Về chất lượng, so với tiêu chuẩn TCVN đối với từng cấp hạng, nhìn chung hệ thống cơ sở lưu trú du lịch ở TP.HCM đáp ứng ở mức khá, cơ sở vật chất được đầu tư tương xứng, được các hãng lữ hành và khách du lịch trong và ngoài nước đánh giá khá cao, thuộc loại hàng đầu so với các tỉnh thành trong cả nước, có khả năng cạnh tranh với các thành phố khác trong khu vực. Cạnh tranh quốc tế và cạnh tranh trong nước là yếu tố tích cực thúc đẩy các CSLTDL không ngừng đa dạng hóa và nâng cao chất lượng dịch vụ khách sạn thông qua đầu tư, nâng cấp cơ sở vật chất kỹ thuật, đổi mới trang thiết bị cũng như bồi dưỡng nâng cao trình độ nghiệp vụ, ngoại ngữ của đội ngũ quản lý và nhân viên phục vụ
Trang 1THAM LUẬN
VỀ NHU CẦU THỊ TRƯỜNG VÀ XU HƯỚNG ĐẦU TƯ CSLTDL
TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Với lợi thế là trung tâm kinh tế, văn hóa, chính trị, … của cả nước, là đầu mối giao thông lớn, nối liền với các tỉnh trong vùng và là cửa ngõ quốc tế của khu vực, trong những năm qua, ngành du lịch Thành phố Hồ Chí Minh đã nỗ lực phát triển không ngừng, thể hiện qua việc luôn giữ vị trí đứng đầu cả nước
Hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ khách du lịch giữ vai trò quan trọng trong việc phát triển du lịch, trong đó phải kể đến đầu tiên là hệ thống cơ sở lưu trú du lịch Việc nâng cao chất lượng các cơ sở lưu trú, tạo điều kiện thuận lợi về nơi ăn, nghỉ, đi kèm với các dịch vụ tiện ích, đáp ứng nhu cầu của du khách sẽ góp phần quảng bá, giới thiệu với du khách về tiềm năng du lịch, nét đẹp văn hoá truyền thống của địa phương Trong quá trình hội nhập, ngành Khách sạn Việt Nam nói chung và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng đang từng bước phát triển vững vàng, có khả năng cạnh tranh với các điểm đến khác trong khu vực, đồng thời
là một trong những nhân tố đóng góp tích cực vào việc tổ chức thành công các sự
kiện mang tầm quốc tế Tổng hợp về vấn đề này có những ý kiến như sau:
1 TỔNG QUAN VỀ HỆ THỐNG CƠ SỞ LƯU TRÚ DU LỊCH (CSLTDL) TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Tính đến tháng 6/2015, trên địa bàn thành phố có 2.016 cơ sở lưu trú du lịch với 47.932 phòng đã được phân loại, xếp hạng theo Nghị định 92/NĐ-CP từ 1-5
sao Trong đó:
Hạng TCTT: 376 cơ sở với 4.360 phòng
Trang 2 Hạng 1 sao: 1.357 cơ sở với 21.882 phòng
Hạng 2 sao: 242 cơ sở với 7.948 phòng
Hạng 3 sao: 78 cơ sở với 5.847 phòng
Hạng 4 sao: 19 cơ sở với 2770 phòng
Hạng 5 sao: 16 cơ sở với 5.125 phòng
Tốc độ tăng trưởng cơ sở lưu trú du lịch trên địa bàn thành phố những năm gần đây diễn ra khá nhanh, theo kịp đà phát triển của ngành du lịch, đồng thời phù hợp với chỉ tiêu và định hướng phát triển kinh tế - xã hội nói chung và mục tiêu phát triển ngành du lịch nói riêng Lượng cung về phòng khách sạn tăng, ở cả nhóm khách sạn đạt tiêu chuẩn 1 – 2 sao và nhóm khách sạn cao cấp từ 3 – 5 sao Tình trạng thiếu phòng khách sạn cao cấp, đặc biệt là phòng loại khách sạn 3 – 5 sao, tương đối trở nên bớt cấp bách, do từ năm 2007 thành phố đã thực hiện một số giải pháp tích cực nhằm khuyến khích phát triển loại hình khách sạn này, bao gồm đầu tư xây mới và mở rộng, nâng cấp Mặt khác, do tình hình khủng hoảng kinh tế diễn ra trên phạm vi toàn cầu, lượng khách quốc tế đến thành phố cũng giảm so với dự báo
1.1 Hiện trạng phát triển khách sạn tại TP.HCM:
Các khách sạn phân bố ở nhiều quận huyện khác nhau, nhưng tập trung chủ yếu (nhất là các khách sạn hạng 3 sao trở lên) ở các khu vực trung tâm thành phố: quận 1, quận 3, quận 5, quận Tân Bình, quận Phú Nhuận Có thể đánh giá sơ nét đặc trưng của từng nhóm cơ sở lưu trú du lịch như sau:
Khối khách sạn 3-5 sao và khách sạn 1-2 sao quy mô phòng tương đối
nhiều ở khu vực các quận trung tâm:
Trang 3Khối khách sạn loại này tọa lạc ở vị trí rất thuận lợi, gần các trung tâm mua sắm, điểm tham quan, có cơ sở vật chất tốt, tiện nghi cao cấp, đội ngũ nhân sự có trình độ nghiệp vụ, ngoại ngữ, tác phong phục vụ chuyên nghiệp Ngoài phòng ngủ, khách sạn tổ chức các dịch vụ hỗ trợ khác đáp ứng tốt nhu cầu đa dạng của khách lưu trú
Khối khách sạn 1-2 sao có qui mô nhỏ nằm ở các quận, huyện ngoại thành
(quận 2, 8, 9, 12, Bình Tân, Tân Phú, Thủ Đức, Hóc Môn, Bình Chánh, Củ Chi, Cần Giờ):
Trong số các khách sạn này, chỉ có một số ít là xây mới, thiết kế tổng thể đạt chuẩn xếp hạng sao, còn lại phần lớn có cấu trúc xây dựng là nhà ở hoặc nhà trọ, phòng cho thuê chuyển đổi công năng thành khách sạn, không đáp ứng được các tiêu chí đối với từng hạng sao Do phải cạnh tranh với các loại nhà trọ, phòng cho thuê và với cả các khách sạn quy mô nhỏ nên giá phòng bán rẻ và đối tượng chủ yếu là khách thuê ngắn hạn (giờ), khách du lịch, khách công tác nghỉ qua đêm chiếm tỉ lệ thấp Trong quá trình kinh doanh, một số khách sạn có quy mô nhỏ loại này không duy trì được tiêu chuẩn hạng sao đã được công nhận, để cơ sở vật chất xuống cấp, đặc biệt có sự biến động nhân sự thường xuyên nên nhiều cơ sở lưu trú
du lịch không đảm bảo được đủ số lượng quản lý, nhân viên phục vụ có trình độ nghiệp vụ, ngoại ngữ, không đáp ứng được yêu cầu phục vụ khách, gây ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng dịch vụ và uy tín hạng sao đã được công nhận
1.2 Đánh giá chung về cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhân sự của các khách sạn Thành phố Hồ Chí Minh:
Về chất lượng, so với tiêu chuẩn TCVN đối với từng cấp hạng, nhìn chung hệ thống cơ sở lưu trú du lịch ở Thành phố Hồ Chí Minh đáp ứng ở mức khá, cơ sở vật chất được đầu tư tương xứng, được các hãng lữ hành và khách du lịch trong và
Trang 4ngoài nước đánh giá khá cao, thuộc loại hàng đầu so với các tỉnh thành trong cả nước, có khả năng cạnh tranh với các thành phố khác trong khu vực Cạnh tranh quốc tế và cạnh tranh trong nước là yếu tố tích cực thúc đẩy các CSLTDL không ngừng đa dạng hóa và nâng cao chất lượng dịch vụ khách sạn thông qua đầu tư, nâng cấp cơ sở vật chất kỹ thuật, đổi mới trang thiết bị cũng như bồi dưỡng nâng cao trình độ nghiệp vụ, ngoại ngữ của đội ngũ quản lý và nhân viên phục vụ Nhìn chung, hệ thống cơ sở lưu trú du lịch trên địa bàn thành phố phát triển tốt theo đúng định hướng quy hoạch phát triển cơ sở lưu trú du lịch từ năm 2006, tăng trưởng nhanh về số lượng, chất lượng ngày càng được nâng cao thể hiện qua sự chuyển biến tích cực về cơ cấu chủng loại khách sạn (tăng tỉ trọng khách sạn đạt tiêu chuẩn 1 sao trở lên, giảm tỉ trọng các cơ sở lưu trú du lịch thấp cấp, đạt tiêu chuẩn kinh doanh lưu trú du lịch), chất lượng các dịch vụ và đội ngũ nguồn nhân lực phục vụ trong khách sạn được quan tâm đầu tư nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách du lịch quốc tế và trong nước
Trong những năm qua, hầu hết các khách sạn cao cấp, đặc biệt là các khách sạn
4 – 5 sao đều quan tâm đầu tư các dịch vụ phục vụ du lịch MICE, góp phần hình thành và phát triển phân khúc thị trường du lịch cao cấp này cho Thành phố Hồ Chí Minh cũng như cho cả nước
Bên cạnh đó, hệ thống pháp lý trong công tác quản lý Nhà nước đối với các CSLTDL đang ngày càng hoàn thiện, góp phần khuyến khích mọi thành phần kinh
tế tham gia vào loại hình này theo tiêu chuẩn nhất định Công tác thẩm định, xếp hạng cơ sở lưu trú du lịch đã và đang tiếp tục được duy trì theo quy trình ISO 9001:2000, đảm bảo đúng quy định về thời gian, đơn giản hóa thủ tục và công khai, minh bạch trong quá trình xử lý hồ sơ, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp chấp hành đúng các quy định của pháp luật Việc này góp phần thúc đẩy và nâng cao chất lượng dịch vụ lưu trú du lịch của thành phố, đồng thời tạo dựng uy
Trang 5tín và hình ảnh tốt về các cơ sở lưu trú du lịch đã được công nhận hạng, giúp khách hàng yên tâm khi chọn lựa dịch vụ phù hợp
Cùng với xu hướng phát triển bền vững của thế giới, mô hình “Khách sạn xanh” đã xuất hiện ngày cang nhiều tại Thành phố Hồ Chí Minh Đó là khách sạn với không gian mở, tốt cho sức khỏe con người, tạo cho khách hàng một không gian thoáng đãng, thoải mái với tầm nhìn thực sự “xanh”; là khách sạn tiết kiệm năng lượng, sử dụng tối đa ánh sáng thiên nhiện và đạt chuẩn trong vấn đề xử lý rác thải Tiêu chuẩn khách sạn xanh còn có yêu cầu ở vị trí thuận lợi nhằm khuyến khích các khách hàng sử dụng các phương tiên giao thông công cộng để giảm tác nhân gây ô nhiễm môi trường Ở Thành phố Hồ Chí Minh đã có nhiều khách sạn đạt tiêu chuẩn Khách sạn Xanh và được Tổng cục Du lịch cấp nhãn du lịch bền vững “Bông sen Xanh”, đi tiên phong là các khách sạn: Caravelle, Majestic, Rex,
… Việc phổ biến và nhân rộng mô hình “Khách sạnh Xanh” phần nào đã và đang đáp ứng được nhu cầu về mội trường trong lành; đồng thời giảm đến mức thấp nhất các tác động xấu của môi trường xung quanh đến khách du lịch khi du lịch
đến Thành phố Hồ Chí Minh
2 NHU CẦU THỊ TRƯỜNG VÀ XU HƯỚNG ĐẦU TƯ CSLTDL TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH:
2.1 Dự báo nhu cầu khách sạn từ năm 2012 đến năm 2020:
Nhu cầu phòng khách sạn được dự báo dựa trên các căn cứ sau: Lượng khách du lịch đến thành phố, tỷ lệ khách lưu trú tại khách sạn, độ dài ngày lưu trú của khách và số khách ở trong 1 phòng Các dữ liệu trên được tính toán trên cơ sở các dự báo về khách du lịch, các kết quả khảo sát tại các khách sạn, có phân chia thành 2 khu vực quốc tế và trong nước
Trang 6Nhóm nghiên cứu của Sở Du lịch Thành phố giới thiệu 3 phương án dự báo lượng khách quốc tế đến Việt Nam từ 2012 đến 2020 Phương án 1 là phương án thấp đối với trường hợp có nhiều khó khăn và bất lợi, mức tăng trưởng sẽ thấp; phương án 2 có mức tăng trung bình; phương án 3 áp dụng đối với trường hợp thuận lợi, mức tăng trưởng cao Căn cứ theo tình hình thực tế của kinh tế Việt Nam
và Thế giới, cũng như dự tính các rủi ro có thể xảy ra, nhóm đề xuất thực hiện các mục tiêu phát triển du lịch của Thành phố Hồ Chí Minh theo phương án 2, tức mức tăng của khách quốc tế đến Thành phố ở mức trung bình 8%/năm, mức tăng của khách du lịch nội địa là 6%/năm
BẢNG DỰ BÁO LƯỢNG KHÁCH ĐẾN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH GIAI ĐOẠN 2015-2020
Khách
du lịch
Mức tăng trưởng bình quân (%)
Năm 2015 Năm 2020
Độ dài ngày lưu trú của khách du lịch được xác định là từ 1,55 – 2,5; lượng khách ở trung bình trong một phòng từ 1,3 – 1,62 và công suất sử dụng phòng bình quân cả năm đạt mức 69-73%
Trang 7Số lượng phòng khách sạn cần thiết được dự báo trong thời kỳ quy hoạch được tính theo công thức:
Số phòng cần thiết =
(Lượng khách lưu trú trong khách sạn) x (Độ dài ngày
lưu trú được dự báo)
365 ngày x (Công suất sử dụng buồng phòng trung bình
dự báo) x (Lượng khách trung bình/phòng)
Đến năm 2020, dự báo nhu cầu phòng khách sạn sẽ lên đến 68.300 phòng, trong đó có 18.440 phòng khách sạn 3 đến 5 sao Như vậy thành phố sẽ cần phát triển thêm khoảng 28.500 phòng, trong đó cần 7.500 phòng khách sạn 3-5 sao
2.2 Định hướng phát triển:
Theo đề xuất về Quy hoạch Du lịch của Sở Du lịch Thành phố, trên các địa bàn quận huyện, chỉ phát triển các khách sạn được xếp hạng sao, không cấp giấy phép mới cho các cơ sở lưu trú du lịch loại thấp cấp (nhà nghỉ, phòng cho thuê…); tại một số khu vực chỉ cấp giấy phép mới cho khách sạn từ 2 sao trở lên Thành phố khuyến khích đầu tư xây dựng, hoặc mở rộng, nâng cấp các khách sạn
3 đến 5 sao có quy mô lớn, cung cấp nhiều dịch vụ chất lượng tốt, đặc biệt là các dịch vụ phục vụ phát triển phân khúc thị trường du lịch MICE
Về nguồn vốn, cần đẩy mạnh huy động vốn của các thành phần kinh tế, nhất là vốn đầu tư nước ngoài đối với các dự án lớn, vốn tư nhân, đặc biệt là nguồn vốn từ thị trường chứng khoán Số lượng nhà đầu tư trong nước, đặc biệt là nhà đầu tư tư nhân, đến tìm hiểu về xây khách sạn tại thành phố này ngày càng nhiều Vào khoảng thời gian 2007-2008, nhiều nhà đầu tư đến để tìm hiểu về xây khách sạn, chủ yếu là nhà đầu tư nước ngoài, nhưng vài năm sau thì số lượng
Trang 8giảm hơn và năm nay tăng trở lại, đáng chú ý là nhà đầu tư tư nhân trong nước lại nhiều hơn Ngoài những dự án đang trong quá trình hoàn thành, Thành phố vẫn còn những khu đất “vàng” có vị trí thuận lợi có thể đưa vào phát triển các khách sạn cao cấp
Đối với các doanh nghiệp kinh doanh khách sạn, cần đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao chất lượng, giá trị sản phẩm, dịch vụ, vừa duy trì, cải tiến những dòng sản phẩm đã được khẳng định, vừa xây dựng các dòng sản phẩm mới, độc đáo, khác biệt, thân thiện với môi trường, phù hợp với nhu cầu và thị hiếu của từng thị trường, đối tượng khách hàng đặc biệt là phân khúc thị trường khách cao cấp, khách MICE (khách tham dự hội nghị, hội chợ, khuyến thưởng) Bên cạnh đó, cần nâng cấp các chương trình phần mềm quản lý khách sạn quốc tế, tiến đến hiện đại hóa quy trình quản lý điều hành và kinh doanh
3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP, KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÁC KHÁCH SẠN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH: 3.1 Phát triển môi trường kinh doanh du lịch:
Hoàn thiện môi trường pháp lý, tạo điều hiện cho các nhà đầu tư dễ
dàng hơn trong việc tiếp cận các nguồn vốn
Tăng cường xúc tiến du lịch trong và ngoài nước, xúc tiến đầu tư du
lịch, cung cấp thông tin về định hướng đầu tư du lịch cho các doanh nghiệp
Thành phố cần tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng, tập trung đẩy nhanh
quy hoạch
Việc các cơ quan Nhà nước thường xuyên phối hợp chặt chẽ để hỗ trợ tăng cường công tác quản lý nhà nước về du lịch và công tác quy hoạch phát triển
Trang 9hệ thống cơ sở lưu trú du lịch trên địa bàn cũng góp phần tích cực trong việc đưa hoạt động kinh doanh lưu trú du lịch vào nề nếp ổn định, phát triển phù hợp với chỉ tiêu và định hướng phát triển kinh tế - xã hội của thành phố nói chung và mục
tiêu phát triển ngành du lịch nói riêng
Sở Du lịch cần nghiên cứu, tham mưu trong việc chủ động liên hệ việc đăng cai tổ chức thêm nhiều sự kiện quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh nhằm tăng cường thu hút khách quốc tế đến Thành phố và tạo điều kiện cho các khách sạn Thành phố tổ chức, cung cấp dịch vụ cho các đoàn khách tham dự các sự kiện
này
3.2 Xây dựng và phát triển sản phẩm, dịch vụ khách sạn:
Các doanh nghiệp cần phát triển đa dạng các hình thức kinh doanh: tùy vảo đặc thù của từng khách sạn mà các khách sạn Thành phố Hồ Chí Minh có thế khai thác những loại hình hợp tác kinh doanh như liên doanh, hợp đồng thuê quản
lý, hoặc nhượng quyền… nhằm tiết kiệm chi phí và phát huy tối đa mức độ chuyên nghiệp Đơn cử cho sự thành công hình thức này là chuỗi các khách sạn do công ty
cổ phần Quê Hương Liberty
Chú trọng khai thác loại hình du lịch MICE (du lịch hội nghị, hội thảo
và khen thưởng)
Hiện nay, thế giới đang hướng đế việc tiêu dùng “xanh”- tiêu dùng các sản phẩm thân thiện với mội trường Những đơn vị kinh doanh có chú trọng vào sản phẩm thiết kế xanh luôn có tác động tích cực đế hoạt động thu hút khách Vì thế, các khách sạn Thành phố Hồ Chí Minh cũng cần có các chiến lược xây dựng
và quảng bá sản phẩm theo xu hướng này
Trang 10 Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ thông tin vào hoạt động quản
lý kinh doanh khách sạn, qua đó có thể quản lý tối ưu hóa doanh thu cho khách
sạn
3.3 Phát triển nguồn nhân lực:
Các khách sạn có quy mô lớn do doanh nghiệp Việt Nam đầu tư nên mạnh dạn thuê các nhà quản lý điều hành nước ngoài hoặc có kinh nghiệm lâu năm tại các tập đoàn quản lý khách sạn quốc tế, nhằm giúp cho việc xây dựng đội ngũ nhân viên làm việc theo phong cách chuyên nghiệp
Cùng với số nhân sự được đào tạo chính qui tại các trường đại học, cao đẳng, trung cấp, các học viên là chủ doanh nghiệp hoặc đang làm việc trong các khách sạn qui mô vừa và nhỏ tham gia các khoá bồi dưỡng nghiệp vụ ngắn hạn do
Sở phối hợp các trường tổ chức cũng đã góp phần bổ sung đáng kể nguồn nhân lực đáp ứng được các yêu cầu về nghiệp vụ cơ bản như kỹ năng quản lý, lễ tân, buồng, bàn, bar, bếp… tại hầu hết các khách sạn 1 sao, 2 sao và cơ sở lưu trú đạt tiêu chuẩn kinh doanh du lịch Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tạm thời, về lâu dài, việc chuẩn hóa nguồn nhân lực trong ngành khách sạn vẫn được xem là yêu cầu cấp bách và chiến lược phát triển đòi hỏi sự quan tâm, phối hợp đồng bộ từ cơ quan quản lý nhà nước, các cơ sở đào tạo, các doanh nghiệp sử dụng lao động và chính bản thân người lao động Việc ban hành và áp dụng Bộ Tiêu chuẩn kỹ năng nghề
du lịch quốc gia trong thời gian tới sẽ là cơ sở giúp chuẩn hóa chất lượng đào tạo nguồn nhân lực trong lĩnh vực du lịch, có khả năng tiếp cận được với trình độ của khu vực và thế giới./