TÁC ĐỘNG CỦA CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NGÀNH Ở HẢI DƯƠNG HIỆN NAY ĐẾN XÂY DỰNG KHU VỰC PHÒNG THỦ TỈNH VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP NHẰN GẮN KẾT HAI QUÁ TRÌNH ĐÓ

Đồng thời cũng có điều kiện để xâydựng hệ thống làng, xã chiến đấu, các KVPT then chốt, các căn cứ chiến đấu,xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật tại chỗ, thực hiện điều chỉnh phân phối dâncư

2.1 Những tác động cơ bản của quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh

tế ngành theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở Hải Dương đến xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh

2.1.1 Nội dung xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh

KVPT tỉnh là đơn vị tổ chức về QP - AN, theo địa bàn hành chính củatỉnh ở Việt Nam; tạo thành thế trận QP - AN cả nước KVPT tỉnh được xâydựng vững mạnh về mọi mặt: Chính trị, kinh tế - xã hội; quân sự, an ninh,dưới sự lãnh đạo, chỉ huy của cấp tỉnh tạo thành sức mạmh tổng hợp, tậptrung chủ yếu vào những KVPT then chốt để phòng thủ địa phương, chốngmọi âm mưu hành động phá hoại và xâm lược của kẻ thủ

Xây dựng tỉnh (thành phố) thành KVPT vững chắc là một chủ trương

có tính chiến lược của Đảng và nhà nước ta trong sự nghiệp xây dựng và bảo

vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN Việc xây dựng tỉnh Hải Dương trở thànhKVPT vững chắc cũng gần như nước nói trên nhằm thực hiện được phươngchâm: "Tỉnh giữa tỉnh, huyện giữa huyện, xã giữa xã" tạo nên KVPT lienhoàn góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội trên địa bànquân khu Ba, đồng thời cùng các địa phương khác của cả nước giữa vững độclập chủ quần và toàn vẹn lãnh thổ, bảo vệ chế độ XHCN, bảo vệ Đảng, bảo vệnhân dân Nội dung xây dựng KVPT tỉnh Hải Dương bao gồm:

Xây dựng KVPT về chính trị

Cũng như cả nước, ở Hải Dương mặt trận chính trị, tư tưởng đang diễn

ra hết sức nóng bỏng, mà Hải Dương lại là tỉnh cửa ngõ vùng Đông Bắc, cóđường số 5 là con đường chiến lược nối với Hà Nội và Hải Phòng, là hậu cứbảo vệ thành phố Hà Nội Mọi sự biến động về chính trị, kinh tế, văn hoá, xã

hội ở thủ đô Hà Nội đều có ảnh hưởng trực tiếp, nhanh chóng đến Hải Dương

và ngược lại Do đó thế trận lòng dân vững chắc ở Hải Dương không chỉ tácđộng trực tiếp đến thế trận vững chắc của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổquốc ở Hải Dương mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến thành phố Hà Nội quânkhu Ba và cả nước

Vì vậy, nghiên cứu quan trọng hàng đầu của xây dựng KVPT tỉnh,huyện là xây dựng về chính trị, trước hết cần phải có nội dung, hình thức,phương pháp giáo dục phù hợp cho quần chúng nhân dân về lòng dân yêu quêhương đất nước, miền tự hào dân tộc, ý thức cảnh giác cách mạng, làm chodân tin Đảng, tin vào chế độ XHCN, sẵn sàng chiến đấu, vượt qua mọi khókhăn gian khổ để xây dựng và bảo vệ quê hương, đất nước; đồng thời phảichăm lo đến đời sống vật chất và văn hoá, tinh thần của nhân dân; thực hiệntốt vấn đề dân chủ, công bằng, văn hoá Mặt khác, cần phải tăng cường củng

cố và nâng cao năng lực lãnh đạo của các tổ chức Đảng, năng lực quản lý, tổchức thực hiện của các cấp chính quyền và khả năng hoạt động của các tổchức quần chúng; nâng cao chất lượng chính trị, tư tưởng, phẩm chất đạo đứccách mạng, trình độ hiểu biết về kinh tế, văn hoá xã hội và kiến thức quân sựthông thường cho cán bộ, đảng viên Xây dượng khối đại đoàn kết các dântộc, các tầng lớp xã hội nhằm tạo ra môi trường chính trị, xã hội ổn địnhtrên địa bàn tỉnh Do vậy, xây dựng về chính trị là nội dung có tác động trựctiếp để tạo ra sức mạnh tổng hợp của KVPT tỉnh, huyện mà gốc là xây dựng

cơ sở xã, phường vững mạnh toạn diện, tạo ra sự vững chắc của chiến tranhnhân dân và nền quốc phòng toàn dân

Xây dựng KVPT về mặt kinh tế

Đây là vấn đề có tính chất quyết định việc xây dựng các nội dung khác

để tạo nền sức mạnh tổng hợp của KVPT tỉnh Hiện nay xây dựng về kinh tế

là đẩy nhanh quá trình CNH, HĐH hình thành một CCKT hợp lý có khả năng

khai thác tối đa có hiệu quả mọi tiền năng để kinh tế của tỉnh không ngừngtăng trưởng và phát triển, Trên cơ sở đó sẽ có điều kiện để xây dựng nền vănhoá mới, con người mới, xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.Không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, tạo ramôi trường chính trị, xã hội ổn định Đồng thời cũng có điều kiện để xâydựng hệ thống làng, xã chiến đấu, các KVPT then chốt, các căn cứ chiến đấu,xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật tại chỗ, thực hiện điều chỉnh phân phối dân

cư, lao động trên địa bàn tỉnh phù hợp sự phát triển kinh tế và việc làm, xâydựng lực lượng của KVPT góp phần xây dựng thế trận phòng thủ của quânkhu Ba cũng như cả nước

Xây dựng KVPT về văn hoá, xã hội

Đây là vấn đề có nội dung rộng lớn, quan hệ trực tiếp đến đời sống vậtchất, tinh thần của nhân dân, có ảnh hưởng lớn đến sức mạnh tổng hợp củaKVPT tỉnh Xây dựng về xã hội, là phải chăm lo giáo dục nâng cao trình độvăn hoá, trình độ dân trí cho mọi cán bộ, đảng viên và toàn thể nhân dân trongtỉnh, nhằm xây dựng con người mới XHCN Đồng thời cùng với phát triển,kinh tế phải giải quyết tốt các vấn đề xã hội, giữ vững ổn định chính trị, bảođảm trật tự an toàn xã hội, đẩy lùi các hiện tượng tiêu cực và các tệ nạn xã hộitrên địa bàn tỉnh

Xây dựng KVPT về mặt quân sự

Đây là nội dung trọng tâm, có ý nghĩa trực tiếp quyết định tới nhiệm vụgiữ vững an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội trên địa bàn; là cơ sở tạonên sức mạnh tổng hợp và sự vững chắc của KVPT các cấp để có khả năngngăn ngừa và làm thất bại âm mưu "Diễn biến hoà bình" của địch, sẵn sàngđối phó thắng lợi với mọi tình huống khác xảy ra

Xây dựng về quân sự là nhằm tạo ra sức mạnh QP - AN của KVPTtỉnh, bao gồm xây dựng về LLVT nhân dân, xây dựng thế trận chiến tranh

nhân dân và xây dựng cơ sở hậu cần kỹ thuật tại chỗ

Xây dựng LLVT nhân dân trong KVPT tỉnh Hải Dương bao gồm; bộđội địa phương, lực lượng dân quân tự vệ, dự bị động viên, lực lượng an ninh,đồng thời kết hợp chặt chẽ với lực lượng chủ lực chủ lực cấp trên bố trí sẵnhoặc sẽ cơ động đến trong quá trình chiến tranh, và các cơ quan, xí nghiệpquốc phòng, nhà trường quân sự trên địa bàn

Hướng xây dựng lực lượng bộ đội địa phương phải có số lượng quânthường trực hợp lý với chất lượng chính trị cao, trình độ chuyên môn nghiệp

vụ, chiến đấu giỏi Lực lượng dự bị đông viên và dân quân tự vệ phải đượcquản lý chặt chẽ, được huấn luyện sát với yêu cầu chiến đấu, được luân phiêntham gia diễn tập và được phát triển rộng rãi ở tất cả các làng, xã phường, xínghiệp, nông trường huyện thị trong tỉnh, LLVT trong địa phương phải đặttrong mối liên hệ mật thiết với quần chúng nhân dân, hiệp đồng chặt chẽ vớilực lượng an ninh, lực lượng chủ lực cấp trên, với các cơ quan, xí nghiệp quốcphòng, nhà trường quân sự trên địa bàn với LLVT các địa phương lân cận, tạođiều kiện chi viện cho nhau hoàn thành nhiệm vụ, hình thành thế trận chiếntranh nhân dân

Xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân trong KVPT tỉnh là xây dựng

hệ thống làng, xã chiến đấu, nông, lâm trường chiến đấu, các cụm chiến đấuliên hoàn, các KVPT huyện, các khu vực phòng thủ then chốt của tỉnh, cáccăn cứ chiến đấu và căn cứ hậu phương của tỉnh tạo thành thế trận quốcphòng toàn dân kết hợp chặt chẽ với thế trận an ninh nhân dân, lấy thế trậnlòng dân làm cơ sở để xây dựng thế trận phòng thủ tích cực, vững chắc, cùngvới quân khu ba và cả nước thực hiện thắng lợi chiến lược: Xây dựng và bảo

vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN

Xây dựng cơ sở hậu cần kỹ thuật tại chỗ trong KVPT tỉnh được thểhiện ngay trong kế hoạch phát triển kinh tế gắn với củng cố QP-AN của địa

phương Do đó quá trình chuẩn bị các cơ sở hậu cần - kỹ thuật để đảm bảolương thực, thực phẩm, các trang thiết bị, phương tiện hoạt động quân sự đáp ứng nhu cầu hoạt động thường xuyên của LLVT địa phương và có lượng

dự trữ cần thiết khi có chiến tranh xảy ra có khả năng đáp ứng một phần chocác lực lượng chủ lực hoạt động tác chiến trên địa bàn Như vậy, nội dung xâydựng KVPT tỉnh rất toàn diện, đồng bộ, bao hàm cả những yếu tố về kinh tế,chính trị, quân sự Trong đó chính trị ổn định vững chắc là điều kiện tiênquyết để xây dựng các mặt khác Nhưng suy đến cùng, yếu tố kinh tế giữ vaitrò quyết định việc xây dựng KVPT các cấp Kinh tế càng phát triển, càng cóđiều kiện để xây dựng KVPT các cấp vững mạnh Việc chuyển dịch cơ cấukinh tế ngành ở Hải Dương như phương hướng đã nêu ở mục 1.2.2 có tácđộng rất tích cực đến xây dựng KVPT tỉnh

2.1.2 Những tác động cơ bản của quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh

tế ngành ở Hải Dương hiện nay đến xây dựng KVPT tỉnh

2.1.2.1 Những tác động thuận chiều của chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành đến xây dựng KVPT tỉnh.

Một là, giải phóng lực lượng sản xuất, phân công lại lao động, tăng

năng suất lao động, thúc đẩy tăng trưởng Trên cơ sở đó, nguồn kinh phí chohoạt động xây dựng KVPT được tăng lên

Hiện nay, mọi nhu cầu về lương thực, thực phẩm, vũ khí đạn dược,quân trang, quân dụng cho hoạt động của lực lượng vũ trang và nhu cầu vềvật chất, kỹ thuật để xây dựng các KVPT tỉnh phải dựa vào nguồn lực trongnước, không còn có sự viện trợ từ bên ngoài Vì thế, một nguồn rất cơ bản củanguồn kinh phí xây dựng KVPT tỉnh phải dựa vào nguồn thu từ sự phát triểnkinh tế trong nội tỉnh

Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hương CNH, HĐH trên địa bàn sẽthúc đẩy lực lượng sản xuất, phân công lại lao động phát triển, thúc đẩy tăng

trưởng và phát triển kinh tế, khắc phục tình trạng tự cấp, tự túc khép kín, làmbiến đổi cơ cấu kinh tế cũ, lạc hậu, kém hiệu quả, thành cơ cấu kinh tế hợp lý,

có hiệu quả hơn, có phép khai thác tốt hơn các tiềm năng, lợi thế của tỉnh, tạo

ra khả năng tích luỹ ngày càng lớn từ nội bộ nền kinh tế của địa phương

Thực tế, trước những năm 1996 (chưa tái lập tỉnh), khi cơ cấu kinh tếcủa Hải Dương còn lạc hậu, kinh tế chậm phát triển, tốc độ tăng trưởng hàngnăm mới đạt 7 đến 8%, do đó nguồn thu ngân sách bảo đảm do quốc phòng -

an ninh mới đạt khoảng 1,5% tổng chi ngân sách địa phương Từ năm 1996đến nay, sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế của Hải Dương đã đạt được kết quảđáng kể, làm cho các ngành công nghiệp, xây dựng và dịch vụ phát triểnmạnh chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong GDP của tỉnh và đóng góp vào ngânsách địa phương ngày càng cao Bằng những cơ chế, chính sách ưu đãikhuyến khích đầu tư hợp lý Hải Dương đã đạt được những thành tích đángkhích lệ trong việc thu hút các nguồn vốn đầu tư Tổng nguồn vốn thu hútđược trong giai đoạn 2001 - 2005 khoảng 8.316 tỷ đồng trong đó vốn dândoanh 3.861 tỷ đồng; vốn đầu tư nước ngoài (FDI, ODA, vốn viện trợ từNGO3) 4.455 tỷ đồng Chỉ tính riêng nguồn FDI với 63 dự án mới trong lĩnhvực công nghiệp, thu hút khoảng 4.080 tỷ đồng, chiếm tới 91,6% tổng vốnđầu tư nước ngoài Các doanh nghiệp FDI đã đóng góp một vai trò quan trọng

và tăng trưởng kinh tế và tạo công ăn việc làm cho người lao động Trong 5năm 2001 - 2005 đầu tư nước ngoài chiếm 23,4% tổng giá trị sản xuất côngnghiệp tại địa bàn, thu hút trên 13.200 lao động, đóng góp trên 30% tổng thungân sách của tỉnh vùng năm 2005 Nguồn thu ngân sách trên địa bàn tăngkhá, bình quân đạt 26,6%/ năm, trong đó thu nội địa tăng 21,5%/ năm chiếm61,9% tổng thu Năm 2003 đánh dấu mốc thời gian Hải Dương nhập "Câu lạc

bộ một nghìn tỷ đồng" Năm 2005, thu ngân sách đạt 2000 tỷ đồng tăng gấp3,8 lần so với năm 2000 Nhờ đó nguồn kinh phí bảo đảm cho quốc phòng an

ninh của KVPT luôn giữ ở mức khoảng 2% tổng chi ngân sách địa phương.

Từ năm 2000 đến năm 2004 nguồn ngân sách bảo đảm chi cho quốc phòng

-an ninh đạt 10-15 tỷ đồng/ năm Ngoài ra các huyện, thị, cơ sở đã bảo đảmhàng tỷ đồng cho công tác quốc phòng và huy động nhân dân đóng góp xâydựng quỹ quốc phòng an ninh bằng hàng vạn ngày công nghĩa vụ công íchmỗi năm

Trong thời gian tới, sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành ở Hải Dươngtheo đúng phương hướng đã xác định sẽ tiếp tục thúc đẩy lực lượng sản xuấtphát triển, phân công lại lao động trên địa bàn Trên cơ sở đó nguồn kinh phícho hoạt động xây dựng KVPT vững mạnh sẽ tiếp tục được tăng lên

Hai là, đẩy mạnh công cuộc xoá đói giảm nghèo, ổn định xã hội, làm

tăng lòng tin của nhân dân đối với công cuộc xây dựng đời sống mới, thựchiện tốt chính sách hậu phuơng quân đội

Hiện tượng đói, nghèo ở Hải Dương nói riêng cũng như trên phạm vi cảnước nói chung có một nguyên nhân rất cơ bản đó là kinh tế chưa phát triển,

mà trực tiếp là cơ cấu kinh tế của địa phương còn bất hợp lý, không cho phépkhai thác thế mạnh và lợi thế so sánh của địa phương Trong số hộ đói nghèo,một bộ phận khá lớn là gia đình chính sách, gia đình thương bình, liệt sĩ cócông với cách mạng Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngnàh của Hải Dươngtheo hướng CNH, HĐH là một nhân tố tích cực để khai thác có hiệu quả tiềmnăng, thế mạnh, tăng tích lũy từ nội bộ kinh tế của tỉnh Từ đó, từng bước cảithiện và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân, tăng thu nhập chodân cư, tạo điều kiện thuận lợi để mọi lực lượng tham gia giải quyết ngày càngtốt hơn vấn đề xoá đói, giảm nghèo và thực hiện tốt chính sách hậu phương quânđội

Công cuộc xoá đói giảm nghèo và chính sách hậu phương quân độiđược thực hiện tốt sẽ có tác động tích cực đến trạng thái chính trị, tinh thần

của nhân dân trong KVPT các cấp, tạo ra môi trường chính trị, xã hội ổn định,làm tăng niềmtin của nhân dân đối với công cuộc xây dựng đời sống mới theođịnh hướng XHCN Nhờ đó thế trận lòng dân sẽ được xây dựng vững chắc tạothành sức mạnh của KVPT tỉnh, có khả năng đối phó thắng lợi với mọi âmmưu, thủ đoạn của các lực lượng thù địch muốn chia rẽ, xa rời niềm tin giữadân với Đảng, với chính quyền các cấp với lực lượng vũ trang nhân dân Khicông cuộc xoá đói, giảm nghèo và chính sách hậu phương quân đội thực hiệntốt, sẽ củng cố thêm trạng thái tinh thần vững mạnh, sẵn sàng chiến đấu, hysinh của các lực lượng tham gia hoạt động quốc phòng an ninh trong KVPTtỉnh, vì mục tiêu lý tưởng CNXH, vì lợi ích của nhân dân.

Những năm qua (2001 - 2005) Hải Dương đã kết hợp tốt giữa chuyểndịch cơ cấu Phát triển kinh tế với xoá đói, giảm nghèo và thực hiện tốt chínhsách hậu phương quân đội Qua việc thực hiện các dự án chuyển dịch cơ cấungành, nghề, cây trồng, vật nuôi bố trí lại lao động mà kinh tế của tỉnh pháttriển; chương trình xoá đói, giảm nghèo được các cấp, các ngành tập trung chỉđạo thực hiện, đạt kết quả tích cực; đời sống của các tầng lớp nhân dân đượccải thiện thu nhập dân cư tăng 10,7% năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm xuống còn4,2% theo chuẩn hiện nay (cả nước 7%) tương ứng chuẩn mới 21,5% (cảnước 26%) Cơ bản xoá xong hộ nghèo diện chính sách Hoàn thành việc xácnhận người có công trong 3 thời kỳ và trợ cấp một lần cho người hoạt độngkháng chiến Làm tốt việc chăm sóc thương binh, gia đình liệt sĩ, người cócông với nước: phong trào toàn dân xây dựng quỹ đền ơn đáp nghĩa Tríchgần 10 tỷ đồng từ ngân sách tặng quà cho các đối tượng chính sách Hoànthành chương trình xoá nhà tranh tre cho 3.722 hộ nghèo với tổng kinh phígần 28 tỷ đồng Thực hiện nhiều giải pháp huy động các cấp, các nành Cácdoanh nghiệp và cả xã hội tham gia giải quyết việc làm Mỗi năm giải quyếtviệc làm mới cho 24.765 lao động Trong đó đi làm việc ở nước ngoài 4.118

lao động/ năm.

Ba là, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực do cơ cấu lao động thay đổi

tạo điều kiện đáp ứng tốt hơn về nguồn nhân lực dự trữ thường xuyên cho xâydựng KVPT

Nguồn nhân lực đáp ứng cho yêu cầu xây dựng lực lượng vũ trangkhông chỉ đòi hỏi về mặt số lượng mà quan trọng ở mặt chất lượng, trong đóviệc nâng cao chất lượng chính trị nguồn nhân lực là yếu tố quan trọng hàngđầu Nó là cơ sở cho việc nâng cao chất lượng toàn diện Cùng với chất lượngchính trị, phải nâng cao về mặt thể chất, về trình độ chuyên môn kỹ thuật củanguồn nhân lực, để có khả năng đáp ứng nhu cầu thường xuyên về nguồnnhân lực cho xây dựng KVPT của tỉnh và nhu cầu xây dựng lực lượng thườngtrực của quân khu, cả bộ; đồng thời chuẩn bị được nguồn nhân lực dự trữ, sẵnsàng đáp ứng nhu cầu cao khi chiến tranh xảy ra

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành ở Hải Dương theo hướng CNH,HĐH, sẽ dần làm cho công nghiệp, dịch vụ phát triển và chiếm tỷ trọng caotrong GDP của tỉnh, còn tỷ trọng nông - lâm nghiệp và thủy sản trong GDT sẽgiảm tới mức cần thiết Cùng với sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế là sự chuyểndịch cơ cấu lao động theo hướng: Tỷ lệ lao động công nghiệp, dịch vụ tănglên, còn tỷ lệ lao đọng nông nghiệp giảm xuống; tỷ lệ lao động kỹ thuật, trítuệ tăng, tỷ lệ lao động thủ công giảm xuống Sự chuyển dịch cơ cấu lao độngnhư trên sẽ tạo ra mọt đội ngũ lao động đông đảo, có trình độ chuyên môn kỹthuật, có kỷ luật, tác phong lao động công nghiệp Đặc biệt số người laođộng có trình độ chuyên môn gắn với các chuyên nghiệp quân sự ngày càngtăng Như: lao động trong các ngành cơ khí, lắp ráp điện tử, ô tô, xe máy Đây là nguồn nhân lực cơ bản góp phần thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơcấu kinh tế ngành của tỉnh Mặt khác tạo điều kiện thuận lợi cho việc xâydựng lực lượng vũ trang địa phương cũng như xây dựng lực lượng thường

trực của quân khu và của Bộ quốc phòng Vì những người lao động có trình

độ chuyên môn kỹ thuật gắn với chuyên môn quân sự khi được tham gia lựclượng vũ trang các cấp, họ sẽ mất ít thời gian so với người khác trong nắm bắtkiến thức khoa học kỹ thuật quân sự và làm chủ vũ khí, khí tài, trang bị kỹthuật

Quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành ở Hải Dương theo hướngCNH, HĐH làm cho kinh tế của tỉnh tăng trưởng, phát triển Nhờ đó nâng caođời sống vật chất và tinh thần của nguồn nhân lực Cũng chính quá trìnhchuyển dịch cơ cấu kinh tế đòi hỏi người lao động phải tự rèn luyện về mọimặt để đáp ứng nhu cầu của sản xuất công nghiệp Điều đó sẽ thuận lợi choviệc xây dựng nguồn nhân lực có chất lượng cao về chính trị, tư tưởng, thểchất và chuyên môn, kỹ thuật đáp ứng cho xây dựng lực lượng KVPT tỉnh

Bốn là, chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngnàh theo hướng CNH, HĐH góp phần

xây dựng, phát triển các ngành công nghiệp hướng dụng, vừa phục vụ cho quá trìnhphát triển kinh tế, vừa đáp ứng nhu cầu xây dựng KVPT tỉnh vững mạnh

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành ở Hải Dương theo hướng CNH,HĐH sẽ làm cho các ngành, các lĩnh vực, các thành phần kinh tế trên địa bàntỉnh phát triển, trong đó sự phát triển của các ngành thuộc kết cấu hạ tầng vậtchất và xã hội, nhất là những ngành thuộc kết cấu hạ tầng vật chất như giaothông, bưu điện, cảng sông, kho tàng Vừa phục vụ cho sự phát triển kinh tế,vừa phục vụ cho việc xây dựng KVPT tỉnh Sự phát triển của kết cấu hạ tầng

sẽ trực tiếp bảo đảm những điều kiện chung cho quá trình tái sản xuất (máymóc, thiết bị kỹ thuật, nguyên nhiên liệu, năng lược, sức lao động ) và thựchiện vận chuyển, bảo đảm lưu thông các loại sản phẩm đầu ra của quá trìnhsản xuất, làm cho quá trình tái sản xuất diễn ra suôn sẻ; bảo đảm thông tinliên lạc thông suốt phục vụ cho phát triển kinh tế và các nhu cầu sinh hoạt củadân sự Kết cấu ha tầng phát triển còn là yếu tố đáp ứng được yêu cầu xây

dựng KVPT liên hoàn vững chắc từ các cơ sở làng, xã, phố phường, các cụmchiến đấu, các khu phòng thủ then chốt của tỉnh và các huyện, bảo đảm sự vậnchuyển vũ khí, khí tài, trang bị kỹ thuật, lương thực thực phẩm phục vụ chiếnđấu và sự cơ động tác chiến, hiệp đồng của lực lượng vũ trang địa phương vớiđịa phương bạn của quân khu và bộ, tạo nên thế trận chung của chiến tranhnhân dân bảo vệ Tổ quốc.

Thời gian qua (2001 - 2005) hệ thống giao thông của Hải Dương baogồm cả đường thuỷ, đường bộ, đường sắt Nhất là các trục đường chính cấpquốc giá: Đường 5A, đường 18, đường 183 đoạn thuộc địa phận Hải Dương

đã được Trung ương đầu tư xây dựng, mở rộng, tu sửa Trong 4 năm, tỉnh đãđầu tư nâng cao 101km đường tỉnh, 171 km đường huyện và đường đô thị,

5705 km đường giao thông nông thôn các loại; kiên cố hóa 707 km kênhmương các loại bảo đảm chịu tải cho các phương tiện kỹ thuật có trọng tảilớn, sức cơ động cao Đây là điều kiện thuận lợi cho sự phát triển kinh tế địaphương và xây dựng thế trận phòng thủ liên đoàn, bảo đảm cơ động lực lượngtriển khai các hoạt động của các lực lượng phòng không, thực hiện vòngtránh, đánh trả lực lượng hoả lực của địch khi chiến tranh có thể xảy ra để bảo

vệ địa phương và thủ đô Hà Nội

Cùng với sự phát triển của hệ thống giao thông là việc xây dựng cáccung trạm, kho tàng, bến bãi một cách hợp lý, vừa phục vụ cho phát triển kinh

tế, vừa đáp ứng được yêu cầu xây dựng hệ thống hậu cần - kỹ thuật tại chỗ,bảo đảm tính liên hoàn của KVPT khi chiến tranh xảy ra

Hệ thống bưu chính viễn thông trong tỉnh được phát triển mạnh mẽ, cótác dụng to lớn đến sự phát triển kinh tế của tỉnh, đáp ứng nhu cầu hoạt độngkinh tế, văn hoá, xã hội của nhân dân; nhu cầu hoạt động sản xuất kinh doanhcủa các doanh nghiệp trên địa bàn; tạo điều kiện cho các nhà quản lý, các nhàkinh doanh tiếp cận với khoa học - công nghệ hiện đại, thực hiện liên doanh,

liên kết với cá doanh nghiệp trong nước và thế giới Đồng thời sự phát triểncủa hệ thống bưu chính viễn thông sẽ cùng với hệ thống thông tin quân sự củaKVPT bảo đảm cho các hoạt động lãnh đạo, chỉ huy các cấp thông suốt trongmọi tình huống của chiến tranh.

Như vậy, chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành ở Hải Dương theo hướngCNH, HĐH sẽ làm cho tất cả các ngành, các lĩnh vực mà trong đó cácngành thuộc kết cấu hạ tầng ngày càng được phát triển theo hướng hiện đại

Sự phát triển của các ngành thuộc kết cấu hạ tầng (nhất là giao thông vận tải,bưu điện, kho tàng, bến cảng ) sẽ vừa thúc đẩy sự chuyển dịch cơ cấu kinh tếvừa phát triển kinh tế địa phương, đồng thời với tính lưỡng dụng sẵn có chúng

sẽ đáp ứng nhu cầu xây dựng KVPT tỉnh vững mạnh

Năm là, sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng CNH, HĐH chophép khai thác tiềm năng tại chỗ phát triển kinh tế, tăng thêm việc làm chongười lao động, từ đó sẽ tạo điều kiện thuận lợi để tổ chức lực lượng dự bịđộng viên và dân quân tự vệ rộng khắp

Lực lượng vũ trang của KVPT tỉnh là lực lượng nòng cốt cho toàn dântrên địa bàn chủ động ngăn ngừa, tiến công làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạncủa địch, giữ vững ổn định chính trị, giữ gìn an ninh trật tự và an ninh xã hội trênđịa bàn, góp phần cùng quân khu và cả nước thực hiện tốt hai nhiệm vụ chiếnlược là xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN Lực lượng đóbao gồm cả lực lượng thường trực, lực lượng dự bị động viên và dân quân tự vệ

Trong thời bình, việc xây dựng lực lượng thường trực phải theo xuhướng tinh giảm với số quân thích hợp, nhưng chất lượng cao Vì vậy xâydựng lực lượng dự bị động viên mạnh và dân quân tự vệ rộng khắp, có ýnghĩa rất quan trọng trong xây dựng lực lượng của KVPT các cấp để khi cótình huống xảy ra có thể nhanh chóng mở rộng lực lượng thực hiện cácphương án tác chiến theo tình huống đã xác định

Tổ chức lực lượng dự bị động viên, dân quân tự vệ phải theo đúng pháplệnh dân quân tự vệ Thời bình, lực lượng dân quân tự vệ xây dựng khoảng2% đến 2,25% dân số và bảo đảm đủ các thành phần, lực lượng (chiến đấu,phục vụ chiến dấu, cơ động, tại chỗ) sẵn sàng mở rộng lực lượng từ 8% đến10% cho thời chiến Công tác đăng ký, quản lý, huấn luyện lực lượng dự bịđộng viên phải đúng pháp luật Kể cả quân dự bị hạng I, hạng II và Sĩ quan dựbị.

Trong điều kiện nền kinh tế thị trường, việc tổ chức quản lý, huấnluyện dân quân tư vệ và dự bị động viên đang là một vấn đề khó khăn chungcủa mọi địa phương trong cả nước cũng như ở Hải Dương Ở Hải Dươngphần lớn dân số, lao động sinh sống ở lĩnh vực nông ngiệp, nông thôn, thunhập còn thấp, nên thời gian nông nhàn người lao động nông nghiệp thường

đi tìm việc làm ở khắp nơi, làm cho quân dự bị và dân quân tản mạn lớn

Chính sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành theo hướng CNH, HĐH ởHải Dương sẽ cho phép khai thác có hiệu quả các tiềm năng tại chỗ, làm chocác ngành phát triển, hình thành các tiểu vùng chuyên sản xuất lượng thực vàsản xuất hàng hoá, các tiểu vùng chăn nuôi tập trung, các trung tâm côngnghiệp, thương mại, du lịch, dịch vụ Đặc biệt là sự hình thành một số tiểuvùng mới chuyên trồng cây ăn quả và trồng cây hoa màu chất lượng cao ở cáchuyện: Gia Lộc, Thanh Hà, Cẩm Giàng Trên cơ sở các vùng chuyên sảnxuất hàng hoá và các trung tâm: công nghiệp, thương mại, du lịch, dịch vụđược hình thành sẽ tạo điều kiện phân bố lại dân cư và lao động trên địa bàntỉnh một cách hợp lý để phát triển kinh tế, giảm bớt sự tản mạn tự phát nguồnnhân lực sang các tỉnh bạn, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tổ chức lực lượng

dự bị động viên, dân quân tự vệ rộng khắp và hợp lý hơn

Cùng với các vùng chuyên sản xuất hàng hoá, các trung tâm côngnghiệp, du lịch, dịch vụ thương mại là sự phát triển các làng nghề công nghiệp,

tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ ngay trên địa bàn nông thôn với sự công nhận

22 làng nghề trên địa bàn toàn tỉnh đã thu hút được nhiều lao động nông thônnhư: Gốm Chu Đậu, thêu Hưng Đạo, chạm gỗ Đồng Giao, mộc Cúc Bồ Mụctêu năm 2010 sẽ phát triển lên 50-60 làng nghề truyền thống Điều đó sẽ có vaitrò to lớn để giải quyết việc làm tại chỗ, tạo thêm việc làm cho người lao động

cả ở thành thị và nông thôn, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp Nhờ đó thunhập dân cư tăng lên và đời sống của nhân dân từng bước được cải thiện, sự didân tự do sẽ được hạn chế Đây là điều kiện thuận lợi cho việc quản lý, huấnluyện lực lượng dự bị động viên và dân quân tự vệ tốt hơn Nhằm sẵn sàng đốiphó với mọi tình huống có thể xảy ra trong thời bình và cả thời chiến

Sáu là, sự phát triển đồng đều và toàn diện các vùng kinh tế, cho phép

xây dựng hệ thống hậu cần tại chỗ của chiến tranh nhân dân, cải thiện côngtác bảo đảm kinh tế cho khu vực phòng thủ của tỉnh

Việc xây dựng khu vực phòng thủ vững mạnh, có khả năng thực hiệnphòng thủ tích cực, làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn của địch phụ thuộcvào nhiều nhân tố: kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội, thế trạn, lực lượng;trong đó có công tác bảo đảm hậu cầu - kỹ thuật, nhất là công tác bảo đảmlương thực, thực phẩm nó giữ vai trò đặc biệt quan trọng V.I.Lênin viết:

"Muốn phòng thủ phả có một đội quân kiên cường vững mạnh thì trước hết phải tổ chức thật vững chắc công tác lương thực" [7, tr.423].

Hệ thống hậu cần tại chỗ của khu vực phòng thủ trong chiến tranh nhândân bao gồm: hậu cần quân sự địa phương nằm trong biên chế của hậu cầnquân đội, mọi kế hoạch hoạt động, chuẩn bị bảo đảm của bộ môn hậu cần nàytheo sự chỉ đạo của cục hậu cần quân khu và tổng cục hậu cần Còn bộ phậnhậu cần địa phương và hậu cần nhân dân là lực lượng hậu cần gắn liền vớiquá trình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương Hai bộ phận hậu cần này

có một lượng hiện có nhất định dưới dạng dữ trữ, còn lại phần lớn tồn tại dưới

dạng tiềm tàng, sẽ được huy động, sử dụng khi có nguy cơ chiến tranh xảy ra.Tuy hai bộ phận hậu cần này không nằm trong hệ thống tổ chức, biến chế củaquân đội, nhưng có mối liên hệ chặt chẽ với hậu cần quân sự địa phương, hợpthành lực lượng hậu cần tại chỗ của khu vực phòng thủ.

Trong lực lượng hậu cần tại chỗ, bộ phận hậu cần địa phương giữ vaitrò trung tâm Vì nó vừa thể hiện nội lực, sức sống của nền kinh tế địa phươngtrong quá trình tăng trưởng, phát triển đáp ứng nhu cầu dân sinh, vừa thể hiệnkhả năng tiềm tàng về cơ sở vật chất, kỹ thuật có thể khai thác, động viên tối

đa phục vụ cho nhu cầu hoạt động quân sự của khu vực phòng thủ địaphương

Sự phát triển tương đối đồng đều và toàn diện là nhờ chuyển dịch cơcấu ngành theo hướng CNH, HĐH Trong mỗi vùng đều có các tiểu vùngchuyên sản xuất lương thực, thực phẩm có khả năng bảo đảm an toàn lươngthực và đáp ứng nhu cầu thường xuyên về lương thực, thực phẩm cho lựclượng vũ trang địa phương; cung cấp nguyên liệu cho chế biến nói chung vàcông nghiệp chế biến của hậu cần quân đội nói riêng để sản xuất các loạilương khô, đồ hộp dự trữ phục vụ hoạt động quân sự của khu vực phòngthủ, đồng thời có lượng dự trữ cần thiết để đáp ứng cho hoạt động quốc phòng

- an ninh của khu vực phòng thủ khi cần giải quyết những vấn đề đột xuất

Trong các vùng còn có các cụm chế biến lương thực, thực phẩm Cáccụm công nghiệp tập trung Trong đó đáng chú ý là công nghiệp có khi sửachữa máy móc, thiết bị, điện tử có sự phát triển của các trung tâm thươngmại, dịch vụ Sự phát triển đồng đều và toàn diện của các vùng kinh tế trênđịa bàn tỉnh sẽ tăng cường được cơ sở vật chất kỹ thuật và văn hoá - xã hộicủa tỉnh Đây là điều kiện rất thuận lợi cho phép xây dựng hệ thống hậu cầntại chỗ của chiến tranh nhân dân và cải thiện được công tác bảo đảm kinh tếcho khu vực phòng thủ tỉnh

2.1.2.2 Một số tác động không thuận chiều của chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành Hải Dương đến xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh

Một là, ảnh hưởng không tốt tới việc phân bố lao động của tỉnh nhằm

phát triển kinh tế và xây dựng khu vực phòng thủ

Trong nền kinh tế thị trường, dưới tác động của quy luật cung cầu, quyluật giá trị, những người sản xuất sẽ tự lựa chọn để đưa ra thị trường các sảnphẩm hàng hoá, dịch vụ mà thị trường và và họ có khả năng sản xuất có lợinhất Điều đó đã tác động tự phát tới việc hình thành cơ cấu kinh tế mới Nóđược biểu hiện rõ ở chỗ người dân thích làm việc, sản xuất kinh doanh ởnhững ngành mang lại thu nhập, lợi nhuận cao Từ đó dẫn tới mất cân đốigiữa cung và cầu Khó tránh khỏi những rủi ro cho người lao động, cho chủdoanh nghiệp, gây lãnh phí cho xã hội và ảnh hưởng xấu đến cơ sở hạ tầngnói chung, cơ sở hạ tầng của quốc phòng nói riêng Mặt khác nói còn dẫn tớimất cân đối về dân số và lao động giữa các ngành của tỉnh Điều này khôngchỉ ảnh hưởng tới sự tăng trưởng, phát triển kinh tế, mà còn ảnh hưởng tới bốtrí chiến lược của khu vực phòng thủ của tỉnh

Trên thực tế, nhiều chủ doanh nghiệp, tư nhân, cá thể đã chạy xô theocác ngành sản xuất và dịch vụ dễ sinh lời và lợi nhuận cao, lại tập trung ở cácthị xã, thị trấn và khu du lịch như sản xuất kinh doanh, dịch vụ, khách sạn,nhà hàng tính tự phát đó làm cho các ngành phát triển không đồng đều trêntừng vùng lãnh thổ hạn chế, dẫn tới tình trạng chưa phân bố được dân cư vàlao động một cách hợp lý giữa các vùng lãnh thổ Vùng đòi núi mật độ dân cưcòn thưa (Chí Linh, Kinh Môn) và các đô thị, có nơi mật độ dân cư quá đôngnhư thành phố Hải Dương, điều này ảnh hưởng không nhỏ tới thể trận bố tríchiến lược của khu vực phòng thủ các cấp Đặc biệt với học sinh phổ thôngtrung học sau khi tốt nghiệp, thường chỉ lựa chọn thi vào các trường có khảnăng nhận được việc làm ở đô thị và có thu nhập cao, không tính đến nhu cầu

thu hút lao động của tỉnh nhà, do đó dễ dẫn đến tình trạng mất cân đối về cơcấu lao động, dân số theo ngành nghề và từng vùng của tỉnh Những biểu hiện

tự phát của dân cư trong thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế chưa được kiểmsoát chặt chẽ như trên sẽ ảnh hưởng nhất định đến sự bố trí dân số, lao động,phát triển kinh tế và thế bố trí chiến lược của khu vực phòng thủ tỉnh

Yếu tố địa hình giữ vị trí rất quan trọng trong xây dựng thế trận tạo nênsức mạnh tổng hợp của khu vực phòng thủ các cấp Việc xây dựng khu vựcphòng thủ then chốt của tỉnh, huyện bao giờ cũng chọn khu vực địa hình cógiá trị về chiến thuật, chiến dịch quan trọng, là khu vực có giá trị về chính trị,kinh tế Nếu mất khu vực này sẽ ảnh hưởng đến thế ổn dịnh vững chắc củakhu vực phòng thủ tỉnh, huyện Việc xây dựng hệ thống làng, xã, cụm chiếnđấu cũng phải dựa vào địa hình, địa vật để tạo thế vận chiến đấu Việc xâydựng các căn cứ chiến đấu, căn cứ hậu phương của tỉnh cũng phải lựa chọnkhu vực cách xa trục đường tiến công chủ yếu của địch, chọn nơi địa hình cólợi cho việc giữ vững địa bàn, thuận tiện cho việc bố trí cơ quan lãnh đạo, chỉhuy, bố trí cơ sở hậu cần, kỹ thuật, hệ thống kho tàng dự trữ về mọi mặt củatỉnh để duy trì khả năng chiến đấu trong suốt quá trình chiến tranh

Trên thực tế, thường những nơi có giá trị về mặt quân sự, thuận tiệncho cơ động lực lượng thực hiện các phương án tác chiến thì cũng là nơithuận tiện cho việc phát triển kinh tế - xã hội mà các doanh nghiệp thườngchọn để xây dựng doanh nghiệp Vừa qua ở Hải Dương việc xét duyệt các dự

án đầu tư và cho phép thành lập các doanh nghiệp trong nước cũng như liêndoanh với nước ngoài, doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài vẫn còn tình trạngchưa phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan kinh tế với các cơ quan tham mưuquân sự các cấp Do đó vẫn còn một số dự án kinh tế chỉ chú trọng đến lợi íchkinh tế mà coi nhẹ lợi ích quốc phòng, an ninh, chẳng hạn như: cho phép một

số doanh nghiệp xây dựng các nhà cao tầng làm che khuất tầm quan sát của