Phó Hiệu trưởng tổ chức theo dõi tình hình chất lượng dạy học qua thời khóa biểu, kế hoạch giảng dạy của giáo viên, dự giờ thường xuyên và đột xuất, góp ý giờ dạy một cách cụ thể theo hư
Trang 1MỤC LỤC
Mục lục ……… trang 1
PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài……… trang 2
2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài……… trang 3
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu…… trang 3
4 Giới hạn, phạm vi nghiên cứu trang 4
5 Phương pháp nghiên cứu trang 4
3.Thực trạng vấn đề nghiên cứu……… trang 8
a.Thuận lợi, khó khăn… ……….trang 7 ; 8
4 Nội dung và hình thức của giải pháp ……… … trang 9
4.1 Mục tiêu của giải pháp ……… … trang 9
4.2 Nội dung và cách thực hiện các giải pháp ……….trang 10 ;11 ;12
5 Kết quả thu được qua khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu
……….trang 13, 14,15
PHẦN THỨ BA KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1 Kết luận……… ………… trang 16
2 Kiến nghị ……… ……… ……… trang 16 ; 17
Tài liệu tham khảo ……… trang 18
Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG CHẤM SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
1.Cấp trường……….……… …….……… trang 19
2 Cấp huyện………….……….……….……… trang 20
Trang 2PHẦN MỞ ĐẦU
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Những năm qua, nhất là từ khi đất nước đổi mới, chúng ta đã xây dựng được đội
ngũ nhà giáo đông đảo, có phẩm chất đạo đức và ý thức chính trị tốt, có trình độ chuyên
môn nghiệp vụ Đội ngũ này đã: "Đáp ứng quan trọng yêu cầu nâng cao dân trí đào tạo
nhân lực, bồi dưỡng nhân tài góp phần vào công cuộc đổi mới sự nghiệp giáo dục thành
công
Giờ lên lớp của giáo viên là hình thức cơ bản, chủ yếu nhất của dạy học phổ thông
Giờ lên lớp của giáo viên thể hiện năng lực, kinh nghiệm tổ chức, điều khiển, hướng
dẫn, sử dụng phương tiện, đồ dùng, phương pháp dạy học; nghệ thuật sư phạm trong
giảng dạy, giao tiếp, xử lý tình huống trong và ngoài dự kiến… nó giữ vai trò quyết định
đến chất lượng dạy học Phó Hiệu trưởng tổ chức theo dõi tình hình chất lượng dạy học
qua thời khóa biểu, kế hoạch giảng dạy của giáo viên, dự giờ thường xuyên và đột xuất,
góp ý giờ dạy một cách cụ thể theo hướng đổi mới phương pháp dạy học sẽ tạo động lực
thúc đẩy hoạt động chuyên môn của nhà trường đi lên
Trên thực thế không phải giáo viên nào lên lớp cũng tự giác, giảng dạy hết khả
năng của mình mà lên lớp chỉ dựa vào sách giáo khoa thậm chí chỉ là thầy đọc trò chép
sao cho hết bài, hết tiết vì thế dẫn đến chất lượng tiết dạy chưa cao, đứng trước thực
trạng đó bản thân tôi mạnh dạn nêu ra những giải pháp tích cực để quản lý tốt giờ dạy
của giáo viên nhằm góp phần xây dựng sự nghiệp giáo dục của trường, cũng như của
huyện nhà ngày một đi lên
Thực tế cho thấy: Bất kỳ một nhà trường nào để đạt được mục tiêu giáo dục cũng
phải thực hiện nhiều hoạt động khác nhau Trong các hoạt động đó thì công tác kiểm tra
đánh giá có vị trí rất quan trọng, đặc biệt là công tác kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo
viên có tính chất quyết định trong công tác quản lý nhà trường Vì thông qua công tác
kiểm tra giúp người quản lý nắm bắt được nhanh nhất thực trạng trình độ chuyên môn
của đội ngũ, từ đó mà có kế hoạch dài hạn, hoặc ngắn hạn để khắc phục tồn tại, điều
chỉnh và phát triển nhà trường theo đúng hướng phù hợp với yêu cầu thực tế trong từng
năm học, trong từng giai đoạn của ngành và của xã hội
Trang 3Kiểm tra giờ lên lớp sẽ giúp cho người quản lý xác định được thực trạng giảng
dạy của nhà trường, xác định được điểm mạnh, điểm yếu của giáo viên để có kế hoạch
bố trí, sử dụng hợp lý, động viên kịp thời cũng như có biện pháp khắc phục
Như vậy, kiểm tra - đánh giá giờ lên lớp vừa là để đôn đốc cũng là để người quản
lý nắm được thông tin ngược từ đó thực hiện mục tiêu của công tác giáo dục
Từ thực tế, bản thân là một cán bộ quản lý giáo dục được trang bị những kiến thức
về lý luận quản lý, đặc biệt là lý luận về công tác kiểm tra nội bộ trường học, chính vì lẽ
đó tôi mạnh dạn chọn đề tài: “Tăng cường kiểm tra nội bộ, trọng tâm là giờ dạy trên
lớp của giáo viên”.
2 MỤC TIÊU,NHIỆM VỤ CỦA ĐỀ TÀI:
- Nghiên cứu đề tài nhằm tìm hiểu và phân tích thực trạng hoạt động kiểm tra giờ
dạy trên lớp ở đơn vị và soi rọi cơ sở lý luận và cơ sở pháp lý Từ đó rút ra bài học kinh
nghiệm, đề xuất cải tiến công tác kiểm tra giờ học trên lớp ở đơn vị và vận dụng khi
tham gia công tác thanh kiểm tra các đơn vị bạn ngày một hiệu quả hơn
- Tìm hiểu cơ sở lý luận, cơ sở pháp lý của việc kiểm tra giờ dạy trên lớp Phân tích
thực trạng của việc tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp tại đơn vị.Rút ra bài học kinh
nghiệm về việc tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp, đề xuất những giải pháp thiết thực để
cải tiến việc tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp
\3 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU:
- Đối tượng nghiên cứu:
Kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên trường Tiểu học Trần Cao Vân –
CưM’gar- Đắk Lắk
- Phạm vi nghiên cứu:
Kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên trường Tiểu học Trần Cao Vân –
CưM’gar- Đắk Lắk, năm học: 2017-2018
4 GIỚI HẠN CỦA ĐỀ TÀI:
Trong nhà trường phổ thông các hoạt động về kiểm tra giáo viên diễn ra rất đa
dạng và phong phú Do thời gian không cho phép và khả năng có hạn trong phạm vi đề
tài, tôi xin được phép đi sâu về vấn đề “Kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên trường
Tiểu học Trần Cao Vân huyện ČưMgar, tỉnh Đăk Lăk” năm học 2017-2018.
Trang 4\5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
- Để thực hiện được mục đích và nhiện vụ nêu trên, tôi đã sử dung các phương pháp sau:
1- Phương pháp nghiên cứu lý luận và cơ sở pháp lý liên quan đến sáng kiến
2- Phương pháp quan sát
3- Phương pháp điều tra nghiên cứu
4 - Phương pháp phân tích và tổng hợp
Trang 5PHẦN NỘI DUNG
1- CƠ SỞ LÝ LUẬN :
a Khái niệm
- Giờ học trên lớp của giáo viên : Là nơi diễn ra hoạt động dạy của giáo viên, hoạt
động học của học sinh, khả năng giao tiếp của thầy và trò còn là nơi thể hiện trình độ
chuyên môn nghiệp vụ và nghệ thuật sư phạm, kỷ năng linh hoạt của giáo viên, thể hiện
sự hiểu biết suy nghĩ, phát triển tư duy của học sinh
- Kiểm tra : Là chức năng quản lý, thực hiện các nhiệm vụ đánh giá thực trạng,
phát hiện ưu khuyết điểm những sai lệch để tư vấn thúc đẩy nhằm hoàn thiện hoạt động
sư phạm của giáo viên, góp phần phát triển nâng cao chất lượng dạy và học
- Kiểm tra giờ học trên lớp của giáo viên : Là hoạt động xem xét, đánh giá trình độ
chuyên môn nghiệp vụ và năng lực nghệ thuật sư phạm của giáo viên Qua đó phát hiện
những thiếu sót, những sai lệch của giáo viên trong quá trình sư phạm mà có hướng điều
chỉnh kịp thời nhằm nâng cao chất lượng dạy học đạt hiệu quả đào tạo của nhà trường
b Các nguyên tắc kiểm tra
Kiểm tra giờ học trên lớp cũng tuân theo các nguyên tắc kiểm tra trong quản lý giáo
dục, cụ thể như sau :
- Kiểm tra phải chính xác, khách quan, công bằng kết quả kiểm tra phải phản ánh
đúng thực trạng về đối tượng kiểm tra, tránh định kiến, suy diễn và các hình thức giả
tạo
- Kiểm tra phải có hiệu quả, kiểm tra không phải là “Vạch lá tìm sâu” kiểm tra
phải có tác dụng đôn đốc, thúc đẩy, việc thực hiện nhiệm vụ của giáo viên được tốt hơn
không để giáo viên hiểu lầm là kiểm tra để đánh giá
- Kiểm tra phải thường xuyên, kịp thời không phải đợi có “Vấn đề” mới tiến hành
kiểm tra, mà phải xem đây là việc làm thường xuyên, liên tục của Phó hiệu trưởng
- Kiểm tra phải công khai, dân chủ, Phó hiệu trưởng phải làm sao cho giáo viên
thấy được việc kiểm tra giờ dạy trên lớp là việc làm không thể thiếu được , để qua đó
biến quá trình kiểm tra thành quá trình tự kiểm tra, quá trình tự bồi dưỡng của giáo viên
c Hình thức kiểm tra
Hình thức kiểm tra chủ yếu giờ dạy trên lớp của giáo viên là dự giờ, tuy nhiên cần có sự
lựa chọn đối tượng để tiến hành kiểm tra có chủ định
Trang 6c.1 Các hình thức dự giờ
- Dự giờ báo trước : Nhận xét năng lực cao nhất mà giáo viên sau khi đã có điều
kiện chuẩn bị thể hiện trong giờ lên lớp
- Dự giờ đột xuất : Nhằm xác định rõ giáo viên đã chuẩn bị bài như thế nào, lớp
học đa chuẩn bị ra sao trong điều kiện bình thường
- Dự giờ chuyên đề : Nhằm mục đích nghiên cứu toàn diện hệ thống làm việc và
kinh nghiệm tích luỹ tiến bộ của mỗi giáo viên
- Dự giờ lên lớp song song : Nhằm phát hiện những đặc điểm thuộc về bản lĩnh
của mỗi thầy giáo, hiệu quả của phương pháp này hay phương pháp mới
d Quy trình tổ chức kiểm tra
d.1 Xây dựng chuẩn kiểm tra và đánh giá
Chuẩn kiểm tra là công cụ để phó hiệu trưởng đánh giá giáo viên
d.2 Xây dựng lực lượng kiểm tra
Lực lượng kiểm tra có ý nghĩa quyết định chất lượng và hiệu quả của việc kiểm tra,
do đó khi xây dựng lực lượng kiểm tra phải thực hiện các bước sau :
* Xác định cơ chế kiểm tra tuyến kiểm tra
- Cơ chế kiểm tra
+ Cơ chế trực tiếp : Do ban kiểm tra chuyên môn thực hiện
+ Cơ chế gián tiếp : Do tổ chuyên môn và các giáo viên trong tổ thực hiện
- Tuyến kiểm tra : Tuyến trường, tuyến tổ chuyên môn, tuyến cá nhân nhưng tuyến
kiểm tra tổ chuyên môn là quan trọng nhất vì quá trình sư phạm được diễn ra chủ yếu ở
tổ chuyên môn và trên lớp
* Xây dựng lực lượng kiểm tra
- Khi tuyển chọn nhân sự phải đảm bảo yêu cầu về chất lượng, nghĩa là phải hết sức
chú ý vào trình độ đào tạo, năng lực chuyên môn, uy tín
- Phải phân công phân nhiệm rõ ràng, bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm tra và thực hiện
chế độ chính sách cho giáo viên làm công tác kiểm tra
d.3 Xây dựng kế hoạch kiểm tra
Trang 7Kế hoạch kiểm tra nhất là kế hoạch kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên, phải
được xây dựng đồng thời với kế hoạch năm học kế hoạch phải cụ thể : Mục đích, hình
thức, đối tượng, nội dung, lực lượng, thời gian kiểm tra, kế hoạch kiểm tra phải được rải
đều từ đầu năm đến cuối năm học
d.4 Thực hiện kiểm tra : Thực hiện theo quy trình ba bước đã nêu ở trên.
d.5 Tổng hợp điều chỉnh :
- Sau kết quả của các tiết dự giờ Phó hiệu trưởng phải tổng hợp các thông tin thu
được và xử lý các thông tin đó làm cơ sở cho việc ra các quyết định quản lý
- Từ những thông tin thu được qua xử lý người hiệu trưởng phải ra các quyết định
điều chỉnh hoạt động của giáo viên nhằm cải tiến quá trình dạy học nâng cao trình độ
chuyên môn, chất lượng giờ dạy và hiệu quả đào tạo của nhà trường
- Kết quả kiểm tra của giáo viên phải lưu trữ vào hồ sơ cá nhân
2 CƠ SỞ PHÁP LÝ
Công tác kiểm tra giờ dạy trên lớp trong nhà trường phổ thông dựa trên cơ sở pháp
lý sau :
- Luật giáo dục (năm 2005)
Thông tư 14/2011/TT.BGD&ĐT ngày 08/4/2011 của Bộ GD&ĐT v/v chuẩn Hiệu
trưởng trường Tiểu học là phải có các tiêu chí về đạo đức nghề nghiệp, nghiệp vụ sư
phạm, năng lực quản lý nhà trường và nhiều tiêu chí khác nữa
Quyết định số:14/2007/QĐ-BGDĐT Ban hành Quy định về Chuẩn nghề nghiệp
giáo viên tiểu học
Thông tư Số: 39/2013/TT-BGDĐT ngày 04/12/2013 của Bộ GD&ĐT Hướng dẫn
về thanh tra chuyên ngành trong lĩnh vực giáo dục
Kế hoạch năm học
3.THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU:
3.1.Thuận lợi,khó khăn:
a.Thuận lợi:
- Được sự quan tâm của UBND huyện CưMgar, Phòng giáo dục đào tạo, Đảng uỷ,
UBND xã EaTar về mục tiêu xây dựng và phát triển đơn vị trường
Trang 8- Địa phương có đồng bào các dân tộc biết đoàn kết, thật thà chịu thương chịu khó,
cần cù lao động
- Lãnh đạo nhà trường đoàn kết nhất trí, đội ngũ giáo viên nhiệt tình
- Ban đại diện cha mẹ học sinh quan tâm, giúp đỡ các hoạt động dạy và học
b.Khó khăn:
- Đội ngũ giáo viên không đồng đều,nhà ở xa trường, năng lực giảng dạy khá nhưng
một số ít chưa thực sự được năng động
- Học sinh là con em đồng bào dân tộc, đều làm nông thu nhập thấp nên đời sống
kinh tế gặp nhiều khó khăn
- Một số phụ huynh chưa nhận thức được tầm quan trọng của việc học, do đó thiếu
sự quan tâm, phối hợp đến việc học tập của các em
- Cơ sở vật chất còn thiếu : Các phòng chức năng chưa có
- Về tình hình đội ngũ của đơn vị năm học 2017- 2018:
Tổng số CB, NV: 30 (trong đó 09 giáo viên hợp đồng)
- Cán bộ quản lý: 02 ( Hiệu trưởng 01; Phó hiệu trưởng 01)
- Giáo viên đứng lớp: 23; Tổng phụ trách Đội :01; Nhân viên: 04
-Trình độ giáo viên đạt chuẩn: 100% và trên chuẩn: 16(69,5%)
- Có chi bộ Đảng với số Đảng viên là : 09 đ/c
- Tình hình về học sinh năm học 2017- 2018.
- Tổng số học sinh: 340 em;trong đó HS dân tộc 340 em, HS nữ 152 em; HS nữ dân
tộc: 140 em; HSKT 5 em
Khối 1: 4 lớp, 89 em, nữ 38 em; Dân tộc: 89 em; khuyết tật: 01 em
Khối 2: 4 lớp, 56 em, nữ 13 em; Dân tộc: 56 em; khuyết tật: 01 em
Khối 3: 3 lớp, 61 em, nữ 23 em; Dân tộc: 61 em; khuyết tật: 01 em
Khối 4: 3 lớp, 71 em, nữ 36 em; Dân tộc: 71 em; khuyết tật: 02 em
Khối 5: 3 lớp, 63 em, nữ 23 em; Dân tộc: 63 em; khuyết tật: 0 em
Với thực trạng chất lượng giảng dạy của nhà trường kết quả học tập của học sinh
chưa cao, đây là vấn đề bản thân luôn suy nghĩ, trăn trở, tìm hiểu nguyên nhân, để đề ra
những biện pháp thiết thực khả thi trong quá trình của giáo viên giảng dạy giảng trên lớp
để không ngừng nâng cao chất lượng giảng dạy tại đơn vị
Trang 9Hạn chế của kế hoạch là giáo viên chủ động đăng ký chọn bài dạy thì thường do
những bài để dạy hoặc theo các chủ đề trong các ngày lễ trong năm thường được lặp lại,
hoặc những bài có tình huống nên kết quả đánh giá giờ dạy chủ yếu là khá giỏi điều này
dẫn đến giáo viên dễ sinh bệnh “Chủ quan”
4 NỘI DUNG VÀ HÌNH THỨC CỦA GIẢI PHÁP:
4.1 Mục tiêu của giải pháp:
Mục tiêu của công tác kiểm tra nhằm đạt được ba tác dụng : Tác dụng giáo dục, tác
dụng phát triển và tác dụng tổ chức Ba tác dụng này của công tác kiểm tra là thống nhất
và liên hệ hữu cơ với nhau tạo ra mục đích kiểm tra trong quản lý trường học
4.2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp:
a- Tổ chức việc kiểm tra thực hiện chương trình:
Thực hiện đúng, đủ Chương trình của từng môn học, ở từng khối lớp Đảm bảo
truyền thụ đủ, đúng nội dung kiến thức, kĩ năng cơ bản của từng môn học ở từng khối
lớp của từng dạng bài
Có hình thức tổ chức dạy học phù hợp cho từng môn học của từng khối lớp
Giúp giáo viên nắm vững chương trình của từng môn học, của từng khối lớp mà
mình phụ trách
Để giáo viên thực hiện tốt chương trình Ban giám hiệu đã :
- Phổ biến đầu năm những những vấn đề mới về chương trình
- Giúp giáo viên lập kế hoạch thực hiện chương trình thông qua tổ nhóm chuyên
môn
- Có kế hoạch kiểm tra việc thực hiện chương trình ở các môn học
b Tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp
Căn cứ vào hướng dẫn đánh giá xếp loại giờ dạy trên lớp giáo viên TH của Bộ giáo
dục & đào tạo: Phiếu đánh giá tiết dạy ở cấp Tiểu học (Kèm theo công văn số 10358 /
BGD&ĐT-GDTH ngày 28/9/2007 của Bộ Giáo dục và đào tạo)và của Sở giáo dục – đào
tạo tỉnh Đăk Lăk
Thông tư số 30 /2014/TT-BGDĐT; Thông tư 22/ 2016 ban hành quy định đánh giá
xếp loại học sinh Tiểu học;
Trang 10Chuẩn đánh giá giờ dạy được in làm phiếu dự giờ – phiếu dự giờ để người dự căn
cứ cho điểm Chính vì vậy tất cả giáo viên cũng biết được chuẩn đánh giá
c Xây dựng lực lượng kiểm tra
Ngay từ đầu năm học, căn cứ vào tình hình đặc điểm của nhà trường Phó hiệu
trưởng tham mưu với Hiệu trưởng ra quyết định thành lập ban kiểm tra chuyên môn –
Quy định quyền hạn trách nhiệm cụ thể cho các thành viên trong ban kiểm tra, đồng thời
bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho lực lượng kiểm tra – Phân cấp trong kiểm tra Đây
là hình thức kiểm tra theo cơ chế trực tiếp
Ngoài ra hàng tuần, hàng tháng tổ trưởng chuyên môn có trách nhiệm tổ chức dự
giờ thăm lớp, thao giảng ở tổ để rút kinh nghiệm hay minh hoạ cho đề tài nào đó chẳng
hạn như tiết dạy khó, tiết ôn tập …
d Kiểm tra giờ dạy trên lớp.
d.1 Chuẩn bị dự giờ
Trước khi kiểm tra, trong cuộc họp hội đồng, ban giám hiệu đã nhấn mạnh đến ý nghĩa
của việc kiểm tra, nhắc nhở lực lượng kiểm tra làm đúng chức năng, người dạy chuẩn bị
kỹ bài dạy, tạo ra bầu không khí thi đua sôi nổi lành mạnh
e Dự giờ quan sát trên lớp
- Khi dự giờ các thành viên trong ban kiểm tra phải nghiêm túc, ghi chép đầy đủ,
quan sát tốt các hoạt động của thầy và trò trong suốt tiết dạy Ghi nhận đầy đủ các thông
tin, các tình huống xảy ra trong tiết dạy Cuối giờ đặt câu hỏi vấn đáp học sinh nhằm
kiểm tra việc tiếp thu kiến thức và sự vận dụng của học sinh
- Sau tiết dạy với các sự kiện và dữ liệu ghi nhận được, các thành viên trong ban
kiểm tra phải nghiêm túc phân tích, đánh giá giờ dạy vì sự tiến bộ chung cho đồng
nghiệp và chính bản thân mình
Qua phân tích sư phạm tiết dạy theo đúng các tiêu chí Nội dung kiến thức, phương
pháp giảng dạy, cấu trúc của học sinh…
Từ đó xác định mức độ thực hiện nhiệm vụ của giáo viên qua tiết dạy
- Các uỷ viên cũng đề ra được những giải pháp thiết thực giúp giáo viên cải tiến về
phương pháp, cách thức, nội dung truyền đạt nhằm hoàn thiện công tác giảng dạy của
họ