhà nước là được thực hiện bằngquyền lực nhà nước và do cơ quan nhà nước, hiệu quả quản lý nhà nước là kết quảquản lý, điều hành của bộ máy nhà nước nói chung và bộ máy hành chính nhà nướcnói riêng đạt được trong sự tương quan với chi phí bỏ ra, các nguồn lực đầu vào,trong mối quan hệ giữa hiệu quả kinh tế với hiệu quả chính trị và hiệu quả xã hội.Hiệu quả quản lý nhà nước được thể hiện trên các phương diện:

- Đạt mục tiêu quản lý nhà nước tối đa với mức độ chi phí các nguồn lực nhất định

- Đạt mục tiêu nhất định với mức độ chi phí các nguồn lực tối thiểu

- Đạt được mục tiêu trong quan hệ với chi phí nguồn lực (tài chính, nhânlực ) và trong quan hệ với hiệu quả chính trị, hiệu quả xã hội

Hiệu quả quản lý nhà nước, xét về bản chất là kết quả hoạt động của các chủthể quản lý hành chính nhà nước, bao hàm cả hoạt động của người thực thi công vụ,trong mối tương quan với mức độ chi phí các nguồn lực (tài chính, sức lao động,thời gian…) Các kết quả đó được xác định bởi các chỉ số tăng trưởng duy trì sự ổnđịnh và phát triển, xét trong nhiều mối quan hệ như giữa hiệu quả kinh tế và hiệuquả chính trị, hiệu quả xã hội, giữa việc thực hiện các mục tiêu trước mắt và mụctiêu lâu dài, giữa lợi ích trung ương và địa phương, giữa nhà nước và công dân, xãhội

Hiệu quả quản lý nhà nước là kết quả thực hiện các hoạt động gắn liền vớichức năng chấp hành và điều hành của các cơ quan hành chính nhà nước và hoạtđộng của người thực thi công vụ theo quy định của pháp luật

Có thể đánh giá hiệu quả quản lý nhà nước theo nhiều tiêu chí Theo đầu vào,gồm các nguồn lực được sử dụng để tiến hành các hoạt động quản lý; theo đầu ra, làcác dịch vụ, sản phẩm mà bộ máy hành chính nhà nước tạo ra; theo kết quả, là mụcđích đạt được bằng việc tạo ra dịch vụ; theo quá trình thực thi, gồm: mức độ dânchủ, công khai, minh bạch; thái độ phục vụ của công chức, sự hài lòng của côngdân…

Hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp cấp Cục có thể dựa trên những tiêu chí sau:

1.4.1 Tiêu chí phản ánh nguồn lực để quản lý hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Tài chính và cơ sở vật chất, kỹ thuật

Những bảo đảm về mặt tài chính và điều kiện cơ sở vật chất, kỹ thuật cho hoạtđộng quản lý nhà nước phụ thuộc một phần vào nhu cầu quản lý, nhưng chủ yếu là

trình độ phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia trong từng giai đoạn Việc đầu

tư về tài chính, trang bị cơ sở vật chất, kỹ thuật bảo đảm cho sự vận hành của bộmáy và hoạt động của chế độ công vụ, công chức vừa là điều kiện, vừa là một trongnhững tiêu chí chủ yếu đánh giá hiệu quả của nền hành chính

Một là, có sự phân biệt rõ từng nhóm đối tượng phù hợp với yêu cầu và nộidung quản lý (ví dụ, tiêu chuẩn đối với công chức phân theo các nhóm: công chứclãnh đạo, công chức thừa hành, …).

Hai là, trình độ, năng lực chuyên môn của đội ngũ cán bộ, công chức, viênchức Trình độ, năng lực chuyên môn của từng loại đối tượng phụ thuộc trước hếtvào chất lượng và chuyên môn đào tạo Do vậy, theo quy định chung, việc tuyểndụng, đào tạo, bồi dưỡng phải căn cứ vào tiêu chuẩn chức danh và vị trí việc làm làgiải pháp quan trọng hàng đầu không thể thay thế Theo đó, chuyên môn đào tạođược xem là tiêu chuẩn chính chứ không phải yêu cầu về bằng cấp cao

Ba là, nắm vững kỹ năng hành chính Kỹ năng, nghiệp vụ hành chính gắn vớichuyên môn đào tạo và kinh nghiệm làm việc Xuất phát từ tính đặc thù của hoạt độngquản lý hành chính nhà nước, các kỹ năng cần thiết trong hoạt động công vụ được cụ thểhóa thành quy trình, quy phạm đòi hỏi phải được thực hiện một cách thống nhất Ngoàiviệc tinh thông nghiệp vụ, nắm vững trình tự, thủ tục giải quyết công việc, tính chuyênnghiệp của công chức, viên chức còn thể hiện thông qua nhiều khía cạnh khác, kể cả sửdụng các công cụ hỗ trợ (như ngoại ngữ, ứng dụng công nghệ thông tin…) cũng như khảnăng thích nghi, giao tiếp, hợp tác thông qua phối hợp nhóm hoặc giải quyết mâu thuẫn,

bộ, công chức, viên chức

1.4.2 Tiêu chí đánh giá hiệu quả xây dựng văn bản quy phạm pháp luật.

- Bảo đảm tính hợp hiến, tính hợp pháp và tính thống nhất của văn bản quyphạm pháp luật trong hệ thống pháp luật

- Tuân thủ đúng thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục xây dựng, ban hành

văn bản quy phạm pháp luật.

- Bảo đảm tính minh bạch trong quy định của văn bản quy phạm pháp luật

- Bảo đảm tính khả thi, tiết kiệm, hiệu lực, hiệu quả, kịp thời, dễ tiếp cận, dễ thựchiện của văn bản quy phạm pháp luật; bảo đảm yêu cầu cải cách thủ tục hành chính

- Tạo môi trường pháp lý thuận lợi cho các tổ chức, cá nhân có hoạt động kinhdoanh tiền chất công nghiệp

- Bảo đảm công khai, dân chủ trong việc tiếp nhận, phản hồi ý kiến, kiến nghịcủa cá nhân, cơ quan, tổ chức trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạmpháp luật

- Bảo đảm quyền tiếp cận văn bản quy phạm pháp luật của các cơ quan, tổchức, cá nhân sau khi văn bản được ban hành

1.4.3 Tiêu chí đánh giá hiệu quả thực hiện thủ tục hành chính đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Công khai các thủ tục hành chính nhà nước theo quy định

- Niêm yết tại công sở;

- Thông qua các phương tiện thông tin đại chúng;

- Các chương trình phổ biến pháp luật;

Tình hình, kết quả giải quyết TTHC về kinh doanh tiền chất công nghiệp

- Số hồ sơ đã tiếp nhận.

- Số lượng hồ sơ được giải quyết (trước hạn, đúng hạn, quá hạn).

Tình hình, kết quả thực hiện các phương án đơn giản hóa TTHC

- Cắt giảm điều kiện kinh doanh.

- Cắt giảm thời gian giải quyết.

- Cắt giảm thành phần hồ sơ.

- Bãi bỏ TTHC.

Mức độ thực hiện dịch vụ công trực tuyến trong việc giải quyết câc thủ tục hành chính.

- Số hồ sơ tiếp nhận qua dịch vụ công trực tuyến.

- Kết quả giải quyết TTHC qua dịch vụ công trực tuyến

Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức có năng lực và đạo đức công vụ trong thực hiện thủ tục cải cách hành chính

- Về trình độ nghiệp vụ: Phải được được đào tạo bài bản về chuyên môn lĩnhvực công tác và bố trí công việc phù hợp chuyên môn;

- Về đạo đức công vụ: Phải nhận thức rõ bản chất của hành chính là phục vụ để khithực thi thái độ và hành vi đều phải thể hiện rõ tính phục vụ tận tình và hết trách nhiệm

- Có sự phân công trách nhiệm rõ ràng và sự hợp tác chặt chẽ trong quá trình

giải quyết các thủ tục hành chính:

+ Quy định rõ ràng trách nhiệm của cơ quan, công chức trong việc thực hiệnthủ tục hành chính;

+ Quy định phương thức phối hợp giữa các bộ phận trong cơ quan;

1.4.4 Tiêu chí đánh giá hiệu quả thực hiện thanh tra, kiểm tra đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

- Ý thức chấp hành pháp luật của các cá nhân, tổ chức hoạt động kinh doanhtiền chất công nghiệp

- Mức độ vi phạm và xử lý vi phạm pháp luật trong hoạt động kinh doanh tiềnchất công nghiệp

-Kết quả của việc thanh tra, kiểm tra đối với hoạt động kinh doanh tiền chấtcông nghiệp

- Mức độ thất thoát tiền chất công nghiệp từ hoạt động kinh doanh vào sửdụng sai mục đích để sản xuất ma tuý

- Cách khắc phục sau thanh tra, kiểm tra

- Sự phối hợp trong quá trình thanh tra, kiểm tra với các cơ quan liên quan

- Tính công bằng cho hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp cũng nhưcủa hoạt động kinh doanh hóa chất trong cả nước

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

1.5.1 Yếu tổ ảnh hưởng bên trong

1.5.1.1 Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước cấp Cục về quản lý tiền chất công nghiệp

Hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước là quản lý hành chính nhànước, là hoạt động chịu sự chi phối, tác động của rất nhiều yếu tố và có mối quan hệchặt chẽ với nhau, khi một yếu tố thay đổi sẽ kéo theo các nhân tố khác thay đổi, Đó

là các yếu tố như cơ cấu, tổ chức, chức năng của các cơ quan hành chính…

Bộ máy quản lý hợp lý sẽ tránh được sự chồng chéo, vướng mắc, dễ dàng phốihợp điều chỉnh công việc trong thực hiện nhiệm vụ , tiết kiệm thời gian; ngược lạinếu cơ cấu bất hợp lý sẽ làm giảm hiệu quả hoạt động quản lý

1.5.1.2 Đội ngũ cán bộ, công chức

Con người là chủ thể quản lý Đội ngũ cán bộ, công chức là một bộ phận cấuthành quan trọng của nền hành chính nhà nước, là một mắt xích quan trọng khôngthể thiếu của bất kỳ nền hành chính nào, là chủ thể xây dựng và triển khai thực hiệncác thủ tục hành chính trên các lĩnh vực Đội ngũ cán bộ, công chức là những người

thực thi công vụ, những người được nhà nước trao quyền nhằm thực hiện các chứcnăng, nhiệm vụ của nhà nước, phục vụ nhân dân Đội ngũ cán bộ, công chức là nhân

tố quyết định hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước Đối với QLNN về hoạt động kinhdoanh tiền chất công nghiệp cũng vậy, muốn thực hiện tốt chức năng và vai trò quản lýcủa nhà nước không ai khác là đội ngũ cán bộ, công chức (CBCC) của Cục Hóa chất

có trình độ chuyên môn Nhân tố chính này thể hiện phẩm chất, năng lực của đội ngũcán bộ, công chức Nếu đội ngũ cán bộ, công chức này có năng lực, chuyên môn vững,phẩm chất đạo đức tốt thì việc thực hiện quản lý sẽ đạt kết quả cao và ngược lại

1.5.1.3 Tài chính và cơ sở vật chất, kỹ thuật

Những bảo đảm về mặt tài chính và điều kiện cơ sở vật chất, kỹ thuật cho hoạtđộng quản lý nhà nước phụ thuộc một phần vào nhu cầu quản lý, nhưng chủ yếu làtrình độ phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia trong từng giai đoạn Việc đầu

tư về tài chính, trang bị cơ sở vật chất, kỹ thuật bảo đảm cho sự vận hành của bộmáy và hoạt động của chế độ công vụ, công chức vừa là điều kiện, vừa là một trongnhững tiêu chí chủ yếu đánh giá hiệu quả của nền hành chính (xét về hiệu quả chitiêu công) Mặc dù mức chi tiêu cụ thể cho bộ máy hành chính luôn là vấn đề gâytranh cãi và khó thống nhất quan điểm, nhưng thước đo chủ yếu vẫn là hiệu quảhoạt động của nền hành chính, mức chi tiêu phải phù hợp với trình độ phát triển,nhu cầu quản lý và coi đó là nguồn đầu tư cho phát triển

1.5.2 Yếu tố ảnh hưởng bên ngoài

1.5.2.1 Nhân tố Luật pháp

Môi trường pháp lý có tác động mạnh mẽ và là điều kiện tiên quyết để duy trì

và đảm bảo sự vận hành của cả hệ thống cơ quan hành chính nhà nước Một hệthống pháp luật đồng bộ, rõ ràng, cụ thể làm cho công tác quản lý nhà nước đượchiệu quả và thuân lợi Vì các cơ quan quản lý theo đúng pháp luật quy định màthực hiện, không gặp những vướng mắc trở ngại nào nếu như văn bản pháp luật đómang tính khoa học và cụ thể

1.5.2.2 Quá trình hội nhập quốc tế

Chặng đường gần 30 năm đổi mới và hội nhập quốc tế của Việt Nam từ 1986 đến nay là một quá trình đồng hành đầy thử thách, khó khăn Những thành công đạt được có ý nghĩa lịch sử, tạo tiền đề và động lực để Việt Nam bước vào giai đoạn hộinhập quốc tế sâu rộng và phát triển mạnh mẽ, toàn diện hơn

Quá trình toàn cầu hoá và hội nhập kinh tế quốc tế sâu đã và đang diễn ra mạnh

mẽ mang lại cho các quốc gia cả cơ hội lẫn thách thức trong kỷ nguyên mới Các luồngvốn FDI dịch chuyển không ngừng trên phạm vi toàn cầu tới những nơi có chi phí thấp,

sinh lời cao Và đồng hành với các luồng đầu tư trực tiếp nước ngoài này là công nghệ,kinh nghiệm quản lý, công ăn việc làm và tăng trưởng kinh tế cho các nước sở tại Yếu tố này có ảnh hưởng tới hoạt động kinh doanh hóa chất, cũng như hoạtđộng kinh doanh tiền chất công nghiệp theo hai hướng:

- Thúc đẩy quá trình cải tiến trong hoạt động kinh doanh hóa chất, thu hút, ứngdụng những công nghệ, kinh nghiệm quản lý của các nước tiên tiến đồng thời tạothêm công ăn việc làm và tăng trưởng kinh tế

- Dễ dẫn đến tình trạng phụ thuộc vào nước ngoài cả về công nghệ, thị trường

và vốn dẫn đến thua lỗ, sát nhập thậm chí phá sản…

1.5.2.3 Sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ

Sự phát triển của khoa học, công nghệ và quá trình hội nhập quốc tế đang tạo

ra những thay đổi trong tư duy và phương pháp tổ chức quản lý trên quy mô toàn xãhội Việc áp dụng các tiến bộ khoa học, công nghệ trong quản lý hành chính giúpthu hẹp khoảng cách không gian, rút ngắn thời gian, giảm chi phí thực tế và nhờ vậytrực tiếp góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động quản lý, điều hành (ví dụ: ứng dụngcông nghệ thông tin, áp dụng tiêu chuẩn ISO… trong hoạt động quản lý nhà nước)

Phát triển công nghệ xanh: Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ

nói chung, công nghiệp hoá chất đang phát triển theo hướng hóa học xanh, hay còngọi là hóa học bền vững Rất nhiều nguyên tắc và vấn đề của hóa học xanh khôngchỉ là vấn đề của một quốc gia hay một khu vực mà đã trở thành vấn đề toàn cầu,liên quan đến sự biến đổi khí hậu, sử dụng năng lượng, quản lý tài nguyên thiênnhiên, tài nguyên nước

Hóa học xanh áp dụng những nguyên lý sản xuất thân thiện môi trường, sử dụngtối ưu các nguồn tài nguyên thiên nhiên, giảm thiểu hoặc loại bỏ sử dụng các chất nguyhiểm, độc hại trong thiết kế, sản xuất và sử dụng các sản phẩm hóa chất

Yếu tố này có ảnh hưởng tới hoạt động kinh doanh hóa chất về chất lượng vàkhả năng cạnh tranh của các sản phẩm hóa chất trên thị trường đồng thời nhữngcông nghệ sản xuất cũ sẽ làm giảm hiệu quả, tăng chi phí sản xuất, tăng chi phí khắcphục ô nhiễm môi trường

1.5.2.4 Nhận thức của các lực lượng tham gia hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp

Sự tham gia và ủng hộ của của người dân (các lực lượng hoạt động kinh doanhtiền chất công nghiệp) đối với quản lý nhà nước không chỉ góp phần đảm bảo việcphát huy dân chủ, đảm bảo quyền của nhân dân trong hoạt động quản lý nhà nước,

là nhân tố quan trọng tác động đến hiệu quả quản lý nhà nước Thực tiễn cho thấy,

sự tham gia, ủng hộ của người dân đối với cơ quan nhà nước càng lớn thì hoạt động

quản lý nhà nước càng dễ dàng đạt được mục tiêu

1.6 Kinh nghiệm Quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp quốc tế và Việt Nam

1.6.1 Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tiền chất công nghiệp tại một số nước

Thực hiện Công ước quốc tế năm 1988 về kiểm soát tiền chất, mỗi nước, khuvực trên thế giới sẽ tùy vào điều kiện thực tế để đưa ra các quy định và biện phápquản lý khác nhau Mỗi nước và khu vực đều xây dựng danh mục và cơ sở dữ liệuriêng phù hợp với quy mô, đặc điểm và trình độ phát triển trong lĩnh vực tiền chấtcông nghiệp và ngành hóa chất có liên quan

Tại Trung Quốc

Văn bản quy phạm pháp luật quản lý, kiểm soát tiền chất:

Nghị định về quản lý các tiền chất, hoá chất của Trung Quốc (được thông quatại cuộc họp Ban chấp hành lần thứ 102 của Quốc Vụ Viện diễn ra vào ngày 17tháng 8 năm 2005, được ban hành bởi Nghị định số 445 của Quốc Vụ Viện nướcCộng hoà nhân dân Trung Hoa ra ngày 26 tháng 8 năm 2005 và có hiệu lực từ ngày

01 tháng 11 năm 2005)

Theo Nghị định trên, các tiền chất được phân thành 3 danh mục:

Danh mục I, gồm: Các tiền chất và hoá chất là thành phần chính có thể được

Danh mục I: Các chất nguy cơ cao

Danh mục II: Tiền chất

Danh mục III: Nguyên liệu thô khác

Quy định về mua bán

Nhóm 1: Phải kê khai các sản phẩm được bán, chủng loại, số lượng và lưu lượngthông tin cho cơ quan an ninh địa phương trong vòng 5 ngày kể từ ngày giao dịch;Nhóm 2 & 3: Ghi rõ tên sản phẩm, chủng loại và số lượng cho cơ quan an toànlao động địa phương trong vòng 30 ngày kể từ ngày hoạt động;

Kiểm tra giấy phép mua của người mua và thông tin nhận dạng cá nhân củangười xử lý trước khi bán hàng;

Xây dựng hồ sơ, sổ sách bán hàng để kiểm tra;

Cá nhân không được phép mua tiền chất loại 1 và loại 2;

Quy định nhập khẩu xuất khẩu

Nộp đơn xin giấy phép nhập khẩu và xuất khẩu đối với mặt hàng và công nghệ

sử dụng tại ủy ban thương mại cấp tỉnh trước khi xuất nhập khẩu;

Giấy chứng nhận chỉ có giá trị đối với một lô hàng tại một cảng;

Các hỗn hợp có chứa ít hơn 40% toluen, hoặc axeton, hoặc ether ketone metyl,hoặc axít sulfuric hoặc các hỗn hợp có chứa ít hơn 10% axit hydrochloric không cầngiấy chứng nhận nhập khẩu;

Các Bộ, ngành của Trung Quốc tham gia quản lý tiền chất:

Theo Nghị định số 445 của Quốc Vụ Viện nước Cộng hoà nhân dân TrungHoa ra ngày 26 tháng 8 năm 2005, các Bộ, ngành của Trung Quốc tham gia quản

Bộ Bảo vệ môi trường;

Các cơ quan có thẩm quyền hữu quan của chính quyền nhân dân cấp tỉnh, cấphuyện trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của mình phải có trách nhiệm quản lýcác tiền chất hoá chất trong phạm vi hành chính của tỉnh của huyện mình

Tại Thái Lan

Thái Lan không phải là một quốc gia sản xuất hóa chất Hầu hết các loại tiềnchất được nhập khẩu vào Thái Lan để sử dụng cho mục đích y tế và công nghiệp

Để kiểm soát việc thất thoát tiền chất và hóa chất thiết yếu từ ngành công nghiệphợp pháp, Ủy ban kiểm soát tiền chất đã được thành lập vào năm 1993

Văn bản quy phạm pháp luật quản lý, kiểm soát tiền chất:

Tiền chất gồm 24 loại và được phân thành 2 bảng Bảng 1 là những chất nền

và Bảng 2 là các hoá chất thiết yếu

Bảng 1 là chất nền là một yếu tố quan trọng trong việc sản xuất các chất gâynghiện Có nhiều biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn các hóa chất trong Bảng 2.Công tác quản lý, kiểm soát tiền chất được quản lý theo mức độ nguy hiểm củatừng loại tiền chất và phù hợp với yêu cầu thực tiễn công tác đấu tranh phòng chống matúy

Ứng dụng công nghệ thông tin, phần mềm báo cáo trong mọi khâu quản lý tiềnchất, từ xuất khẩu, nhập khẩu, vận chuyển, phân phối, sử dụng; đáp ứng yêu cầuthông tin chính xác kịp thời

Việc vận chuyển tiền chất trong nội địa có sự giám sát chặn chẽ của cơ quanquản lý, từ khi tiền chất được thông quan đến khi được đưa đến nhà máy, doanhnghiệp đều có cán bộ cơ quan quản lý giám sát, kẹp chì, niêm phong hàng

Việc lưu trữ, bảo quản tiền chất đảm bảo nghiêm ngặt, có nhà kho cất giữ riêngkết hợp hệ thống camera giám sát toàn bộ quá trình nhập kho, xuất kho, sử dụng tiềnchất

Đối với những tiền chất có vai trò là dung môi trong quá tình sản xuất ma túy(nhóm ít nguy hiểm) có cơ chế quản lý thông thoáng hơn, tạo điều kiện kinh doanhcho doanh nghiệp Do đó, đối với những loại hỗn hợp sản phẩm có chứa tiền chấtnày như sơn, mực in… thì không chịu sự quản lý như tiền chất

Việc cấp phép xuất khẩu, nhập khẩu tiền chất được quy định cho cả 1 năm vàdoanh nghiệp được phép xuất khẩu, nhập khẩu nhiều lần, giảm tải thủ tục hànhchính cho doanh nghiệp

Nhận thức của doanh nghiệp có hoạt động kinh doanh liên quan đến tiền chấtrất cao về vai trò của doanh nghiệp trong công tác phòng, chống, ma túy; nghiêm túc,hợp tác chặt chẽ với các cơ quan quản lý, chấp hành đầy đủ quy định thủ tục, báocáo…

Các Bộ, ngành của Thái Lan tham gia quản lý tiền chất:

Uỷ ban kiểm soát ma tuý;

Uỷ ban kiểm soát thực phẩm và thuốc

1.6.2 Kinh nghiệm công tác Quản lý nhà nước hoạt động kinh doanh tiền chất