Giáo dục GIÁ TRỊ SỐNG VÀ KỶ NĂNG SỐNG

- Bản thân con người sinh ra vốn thiện, nhưng quá trình sống với những toan tính thiệt hơn đã phủ lớp bụi mờ lên các giá trị sống tốt đẹp ban đầu đó.Vì vậy học giá trị sống sẽ cung cấp

LỚP TẬP HUẤN : GIÁ TRỊ SỐNG VÀ KỸ NĂNG SỐNG

CHO HỌC SINH PHỔ THÔNG

7.Giới thiệu các bài dạy có thể tích hợp kỹ năng sống ở cấp

cơ sở

Giá trị sống là những điều chúng ta cho là quý giá, là quan trọng, là có ý nghĩa đối với cuộc sống con người Giá trị sống

là động lực để người ta nỗ lực, phấn đấu để có được nó.

Tại sao phải học giá trị sống?

- Bản thân con người sinh ra vốn thiện, nhưng quá trình sống với những toan tính thiệt hơn đã phủ lớp bụi mờ lên các giá trị sống tốt đẹp ban đầu đó.Vì vậy

học giá trị sống sẽ cung cấp phương pháp thực

hành để hỗ trợ chúng ta khám phá lại những giá trị sống cơ bản.

HV trả lời các câu hỏi sau:

1- Thầy cô muốn sống trong một thế giới như thế

nào?

2- Thầy cô muốn môi trường xung quanh mình sống như thế nào như thế nào?

3- Thầy cô muốn các mối quan hệ của mình ra sao?

 Tất cả mọi người đều mong muốn sống

theo các giá trị, đó là các giá trị phổ quát, đúng với mọi quốc gia.

Khám phá giá trị toàn cầu cho cuộc sống tốt đẹp hơn:

Hòa bình Tôn trọng Yêu thương

Hạnh phúc Khoan dung Tự do

Trung thực Khiêm tốn Hợp tác

1- Thầy, cô hãy nghĩ về người có ảnh hưởng tích cực nhất đến đời sống của thầy, cô?

2- Người đó có những phẩm chất đạo đức quan trọng nào?

3- Nghĩ về bài hát thầy(cô) yêu thích nhất? Giá trị nào được thể hiện qua lời bài hát đó?

4- Hình ảnh đẹp đối với thầy cô đã dạy mình ?

5- Nêu 6 giá trị quan trọng trong cuộc sống của thầy cô?

Suy ngẫm

T ưởng tượng ng t ượng ng

Tr i nghi m ải nghiệm ệm

Th o lu n nhóm ải nghiệm ận nhóm

Thư giãn /các bài tập trung

Biểu diễn nghệ thuật

Các hoạt động phát triển bản thân khác

Nhận thức đúng về xã hội công bằng

Phát triển các kỹ năng tham gia xã hội

Những hoạt động giá trị này chỉ là bước đầu để: Phát triển các bản sắc của bạn

Sáng tạo ra các giá trị của chính mình

Phương pháp tiếp cận giá trị sống

Bầu không khí ảnh hưởng đến giá trị sống.

Chia lớp thành 5 nhóm, mỗi nhóm trả lời 1 câu hỏi sau:

Câu1: Thái độ của GV như thế nào để HS cảm thấy được yêu thương?

Câu2: Thái độ của GV như thế nào để HS cảm thấy được tôn trọng?

Câu3: Thái độ của GV như thế nào để HS cảm thấy được hiểu?

Thái độ: Tạo ra môi trường trong lớp mà HS có thể biểu

lộ, thể hiện chính họ, cảm thấy được yêu thương bởi

được là chính bản thân mình

Cư xử: Cử chỉ nhẹ ngàng, ân cần Lời nói dịu dàng, thân

mật,gần gũi Lắng nghe lời tâm sự của HS Tôn trọng ý kiến của HS Động viên, giúp đỡ, khích lệ, khoan dung,

độ lượng, vị tha ấm áp quan tâm, khẳng định các phẩm chất tốt đẹp ở trẻ

Công bằng với HS không phân biệt đối xử

 Lắng nghe hoàn toàn cởi mở.

 Cởi mở, linh hoạt.

Cảm thấy được tôn trọng

 Lắng nghe một cách quan tâm, chăm chú.

 Lắng nghe những gì HS nói.

 Dành thời gian để nhận ra các cảm xúc.

 Cùng với HS thiết lập các nội quy của lớp.

 Tạo giới hạn và bình tĩnh khi HS vi phạm nội

quy.

 Luôn giữ cho âm điệu, giọng nói trong lớp tạo

ra bầu không khí dựa trên các giá trị Tùy theo tình huống, có lúc giọng nói mang tính chất

quan tâm, phấn khởi, khuyến khích, có lúc rõ

ràng, kiên quyết, nghiêm khắc.

Trò chơi: Tìm đồ vật

Người chơi đứng thành vòng tròn, một người được

đề nghị bước ra khỏi phòng( bạn A) Những người trong phòng chọn 1 đồ vật ở trong phòng để làm vật

đố Bạn A sẽ được mời vào phòng và tìm cho ra vật

đố là vật gì? Mọi người chỉ dùng những từ để khích

lệ bạn A như:

cố lên, gần đúng rồi, một chút nữa, sắp được rồi…

Trò chơi: Tìm đồ vật

Người chơi đứng thành vòng tròn, một người được

đề nghị bước ra khỏi phòng( bạn A) Những người

trong phòng chọn 1 đồ vật ở trong phòng để làm vật

đố Bạn A sẽ được mời vào phòng và tìm cho ra vật

đố là vật gì? Mọi người sẽ dùng từ chỉ trích, chê bai như: Làm sao mà tìm được cơ chứ, sai rồi, thôi đừng tìm nữa…

Trò chơi khởi động: Gió thổi

Người chơi đứng thành vòng tròn và chia 4 người thành

1 nhóm Khi người quản trò nói: “Gió thổi, gió thổi!”,

người chơi hỏi lại: “Thổi gì, thổi gì?”.Người quản trò sẽ nói cho những người có chung đặc điểm nào đó, lập tức những người đó phải đổi chỗ cho nhau(Vd: cho những người đeo mắt kiếng, thì những người đeo mắt kiếng sẽ đổi chỗ cho nhau) Sau khi đổi chỗ vẫn giữ nguyên

nhóm 4 người Nếu ngồi vào nhóm đã đủ 4 người rồi thì người đó sẽ phạm qui

Trò chơi: Người lãnh đạo

Luật chơi: Người chơi xếp thành nhiều hàng dọc,

cử 2 người làm chỉ đạo, 1 người đứng phía

trên(người chỉ đạo 1) và 1 người đứng cuối(người chỉ đạo 2) Người chơi sẽ làm theo động tác của người chỉ đạo 1(khoảng 1 phút), sau đó quay lại đằng sau và người chơi tiếp tục làm theo động tác của người chỉ đạo 2.Sau khi làm xong động tác

của mình , người chỉ đạo 1 phải tìm 1 người trong

số những người chơi lên thay thế vị trí của mình Tương tự như thế, sau khi người cđạo 2 làm xong động tác của mình phải tìm 1 người thay thế.

Khởi động:

Tổ chức trò chơi “Người mù vẽ tranh”.

Dụng cụ cần có: 1 tờ giấy A0, bút chì màu, khăn bịt mắt.Cách thức chơi: Tất cả HV ngồi thành vòng tròn, chia

thành những nhóm nhỏ Mỗi nhóm 2 người, một người sẽ bịt mắt, người còn lại sẽ dùng lời nói để hướng dẫn người bịt mắt đến lấy bút chì màu và đi lên bảng vẽ vào tờ giấy A0 theo yêu cầu của người quản trò( vd: vè vòng tròn ở giữa tờ giấy,…) Tương tự như vậy nhóm 2, 3,4 … sẽ làm theo yêu cầu của người quản trò(vd: vẽ mắt, vẽ miệng

cười tươi, vẽ tai,…)

=> Ý nghĩa của trò chơi.

GIÁ TRỊ TÔN TRỌNG

Hoạt động 1: Đóng vai chuyền bút

=> Qua hoạt động chuyền bút rút ra được điều gì?

Hoạt động 2: Vẽ bản đồ tâm trí phát triển giá trị tôn trọng và không tôn trọng.

-Yêu cầu: + Xác định đối tượng tôn trọng & không tôn trọng.

+ Hành vi, thái độ thể hiện.

Các giá trị sống đã được học trong

môn GDCD (độc lập) ở THCS

10 / 12 giá trị chung của nhân loại: Tôn trọng, Yêu thương; Hòa bình; Khoan dung; Hợp tác cùng phát triển; Trung thực; Giản dị; Đoàn kết; Trách nhiệm; Khiêm tốn Giá trị bản sắc của người Việt Nam

HOẠT ĐỘNG 1: chia nhóm 5 người

- Viết 10 kỹ năng cần cho HS?

- Đánh dấu 5 kỹ năng quan trọng nhất?

- Viết to 5 kỹ năng đó lên bảng

=> Ý nghĩa của hoạt động này?

GIÁO DỤC KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH TRUNG HỌC

Thảo luận:

Kỹ năng sống là tập hợp rất nhiều kỹ năng tâm

lý xã hội và giao tiếp cá nhân giúp cho con

người đưa ra những quyết định có cơ sở, giao tiếp một cách có hiệu quả, phát triển các kỹ

năng tự xử lý và quản lý bản thân nhằm giúp họ

có một cuộc sống lành mạnh và có hiệu quả

KHÁI NIỆM

Mục tiêu của giáo dục phổ thông: giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc

đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Luật Giáo dục (2005 )

ĐẶT VẤN ĐỀ

Từ kỹ năng sống có thể thể hiện thành những hành động cá nhân và những hành động đó sẽ tác động đến hành động của những người khác cũng như dẫn đến những hành động nhằm thay đổi môi trường xung quanh, giúp nó trở nên lành mạnh

Các kỹ năng sống chính là sự bổ sung cần thiết về kiến thức và năng lực cho một cá nhân , để họ có thể hoạt động một cách độc lập, giúp họ tránh được những khó khăn trong quá trình sống và làm việc

TÁC DỤNG

tự quản lý, tự giám sát

và tự điều chỉnh

Kỹ năng xã hội  hay kỹ năng tương tác:

Bao gồm kỹ năng giao tiếp; tính quyết đoán; kỹ năng thương thuyết / từ chối; lắng nghe tích cực, hợp tác, sự thông cảm, nhận biết sự thiện cảm của người khác v.v…

PHÂN LOẠI

(Theo UNESCO)

bao gồm các kỹ năng: Tư duy phê phán; tư duy sáng tạo;

ra quyết định; giải quyết vấn đề.

Theo UNICEF

KỸ NĂNG LẮNG NGHE

Lắng nghe người đối thoại một cách tích cực nhằm giao tiếp có hiệu quả.

Mục tiêu

Nghe là hiện tượng tự nhiên khi cơ quan thính giác của một người phản xạ lại bất

kỳ một âm thanh nào mà nó bắt gặp được.

Khái niệm nghe

Người 1 Ng ười 2 Ng i 2 ười 2 i 3

Vòng 1: Nói Nghe Quan sát Vòng 2: Quan sát Nói Nghe

Vòng 3: Nghe Quan sát Nói

chia lớp thành nhiều nhóm, mỗi nhóm 3 người ngồi chia sẻ cảm

xúc với nhau.

Hoạt động 2: Đóng vai

Trải nghiệm

5 Lặp lại đôi chút những điều người

nói nói “Vậy, chị cảm thấy ….”

6 Đặt chân của mình vào đôi giầy

của người nói

Thảo luận:

1 Thế giới sẽ thế nào nếu mọi

người lắng nghe nhau?

2 Nghĩ đến những mối quan hệ

của bạn ở nhà Người thân

của bạn sẽ khác đi thế nào

khi bạn lắng nghe họ nhiều

hơn?

Lắng nghe như thế nào?

 Bằng nét mặt, nụ cười

 Bằng cách đặt câu hỏi để có thêm

thông tin và lắng nghe câu trả lời

 Tỏ ra quan tâm, hứng thú, đồng cảm với những điều đối tượng nói

 Không tranh luận, có định kiến

 Không tỏ ra sốt ruột, chán nản

Lắng nghe như thế nào?

 Ngừng làm việc

 Ngừng xem TV

 Ngừng đọc

 Nhìn vào người nói

 Giữ khoảng cách phù hợp giữa hai người

 Đừng quay sang hướng khác khi người nói đang nói

 Tư thế ngồi ngay ngắn

 Hãy gật đầu và nói “vâng, vâng”, “tôi hiểu” … để cho người

đối thoại biết rằng bạn đang thực sự lắng nghe và hiểu

những gì họ nói

 Nếu bạn không hiểu, hãy nói cho họ biết, đừng giả vờ lắng

 Nhắc lại các cụm từ mang thông tin chính là để nắm rõ hơn

những gì người đối thoại đang nói.

Lắng nghe như thế nào?

Thực hành lắng nghe

A: Giả sử bạn gửi đi một lời nhắn nhủ đến tất

cả thanh thiếu niên, thì lời nhắn ấy sẽ là gì? B: 3 phẩm chất nào bạn thấy quan trọng nhất cho cuộc sống gia đình?

C: Thế giới sẽ khác đi như thế nào nếu mọi

người đều tôn trọng nhau?

35

Trò chơi: Chiếm chỗ ngồi.

Xếp 8 cái ghế thành vòng tròn, người chơi sẽ đi xquanh.Người quản trò sẽ hát một đoạn bài hát nào đó Khi người qtrò dừng lại, mọi người sẽ

tìm chỗ ngồi cho mình Ai ko có chỗ ngồi sẽ bị

loại Tiếp tục cho đến khi chỉ còn 8 người có ghế,

8 người đó sẽ thắng.

=> Ý nghĩa trò chơi?

Các KNS đã dạy trong môn GDCD THCS

KN lập kế hoạch (lớp 7);

KN tự bảo vệ: KN phòng chống TNXH; phòng chống nhiễm HIV/ AIDS; KN phòng ngừa tai nạn…;

Các bài tích hợp GD KNS:

Thực hiện đúng luật lệ giao thông (6)

XD gia đình văn hóa (6);

XD nếp sống VH ở cộng đồng dân cư (8)

Giữ gìn, phát huy truyền thống GĐ, dòng họ 7

Kế thừa, phát huy tr/thống tốt đẹp của DT

Tích hợp trong các bài về quyền và nghĩa vụ công dân…

Chúc các thầy cô sức khỏe

và thành công!