TIẾT 41-42 CHỮ NGƯỜI TỬ TÙ (ĐÃ KIỂM ĐỊNH))

Tóm tắt: Huấn Cao là người nổi tiếng cú tài viết chữ đẹp, cầm đầu cuộc nổi loạn chống lại triều đỡnh phong kiến nhưng thất bại, bị bắt giải đến đề lao.. Quản ngục là người say mờ chữ đẹp

NGUYỄN TUÂN

Tiết 41, 42: Đọc Văn

I Tìm hiểu chung

1/ Vài nét về tác giả

1/ Tác giả: Nguyễn Tuân (1910-1987)

- Sinh trong một gia đình nhà nho khi Hán học đã tàn

- Quê ở làng Mọc, nay thuộc ph ờng Nhân Chính- Thanh Xuân- Hà Nội

- Là nhà văn suốt đời săn tìm cái đẹp, là nghệ sỹ tài hoa, uyên bác, có cá tính độc đáo

- Sáng tác ở nhiều thể loại song đặng biệt thành công ở thể tuỳ bút

- Taực phaồm: Một chuyeỏn ủi, Vang boựng moọt thụứi, Thieỏu queõ hửụng, chieỏc lử ủoàng maột cua…

?

Em biết gì về tác giả

Nguyễn tuân? hãy trình

bày một cách kháI

quát về tác giả?

Ký hoạ chân dung nhà văn Nguyễn Tuân của các hoạ sĩ Văn Cao, Thành Chương, Sĩ Ngọc, Quách Đại Hải, Tạ Tỵ, Phạm Minh Hải.

- Nhân vật chính: Phần lớn là nho sĩ cuối mùa – những con ng ời tài hoa, bất đắc chí, dùng

cái tôi tài hoa ngông nghênh và “thiên l ơng”

để đối lập với xã hội phàm tục

I Tìm hiểu chung

1/ Vài nét về tác giả

2/ Vài nét về tập vang “ vang

bóng một thời ”

?

Trình bày những hiểu

biết của em về tập

Vang bóng một thời

- Gồm 11 truyện ngắn, viết về một thời đã qua nay chỉ còn vang bóng

2/ Vài nét về tập Vang bóng một thời “ vang ”

- Mỗi truyện đi vào một cái tài, một thú chơi tao nhã, phong l u của những nhà nho tài hoa

nh : Chơi chữ, thả thơ, th ởng trà

a. Xuất xứ: Rút từ tập “ Vang bóng một thời”(1940) Ban đầu tác phẩm đ ợc in trên tạp chí “ Tao Đàn” với tên “Dòng chữ cuối cùng” Sau đó tác giả đổi tên thành: “ Chữ ng ời tử tù”

I Tìm hiểu chung

1/ Vài nét về tác giả

2/ Vài nét về tập vang “ vang

bóng một thời ”

?

Trình bày những hiểu

biết về xuất xứ Chữ “ vang

ng ời tử tù ”

3 Tác phẩm

b. Tóm tắt: Huấn Cao là người nổi tiếng cú tài viết chữ đẹp, cầm đầu cuộc nổi loạn chống lại triều đỡnh phong kiến nhưng thất bại, bị bắt giải đến đề lao Quản ngục là người say mờ chữ đẹp, từng ao ước cú được chữ của ụng Huấn Đến ngục, Viờn quản ngục đó biệt đói với Huấn Cao Nhưng, Huấn cao lại cú thỏi độ lạnh nhạt, khinh bạc làm cho quản ngục suy nghĩ nhiều Vào một buổi chiều lạnh, hiểu được nỗi lũng và sở nguyện của quản ngục, Huấn Cao đồng ý cho chữ và khuyờn ngục quan bỏ nghề, về quờ và giữ lấy thiờn lương cho lành vững.

Hãy tóm tắt tác

phẩm “ Chữ ng ời tử

tù”

3/ Taực phaồm

i Tìm hiểu chung

1/ Vài nét về tác giả

2/ Vài nét về tập vang “ vang

bóng một thời ”

3/ Taực phaồm

1 Xuất xứ

Chữ Hán (Chữ nho): Chữ t ợng hình, viết bằng bút lông, mực tầu Viết theo khối vuông, tròn, nét thanh, nét đậm nét cứng, nét mềm khác nhau

Làm hoành phi, câu đối

2 Đọc và túm tắt

Một số hình ảnh về nghệ thuật thư pháp

II.ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN

1 Tình huống truyện

Nhân vật Huấn Cao Nhân vật viên quản ngục

Ng ời cầm đầu cuộc khởi

nghĩa nổi loạn, một tên tử tù

Ng ời đại diện cho trật tự xã hội

có quyền lực

Bình diện xã hội

Đối địch nhau

Có tài viết chữ, coi th ờng

khinh bỉ những kẻ ở chốn

nhơ bẩn

Yêu chữ Huấn Cao và trân trọng, muốn xin chữ Huấn Cao

Ph ơng diện NT

Tri âm, tri kỉ

Tình huống độc đáo, làm nổi bật tính cách của hai nhân

vật, đồng thời thể hiện sâu sắc chủ đề của tác phẩm

2/ Hình t ợng nhân vật Huấn Cao.

I Tìm hiểu chung

?

Huấn Cao đ ợc nhà văn

tô đậm ở những phẩm

chất nào?

Tô đậm ở ba phẩm chất: - Tài hoa nghệ sĩ

- Khí phách hiên ngang

- Thiên l ơng trong sáng.

II đọc hiểu

a Huấn Cao là một ngheọ syừ tài hoa:

- “Tài viết chữ nhanh và đẹp “

- “Chữ ông HC đẹp lắm, vuông lắm… Có được chữ Có đ ợc chữ ụng Huấn mà treo là có một vật báu ở trên đời”

- “Khụng kịp xin được mấy chữ, thỡ õn hận suốt đời”

?

Qua neựt tài hoa của

Huấn Cao Nguyễn Tuân

gửi gắm điều gì?

1.Tình huống truyện

2 Hình t ợng nhân vật

Huấn Cao.

Hóy tỡm những chi tiết chứng minh HC

là 1 nghệ sĩ tài

hoa?

-> Ca ngợi tài hoa của HC, đồng thời NT thể hiện

sự ngưỡng mộ đv những bậc tài hoa, trõn trọng nghệ thuật thư phỏp cổ truyền của dõn tộc

2/ Hình t ợng nhân vật Huấn Cao.

I Tìm hiểu chung

II đọc hiểu

b/ Có khí phách hiên ngang, bất khuất

- ẹửựng ủaàu boùn phaỷn nghũch ch ng l i tri u ống lại triều ại triều ều đỡnh

- Coự taứi beỷ khoựa vửụùt nguùc -ẹeỏn nguùc: + Khinh bạc bọn lớnh ỏp giải + Laùnh luứng chuực m i goõng naởngũi goõng naởng + Thản nhiên nhận r ợu thịt

- Khi đối mặt với viên quản ngục, x ng hô : ta- nhà ngươi, cũn đuổi quản ngục ra khỏi đề lao…

=>Khớ phỏch, bản lĩnh của 1 bậc a/h, khụng hề khuất phục trước uy quyền và bạo lực

1.Tình huống truyện

2 Hình t ợng nhân vật

Huấn Cao.

Hãy tìm các chi tiết thể hiện khí phách

hiên ngang của Huấn Cao?

I Tìm hiểu chung

II đọc hiểu

1.Tình huống truyện

2 Hình t ợng nhân vật

Huấn Cao.

c/ Huấn Cao là một ng ời có thiên l ơng trong sáng

a Ngheọ sĩ tài hoa

b.Khí phách hiên ngang

c.Thiên l ơng trong sáng

Hãy tìm những chi tieỏt thể hiện Huấn Cao là ng ời có thiên l ơng

trong sáng?

- “Tớnh oõng voỏn khoaỷnh, trửứ choó tri k , oõng ớt chũu ỉ, oõng ớt chũu cho chửừ.”

- “Không vì vàng ngọc hay quyền thế mà ộp mình viết câu đối” -> yự thửực ranh giụựi giửừa danh vaứ lụùi

- Đời ụng mới chỉ viết 2 bộ tứ bỡnh và 1 bức trung đường cho 3 người bạn thõn

- Khi nhận ra tấm lũng “biệt nhỡn liờn tài” của quản ngục->quyết định cho chữ

•* Huaỏn cao laứ con ngửụứi coự sửù thoỏng nhaỏt giửừa caựi taứi vaứ caựi taõm

•Qua hỡnh tửụùng nhaõn vaọt naứy Nguyeón Tuaõn ủaừ boọc loọ quan ủieồm cuỷa mỡnh veà caựi taứi, caựi ủeùp Caựi taứi, caựi ủeùp luoõn gaộn vụựi caựi taõm caựi thieọn

Qua hỡnh tượng nhõn vật HC, Ng Tuõn muốn gửi gắm quan niệm gỡ

về cỏi đẹp,cỏi tài?

I Tìm hiểu chung

II đọc hiểu

1.Tình huống truyện

2 Hình t ợng nhân vật

Huấn Cao.

.

a Nho sĩ tài hoa

b.Khí phách hiên ngang

c.Thiên l ơng trong sáng

3.Nhân vật Viên Quản

Ngục

-Là người cú sở thớch chơi chữ, sở nguyện xin

đc chữ HC -Biệt đói HC vỡ: trọng nghĩa khớ và tài năng,nhõn cỏch của HC

- Bị HC khinh bạc, ụng vẫn nhẫn nhục,cung kớnh -Cú tấm lũng “biệt nhỡn liờn tài”

-> Đõy chớnh là phẩm chất khiến Huấn Cao cảm kớch coi là “một tấm lũng trong thiờn hạ” và tỏc giả thỡ xem ngục quan là “một thanh õm trong trẻo chen vào giữa bản đàn mà nhạc luật đều hỗn loạn xụ bồ”

3 Nhân vật Viên Quản Ngục

Nhân vật Viên Quản Ngục có phẩm chất

gì khiến Huấn Cao cảm kích?

=>Viờn quản ngục là người say mờ, quý trọng cỏi tài, cỏi đẹp

Qua đú em thấy viờn quản ngục là người

ntn?

CẢNH CHO CHỮ

I Tìm hiểu chung

II đọc hiểu

1.Tình huống truyện

2 Hình t ợng nhân vật

Huấn Cao.

3.Nhân vật Viên Quản

Ngục

4/ Cảnh cho chữ.

4 Cảnh cho chữ.

a C nh t ảnh tượng xưa nay chưa từng coự: ượng xưa nay chưa từng coự: ng x a nay ch a t ng coự: ư ư ừng coự:

- ẹũa ủieồm: Taùi đề lao t i t m,ch t h p, m t ống lại triều ăm,chật hẹp, ẩm ướt ật hẹp, ẩm ướt ẹp, ẩm ướt ẩm ướt ướt Tửụứng ủaày maùng nheọn, ủaỏt bửứa baừi phaõn chuoọt, phaõn giaựn

- Th i gian: ời gian: Đờm khuya -T th c a nh ng ng i cho ch , nh n ch : ư ế của những người cho chữ, nhận chữ: ủa những người cho chữ, nhận chữ: ững người cho chữ, nhận chữ: ười gian: ững người cho chữ, nhận chữ: ật hẹp, ẩm ướt ững người cho chữ, nhận chữ: + Ng i cho ch ười gian: ững người cho chữ, nhận chữ: :là tử tự coồ ủeo goõng chaõn vửụựng xieàng đang say mờ tụ từng nột chững người cho chữ, nhận chữ:

+ VQN: Khuựm nuựm + Thaày thụ laùi: Run run bửng chaọu mửùc -> Vũ trớ nhử ủửụùc hoaựn ủoồi, toỷa saựng trong khung caỷnh naứy laứ keỷ tửỷ tuứ s chi n th ng c a ự chiến thắng của ế của những người cho chữ, nhận chữ: ắng của ủa những người cho chữ, nhận chữ: ỏnh sỏng cỏi đẹp, cỏi thi n ện

Nhà văn đó gọi cảnh cho chữ là gỡ? Vỡ sao?

Em cú nhận xột gỡ

về cảnh cho chữ?

b Lời khuyờn của Huấn Cao

- Khuyeõn quaỷn ng c haừy thay ch ụỷ ủ giửừ ục haừy thay chỗ ụỷ ủể giửừ ỗ ụỷ ủể giửừ ể giửừ thieõn lửụng

-> YÙ nghúa: Caựi ủeùp coự theồ naỷy sinh tửứ maỷnh ủaỏt cheỏt nhửng khoõng theồ toàn taùi vụựi caựi xaỏu, cỏi ỏc

- Haứnh ủoọng cuỷa vieõn quaỷn nguùc: “Vaựi ngửụứi tuứ moọt vaựi…keỷ meõ muoọi naứy xin baựi lúnh”

=> Caựi ẹeùp coự sửực caỷm hoựa con ngửụứi Dự trong hoàn cảnh nào, con người vẫn

luụn khỏt khao hướng tới chõn – thiện –

mỹ giỏ trị nhõn văn của tỏc phẩm.

Sau khi cho chữ, HC khuyờn

quản ngục điều gỡ?

Lời khuyờn của

HC cú ý nghĩa

ntn?

Hành động của quản ngục trước lời khuyờn của HC?

I Tìm hiểu chung

II đọc hiểu

1.Tình huống truyện

2 Hình t ợng nhân vật

Huấn Cao.

3.Nhân vật Viên Quản

Ngục

4 Cảnh cho chữ.

III T NG K T ỔNG KẾT ẾT

1/ Giá trị nội dung

K/đ, tôn vinh sự chiến thắng của cái đẹp, cái thiện và nhân cách cao cả của con người, đồng thời bộc lộ lòng yêu nc thầm kín của t/g

2/ Giá trị nghệ thuật

- Ngôn ngữ góc cạnh, có tính tạo hình, vừa trang trọng cổ kính, vừa hiện đại

- Tạo dựng được tình huống truyện độc đáo

- Sử dụng thành công thủ pháp đối lập, tương phản

- Khắc họa tính cách nhân vật độc đáo

Hãy nêu giá trị nội dung của tác phẩm?

Hãy nhận xét về đặc sắc nghệ thuật của

tp?

I TÌM HIỂU CHUNG

II ĐỌC- HIỂU VB

1.T×nh huèng truyÖn

2 H×nh t îng nh©n vËt

HuÊn Cao.

3.Nh©n vËt Viªn Qu¶n

Ngôc

4 C¶nh cho ch÷.

III TỔNG KẾT

IV Luyện tập: Cảm nghĩ về nhân vật Huấn Cao trong tác phẩm Chữ người tử tù.

Học phần ghi nhớ SGK

Gợi ý

Học sinh viết một đoạn trình bày cảm nghĩ của mình về nhân vật Huấn Cao

+ Tài hoa

+ Khí phách

+ Thiên lương