QUY TRÌNH LẤY BỆNH PHẨM DỊCH PHẾ QUẢN XÉT NGHIỆM CỦA BỆNH NHÂN CÚM Ở KHOA HỐI SỨC CẤP CỨU I.. Đối với bệnh nhân chưa có ống NKQ: Lấy bệnh phẩm bằng cách khí dung nước muối ưu trương 3%
Trang 1QUY TRÌNH LẤY BỆNH PHẨM DỊCH PHẾ QUẢN XÉT NGHIỆM CỦA BỆNH NHÂN CÚM Ở KHOA HỐI SỨC
CẤP CỨU
I MỤC TIÊU:
Lấy được đờm để làm xét nghiệm
II CHỈ ĐỊNH:
Các bệnh nhân nghi ngờ cúm
III CHUẨN BỊ:
1 Cán bộ thực hiện kỹ thuật:
02 Điều dưỡng
2 Chuẩn bị dụng cụ:
- Máy khí dung siêu âm Bộ đây mask khí dung Bộ cấy đờm
- Bơm tiêm 10ml, kim lấy thuốc găng vô khuẩn, găng sạch, cốc đựng nước
- Hệ thống máy hút đờm, sonde hút,
- Quần áo bảo vệ mũ, khẩu trang N95
- Thùng đựng dung dịch khử khuẩn dụng cụ Thùng phân loại rác chuyên dụng
- Natriclorua 0,9% hoặc Natriclorua 3% Dung dịch sát khuẩn tay nhanh Aniosgel, dung dịch rửa tay savondoux, dung dịch khử khuẩn dụng cụ vikon
3 Chuẩn bi bệnh nhân:
- Thông báo, giải thích cho bệnh nhân hiểu thủ thuật sắp làm để phối hợp thực hiện
Trang 2- kiểm tra ,đối chiếu đúng bệnh nhân,đúng giường bệnh và yêu cầu xét nghiệm
IV CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH:
1 Kiểm tra y lệnh
2 Điều dưỡng rửa tay bằng dung dịch savondoux dưới vòi nước, đội mũ,đeo khẩu trang,mặc quần áo bảo vệ
3 Mang dụng cụ đến giường bệnh nhân
4 Kiểm tra DHST của bệnh nhân
5 Đặt bệnh nhân ở tư thế thích hợp tốt nhất để đầu cao 600
6 Sát khuẩn tay nhanh
a Đối với bệnh nhân chưa có ống NKQ: Lấy bệnh phẩm bằng cách khí
dung nước muối ưu trương 3% và cho bệnh nhân tự khạc đờm
- Cho bệnh nhân súc miệng thật sạch bằng Natriclorua 0,9%
- Bơm 20 ml Natriclorua 3% vào bầu khí dung
- Lắp máy khí dung cho bệnh nhân khí dung bằng máy khí dung siêu âm trong 20 đến 30 phút
- Vỗ rung cho bệnh nhân 15 đến 30 phút
- Điều dưỡng rửa tay bằng dung dịch savondoux, đi găng vô khuẩn
- Yêu cầu bệnh nhân ho khạc thật mạnh, lấy đờm vào lọ vô khuẩn (nếu không khạc được có thể làm nhắc lại 2 đến 3 lần)
b Đối với bệnh nhân đã có ống NKQ hoặc MKQ:
Kiểm tra hệ thống hút đờm (áp lực hút)
- Cho bệnh nhân nằm đầu bằng
- Tăng Oxy lên 100% cho bệnh nhân thở máy
Trang 3- Điều dưỡng 1 rửa tay, đi găng sạch, chuẩn bị bộ hút đờm vô khuẩn.
- Điều dưỡng 2 rửa tay, đi găng vô khuẩn, cầm bộ hút đờm vô khuẩn
- Điều dưỡng 1 nối hệ thống máy hút đờm với 1 đầu bộ hút đờm vô khuẩn
- Điều dưỡng 1: tháo hệ thống dây thở nối với ống nội khí quản hoặc mở
khí quản (nếu có) hoặc dây oxy (nếu bệnh nhân thở oxy qua nội khí quản,
mở khí quản) bơm 2 -3ml natriclorua 0.9% vô khuẩn vào ống NKQ hoặc MKQ, lắp lại dây máy thở hoặc dây oxy cho bệnh nhân thở lại
- Vỗ nhẹ lên ngực bệnh nhân
- Điều dưỡng 1 tháo hệ thống máy thở hoặc oxy với ống NKQ hoặc MKQ
- Điều dưỡng 2 luồn ống hút đờm vô khuẩn vào sâu trong phế quản để hút dịch phế quản ra (trong quá trình hút phải quan sát mạch, SpO2)
- Sau khi điều dưỡng 2 rút ống hút ra điều dưỡng 1 lắp lại hê thống máy thở hoặc hệ thống oxy cho bệnh nhân (đảm bảo Spo2 luôn trến 90%) giữa các lần hút điều dưỡng 1 vỗ nhẹ lên thành ngực của bệnh nhân Lặp lại quy trình bơm và hút đến khi hút đủ số lượng dịch phế quản để làm xét nghiệm thì thôi
- Điều dưỡng 1 tháo hệ thống máy hút ra khỏi bộ cấy đờm,tắt máy hút đờm
- Điều dưỡng 2 đổ dịch phế quản vào ống đựng đờm vô khuẩn, đậy kín nắp Cho lọ cấy đờm vào 2 lần túi nilon gửi ngay lên phòng xét nghiệm
- Thu dọn dụng cụ ngâm vào dung dịch vikon để khử khuẩn sơ bộ
- Điều dưỡng ra cửa sau tháo bỏ mũ khẩu trang quần áo bảo vệ vào thùng chuyên dụng
- Sát khuẩn tay bằng dung dịch Aniosgel sau đó rửa lại tay bằng dung dich Savondoux dưới vòi nước
- Ghi phiếu theo dõi
Trang 4* CHÚ Ý: Phải duy trì Oxy 100% trước,trong và sau quá trình hút đờm 2 phút
V THEO DÕI TAI BIẾNVÀ XỬ LÝ TAI BIẾN:
- Trong quá trình hút đờm phải quan sát mạch, SpO2 của bệnh nhân xử trí kịp thời các biến chứng có thể xẩy ra
- Thiếu oxy, giảm oxy máu →bù đủ oxy cho bệnh nhân
- Tổn thương niêm mạc khí phế quản, chảy máu khí phế quản → kĩ thuật hút phải nhe nhàng, máy hút để đúng áp lực quy định
- Loạn nhịp tim, ngừng tim ngừng thở, suy hô hấp → theo dõi sát các dấu hiệu mạch, nhịp thở để dừng hút và xử trí kịp thời
- Nhiễm khuẩn cho bệnh nhân, nhiễm tạp khuẩn cho bệnh phẩm gửi làm xét nghiệm → Đảm bảo nguyên tắc vô khuẩn trong suốt quá trình thực hiện