Kim ngạch xuất khẩu năm 2001 đã tăng trở lại dù còn thấp So với giai đoạn trớc khủng hoảng, tốc độ tăng kim ngạch xuất khẩu đạtcao, nhng sau khủng hoảng tài chính 1997 tốc độ này giảm xu
Trang 1Thực trạng Quan hệ kinh tế - thơng mại giữa Việt Nam và Indonesia
2.1 Lịch sử quan hệ ngoại giao Việt Nam - Indonesia
2.1.1 Quan hệ ngoại giao VIệt nam - Indonesia từ khi thiết
Indonesia và Việt Nam là hai nớc có nhiều điểm tơng đồng, láng giềnggần gũi Mối quan hệ giữa hai nớc có truyền thống lâu đời do cố chủ tịch Hồ ChíMinh và cố Tổng thống Sukarno dày công vun đắp và đợc nhân dân hai nớc bảo
vệ và phát triển Việt Nam và Indonesia thiết lập quan hệ ở cấp tổng lãnh sự từnăm 1955, chính thức nâng lên hàng đại sứ - thiết lập quan hệ ngoại giao chínhthức ngày 15-08-1964 Từ đó đến nay, quan hệ giữa hai nớc tuy có trải quanhiều thăng trầm nhng nhìn chung tốt đẹp
Từ năm 1990 cùng với vấn đề Campuchia đợc giải quyết quan hệ giữaIndonesia và Việt Nam đã phát triển theo chiều hớng đi lên Indonesia còn là n-
ớc đầu tiên ở Đông Nam á và Nam Thái Bình Dơng vợt qua vấn đề vềCampuchia, đi đầu trong việc thúc đẩy sự hợp tác của các nớc với Việt Nam Từmối quan hệ láng giềng hữu nghị, quan hệ hợp tác giữa hai nớc đợc mở rộng trênnhiều lĩnh vực
Sự kiện quan trọng là vào cuối tháng 10 đầu tháng 11 năm 1991, đoàn đạibiểu cấp cao của Việt Nam do Thủ tớng Võ Văn Kiệt đứng đầu lần đầu tiênthăm một số nớc Đông Nam á trong đó có Indonesia Chuyến thăm này đãchấm dứt một thời kì đối đầu, mở ra một giai đoạn mới trong quan hệ giữa hai n-
ớc Tổng thống Suharto đã nói: "con đờng hợp tác đang mở rộng trớc mặt chúng
ta bao gồm tất cả các nớc trong khu vực" Xuất phát từ quan điểm đó Indonesia
đã tích cực ủng hộ Việt Nam gia nhập ASEAN, nhằm xây dựng sự ổn định vềmặt chính trị, thịnh vợng về kinh tế trong khu vực Đông Nam á
Kể từ năm 1995, sau khi Việt Nam trở thành thành viên chính thức củaASEAN, quan hệ Việt Nam - Indonesia ngày càng đợc củng cố và phát triển cả
về chiều rộng lẫn chiều sâu, và không chỉ trên cơ sở song phơng mà cả đa phơngtheo tinh thần ASEAN
Mấy năm qua, quan hệ hai nớc không chỉ trong lĩnh vực chính trị, kinh tếthơng mại, đầu t, văn hoá, giáo dục, mà còn mở rộng sang cả quan hệ giữa haiquốc hội, và hai bộ quốc phòng Hai nớc đã trao đổi nhiều đoàn cấp cao thuộchầu hết các ngành các cấp Trong 6 tháng đầu năm 1997, hai nớc đã trao đổinhiều đoàn cấp cao thuộc hầu hết các ngành các cấp: đoàn của chủ tịch UBND
Trang 2thành phố Hà Nội Hoàng Văn Nghiên; đoàn cán bộ cấp cao thuế vụ - bộ Tàichính Việt Nam; đoàn Quân sự cấp cao do đồng chí Phạm Văn Trà, Uỷ viên bộchính trị, Tổng tham mu trởng quân đội nhân dân Việt Nam dẫn đầu Về phíaIndonesia có chuyến thăm chính thc của đoàn Quốc hội Indonesia do ngày H-Wahono- Chủ tịch Quốc hội Indonesia và là chủ tịch liên minh nghị việnASEAN (AIPO), dẫn đầu; Kết quả của các cuộc viếng thăm chính thức giữa haibên đã tạo điều kiện thuận lợi thúc đẩy hơn nữa quan hệ hữu nghị và hợp tácgiữa hai nớc
2.1.2 Một số chuyến viếng thăm của các nhà đứng đầu chính phủ hai nớc góp phần thúc đẩy quan hệ ngoại giao - kinh tế
Trong vài năm trở lại đây hai nớc liên tục có những chuyến viếng thămcủa những ngời đứng đầu chính phủ Điều này cho thấy quan hệ giữa hai nớckhông ngừng phát triển và rất đợc hai nhà nớc coi trọng, điển hình là các cuộcviếng thăm :
o Chuyến thăm của bộ trởng bộ Ngoại giao Nguyễn Dy Niên sangIndonesia ngày 40/05/2000
o Chuyến thăm chính thức của tổng thống Indonesia, bà MegawatiSukarnoputri cùng nhiều quan chức đến Việt Nam ngày22/08/2001
o Chuyến thăm chính thức Indonesia của Chủ tịch nớc cộng hoà xãhội chủ nghĩa Việt Nam, ông Trần Đức Lơng cùng nhiều quan chứcngày 12/11/2001
o Chuyến thăm chính thức của Thủ Tớng nớc Cộng hoà xã hội chủnghĩa Việt Nam ông Phan Văn Khải cùng nhiều quan chức chínhphủ và các doanh nghiệp sang Indonesia ngày 06/11/2002
o Chuyến thăm chính thức của tổng thống Indonesia, bà MegawatiSukarnoputri cùng nhiều quan chức đến Việt Nam ngày26/06/2003
Những chuyến thăm đoàn ngoại giao hai nớc là bớc đi cụ thể trong việcthực hiện đờng lối chính sách đối ngoại giữa hai Nhà nớc - đó là coi trọng pháttriển quan hệ hợp tác hữu nghị Việt Nam - Indonesia Những chuyến thăm là sựkiện quan trọng đánh dấu quá trình phát triển quan hệ của hai nớc trên cả phơngdiện song phơng và đa phơng phù hợp với tiềm năng và lợi ích mỗi bên
Trang 32.2 Các văn bản, thoả thuận về hợp tác kinh tế
giữa Việt Nam - Indonesia
Tính đến 1997, hai nớc đã kí đợc 7 hiệp định và 6 bản thoả thuận hợp tác
Đến năm 2002 hai nớc đã kí các Hiệp định thơng mại, Hiệp định hợp tác kinh tế,Hiệp định khuyến khích về bảo hộ đầu t, Hiệp định về vận tải biển, Hiệp định vềhàng không dân dụng, Hiệp định về hợp tác lâm nghiêp, Hiệp định về tránh
đánh thuế hai lần, các hiệp định về bu điện, Hiệp định văn hoá, Hiệp định khoahọc công nghệ v v tạo cơ sở pháp lí thúc đẩy đầu t thơng mại giữa hai nớc Uỷban hỗn hợp về hợp tác kinh tế giữa hai chính phủ đợc thành lập do hai bộ thơngmại đồng làm chủ tịch Hai bên đã cam kết thúc đẩy các thoả thuận trong Uỷban hỗn hợp
Đến tháng 06-2003 vừa qua nhân chuyến thăm của Tổng thống Indonesia,
bà Megawati Sukarnoputri đến Việt Nam, hai bên đã kí một loạt các thoả thuận,hiệp định và biên bản ghi nhớ hợp tác giữa các bộ-ngành hai nớc nh
- Hiệp định về phân định thềm lục địa
- Hiệp định về miễn thị thực cho công dân hai nớc mang hộ chiếu phổthông
- Biên bản thoả thuận hàng đổi hàng
- Các biên bản ghi nhớ về hợp toàn diện trên các lĩnh vực: gạo, cà phê ……
- Các tuyên bố chung: Tuyên bố chung Việt Nam - Indonesia; Tuyên bố vềkhuôn khổ hợp tác hữu nghị giữa Việt Nam và Indonesia bớc vào thế kỉ21- một văn kiện quan trọng và có ý nghĩa lịch sử trong quan hệ giữa hainớc
2.3 Thực trạng phát triển quan hệ thơng mại
Việt Nam - Indonesia trong thời gian qua
Quan hệ ngoại giao Việt Nam - Indonesia có truyền thống từ lâu nhngquan hệ thơng mại giữa hai nớc chỉ thực sự khởi sắc từ sau năm 1990, đặc biệt làsau khi Mĩ bỏ cấm vận với Việt Nam và Việt Nam gia nhập ASEAN
Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu song phơng đã tăng lên không ngừng từsau năm 1990 khi hai nớc đẩy mạnh hơn nữa quan hệ ngoại giao Kim ngạchxuất- nhập khẩu từ 70 triệu USD năm 1990 đến năm 1993 tăng lên 250 triệuUSD, năm 1996 là 495 triệu USD Đến năm 2002 kim ngạch buôn bán hai chiềugiữa hai nớc đã lên tới 700 triệu USD vào năm 2002 và trong 6 tháng đầu năm
Trang 42003 đã đạt 572 triệu tăng 47% so với cùng kì năm trớc ( Xem biểu đồ về tăngtrởng kim ngạch buôn bán hai chiều Việt Nam - Indonesia)
Nh vậy là trong vòng hơn 10 năm, cùng với việc phát triển quan hệ ngoạigiao, hợp tác kinh tế văn hoá, xã hội, tổng kim ngạch buôn bán hai chiều đã tăngnhanh, khoảng khoảng 10 lần
2.3.1 Thực trạng xuất khẩu từ Việt Nam sang Indonesia
2.3.1.1 Kim ngạch xuất khẩu qua các năm
Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Indonesia không ngừng tăng lên
kể từ khi Việt Nam tiến hành chính sách mở của nền kinh tế và nhất là từ saunăm 1990 Việc Mĩ dỡ bỏ cấm vận kinh tế, cùng với việc Việt Nam gia nhậpASEAN đã tạo điều kiện cho xuất khẩu Việt Nam sang Indonesia tăng lên
Năm 1995 kim ngạch xuất khẩu mới đạt 53,8 triệu USD đến năm 1998 đã
đạt 317,2 triệu USD; năm 1999 đạt 420 triệu USD cao nhất từ trớc đến nay Năm
2000 kim ngạch xuất khẩu lại giảm xuống chỉ đạt 248,6 triệu USD và tăng trởlại vào năm 2001 đạt khoảng 270 triệu USD Từ năm 1995 đến 1999, tốc độ tăngxuất khẩu từ Việt Nam sang Indonesia là 780%, tức là tăng lên gần 8 lần Sangnăm 2000, kim ngạch xuất khẩu vì một số lí do đã giảm đáng kế nhng đang códấu hiệu phục hồi
Kim ngạch xuất khẩu năm 2001 đã tăng trở lại dù còn thấp
So với giai đoạn trớc khủng hoảng, tốc độ tăng kim ngạch xuất khẩu đạtcao, nhng sau khủng hoảng tài chính 1997 tốc độ này giảm xuống đáng kể.Nguyên nhân của tình hình này chủ yếu là do đồng tiền của Indonesia đã bị phágiá mạnh do khủng hoảng trong khi đồng Việt Nam lại tơng đối ổn định do vậy
Biểu đồ kim ngạch XNK Việt Nam -
Indonesia
0 200 400 600 800
Trang 5đã làm cho giá cả hàng hoá của Việt Nam trở nên đắt hơn một cách tơng đối,
ảnh hởng đến hoạt động xuất khẩu
2.3.1.2 Các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu
Cơ cấu các mặt hàng xuất khẩu sang Indonesia trong tổng số các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam
Các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu của Việt Nam sang Indonesia là nôngsản, khoáng sản, bên cạnh đó là hàng may mặc, … kim ngạch xuất khẩu một sốmặt hàng chủ yếu đến năm 1997 nh sau:
Bảng: 7 Kim ngạch xuất khẩu một số mặt hàng sang Indonesia
Nguồn: Quan hệ thơng mại Việt Nam-ASEAN và chính sách xuất nhập
khẩu của Việt Nam; NXB Chính trị quốc gia -1999
Cùng với sự phát triển của quan hệ thơng mại giữa hai nớc các mặt hàngtham gia trao đổi cũng phong phú hơn Các doanh nghiệp Việt Nam đã khai thácthêm đợc nhiều mặt hàng để xuất khẩu sang Indonesia Đến năm 2001 danhmục các mặt hàng xuất khẩu sang Indonesia đã phong phú hơn rất nhiều (Xembảng 8: các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu của Việt Nam sang Indonesia.) Tính
đến năm 2001 Việt Nam đã xuất khẩu sang Indonesia các mặt hàng sau
Bảng: 8 - Kim ngạch các mặt hàng xuất khẩu chủ yếu của Việt Nam sang
Trang 66 Linh kiện điện tử và tivi,
Trong tất cả các mặt hàng thì lạc nhân là mặt hàng có tỉ trọng xuất khẩusang Indonesia là lớn nhất hơn 18%, song lại không phải là mặt hàng có giá trịxuất khẩu lớn nhất Kim ngạch xuất khẩu lạc nhân đạt:7.270 nghìn USD tănghơn 10% so với năm 1997
Mặt hàng có tỉ trọng cao thứ 2 là gạo: 11% Nớc ta có điều kiện tự nhiênkhí hậu thuận lợi cho việc phát triển nông nghiệp Gạo là một sản phẩm nôngnghiệp chủ yếu Chúng ta đã xuất khẩu gạo sang nhiều thị trờng khác nhau và
Trang 7đem lại hiệu quả kinh tế cao trong đó có thị trờng Indonesia Thị trờng gạoIndonesia vốn là thị trờng truyền thống của Việt Nam nhng cũng là một thị tr-ờng mà ta phải chịu sự cạnh tranh rất mạnh từ Thái Lan hoặc Philippin Kimngạch xuất khẩu gạo của Việt Nam ngoài việc phải chịu sự cạnh tranh mạnh cònphụ thuộc nhiều vào nhu cầu nhập khẩu của Indonesia Nhu cầu nhập khẩu lơngthực trong đó có gạo của Indonesia tuỳ thuộc vào tình hình sản xuất hàng năm
do đó chứa nhiều yếu tố không ổn định
Dầu thô- thuộc nhóm hàng khoáng sản, là mặt hàng xuất khẩu chủ lực củanớc ta Đây là nguồn thu ngoại tệ rất quan trọng của đất nớc Năm 2001 tổng thu
từ xuất khẩu dầu ớc đạt 3.125.602 nghìn USD, năm 2002 đạt khoảng 3.270.492nghìn USD Trong tổng kim ngạch xuất khẩu sang Indonesia, dầu thô là mặthàng có trị giá thơng mại lớn nhất Tuy sản lợng dầu thô xuất khẩu sangIndonesia chỉ chiếm 4,5 % sản lợng dầu xuất khẩu nớc ta nhng nó lại chiếm vịtrí quan trọng số 1 trong tổng giá trị hàng xuất của Việt Nam sang Indonesia,
đạt 150.225 nghìn USD
Gỗ cũng là một mặt hàng có kim ngạch xuất khẩu khá lớn trong danhmục các hàng hoá xuất sang Indonesia, kim ngạch xuất khẩu đạt 1.964 nghìnUSD, chiếm tỉ trọng 9,6% trong tổng số sản phẩm gỗ xuất khẩu của Việt Nam.Indonesia có thế mạnh lớn về rừng với nhiều loài gỗ quý Hiện nay gỗ xuất sangIndonesia chủ yếu là các loại gỗ qua chế biến vì Việt Nam đã thực hiện chínhsách đóng cửa rừng, và gỗ đã đợc đa vào danh sách hàng nhạy cảm
Một mặt hàng nông sản khác cũng đợc Indonesia nhập khẩu mạnh là hạttiêu Kim ngạch xuất khẩu năm 2001 đạt 2.592 nghìn USD, chiếm tỉ trọng2,84% trong tổng kim ngạch xuất khẩu hạt tiêu của nớc ta Hiện nay hạt tiêu làmặt hàng khó bán do ít khách mua lại chịu cạnh tranh mạnh từ nhiều nớc trồnghạt tiêu khác nh Mĩ La Tinh, nên việc buôn bán cũng gặp nhiều khó khăn vì vậyViệt Nam cần cố gẵng giữ cho đợc thị phần và bạn hàng đang có
Tỉ trọng xuất khẩu các mặt hàng khác sang Indonesia trong tổng giá trịxuất khẩu các mặt hàng đó của Việt Nam chỉ chiếm dới 2%, chiếm vị trí rấtkhiêm tốn Tuy vậy đây cũng là dấu hiệu khả quan vì trong số các mặt hàngmới, đã xuất hiện những mặt hàng có giá trị kinh tế cao hơn, những mặt hàng
đòi hỏi gia công chế biến nhiều hơn: nh thiết bị, linh kiện điện tử, hàng dệt may,giầy dép, dây cáp điện
Trang 8 T ơng quan giữa giá trị xuất khẩu của Việt Nam sang Indonesia với giá trị xuất khẩu của Việt Nam sang các n ớc còn lại trong ASEAN
Giá trị các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam sang Indonesia chiếm tỉtrọng khá lớn trong tổng trị giá các mặt hàng Việt Nam xuất khẩu sang các nớcASEAN
Bảng: 9 Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang các nớc ASEAN
Nguồn: Niên giám thống kê 2001; NXB Thống kê 2002
Trong khu vực ASEAN bạn hàng nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam làSingapore Cho đến năm 1999, Indonesia giữ vị trí thứ hai, tiếp theo đó là các n-
ớc Malaixia, Thái Lan, Philipine Sang năm 2000 Indonesia từ chỗ là bạn hàngxuất khẩu quan trọng thứ 2 của Việt Nam nay tụt xuống vị trí thứ 4 Không chỉ tỉtrọng hàng xuất khẩu trong tổng giá trị hàng xuất khẩu sang Indonesia giảm sút
mà giá trị xuất khẩu tuyệt đối cũng có sự tụt giảm
Cuộc khủng hoảng tài chính năm 1997 không làm cho kim ngạch nhậpkhẩu từ Việt Nam của các nớc ASEAN giảm nhng sang năm 2000, 2001 khi nềnkinh tế ASEAN bớc đầu phục hồi thì thay vì kim ngạch nhập khẩu tăng lên thì
nó lại giảm đi đang kể Chỉ trừ ở Singapore, hầu các nớc còn lại trong ASEAN 5
đều giảm nhập khẩu từ Việt Nam, đặc biệt là Indonesia So với năm 1999, năm
2000 kim ngạch nhập khẩu từ Việt Nam của Indonesia đã giảm đi 41% và dovậy tỉ trọng hàng xuất khẩu Việt Nam sang Indonesia so với tỉ trọng hàng ViệtNam xuất sang các nớc còn lại trong ASEAN đã giảm đáng kể So với năm
Biểu đồ tỉ trọng kim ngạch XK của Việt Nam sang
Indonesia so với các n ớc ASEAN
Trang 92000, năm 2001 tỉ trọng này đã tăng lên chút ít khoảng gần 1% tơng ứng tăng 15triệu USD.
Ta có thể nhận thấy rõ sự thay đổi này thông qua biểu đồ trên đây
Trong khi kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Indonesia tăng trở lạithì
kim ngạch xuất khẩu sang Thái Lan, Malaixia, Philipin, Lào lại tụt giảm từ 12%
đến 19% Đây là tốc độ giảm lớn Nh vậy hoạt động xuất khẩu của Việt Namsang ASEAN thời gian gần đây không ổn định
Hàng xuất khẩu của Việt Nam sang ASEAN chiếm tỉ trọng khá cao, tuyrằng bạn hàng lớn nhất của Việt Nam là Singapore nhng việc cắt giảm nhậpkhẩu ở thị trờng Indonesia nói riêng và các nớc còn lại ASEAN nói chung cũng
đặt ra cho Việt Nam bài toán phải mở rộng và phát triển nhiều thị trờng vừa là
để tăng kim ngạch xuất khẩu vừa là để đề phòng nguy cơ bị kéo vào khủnghoảng kinh tế của nớc bạn hàng do phụ thuộc vào nhiều vào thị trờng của bạn
Vị trí của các mặt hàng xuất khẩu Việt Nam trong tổng kim ngạch nhập khẩu của Indonesia.
Hàng xuất khẩu của Việt Nam chỉ chiếm một tỉ trọng rất khiêm tốn trongtổng kim ngạch nhập khẩu của Indonesia
Cho đến năm 1999 tỉ trọng hàng Việt Nam trong tổng kim ngạch nhậpkhẩu của Indonesia đều tăng, sang năm 2000 tỉ trọng này lại giảm xuống mànguyên nhân vừa là do giá trị tuyệt đối của kim ngạch nhập khẩu từ Việt Namgiảm, vừa là do tổng kim ngạch nhập khẩu của Indonesia tăng.( Xem:10 Tỉ trọnghàng Việt Nam trong tổng kim ngạch nhập khẩu của Indonesia.) Chỉ tiêu nàycho phép chúng ta xác định vị trí của Việt Nam trong quan hệ ngoại thơng củaIndonesia Chúng ta cha phải là bạn hàng lớn của Indonesia, do vậy chúng ta cần
nỗ lực hơn nữa trong phát triển xuất khẩu sang Indonesia Đối với những mặthàng mà tỉ trọng xuất khẩu sang Indonesia còn thấp so với nhu cầu nhập khẩucủa bạn ta cần cố gắng tăng kim ngạch xuất khẩu Ngoài ra căn cứ vào nhu cầunhập khẩu của bạn cần tích cực phát triển các mặt hàng mới để đa dạng hoá mặthàng, tăng nguồn thu từ xuất khẩu
Bảng: 10 Tỉ trọng hàng Việt Nam trong tổng kim ngạch nhập khẩu
của Indonesia
Đơn vị Triệu USD
Tổng kim ngạch NK của Indonesia 45,418 48,848 48,665 62,124
Biểu đồ tỉ trọng kim ngạch XK của Việt Nam sang
Indonesia so với các n ớc ASEAN
Trang 10Tỉ trọng hàng Việt Nam trong tổng
kim ngạch NK của Indonesia (%) 0.12% 0.65% 0.86% 0.40%
Nguồn: Niên giám thống kê 2001; NXB Thống kê 2002
Mục đích nhập khẩu của Indonesia
Đối với các mặt hàng là lơng thực nh gạo….Indonesia nhập khẩu chủ yếu
để tiêu dùng trong nớc Trớc khi khủng hoàng tài chính tiền tệ xảy ra nôngnghiệp không phải là ngành đợc Indonesia coi trọng và đầu t thích đáng, sự bỏ
bễ một lĩnh vực quan trọng nh nông nghiệp trong thời kì phát triển hng thịnhkhông gây vấn đề gì lớn cho nền kinh tế vì Indonesia có thể lấy kết quả kinhdoanh của những ngành kinh tế khác bù đắp cho nông nghiệp Thực tế là hàngnăm Indonesia vẫn phải nhập khẩu một khối lợng lớn lơng thực phục vụ cho nhucầu của ngời dân Khi khủng hoảng nổ ra, thiều hụt lơng thực đã làm trầm trọngthêm hậu quả về mặt xã hội của cuộc khủng hoảng do vậy hiện nay Indonesia
đang điều chỉnh cơ cấu kinh tế, dành cho nông nghiệp vị trí xứng đáng hơn.Thực hiện các cải cách trên đồng nghĩa với việc nhu cầu về nhập khẩu lơng thực
sẽ giảm đi và đây là thách thức với hoạt động xuất khẩu lơng thực của Việt Namsang Indonesia
Thời gian gần đây Việt Nam cũng xuất khẩu đợc một số mặt hàng tiêudùng nh quần áo, dày dép sang Indonesia nhng kim ngạch xuất khẩu còn thấp
Những mặt hàng là nguyên liệu thô đợc Indonesia nhập khẩu để chế biếnrồi sau đó xuất khẩu nh dầu mỏ, lạc nhân…Sau khủng hoảng, nhiều nhà đầu t n-
ớc ngoài trong lĩnh vực sản xuất hàng tiêu dùng đã mua lại các nhà máy chếbiến của Indonesia và đang kinh doanh rất phát triển Ngoài việc nhắm đến thịtrờng hơn 200 triệu dân của Indonesia, họ còn nhắm đến thị trờng ASEAN rộnglớn hơn khi AFTA đợc thực hiện Đây cũng chính là thách thức với các doanhnghiệp chế biến của Việt Nam trong cạnh tranh với các sản phẩm chế biến cùngloại của Indonesia
Hiện nay Indonesia đang phát triển công nghiệp hoá dầu Bên cạnh khaithác các mỏ dầu trong nớc, Indonesia đang nhập khẩu dầu thô phục vụ cho côngnghiệp hoá dầu
Nhiều mặt hàng chúng ta xuất khẩu sang Indonesia cũng chính là mặthàng xuất khẩu chủ lực của Indonesia, hoặc là những mặt hàng Indonesia cha tựmình đáp ứng đủ nhu cầu Nh vậy, hàng xuất khẩu của Việt Nam không phải lànhững hàng cạnh tranh với hàng nội địa của Indonesia mà là những mặt hàngmang tính chất bổ sung
Trang 11Trong số các mặt hàng xuất khẩu thì nông sản chiếm phần lớn mà đây lại
là những sản phẩm nằm trong danh mục những sản phẩm nhạy cảm củaIndonesia, chịu mức thuế cao và không nằm trong diện đợc giảm thuế nhanhtrong khuôn khổ của CEPT Do vậy đây cũng là một cản trở đối việc phát triểnxuất khẩu sang Indonesia
2.3.2 Thực trạng nhập khẩu của Việt Nam từ Indonesia
Đối với phát triển kinh tế xuất khẩu và nhập khẩu đều có vai trò quantrọng Khó có thể đánh giá hoạt động nào quan trọng hơn hoạt động nào Xuấtkhẩu là để có nguồn thu ngoại tệ phục vụ cho nhập khẩu Nhập khẩu chính là
động lực góp phần thúc đẩy xuất khẩu Nhập khẩu máy móc thiết bị, nguyênliệu đầu vào là để phát triển sản xuất nhằm đáp ứng tốt hơn yêu cầu của xuấtkhẩu, và khi sản xuất phát triển cũng chính là nền kinh tế phát triển Nhập khẩuhàng tiêu dùng ngoài việc để đáp ứng tốt hơn nhu cầu tiêu dùng của nhân dâncòn tạo ra sự cạnh tranh với sản xuất trong nớc, tạo ra động lực thúc đẩy sảnxuất trong nớc phát triển
Nhìn chung, song song với với tăng kim ngạch xuất khẩu, kim ngạch nhậpkhẩu của Việt Nam từ Indonesia cũng tăng không ngừng
2.3.2.1 Kim ngạch nhập khẩu qua các năm
Kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam từ Indonesia tăng đều qua các năm.Năm 1995, kim ngạch nhập khẩu mới đạt 190 triệu USD, sang năm 1998 đã lên
đến 256,5 triệu USD, tăng 35% Kim ngạch nhập khẩu tiếp tục tăng lên đến năm
2000 đạt 345, 4 triệu USD Sang năm 2001, kim ngạch nhập khẩu từ Indonesialại giảm khá mạnh khoảng 8 % Ta có thể thấy rõ sự biến động về nhập khẩuqua biểu đồ sau(1)
1 Nguồn: Niên giám thống kê 2001- NXB Thống kê
Biểu đồ tăng tr ởng kim ngạch nhâp khẩu
050100150200250300350400