Ứng dụng thƣơng mại điện tử của rakuten – website bán hàng trực tuyến lớn nhất nhật bản

Đây cũng chính là lý do mà em chọn đề tài ―Ứng dụng thương mại điện tử của Rakuten – Website bán hàng trực tuyến lớn nhất Nhật Bản‖.. Ngành nghề kinh doanh, tầm nhìn Rakuten đã theo đuổi

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH

=====000=====

TIỂU LUẬN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ

Đề tài: Ứng dụng thương mại điện tử của Rakuten – Website bán hàng trực tuyến lớn nhất Nhật Bản

Sinh viên thực hiện: Đoàn Tùng Linh

Mã SV: 1512230049 Lớp tín chỉ: TMA306.1 Khóa: K54

GV giảng dạy: ThS Nguyễn Thị Hồng Vân

Hà Nội – 3/2017

MỤC LỤC

A LỜI MỞ ĐẦU 3

B NỘI DUNG 4

Chương 1 Giới thiệu về Rakuten 4

1 Tổng quan 4

a Ngành nghề kinh doanh, tầm nhìn 4

b Dịch vụ cung cấp của Rakuten 4

c Đối tác và quá trình giao dịch 5

2 Lịch sử phát triển 5

Chương 2 Ứng dụng mô hình thương mại điện tử (TMĐT) của Rakuten 9

1 Thực trạng mô hình TMĐT của Rakuten 9

1.1 Mục tiêu mô hình của Rakuten 9

1.2 Mô tả mô hình 10

1.3 Phương thức thực hiện 10

1.4 Công cụ, tiện ích 12

2 Phân tích, đánh giá hiệu quả của mô hình 13

2.1 Thành công của mô hình 13

2.2 Nguyên nhân thành công 15

2.3 Hạn chế và giải pháp cho mô hình 16

Chương 3 Bài học kinh nghiệm 17

C KẾT LUẬN 18

D TÀI LIỆU THAM KHẢO 19

A LỜI MỞ ĐẦU

Trong những năm gần đây, Internet đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống hằng ngày của đại đa số người dân trên toàn thế giới Cùng với sự phát triển

đó, xu hướng mua sắm trực tuyến cũng ngày càng phát triển Theo nghiên cứu của Cimigo (tập đoàn độc lập chuyên về lĩnh vực Nghiên cứu thị trường và thương hiệu) sẽ

có khoảng 90% số người truy cập Internet có tham gia mua hàng trực tuyến trong tương lai

Thống trị trên thị trường thương mại điện tử của thế giới phải kể đến những tên tuổi như: Amazon, eBay, Alibaba,… Nếu như Amazon và eBay là những ―trụ cột‖

về thương mại điện tử ở phương Tây và đã trở nên quá quen thuộc với thế giới thì cái tên Rakuten lại ít được nhắc đến hơn Mặc dù ít được biết đến nhưng Rakuten cùng Alibaba chính là hai trụ cột lớn nhất của Châu Á trong lĩnh vực thương mại điện tử Theo tạp chí danh tiếng Forbes, tính đến tháng 5/2014, giá trị thị trường Amazon đạt 157,52 tỷ USD, eBay là 71,01 tỷ USD còn Rakuten đạt 17,65 tỷ USD, Alibaba đạt mức 9,33 tỷ USD

Mặc dù được coi là ―gã khổng lồ‖ của Châu Á trong lĩnh vực Thương mại điện tử nhưng Rakuten cũng rất ―kín tiếng‖ trong quá trình hoạt động của mình Đây cũng chính là lý do mà em chọn đề tài ―Ứng dụng thương mại điện tử của Rakuten – Website bán hàng trực tuyến lớn nhất Nhật Bản‖ Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là để khám phá ra những bài học kinh nghiệm của Rakuten và từ đó vận dụng, liên hệ với tình hình thương mại điện tử của Việt Nam

B NỘI DUNG

Chương 1 Giới thiệu về Rakuten

1 Tổng quan

Rakuten là hãng thương mại điện tử lớn nhất Nhật Bản được thành lập vào tháng 2 năm 1997 bởi Hiroshi Mikitani Rakuten được ví như ―Amazon của Châu Á‖ Với tổng số vốn khoảng 13,5 tỉ USD và doanh thu hàng năm trên 4 tỉ USD, Rakuten hiện đang nằm trong số những công ty kinh doanh trên Internet lớn nhất thể giới và đang là đối thủ cạnh tranh hàng đầu của Amazon, Ebay,…

Vào năm 2012, tổng tài sản của Rakuten là 4.6 tỷ USD, lợi nhuận thu được khoảng

244 triệu USD Tính đến tháng 6 năm 2013, theo báo cáo của Rakuten Inc., tổng

số công nhân làm việc cho công ty đã lên đến 10.351 trên toàn thế giới

a Ngành nghề kinh doanh, tầm nhìn

Rakuten đã theo đuổi chiến lược trung tâm mua sắm trực tuyến, cung cấp tất cả các dịch vụ cho phép các công ty bán lẻ lập cửa hàng của họ trên website để quảng cáo, bán hàng và xử lí các giao dịch thanh toán Mô hình này giúp đơn giản hóa việc mua bán giữa người bán và người mua Rakuten xây dựng ttham vọng sẽ vươn ra hoạt động

ở 25 quốc gia và tạo tổng giá trị giao dịch khoảng 20000 tỉ yên/năm

Hiện nay hệ thống Rakuten đang được mở rộng trên toàn cầu, đang hoạt động

khắp châu Á, châu Âu, châu Mĩ và châu Đại Dương…

b Dịch vụ cung cấp của Rakuten

Tập đoàn Rakuten là nhà cung cấp dịch vụ kinh doanh trực tuyến đa dạng, gồm 6 lĩnh vực chính:

 Thị trường thương mại điện tử

 Ngân hàng, tín dụng và thanh toán

 Cổng thông tin và truyền thông

 Du lịch, hoạt động đặt phòng khách sạn

 Chứng khoán, các dịch vụ như môi giới chứng khoán, tiếp thị trực tuyến

 Thể thao chuyên nghiệp

c Đối tác và quá trình giao dịch

Rakuten đưa ra mô hình kinh doanh dựa trên liên hệ trực tiếp giữa người bán và khách hàng.Trang web của công ty hoạt động như một sàn mua sắm trực tuyến dành cho hơn

40000 nhà bán lẻ của Nhật Bản

Trong mô hình kinh doanh của Rakuten, chỉ với một mức chi phí nhỏ, các nhà bán lẻ

có thể nhờ trang web này bán hàng thay Khi một người tiêu dùng đặt hàng một sản phẩm qua mạng của Rakuten, đơn đặt hàng này sẽ được chuyển đến nhà bán lẻ,

Rakuten được nhận 2.6% doanh thu bán hàng cho mỗi đơn hàng thành công Rakuten tính phí thành viên hàng tháng của các thương nhân trên website và giữ lại từ 2-5% giá trị hàng hóa được bán, 80% doanh thu của Rakuten đến từ phí thành viên, 10% là doanh thu từ quảng cáo và phần còn lại đến từ bán đấu giá

Năm 2000, Rakuten tính phí các nhà bán lẻ 475USD/năm xuất hiện trên trang web của công ty

2 Lịch sử phát triển

Năm 1996

Năm 1996, một nhân viên ngân hàng Industrial Bank of Japan có tên Hiroshi Mikitani quyết định từ bỏ công việc có thu nhập và danh tiếng tốt tại Nhật Bản Đây được xem

là hành động phá lệ so với truyền thống người Nhật

Năm 1997

Một năm sau đó, 1997, Mikitani thành lập nên Rakuten cùng nền tảng trung tâm mua sắm trực tuyến Rakuten Ichiba

Năm 2000

3 năm sau, để thu hút đầu tư mở rộng kinh doanh, Rakuten tiến hành IPO trên sàn JASDAQ Kể từ đây, không chỉ giới hạn trong hoạt động trung tâm thương mại trực tuyến, Rakuten còn vươn cánh tay sang dịch vụ khách sạn trực tuyến, chứng khoán, tiền điện tử, thể thao, truyền thông,… đồng thời mở rộng quy mô thông qua con đường M&A

Năm 2009

Theo The Nation Business vào tháng 10 năm 2009, Rakuten bắt đầu hoạt động kinh doanh tại Thái Lan bằng việc sở hữu 67% cổ phần TARAD.com – công ty thương mại điện tử lớn nhất trong nước lúc bấy giờ

Năm 2010

Vào tháng 05 năm 2010, Rakuten liên doanh với Global Mediacom (MNC Group) – công ty truyền thông lớn nhất Indonesia, mở ra một hành trình mới vào quốc gia đứng thứ 4 thế giới về dân số Theo thông cáo báo chí từ Rakuten, Rakuten sở hữu 51% cổ phần và Global Mediacom sở hữu 49% cổ phần, thành lập Rakuten Belanja Online

Năm 2011

Vào tháng 03 năm 2011, TARAD.com và Rakuten Nhật Bản cùng hợp tác với Cục Xúc tiến Xuất khẩu Thái Lan (DEP – Thailand’s Department of Export Promotion) và

Tổ chức Thương mại Ngoại thương Nhật Bản (JETRO – Japan External Trade

Organization) nhằm kết nối, hỗ trợ việc xuất khẩu hàng hóa của doanh nghiệp Thái Lan Chương trình này nhằm góp phần phát triển nền kinh tế Thái Lan trong thị trường quốc tế bằng các hoạt động hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ phát triển số lượng giao dịch thương mại và tăng doanh số bán hàng

Năm 2012

Rakuten mua công ty sách điện tử Kobo (Canada) vào tháng 1 Một thỏa thuận

không hoàn thành cho đến tháng 1 năm 2012 với giá 315 triệu đô

Vào ngày 13 tháng 6, Rakuten mua Wuaki.tv - một trong những công ty lớn nhất ở châu Âu và dẫn đầu thị trường Tây Ban Nha, nơi có hơn 600.000 người sử dụng đã đăng ký Điều đó mở ra cơ hội mới, trực tiếp thách thức Amazon, Netflix và những người khác cho sự thống trị của thị trường VOD, lần đầu tiên ở châu Âu và sau đó ở những nơi khác

Đến cuối năm 2012, Rakuten cũng đã chuyển sang bán lẻ trực tuyến ở Áo, Canada, Tây Ban Nha, Đài Loan và Thái Lan và vào các thị trường du lịch trực tuyến ở Pháp (với Voyager Moins Cher.com) và Trung Quốc, Hồng Kông, Hàn Quốc và Đài

Loan Tại Bắc Mỹ, Rakuten Golf đã đặt giờ chơi trực tuyến

Năm 2013

Trong tháng 5 năm 2013, Rakuten mua lại đa số cổ phần trang web

"Commercial citizens", Daily Grommet đổi tên thành The Grommet

Trong tháng 6 năm 2013, Rakuten đã công bố việc mua lại Webgistix (Mỹ), chuyên về công nghệ thực hiện cho các nhà bán lẻ thương mại điện tử

Vào tháng 9 năm 2013, Rakuten mua lại trụ sở tại Singapore Viki

The initiative Choice in e-Commerce được thành lập ngày 08 tháng 5 năm 2013 bởi một số nhà bán lẻ trực tuyến tại Berlin, Đức Nguyên nhân là, theo quan điểm của các sáng kiến, lệnh cấm bán hàng trực tuyến và hạn chế bởi các nhà sản xuất cá nhân Các đại lý cảm thấy bị cắt đứt khỏi kênh bán hàng chính của họ và do đó họ bị tước đoạt cơ hội sử dụng các nền tảng trực tuyến như Amazon, eBay hay Rakuten trong một thị trường cạnh tranh vì lợi ích khách hàng của họ

Năm 2014

Ngày 13 tháng 2 năm 2014, Rakuten công bố họ đã có được Viber với 900 triệu USD Ngày 29 tháng 5 năm 2014, Rakuten Marketing mua DC Storm, một công ty công nghệ trụ sở tại Anh chuyên về mô hình marketing attribution và dữ liệu –điều hướng marketing

Vào tháng 9 năm 2014, Rakuten đã mua lại công ty thương mại điện tử Ebates Inc của Mỹ với giá khoảng 1 tỷ USD

Năm 2015

Vào tháng 3 năm 2015, Rakuten đã tuyên bố sẽ chấp nhận thanh toán bằng Bitcoin trên toàn cầu Rakuten cũng đang tiến hành đầu tư vào Bitnet— 1 start-up đã được đầu

tư 14.5 triệu USD

Cũng vào tháng 3 năm 2015, Rakuten đã tuyên bố mua OverDrive, một trang web phân phối e-book ở Cleveland, Ohio Thương vụ này trị giá 410 triệu USD

Năm 2016

Vào ngày 16 tháng 11, Rakuten đã ký hợp đồng hợp tác tài trợ 4 năm với CLB bóng đá nổi tiếng thế giới FC Barcelona Rakuten được coi như nhà tài trợ toàn cầu cho CLB bóng đá này

Chương 2 Ứng dụng mô hình thương mại điện tử (TMĐT) của

Rakuten

1 Thực trạng mô hình TMĐT của Rakuten

1.1 Mục tiêu mô hình của Rakuten

 Giảm bớt chi phí tìm kiếm sản phẩm

Trước khi Rakuten ra đời, hầu hết khách hàng ở Nhật Bản đều phải tự mình tới các của hàng truyền thống để tìm mua sản phẩm, dịch vụ Điều này tiêu tốn rất nhiều thời gian

và công sức của khách hàng cũng như chi phí giao thông đi lại Nhưng giờ đây, với những dịch vụ mà Rakuten cung cấp người mua hoàn toàn có thể từ nhà, từ công sở… truy cập vào các trang web của Rakuten để tìm mua sản phẩm, dịch vụ bất cứ thời gian nào, thoải mái tìm kiếm và lựa chọn những sản phẩm theo mong muốn của bản thân Rakuten cung cấp rất nhiều các loại hình dịch vụ như bán lẻ trực tuyến; ngân hàng, tín dụng và thanh toán; cổng thông tin và truyền thông; du lịch; chứng khoán; thể thao chuyên nghiệp; giải trí… Chính vì vậy, Rakuten được coi là trung tâm mua sắm trực tuyến lớn nhất Nhật Bản Hầu hết các sản phẩm, dịch vụ khách hàng hay sử dụng đều

có mặt trên web của Rakuten; dẫn đến khách hàng không phải dành thời gian lướt nhiều trang web khác nhau cho mỗi loại sản phẩm dịch vụ

 Thuận tiện trong giao dịch, dịch vụ thanh toán

Rakuten đã cung cấp dịch vụ thanh toán thuận tiện như: thẻ tín dụng Rakuten hay tiền điện tử Rakuten Edy đã tạo ra một sự kết hợp hoàn hảo Và hầu hết các cửa hàng tham gia của Rakuten đều chấp nhận thẻ tín dụng như Visa, MasterCard, JCB, AMEX và Diners Ngoài ra, nhiều cửa hàng cũng chấp nhận phương thức thanh toán khác như Paypal và chuyển khoản ngân hàng Tất cả những điều này tạo ra cho người mua sự thoải mái, thuận tiện, có thể thanh toán qua nhiều loại thẻ và nhiều phương thức thanh toán khác nhau

 Quá trình quản lý và phân phối sản phẩm

Những thỏa thuận giao hàng sẽ được người mua trao đổi với các cửa hàng Phí giao hàng sẽ thay đổi tùy theo quốc gia đến và trọng lượng của đơn đặt hàng và các đơn đặt hàng thường đến trong vòng 3-10 ngày làm việc sau khi được vận chuyển

9

Với mỗi loại sản phẩm dịch vụ sẽ được bày bán ở các cửa hàng khác nhau, mỗi

doanh nhiệp có thể tự thiết kế gian hàng của mình và có thể hiển thị độc đáo gian hàng đó.Đây là một tính năng hấp dẫn thu hút thêm nhiều khách mua hàng

 Rakuten siêu điểm

Khi bạn sử dụng một dịch vụ tham gia với các thành viên của Rakuten, Rakuten siêu điểm tương ứng với 1% chi phí mua hàng của bạn (100 điểm = 100 Yên) Ngoài ra, bạn còn kiếm được tiền thưởng siêu điểm từ nhiều chương trình khuyến mãi thường xuyên và theo mùa Khách hàng có thể sử dụng điểm để mua hàng hóa, dịch vụ trên web của Rakuten và tất nhiên khách hàng sẽ không phải chi tiêu tất cả điểm của mình

mà chỉ là số tiền bạn muốn chi tiêu Điều này tạo ra sự hấp dẫn, thu hút khách hàng đến nhiều hơn với Rakuten

1.2 Mô tả mô hình

Rakuten hoạt động theo mô hình B2B2C (Business to Business to Consumer), cung cấp dịch vụ chính là loạt cửa hàng trực tuyến - cho các nhà bán lẻ thuê cửa hàng và bán các hàng hóa dịch vụ của họ trên đó

Có thể ví Rakuten như một trung tâm mua sắm trực tuyến khá linh hoạt, khách hàng bán lẻ có thể lập cửa hàng cửa họ trên website để quảng cáo, bán hàng và xử lý các giao dịch thanh toán Bạn có thể tìm thấy tất cả các món hàng mà mình đang cần tại Rakuten Có thể thấy đây là hình thức kinh doanh khá thông minh khi Nhật Bản

là quốc gia có số lượng người dân sử dụng Internet khá cao (khoảng 2/3 dân số)

1.3 Phương thức thực hiện

a Mô hình của các cửa hàng bán lẻ trực tuyến

Mục đích quan trọng nhất của Rakuten là tạo nên môi trường kinh doanh tốt nhất để các nhà buôn giữ mối làm ăn lâu dài với người tiêu dùng ngay tại địa bàn, ở các thành thị hay vùng nông thôn hẻo lánh Qua đó công ty thu về 2,6% tiền lời từ các món hàng bán được

 Mô hình doanh thu: Mô hình B2B2C Rakuten cung cấp dịch vụ chính là loạt cửa hàng trực tuyến - cho các nhà bán lẻ thuê cửa hàng và bán các hàng hóa dịch vụ của họ trên đó

Rakuten xây dựng trung tâm mua sắm trực tuyến: cho phép các công ty bán lẻ (40.000 nhà bán lẻ) lập cửa hàng của họ trên website để quảng cáo, bán hàng và xử lý các giao dịch thanh toán

 Ưu điểm: dễ tìm kiếm, dễ xem và đặt hàng; nhiều thông tin về sản phẩm, danh mục sản phẩm rộng, phong phú, giá thấp hơn các cửa hàng truyền thống

b Cách thức thực hiện

thu Phí thành viên:

Sales

Bán đấu giá 10%

Phí quảng cáo 10%

Phí thành viên 80%

 Tính phí thành viên hàng tháng và giữ lại từ 2-5% giá trị hàng hóa được bán

 Tính phí các nhà bán lẻ xuất hiện trên trang web của Rakuten và các chuỗi cửa hàng ảo khác

 Ưu điểm: giá rẻ

 Dịch vụ khách hàng

 Các cửa hàng được giám sát chặt chẽ: đảm bảo quyền lợi của khách hàng

 Hệ thống ý kiến đánh giá của khách hàng: cho phép khách hàng đưa ra các lựa chọn chính xác và nâng cao lòng tin của khách hàng

11

Tổng kết

Mô hình này của Rakuten giúp đơn giản hóa việc mua bán giữa người bán hàng và người mua hơn rất nhiều nên kể từ khi ra đời đến nay, nó đã thu hút hàng chục triệu người truy cập mỗi ngày Doanh số của Rakuten tăng từ 1.2 triệu USD lên 26 triệu USD vào năm 2000 và lợi nhuận tăng lên gần 1 triệu USD

Chỉ sau gần 20 năm thành lập, hiện nay hệ thống Rakuten đã có gần 5.000 nhân viên, hơn 26.000 nhà bán lẻ đăng kí sử dụng hệ thống này và khoảng 47 triệu người sử dụng có đăng ký – tương đương 40% dân số Nhật Bản

1.4 Công cụ, tiện ích

Được coi là một trong tứ trụ của công nghiệp thương mại điện tử thế giới nhưng nếu nói Rakuten chỉ sống nhờ thương mại điện tử là chưa đủ Hiện Rakuten sở hữu cũng như góp vốn với hàng loạt công ty đủ các lĩnh vực như Rakuten Auction, Rakuten Logistics, Rakuten Travel, Rakuten Bank,… Hãng này xây dựng chiến lược phát triển dựa trên hệ sinh thái gồm 3 cột trụ: Thương mai điện tử, Tài chính và Nội dung số

Hệ sinh thái Rakuten (Nguồn: Báo cáo thường niên 2013)

Theo báo cáo thường niên năm 2013, mảng dịch vụ Internet đóng góp 57,1% doanh thu với sự góp mặt lớn nhất của Rakuten Ichiba, Rakuten Travel Mảng tài chính Internet chiếm 36,5% đến từ Rakuten Card, Rakuten Securities, Năm 2013,