SKKN một số kinh nghiệm chỉ đạo xây dựng thư viện nhà trường đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc

Đối với trường tôi, xây dựng thư viện nhà trường theo tiêu chuẩn thư viện xuấtsắc là một trong những mục tiêu phấn đấu quan trọng trong năm học 2014-2015 vànhững năm tiếp theo nhằm nâng

MỘT SỐ KINH NGHIỆM CHỈ ĐẠO XÂY DỰNG THƯ VIỆN NHÀ TRƯỜNG ĐẠT TIÊU CHUẨN THƯ VIỆN XUÂT SẮC

A PHẦN MỞ ĐẦU

I Lý do chọn đề tài:

“Giáo dục là sự nghiệp cách mạng của quần chúng, giáo dục đào tạo vừa là mụctiêu, vừa là động lực thúc đẩy sự phát triển xã hội” Với quan điểm đó, Đảng vàNhà nước ta đã xác định rõ giáo dục là “ quốc sách hàng đầu” ; “ đầu tư cho giáodục là đầu tư cho sự phát triển” Chất lượng giáo dục toàn diện trở thành mục tiêucao nhất của các nhà trường trong xu thế hội nhập quốc tế hiện nay

Lãnh tụ Lê –nin đã từng nói “Không có sách thì không có tri thức; Không có trithức thì không có chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản”

Đối với các trường học, sách được xem là người thầy thứ hai, thư viện nhàtrường là nơi hội tụ khá đầy đủ những tinh hoa văn hóa của nhân loại, những tinhhoa ấy rất cần thiết cho người thầy và học sinh trong quá trình dạy học, trong việcnâng cao chất lượng giáo dục

Xây dựng thư viện nhà trường theo tiêu chuẩn thư viện xuất sắc nhằm đảm bảophuc vụ việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, thực chất là quan điểm chỉđạo của BGD&ĐT, SGD&ĐT, PGD&ĐT đối với các nhà trường qua từng nămhọc Đối với trường tôi, xây dựng thư viện nhà trường theo tiêu chuẩn thư viện xuấtsắc là một trong những mục tiêu phấn đấu quan trọng trong năm học 2014-2015 vànhững năm tiếp theo nhằm nâng cao hơn nữa nhận thức, vai trò, trách nhiệm củanhân viên thư viện, thầy cô giáo, học sinh, nâng cao chất lượng hoạt động và pháthuy hiệu quả của thư viện trường học, nhất là đối với thư viện đạt tiêu chuẩn thưviện xuất sắc.

Trên cơ sở quan điểm lãnh đạo của Đảng,Ủy ban thường vụ Quốc hội đã cóPháp lệnh số 31/2000/PJ-UBTVQH10 ngày 28 tháng 12 năm 2000 về thư viện Bộtrưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có Quyết định số 01/2003/QĐ-BGD&ĐT ngày02/01/2003 ban hành Quy định tiêu chuẩn trường phổ thông; Công văn số11185/GDTH ngày 17 tháng 02 năm 2004 của Bộ trưởng BGD&ĐT về việc hướngdẫn thực hiện tiêu chuẩn thư viện trường phổ thông; Sở GD&ĐT Quảng Bình đã cóCông văn 1582/SGD&ĐT ngày 26/8/2014 về hướng dẫn công tác hoạt động thưviện trường học năm học 2014-2015; UBND huyện Lệ Thủy đã có Quyết định số5834/QĐ-UBND ngày 05/9/2014 về việc ban hành Kế hoạch mục tiêu phát triểngiáo dục năm học 2014-2015 Thực hiện chương trình, mục tiêu phát triển giáo dụccủa huyện Lệ Thủy giai đoạn 2010- 2015, Phòng giáo dục và đào tào Lệ Thủy đã

có công văn số 822/ GD&ĐT-THCS ngày 17 tháng 9 năm 2014 về hướng dẫn thựchiện nhiệm vụ năm học 2014- 2015 và công văn số 865/GD&ĐT ngày 01 tháng 10năm 2014 về việc hướng dẫn công tác thư viện trường học

Trên cơ sở định hướng chỉ đạo của huyện, chi bộ nhà trường đã đưa mục tiêuxây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc vào trong Nghịquyết Hội nghị chi bộ giữa nhiệm kỳ năm học 2014-2015 và Kế hoạch phát triểngiáo dục năm học 2014-2015 của đơn vị Thực hiện Nghị quyết của chi bộ và Kếhoạch phát triển giáo dục năm học 2014-2015 của đơn vị, lãnh đạo nhà trường đãlập kế hoạch xây dựng thư viện nhà trường đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc

Là thủ trưởng đơn vị, bản thân đã xác định rõ trọng trách, xem mục tiêu phấnđấu để hoàn thành Kế hoạch xây dựng thư viện nhà trường đạt tiêu chuẩn thư việnxuất sắc vào năm học 2014- 2015 là một trong những mục tiêu quan trọng trongđiều kiện của một địa bàn thuộc xã đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang ven biển, vìvậy, để Kế hoạch xây dựng thư viện nhà trường đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc trởthành hiện thực, bản thân luôn trăn trở, tìm ra các giải pháp hữu hiệu nhất để thựchiện có hiệu quả mục tiêu, nhiệm vụ quan trọng này

II Điểm mới của sáng kiến:

Xây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc vừa là một

nhiệm vụ mới vừa là mô hình hoạt động thư viện mới đối với các trường THCS trong tỉnh Quảng Bình nói chung và huyện Lệ Thủy nói riêng Trường tôi lần đầu

tiên được UBND huyện và Phòng GD&ĐT giao nhiệm vụ thực hiện xây dựng thưviện nhà trường đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc trong năm học này, vì vậy, để đạtđược mục tiêu đó, bên cạnh một số giải pháp có tính chất chung, nhà trường cần cónhững giải pháp riêng, mang tính đặc thù để tiến hành thực hiện lộ trình xây dựngthư viện nhà trường đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc

đã phấn đấu để đạt được mục tiêu trường chuẩn quốc gia

Bên cạnh những thuận lợi đó, đơn vị tôi cũng gặp không ít khó khăn: Tỉ lệ hộnghèo, cận nghèo trong xã vẫn còn nhiều, một bộ phận dân cư làm ăn và sinh sốngthiếu tập trung, một số nhân dân hàng năm đi làm ăn xa ở miền Nam, một bộ phậnnhân dân trình độ dân trí chưa cao, nhận thức còn hạn chế nên chưa có sự đầu tưthích đáng cho con em học tập và rèn luyện, quá trình đóng góp, huy động nguồnlực xây dựng trường còn chậm, việc huy động số lượng và nâng cao chất lượnggiáo dục, công tác xã hội hóa giáo dục còn gặp không ít khó khăn, vướng mắc Bước vào năm học 2014- 2015, sau khi được UBND huyện và Phòng giáo dụcđào tạo Lệ Thủy giao nhiệm vụ xây dựng thư viện nhà trường đạt tiêu chuẩn thưviện xuất sắc, dựa vào Công văn số 11185/GDTH ngày 17 tháng 02 năm 2004 của

Bộ trưởng BGD&ĐT về việc hướng dẫn thực hiện tiêu chuẩn thư viện trường phổthông; Công văn 1582/SGD&ĐT ngày 26/8/2014 của Sở GD&ĐT Quảng Bình vềhướng dẫn công tác hoạt động thư viện trường học năm học 2014-2015 và kết quảxếp loại thư viện năm học 2013-2014 của trường, nhà trường đã tự củ soát lại theo

5 tiêu chuẩn, kết quả như sau

1 Tiêu Chuẩn 1: Về sách, báo, tạp chí, ảnh, biểu đồ :

Đạt tiêu chuẩn thư viện tiên tiến

Chưa đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, lý do:

- Thiếu cơ số sách nghiệp vụ và sách tham khảo

2 Tiêu chuẩn 2: Cơ sở vật chất, kĩ thuật:

Đạt tiêu chuẩn thư viện tiên tiến.

Chưa đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, lý do:

- Chưa có phòng thư viện tách biệt

- Thiếu 06 máy tính, 01 màn hình 51 in, 2 tủ đựng sách, 01 giá trưng bày sách,

40 ghế cho bạn đọc, trang trí rèm màn chưa có, bảng biểu, khẩu hiệu thiếu 8 cái

-

3 Tiêu chuẩn 3: Về nghiệp vụ:

Đạt tiêu chuẩn thư viện tiên tiến

Chưa đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, lý do:

- Nhân viên thư viện chưa tích cực và chủ động tham mưu cho lãnh đạo về một

số mô hình hoạt động thư viện mới theo hương thư viện xuất sắc

4 Tiêu chuẩn 4: Về tổ chức hoạt động:

Đạt tiêu chuẩn thư viện tiên tiến

Chưa đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, lý do:

- Tổ chức hoạt động thư viện chưa có nét nổi bật, mô hình hoạt động chưa thậtphong phú

5 Tiêu chuẩn 5: Về quản lý thư viện:

Đạt tiêu chuẩn thư viện tiên tiến

Chưa đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, lý do:

- Cơ sở vật chất còn thiếu nhiều theo tiêu chuẩn thư viện xuất sắc nên ảnhhưởng đến công tác quản lý, chỉ đạo hoạt động.

KẾT LUẬN CHUNG:

Đến thời điểm tháng 9 năm 2014, thư viện nhà trường đạt tiêu chuẩn thư viện

tiên tiến, chưa đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc.

IV Các giải pháp thực hiện:

Trên cơ sở định hướng chỉ đạo của cấp trên, xuất phát từ tình hình thực tế của

nhà trường, là Hiệu trưởng, bản thân tôi đã suy nghĩ, trăn trở và tiến hành các giảipháp để xây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc trongnăm học 2014- 2015, những giải pháp đó là :

Xác định về mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung xây dựng thư viện trường THCS đạttiêu chuẩn thư viện xuất sắc sẽ giúp cho người thủ trưởng đơn vị chủ động trongxây dựng kế hoạch, lộ trình, trong triển khai tổ chức thực hiện, huy động nguồn

lực, làm tốt công tác tham mưu với cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương và cấptrên.

Muốn định hướng đúng người thủ trưởng đơn vị cần nghiên cứu đầy đủ cácquyết định, công văn, hướng dẫn của Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT về 5 tiêu chuẩn củathư viện xuất sắc, về hướng dẫn nội dung, quy trình, hồ sơ trong công tác kiểm trathư viện trường đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, mục tiêu, kế hoạch xây dựng thưviện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc của huyện và sự chỉ đạo trựctiếp của cơ quan quản lý cấp trên để xác định đúng mục tiêu, nhiệm vụ trọng tâm,trên cơ sở tình hình thực tế của địa phương và nhà trường mà đề ra công việc nàocần thực hiện vào thời điểm nào là có hiệu quả, cụ thể ngay từ đầu năm học, từ cấp

ủy, chi bộ, Ban giám hiệu, lực lượng cốt cán, Ban chấp hành công đoàn, Ban chấphành chi đoàn đều tổ chức họp và thống nhất chủ trương, xác định mục tiêu, nhiệm

vụ xây dựng thư viện xuất sắc là phải làm và phải làm cho bằng được trong nămhọc 2014-2015

1.2 Định hướng về việc xây dựng kế hoạch, lộ trình, bước đi:

Kế hoạch, lộ trình là những vấn đề mang tính cụ thể, khả thi, là những bước đi,việc làm rõ ràng cần triển khai thực hiện trong từng giai đoạn, thể hiện tính chủđộng, sáng tạo, đảm bảo quá trình thực hiện đúng hướng, đảm bảo sự vững chắc vềkết quả công việc Kế hoạch, lộ trình càng cụ thể, rõ ràng bao nhiêu thì bước đicàng chủ động, đúng hướng, kết quả càng vững chắc bấy nhiêu

Từ mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung đã định hướng, nhà trường trực tiếp đưanhiệm vụ xây dựng thư viện xuất sắc vào kế hoạch năm học với lộ trình bắt đầu từđầu tháng 9 năm 2014 và phấn đấu hoàn thành kế hoạch vào tháng 3 năm 2015 1.3 Định hướng về công tác chỉ đạo, tổ chức, triển khai thực hiện:

Công tác chỉ đạo, tổ chức, triển khai thực hiện là một trong những vấn đề quantrọng nhất trong quy trình, nó định rõ con người và công việc phải tiến hành, định

rõ cách thức, biện pháp tổ chức triển khai thực hiện, định rõ những vấn đề cần điềuchỉnh, bổ sung, rút kinh nghiệm, vì vậy, phải có Ban chỉ đạo thực hiện nhiệm vụxây dựng thư viện xuất sắc, định rõ trách nhiệm của từng người trong chỉ đạo vàtriển khai thực hiện

1.4 Định hướng về huy động các nguồn lực:

Nguồn lực chính là các yếu tố có tính quyết định đến sự thành công của côngviệc, đồng thời là điều kiện, phương tiện để có khả năng thực thi nhiệm vụ mộtcách có hiệu quả Đối với một địa phương, nhà trường thuộc vùng kinh tế - xã hộiđặc biệt khó khăn càng phải định hướng rõ, cụ thể các nguồn lực cần huy động chonhiệm vụ xây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, cácnguồn lực đó là: Về nguồn lực con người gồm tất cả cán bộ, giáo viên, nhân viên

và học sinh toàn trường Về nguồn lực tài chính, nhà trường xác định nội lực là chủyếu, song bên cạnh đó phải huy động nguồn lực từ công tác xã hội hóa, từ ngân

sách trên cấp và sự ủng hộ, chung tay của đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên vàhọc sinh toàn trường

2 Giải pháp tuyên truyền:

Là một địa phương thuộc vùng kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, trình độ dântrí còn thấp so với các vùng thuận lợi, nhận thức của một số cán bộ địa phương, củaquần chúng nhân dân, của phụ huynh về giáo dục còn nhiều hạn chế, địa bàn dân

cư sống rải rác, một số thôn cách xa trung tâm 5 km, hộ nghèo và cận nghèo chiếm

tỉ lệ tương đối cao, vì vậy vấn đề tuyên truyền về công tác xã hội hóa giáo dục, vềmục tiêu, nhiệm vụ xây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện xuấtsắc càng quan trọng

Tuyên truyền trước hết là để nâng cao nhận thức về giáo dục, là để thực hiện

có hiệu quả công tác xã hội hóa giáo dục và quan trọng nhất là để huy động cácnguồn lực cho công việc xây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư việnxuất sắc

Đối tượng tuyên truyền trước hết là đội ngũ các cấp ủy Đảng, chính quyền, cácđoàn thể xã hội, nhân dân, phụ huynh trong địa phương, đội ngũ cán bộ, giáo viên,nhân viên, học sinh trong nhà trường, sau đó là các lực lượng bên ngoài, các nhàhảo tâm , cụ thể ngay từ đầu năm học nhà trường đã báo cáo với lãnh đạo địaphương về nhiệm vụ xây dựng thư viện xuất sắc theo kế hoạch của huyện và PhòngGD&ĐT giao cho trường để lãnh đạo địa phương thấy được vai trò, tầm quan trọng

của công tác này và phổ biến rộng rãi trong cán bộ, đảng viên và quần chúng nhândân dịa phương, nhà trường tổ chức tuyên truyền trong cuộc họp kiện toàn Ban đạidiện cha mẹ học sinh, trong cuộc họp phụ huynh toàn trường đầu năm học, tuyêntruyền trong đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường trong Hội nghị triểnkhai nhiệm vụ năm học 2014-2015, tuyên truyền trong học sinh qua các hoạt độngtập thể, qua tổ chức kỷ niệm các ngày lễ lớn để nâng cao nhận thức cho mọi người

về công tác này

3 Giải pháp tham mưu:

Thực hiện nhiệm vụ xây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện

xuất sắc, nhà trường là đơn vị trực tiếp thực thi công việc song cần có sự chỉ đạotrực tiếp của cơ quan quản lý cấp trên, của chính quyền địa phương, hơn thế nữa,

có những vấn đề vượt ra ngoài tầm giải quyết của nhà trường, vì vậy, công tác thammưu là rất quan trọng

Tham mưu để có sự chỉ đạo đồng bộ, thống nhất từ quan điểm, nhận thức đếnhành động, việc làm

Tham mưu để có sự điều chỉnh, bổ sung kế hoạch thực hiện xây dựng thưviện xuất sắc, đề xuất cụ thể những công việc cần tập trung chỉ đạo thực hiện

Tham mưu dưới nhiều hình thức như thông qua hội nghị, làm việc trực tiếpvới lãnh đạo địa phương, lãnh đạo huyện và lãnh đạo các phòng ban cấp huyện,lãnh đạo PGD&ĐT, cụ thể nhà trường đã tham mưu với lãnh đạo huyện và lãnh

đạo địa phương đẩy nhanh tiến độ xây dựng nhà thư viện hoàn thành và bàn giaotrong tháng 8 năm 2014, tham mưu để thống nhất huy động nguồn lực từ công tác

xã hội hóa giáo dục, tham mưu với lãnh đạo Phòng GD&ĐT để có sự chỉ đạo trựctiếp công tác này

4 Giải pháp xây dựng kế hoạch, lộ trình:

Việc xây dựng kế hoạch, lộ trình phải căn cứ vào thực trạng tình hình nhàtrường và địa phương, vừa mang tính cụ thể, khả thi, vừa mang tính ổn định lâu dài,xác định những mục tiêu trọng tâm trong từng chuẩn, tập trung nguồn lực giảiquyết dứt điểm theo lộ trình các mục tiêu đó

Xây dựng kế hoạch, lộ trình đề nó phù hợp tình hình thực tiễn Xác định đúng

lộ trình, kế hoạch sẽ giúp nhà trường chủ động trong triển khai thực hiện, chủ độngtrong công tác tham mưu, chủ động trong huy động nguồn lực và tất yếu sẽ có tínhkhả thi cao

Nắm vững yêu cầu và nội dung các tiêu chuẩn qui định đối với thư việntrường THCS đạt tiêu chuẩn thư viện xuất sắc, trên cơ sở tình hình thực tế của nhàtrường và địa phương, trong năm học 2014-2015 nhà trường đã từng bước xâydựng lộ trình, kế hoạch thực hiện xây dựng thư viện trường THCS đạt tiêu chuẩnthư viện xuất sắc, cụ thể như sau:

* Tháng 8 năm 2014

- Tham mưu với địa phương xây dựng hoàn chỉnh nhà thư viện và tiếp nhận bàngiao

- Tổ chức kiểm tra, rà soát thực tế về thư viện theo chuẩn thư viện xuất sắc

- Tiếp tục củng cố các tiêu chí đã đạt ở thế vững chắc

* Tháng 9 năm 2014

- Tiếp tục củng cố các tiêu chí đã đạt ở thế vững chắc

- Tổ chức họp cấp ủy, lãnh đạo cốt cán nhà trường để quán triệt mục tiêu, nhiệm

vụ và thống nhất chỉ đạo xây dựng kế hoạch, chuẩn bị các điều kiện để tiến hànhtriển khai kế hoạch xây dựng thư viện xuất sắc

- Chỉ đạo trang trí thư viện

- Tiếp tục tổ chức các hoạt động thư viện theo mô hình thư viện xuất sắc

V Tháng 12 năm 2014:

- Tiếp tục củng cố các tiêu chí đã đạt ở thế vững chắc

- Chỉ đạo mua bổ sung 02 tủ đựng sách, 01 giá trưng bày sách.

- Tiếp tục tổ chức các hoạt động thư viện theo mô hình thư viện xuất sắc

VI Tháng 1 năm 2015:

- Tiếp tục củng cố các tiêu chí đã đạt ở thế vững chắc

- Tổ chức họp Hội đồng trường để huy động kinh phí hoạt động thường xuyêncho xây dựng thư viện

- Chỉ đạo mua 260 bản sách đợt 2, mua 02 máy tính và 01 màn hình 51 in.

- Tiếp tục tổ chức các hoạt động thư viện theo mô hình thư viện xuất sắc

VII Tháng 2 năm 2015:

- Tiếp tục củng cố các tiêu chí đã đạt ở thế vững chắc

- Củ soát lại và hoàn chỉnh các tiêu chuẩn của thư viện xuất sắc

- Tiếp tục tổ chức các hoạt động thư viện theo mô hình thư viện xuất sắc

VIII Tháng 3 năm 2015:

- Tiếp tục củng cố các tiêu chí đã đạt ở thế vững chắc

- Tự kiểm tra, đánh giá kết quả xây dựng thư viện theo các tiêu chuẩn của thưviện xuất sắc

- Làm tờ trình đề nghị SGD&ĐT kiểm tra kết quả xây dựng thư viện xuất sắc

- Tiếp tục tổ chức các hoạt động thư viện theo mô hình thư viện xuất sắc

IX Tháng 4 năm 2015:

- Tiếp tục củng cố các tiêu chí đã đạt ở thế vững chắc