Bài giảng Tài chính doanh nghiệp: Chương 5 ThS. Đoàn Thị Thu Trang

Bài giảng Tài chính doanh nghiệp Chương 5: Định giá chứng khoán cung cấp cho người học các kiến thức: Định giá trái phiếu, định giá cổ phiếu ưu đãi, định giá cổ phiếu thường, lợi suất chứng khoán khi đầu tư ra nước ngoài. Mời các bạn cùng tham khảo nội dung chi tiết.

CHƯƠNG 5:

ĐỊNH GIÁ CHỨNG KHOÁN

Khoa Tài chính – Ngân hàng, Trường ĐH CN Tp.HCM Giảng viên: ThS Đoàn Thị Thu Trang

Mục tiêu của chương

• Phân biệt được các loại trái phiếu, cổ phiếu

thường, cổ phiếu ưu đãi

• Định giá các loại chứng khoán

• Phân tích tương quan giữa giá trị thực và giá

thị trường của chứng khoán để đưa ra các

quyết định nên hay không nên đầu tư.

Các nội dung chính của chương

• Định giá trái phiếu

• Định giá cổ phiếu ưu đãi

• Định giá cổ phiếu thường

• Lợi suất chứng khoán khi đầu tư ra nước ngoài.

Company Logo

CÁC HÀNG HÓA TRÊN THỊ

TRƯỜNG VỐN

Trái phiếu

1

Cổ phiếu 3

Chứng khoán cầm cố bất động sản 2

Tình huống dẫn nhập

Giá trị thực

Quyết định đầu tư MỤC ĐÍCH CỦA VIỆC ĐỊNH GIÁ

ĐỊNH GIÁ TRÁI PHIẾU

5.2.1 Những vấn đề chung về trái phiếu

Khái niệm:

Trái phiếu là 1 hợp đồngnợ dài hạnđược ký kết giữa chủ

thể phát hành và người cho vay, đảm bảo 1 sự chi trảlợi

tức định kỳvàhoàn lại vốn gốccho người cầm trái phiếu

ở thời điểm đáo hạn

Đặc điểm:

- Mệnh giá

- Ngày đáo hạn

- Lãi suất huy động (rd )

5.2.1 Những vấn đề chung về trái phiếu

Phân loại trái phiếu:

- Căn cứ vào hình thức phát hành: trái phiếu

vô danh và trái phiếu ký danh

- Căn cứ vào chủ thể phát hành: trái phiếu

doanh nghiệp, trái phiếu chính phủ và chính

quyền địa phương

- Căn cứ vào lợi tức trái phiếu: trái phiếu chiết

khấu và trái phiếu trả lợi tức hàng kỳ

Company Logo

Trái phiếu Chính Phủ

Company Logo

Trái phiếu chính quyền địa phương

5.2.2 Định giá trái phiếu Định giá trái phiếu vô hạn

INT: lãi cố định được hưởng mãi mãi

Pb: Giá của trái phiếu

Rdm: tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư hay lãi suất trên thị trường tài chính

r dm

1

…

3 2 0

INT

n ∞

n-1

…

…

5.2.2 Định giá trái phiếu Định giá trái phiếu vô hạn

INT: lãi cố định được hưởng mãi mãi

Pb: Giá của trái phiếu

Rdm: tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư hay lãi suất trên thị trường tài chính























1

INT t dm r (1 INT )

dm r (1

INT

2 ) dm r (1

INT 1 ) dm r (1

INT b

P

Company Logo

5.2.2 Định giá trái phiếu Định giá trái phiếu có kỳ hạn được hưởng lãi:

M: Mệnh giá trái phiếu

n: số năm trái phiếu còn lưu hành cho đến khi đáo hạn

INT: lãi cố định được hưởng mãi mãi

P b : giá của trái phiếu

r dm: : tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư

r dm

1

…

3 2 0

INT

n n-1

…

M INT

Company Logo

5.2.2 Định giá trái phiếu Định giá trái phiếu có kỳ hạn được hưởng lãi:



   





















n

t dm

n dm n dm dm

dm b

r M r

INT

r M r

INT r

INT r

INT P

1

2 1

) 1 ( ) 1 (

) 1 ( ) 1 (

) 1 ( ) 1 (

n dm dm

n dm

r

r INT













M: Mệnh giá trái phiếu

n: số năm trái phiếu còn lưu hành cho đến khi đáo hạn

INT: lãi cố định được hưởng mãi mãi

Pb: giá của trái phiếu

r dm: : tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư

Company Logo

Trái phiếu Chính Phủ

5.2.2 Định giá trái phiếu

Định giá trái phiếu có kỳ hạn được hưởng lãi:

Ví dụ: Một trái phiếu chính phủ có mệnh giá

100.000 đ, phát hành ngày 21/10/2003 và đáo hạn

ngày 21/10/2008, lãi suất huy động 8,5%/năm,

mỗi năm trả lãi 1 lần Xác định giá bán của trái

phiếu trên thị trường vào ngày 21/10/2005, nếu lãi

suất theo thị trường là 7,8%/năm.

Company Logo

Trái phiếu trả lãi định kỳ nữa năm

5.2.2 Định giá trái phiếu

5.2.2 Định giá trái phiếu

Định giá trái phiếu trả lãi định kỳ nữa :

Ví dụ: Một trái phiếu doanh nghiệp do CTCP Tập

đoàn Hà Đô có mệnh giá 1.000.000.000 đ, phát

hành vào 02/10/2015 và đáo hạn vào ngày

02/10/2020, lãi suất huy động 9,7%/năm Trả lãi

định kỳ nữa năm Hãy xác định giá bán của trái

phiếu trên vào ngày 2/10/2016, nếu lãi suất đòi

hỏi của NĐT là 10%/năm

5.2.2 Định giá trái phiếu Lượng giá trái phiếu có kỳ hạn không hưởng lãi

Ví dụ:CTCP Chứng khoán Rồng Việt phát hành trái

phiếu không trả lãi có thời hạn 10 năm và mệnh giá

là 1 triệu đồng Nếu tỷ suất lợi nhuận đòi hỏi của

nhà đầu tư là 12%/năm, tính giá bán của trái phiếu

này

n dm

b

r

M P

) 1



5.2.2 Định giá trái phiếu Phân tích sự biến động giá trái phiếu

Giá trái phiếu (Pb) là 1 hàm số phụ thuộc vào các

biến sau:

INT: lãi cố định được hưởng từ trái phiếu

Rdm: tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư

M: mệnh giá trái phiếu

n: số năm trái phiếu còn lưu hành cho đến khi đáo hạn

Sau khi trái phiếu được phát hành thì M và INT

không đổi

phụ thuộc vào sự thay đổi thời gian và biến động lãi

suất trên thị trường

Company Logo

5.2.2 Định giá trái phiếu Phân tích sự biến động giá trái phiếu

Ví dụ: Một DN cổ phần phát hành trái phiếu có mệnh giá

100.000 đồng, thời hạn 2 năm và lãi suất huy động 8%/năm,

mỗi năm trả lãi 1 lần

Hãy xác định giá của trái phiếu trước thời điểm đáo hạn 1

năm, 2 năm, nếu lãi suất thị trường tại thời điểm phát hành

lần lượt là 6%, 8%, 10%

R dm Giá trị trái phiếu trước… đáo hạn

Company Logo

5.2.2 Định giá trái phiếu

Pm

PM

Giá trái phiếu ($)

năm

rdm< rd

rdm> rd

Company Logo

5.2.2 Định giá trái phiếu

Phân tích sự biến động giá trái phiếu

Nhận xét:

- Giá trái phiếu được hình thành trên thị trường do quan hệ cung

cầu quyết định, sự biến động của lãi suất thị trường sẽ tác động

đến giá trái phiếu

- Khi lãi suất trên thị trường bằng lãi suất trái phiếu thì giá trái

phiếu bằng mệnh giá của nó

- Khi lãi suất trên thị trường thấp hơn lãi suất trái phiếu thì giá

trái phiếu cao hơn mệnh giá của nó

- Khi lãi suất trên thị trường cao hơn lãi suất trái phiếu thì giá trái

phiếu thấp hơn mệnh giá của nó

- Càng gần ngày đáo hạn thì giá trái phiếu càng tiến gần đến

mệnh giá của nó

- Trái phiếu dài hạn có rủi ro cao hơn trái phiếu ngắn hạn

5.2.2 Định giá trái phiếu

Lợi suất đầu tư trái phiếu:

Lợi suất đầu tư trái phiếu đáo hạn

(YTM – Yield to Maturity)

Ví dụ:

Một người mua 1 trái phiếu doanh nghiệp do

CTCP Tập đoàn Hà Đô có mệnh giá 1 tỷ đồng,

thời hạn 10 năm và được hưởng lãi hàng năm là

9,7%/năm với giá là 1,1 tỷ đồng Nếu người đó

giữ trái phiếu này đến khi đáo hạn, lợi suất đầu tư

Company Logo

5.2.2 Định giá trái phiếu

Lợi suất đầu tư trái phiếu:

Lợi suất đầu tư trái phiếu được thu hồi (Yield to Call)

n dm

bn n dm dm

dm bn

r

V r

INT r

INT r

INT P

) 1 ( ) 1 (

) 1 ( ) 1



n dm b dm

n dm

r

r INT













 1 (1 ) (1 )

n: thời gian cho đến khi trái phiếu được thu hồi

Vbn: Giá khi thu hồi trái phiếu

rdm: Lời suất khi trái phiếu được thu hồi

5.2.2 Định giá trái phiếu

Lợi suất đầu tư trái phiếu:

Lợi suất đầu tư trái phiếu được thu hồi

(Yield to Call)

Ví dụ:Trái phiếu thời hạn 10 năm, lãi suất 9,5%/năm,

trả lãi 2 lần một năm, mệnh giá 1.000.000 đ, đang bán

với giá 1.063.386đ Trái phiếu có thể được thu hồi sau

5 năm với giá thu hồi là 1.050.000 Tính lợi suất trái

phiếu khi thu hồi

5.2.2 Định giá trái phiếu

• Công thức gần đúng:

2

2

b b

b b d dm

b

b d

dm

P V

n

P V r M r

P M n

P M r M r





















1 2

1 0 1

2

b b

b b dm dm

dm dm

P P

P P r

r r

r













Công thức nội suy:

5.2.2 Định giá trái phiếu

ĐỊNH GIÁ

CỔ PHIẾU ƯU ĐÃI

5.3.1 Những vấn đề chung về cổ phiếu ưu đãi

Khái niệm

Cổ phiếu ưu đãi là loạichứng khoán vốnưu đãi hay là loại cổ phiếu

mà DN phát hành cam kếttrả tỷ lệ cổ tức cố định hàng năm, không

có tuyên bố ngày đáo hạn Là loại cổ phiếu có những tính chất giống

trái phiếu vô hạn

Các loại cổ phiếu ưu đãi:

- Cổ phiếu ưu đãi cổ tức

- Cổ phiếu ưu đãi biểu quyết

- Cổ phiếu ưu đãi hoàn lại

- Cổ phiếu ưu đãi trong việc chuyển qua cổ phiếu thường

- Cổ phiếu ưu đãi khác do điều lệ công ty quy định

5.3.2 Lượng giá cổ phiếu ưu đãi

Mô hình lượng giá cổ phiếu ưu đãi

p

p p

r

D

- Pp: giá trị của cổ phiếu ưu đãi

- Dp: cổ tức hàng năm của cổ phiếu ưu đãi

- rp: tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư

r p

1

…

3 2 0

D p

n ∞

n-1

…

…

5.3.2 Lượng giá cổ phiếu ưu đãi

Mô hình lượng giá cổ phiếu ưu đãi

Ví dụ:CTCP Chứng khoán Rồng Việt phát hành cổ phiếu

ưu đãi về cổ tức Tỷ lệ chi trả cổ tức cố định là 12%, mệnh

giá cổ phiếu ưu đãi 10.000 đồng Nếu suất sinh lợi theo

yêu cầu của nhà đầu tư là 11% thì cổ phiếu ưu đãi trên

được bán với giá bao nhiêu trên thị trường

5.3.2 Lượng giá cổ phiếu ưu đãi

Mô hình lượng giá cổ phiếu ưu đãi

Ví dụ:CTCP Chứng khoán Rồng Việt phát hành cổ phiếu

ưu đãi về cổ tức Tỷ lệ chi trả cổ tức cố định là 12%, mệnh

giá cổ phiếu ưu đãi 10.000 đồng Nếu suất sinh lợi theo

yêu cầu của nhà đầu tư là 11% thì cổ phiếu ưu đãi trên

được bán với giá bao nhiêu trên thị trường

909 10

% 11 200 1

200 1

% 12 000 10











p

p

P D

5.3.2 Lượng giá cổ phiếu ưu đãi

Tỷ suất sinh lời của cổ phiếu ưu đãi

p

p p

P

D

5.3.2 Lượng giá cổ phiếu ưu đãi

• Vd1: CTCP Chứng khoán Rồng Việt phát hành cổ

phiếu ưu đãi về cổ tức Tỷ lệ chi trả cổ tức cố định là

12%, mệnh giá cổ phiếu ưu đãi 10.000 đồng, nếu giá

bán của cổ phiếu trên hiện nay là 15.000đ Tính tỷ

suất sinh lời đầu tư cổ phiếu ưu đãi?

ĐỊNH GIÁ

CỔ PHIẾU THƯỜNG

5.4.1 Những vấn đề chung về CP thường

Khái niệm

- Là chứng khoán vốn hay chứng chỉ chứng nhận đầu

tư vào doanh nghiệp cổ phần

- Được chia lợi nhuận hàng năm từ kết quả hoạt động

kinh doanh của DN

- Là loại chứng khoán phát hành ra đầu tiên và thu hồi

về cuối cùng khi doanh nghiệp thanh lý, giải thể

Đặc điểm

- Mệnh giá

- Thư giá

- Thị giá

- Cổ tức

5.4.1 Những vấn đề chung về CP thường

Phân loại:

Căn cứ vào đặc điểm hoạt động của DN

- Cổ phiếu thượng hạng

- Cổ phiếu tăng trưởng

- Cổ phiếu thu nhập

- Cổ phiếu thời kỳ

- Cổ phiếu theo mùa

Căn cứ vào đặc điểm dòng tiền của cổ phiếu

- Cổ phiếu có dòng tiền vô hạn

- Cổ phiếu có dòng tiền hữu hạn

Company Logo

Cổ phiếu vô danh

Cổ phiếu vô danh

Company Logo

Cổ phiếu ký danh

Cổ phiếu ký danh

Một số phương pháp định giá cổ phiếu thường

Phương pháp dựa trên hệ số P/E

Phương pháp

chiết khấu dòng tiền

Định giá cổ phiếu thường 5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

r s

1

…

3 2 0

D 1

n n-1

…

P 0

D 0

…

t

D  0( 1  )

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường Phương pháp chiết khấu dòng tiền

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

TH 1: Mô hình chiết khấu dòng tiền hữu hạn

P0: Giá cổ phiếu thường ước định

Dt: khoản cổ tức dự tính nhận được ở năm thứ t

Pn:giá bán cổ phiếu dự tính ở cuối năm thứ n

rs: tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư n: số năm nắm giữ cổ phiếu của nhà đầu tư

r s

1

…

3 2 0

D 1

n n-1

…

P 0

D 0

D n

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

TH 1: Mô hình chiết khấu dòng tiền hữu hạn



t

t s

n t

s

t

r

P r

D P

1 0

) 1 ( ) 1 (

P0: Giá cổ phiếu thường ước định

Dt: khoản cổ tức dự tính nhận được ở năm thứ t

Pn:giá bán cổ phiếu dự tính ở cuối năm thứ n

rs: tỷ suất sinh lời đòi hỏi của nhà đầu tư n: số năm nắm giữ cổ phiếu của nhà đầu tư

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

Mô hình chiết khấu dòng tiền vô hạn

P0: Giá CP thường ở hiện tại

g: mức tăng trưởng thu nhập hay tăng

trưởng cổ tức

rs: suất sinh lợi theo yêu cầu của nhà đầu tư

D0: cổ tức cổ phiếu thường ở năm hiện tại

Dt: cổ tức cổ phiếu thường ở năm t

r s

1

…

3 2 0

D 1

n ∞

n-1

…

P 0

D 0

…

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

Mô hình chiết khấu dòng tiền vô hạn

t

P0: Giá CP thường ở hiện tại g: mức tăng trưởng thu nhập hay tăng trưởng cổ tức

rs: suất sinh lợi theo yêu cầu của nhà đầu tư

D0: cổ tức cổ phiếu thường ở năm hiện tại

Dt: cổ tức cổ phiếu thường ở năm t

Mô hình định giá cồ phiếu thường









P

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

Trường hợp cổ tức hàng năm không thay đổi

- g = 0

- Với rs> g:

s r

D

) (

) 1 ( ) (

0 1

0

g r

g D g r

D P

s









5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

Trường hợp cổ tức tăng trưởng thay đổi:

Ví dụ:Cổ phiếu CTCP CN Cao su Miền Nam

(CSM) có tỷ lệ chi trả cổ tức năm vừa rồi là 2.300

đ, tốc độ tăng trưởng cổ tức mỗi năm g =16%

trong 4 năm tiếp theo Từ năm thứ 5 trở đi tốc độ

tăng trưởng cố định 17% mỗi năm Tỷ suất sinh

lời kỳ vọng của nhà đầu tư là 22,77% Xác định

giá bán cổ phiếu tại thời điểm hiện tại?

Nếu giá thị trường tại thời điểm hiện tại là 42.500

thì NĐT có nên quyết định mua CP CSM hay

không?

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

Tỷ suất sinh lời của cổ phiếu thường

Với rs> g, ta có

) (

1 0

g r

D P

s 

P

D



0 1

Ví dụ: Cổ phiếu CTCP CN Cao su Miền Nam

(CSM) có tỷ lệ chi trả cổ tức năm vừa rồi là

2.300 đ, kỳ vọng tốc độ tăng trưởng cổ tức cố

định g =16% Nếu giá CP CSM tại thời điểm

hiện tại là 42.500 Tính tỷ suất sinh lời của CP

CSM?

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

Phương pháp P/E

P = EPS x P/E

Trong đó:

EPS: là thu nhập mỗi cổ phiếu thường

P/E: là tỷ lệ giá trên thu nhập

5.4.2 Định giá cổ phiếu thường

Phương pháp P/E

Ví dụ: CTCP CN Cao su Miền Nam (CSM) có

thu nhập trên mỗi cổ phiếu thường EPS là 5.596

đồng, chỉ số P/E là 7,9 Ước tính giá CP CSM?

Nếu giá thị trường tại thời điểm hiện tại là

42.500 thì NĐT có nên quyết định mua CP

CSM hay không?

5.4 Lợi suất chứng khoán khi đầu tư ra nước ngoài

• Các yếu tố tác động đến lợi suất đầu tư chứng

khoán ra nước ngoài:

– Thu nhập

– Rủi ro

5.4 Lợi suất chứng khoán khi đầu tư ra nước ngoài

• Lợi suất đầu tư chứng khoán khi đồng tiền nước

đầu tư tăng giá:

Ví dụ: Ngày 1/1/2013, ông A đầu tư 200 trđ để mua

trái phiếu công ty B ở Mỹ với lãi suất trái phiếu

hàng năm là 10%, tỷ giá 20.000VND/USD Đến

ngày 31/12/2013 ông A bán toàn bộ trái phiếu với

giá bằng giá mua ban đầu và nhận trái tức với tỷ

giá 21.000VND/USD.

Tính lợi suất đầu tư của ông A.

5.4 Lợi suất chứng khoán khi đầu tư ra nước ngoài

• Lợi suất đầu tư chứng khoán khi đồng tiền nước

đầu tư giảm giá:

Ví dụ: Ngày 1/1/2013, ông A đầu tư 200 trđ để mua

trái phiếu công ty B ở Mỹ với lãi suất trái phiếu

hàng năm là 10%, tỷ giá 20.000VND/USD Đến

ngày 31/12/2013 ông A bán toàn bộ trái phiếu với

giá bằng giá mua ban đầu và nhận trái tức với tỷ

giá 19.000VND/USD.

Tính lợi suất đầu tư của ông A.

www.themegallery.com