Đồng thời để người lao động không ngừng hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu do sự ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và công nghệ để cạnh tranh các yếu tố đầu vào cho sản xuất - kinh doanh, để
Trang 1MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM PHÁT TRIỂN VỐN NHÂN LỰC TẠI TRUNG
TÂM ĐIỀU ĐỘ HỆ THỐNG ĐIỆN MIỀN BẮC
3.1 Đổi mới chính sách đào tạo, đào tạo lại, hỗ trợ đào tạo lại nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ kỹ sư quản lý vận hành
Thế giới ngày nay là thế giới bùng nổ thông tin Chính vì vậy mà trình độ giáo dục, học vấn và kiến thức của công nhân viên không ngừng nâng cao Ngay tại Việt Nam hiện nay, những công nhân không có trình độ dần dần bị đào thải hoặc phải thay đổi nghề lực lượng lao động trẻ không có kiến thức và kỹ năng chuyên môn sẽ khó kiếm được việc làm Tạo sao cần phải đào tạo và phát triển, đây là một câu hỏi hầu như ai cũng có thể giải đáp được Đối với một công ty mới thành lập, thì nhu cầu đào tạo nhân viên là một nhiệm vụ cấp bách và quan trọng nhất Bởi vì cho dù chúng ta có lắp đặt cả một hệ thống máy móc tinh vi mà không có người biết điều khiển cũng trở nên vô ích Ít khi một công ty nào tuyển được người mới
có đầy đủ trình độ phù hợp Dù lâu hay nhanh, những người mới được tuyển phải qua một thời kỳ đào tạo
Đồng thời để người lao động không ngừng hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu do
sự ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và công nghệ để cạnh tranh các yếu tố đầu vào cho sản xuất - kinh doanh, để có được những người lao động có yêu cầu và trình độ ngày càng cao, công tác đào tạo lại là nhiệm vụ vô cùng quan trọng đối với số lao động hiện đang quản lý tại Trung tâm
Giải quyết vấn đề đào tạo là giải quyết các khía cạnh sau đây:
1 Tài chính đào tạo: toàn bộ, cơ cấu nguồn và cơ cấu sử dụng
2 Nội dung và hình thức đào tạo
Trang 23 Hình thành hệ thống tổ chức, đào tạo trường, viện, xí nghiệp, trung tâm, hội; cần có sự phân công tương đối, đồng thời có sự cạnh tranh trong đào tạo
4 Tuyển chọn học viên
5 Tích cực hoá cách thức, phương pháp đào tạo theo hướng vận dụng kiến thức khoa học vào thực tiễn tại Việt Nam
Để đáp ứng kịp thời nhu cầu đào tạo và đòi hỏi của thực tế sản xuất kinh doanh, công tác đào tạo phát triển nguồn nhân lực cũng phải chuyển đổi cho phù hợp với thực tiễn Trong đó việc lựa chọn và áp dụng những phương pháp, hình thức, nội dung, đối tượng đào tạo thích hợp trở thành những yếu tố quan trọng đối với kết quả đào tạo và sử dụng nguồn nhân lực đào tạo
3.1.1 Về đào tạo mới
Đối tượng đào tạo: Trong thời gian trước mắt nhu cầu tuyển mới từ
2009÷2013 hàng năm từ 6÷8 người là kỹ sư hệ thống điện và phát dẫn điện để bố trí vào vị trí kỹ sư điều hành
Nguồn cung cấp nhân lực cho đào tạo: Thông thường từ trước đến nay
nguồn cung cấp chủ yếu kỹ sư mới ra trường do các trường đại học Bách khoa Hà Nội, trường đại học bách khoa Đà Nẵng, trường đại học bách khoa Thành Phố Hồ Chí Minh, một số được đào tạo tại các nước như Nga, Úc , số chuyển đến từ các đơn vị trong ngành khác hầu như không đáng kể và đã được khẳng định là những nơi đào tạo có chất lượng Hiện nay trung tâm vẫn tiếp tục tuyển dụng ở các nguồn trên
Nội dung đào tạo: Chất lượng lao động không chỉ là căn cứ vào lao động đầu
vào mà còn phải tạo điều kiện và môi trường để người lao động trong doanh nghiệp luôn luôn có kiến thức và trang bị thêm kiến thức, kỹ năng trong công tác thực tế do đó công tác đào tạo và tự đào tạo, đặc biệt là đối với trung tâm là một
Trang 3doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực ngành điện Đào tạo bồi dưỡng trình độ kỹ thuật và tác nghiệp nhằm nâng cao năng lực chuyên môn cho người lao động là biện pháp tạo ra tố chất, kỹ năng lao động mới hơn cho người lao động Nhờ những tố chất mới mà trung tâm mới có thể thực hiện hiệu quả các chương trình,
kế hoạch sản xuất, thích nghi được với những biến động của trong quá trình sản xuất Thực hiện đào tạo theo đề cương đã được ban hành song ưu tiên cho sự học tập trên thực tế của hệ thống điện để đảm bảo sau thời gian không quá 24 tháng có thể thi đạt chức danh độc lập
Hình thức đào tạo: Để nâng cao chất lượng đào tạo kỹ sư mới cần lựa chọn
các hình thức đào tạo khác nhau để có thể bổ trợ cho nhau Với trường hợp cụ thể trung tâm lựa chọn phương pháp đào tạo trong đơn vị và ngoài đơn vị (ngành) để nắm bắt đầy đủ kiến thức thực tế Đào tạo trong đơn vị là hình thức đào tạo tại chỗ, kèm cặp tại chỗ Sau khi được tuyển dụng, người lao động được trang bị thêm kiến thức về an toàn và bố trí vào các vị trí công việc với tư cách tập sự dưới sự kèm cặp của những người đi trước có kinh nghiệm Đây thật sự là quá trình học tập thực
tế và thực hành những kiến thức đã học tại các trường đào tạo Thông qua quá trình này người được kèm cặp, học tập tích luỹ dần kinh nghiệm thực tế và tiến bộ rất nhanh nếu được chỉ bảo bởi người hướng dẫn nhiệt tình và trách nhiệm Để phương pháp đào tạo này thực sự phát huy có hiệu quả, trung tâm cần có biện pháp giáo dục đòi hỏi người học phải có trách nhiệm cao, tự giác, nhiệt tình, thực sự yêu nghề nghiệp và cầu thị Hơn nữa để nâng cao năng lực nghề nghiệp cần định kỳ thay đổi vị trí học tập cho người lao động và phát hiện ra người có khả năng để có
kế hoạch phát triển, bồi dưỡng trở thành đội ngũ chuyên gia Phương pháp đào tạo này không tốn kém về kinh phí và thuận lợi cho trung tâm chủ động về tài chính Song song với hình thức đào tạo tại trung tâm cần phải đưa đi đào tạo ở các đơn vị trong ngành là đơn vị quan trọng (những nút, phần tử) điển hình trên hệ
Trang 4thống như các nhà máy nhiệt điện, thuỷ điện lớn, các công ty truyền tải có vai trò quan trọng và có những ảnh hưởng tác động đến an ninh năng lượng của hệ thống điện Quốc gia Qua đó để có thể nắm bắt được cụ thể về sơ đồ, nguyên lý hoạt động, các tình huống sự cố cụ thể trong quá trình đi tìm hiểu thực tế tại đơn vị để sau này khi đứng ở vị trí chức danh độc lập sẽ giúp cho các kỹ sư quản lý vận hành phối hợp cùng các đơn vị trong công tác điều độ vận hành toàn bộ hệ thống điện
3.1.2 Về đào tạo trình độ ngoại ngữ
Đối tượng đào tạo: Các cán bộ điều hành của trung tâm, các đội ngũ khác có
liên quan đối với quá trình hoạt động tại trung tâm như: Đối với cán bộ tại trung tâm có trình độ tiếng anh có chứng chỉ trình độ B, đối với các cán bộ trực tiếp làm việc với các trung tâm điện của Trung Quốc ở khu vực biên giới nước ta Các đối tượng này có trình độ giao tiếp còn yếu, bên cạnh đó là các đối tượng khác có nhu cầu muốn đi học thêm
Nội dung đào tạo: Đối với các đối tượng có trình độ tiếng anh chứng chỉ
trình độ B sẽ đào tạo chứng chỉ C Đối với các đối tượng học tiếng trung có khả năng giao tiếp tốt và có khả năng làm việc với đối tác là người Trung Quốc
Hình thức đào tạo: Đối với các đối tượng học tiếng anh sẽ đào tạo tại trung
tâm tiếng anh của các trường kỹ thuật, các trường ngoại ngữ Đối với các đối tượng học tiếng trung sẽ mở lớp riêng tại trung tâm điều độ hệ thống điện
3.1.3 Về đào tạo nâng cao khả năng phản xạ nhanh trong công việc của cán bộ
Việc khoa học công nghệ phát triển như hiện nay, để có thể làm chủ được thiết bị mới, công nghệ mới trong điều kiện số lao động tăng ít và có vị trí không được tăng biên chế thì việc nâng cao trình độ là một đòi hỏi cấp thiết Đặc biệt là
Trang 5một ngành khoa học kỹ thuật mũi nhọn việc nâng cao trình độ về các kiến thức chuyên ngành, chuyên sâu cũng cần được có sự quan tâm thích đáng
Để kiểm tra khả năng nắm được kiến thức cơ bản về hệ thống điện trung tâm
áp dụng hình thức đào tạo từ xa vì đã có mạng WAN – Public (Mạng nội bộ) Hình thức đào tạo E – learning: Gửi tài liệu và bảng câu hỏi cho người được đào tạo và nhận kết quả qua mạng sau đó đánh giá chấm điểm cho học viên Sử dụng phương
tiện hiện có của hội nghị từ xa (Net Meeting) của ngành điện để tổ chức các cuộc
thảo luận toạ đàm chuyên đề về thiết bị mới, các sự cố điển hình trên hệ thống điện… Phương pháp đào tạo từ xa rất kịp thời cho công việc lại rất ít tốn kém so với các hình thức khác
Để nâng cao khả năng phản xạ, độ nhanh nhạy khả năng xử lý tình huống sự
cố trong quá trình quản lý vận hành cần đẩy mạnh tổ chức hình thức “diễn tập sự cố” thường xuyên hơn nữa Tổ chức diễn tập sự cố tại trung tâm là phương án được giả định được mô phỏng như các trường hợp đã xảy ra và có thể xảy ra theo dự báo
sự cố của các phần tử trên hệ thống điện Sau khi diễn tập xong, ban tổ chức sẽ xem xét các dữ liệu từ máy ghi âm công nghiệp để phân tích, xem xét và đánh giá với mức đạt và không đạt
3.1.4 Về đào tạo lại
Đối tượng đào tạo: là các kỹ sư điều hành trong quá trình làm việc chưa đáp
ứng được yêu cầu thông qua quá trình làm việc tại trung tâm hoặc thực hiện các buổi diễn tập không đạt yêu cầu trong một năm Bên cạnh đó là số kỹ sư tính toán thừa tại trung tâm hiện nay
Nội dung đào tạo: là tổ chức đào tạo lại các kiến thức cơ bản về hệ thống
địên; các quy trình mới ban hành Kết hợp biện pháp luân chuyển sắp xếp lại hàng
Trang 6năm cần lập kế hoạch vận động từ 1÷2 kỹ sư tính toán có độ tuổi không đến 40 để đào tạo lại để đưa vào vị trí kỹ sư vận hành
Phương pháp đào tạo: Kèm cặp tại chỗ tại trung tâm.
3.2 Đổi mới chính sách trả lương nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ kỹ sư quản lý vận hành
Đối với một doanh nghiệp, chính sách tiền lương lao động có tác động tới việc người lao động có sẵn sàng đảm đương công việc với tinh thần trách nhiệm hay không Vì với một khối lượng công việc mà nhân trong doanh nghiệp này được trả công cao hơn các doanh nghiệp khác, thì nhân viên đó sẵn sàng làm công việc đó với tinh thần thoải mái, không tìm một công việc khác có thu nhập cao hơn Khi đó doanh nghiệp sẽ mất đi một khoảng chi phí do đào tạo nhân viên đó Mặt khác, để
có một nhân viên khác đáp ứng được công việc đó thì doanh nghiệp phải mất thời gian đào tạo nhân viên mới và nguồn kinh phí để đào tạo nhân viên đó
3.2.1 Chính sách trả lương, khen thưởng đối với người có thành tích cao trong công việc và trong các đợt huấn luyện
Để tiền thưởng vận hành an toàn phải gắn với việc đảm bảo an toàn Số tiền thưởng này nhằm mục đích tăng cường chế độ trách nhiệm, động viên hơn nữa tinh thần chủ động sáng tạo trong công tác của công nhân viên chức thực hiện tốt các quy trình quy phạm vận hành hệ thống điện Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ sản xuất và cung ứng điện, tránh những sự cố do chủ quan gây ra, khắc phục và xử
lý tốt những sự cố khách quan, đảm bảo an toàn cho con người và thiết bị, đảm bảo
kỷ luật lao động
Vì vậy cần xây dựng chế độ thưởng vận hành an toàn điện thực sự đúng tính chất của nó với xu hướng quan tâm đúng mức, thực sự khuyến khích động viên đến đội ngũ kỹ sư quản lý vận hành - là lực lượng trực tiếp quyết định đến sự vận hành
Trang 7an toàn của hệ thống điện trên toàn quốc Do đó, nội dung xét thưởng bao gồm các phạm vi sau: An toàn cho con người, an toàn cho thiết bị và kỷ luật lao động
Vì vậy cần đảm bảo một số các nguyên tắc sau:
1 Tiền thưởng vận hành an toàn gắn với việc đảm bảo an toàn, nếu không đạt chỉ tiêu an toàn nào thì không thưởng chỉ tiêu đó Ưu tiên tiền thưởng vận hành an toàn với mức cao nhất cho các đối tượng quản lý vận hành trực tiếp các thiết bị đòi hỏi tinh thần trách nhiệm và điều kiện lao động khó khăn, nguy hiểm
2 Công nhân viên chức để xảy ra tai nạn lao động chết người hoặc tai nạn nghiêm trọng về người và thiết bị do chủ quan gây ra phải cắt thưởng
3 Nếu trong một tháng gây 2 lần sự cố chủ quan nghiêm trọng, ngoài việc bị cắt thưởng hoàn toàn trong tháng để xảy ra sự cố còn bị trừ tiếp vào tháng sau liền kề
4 Việc xét thưởng an toàn hàng tháng phải tính theo ngày công thực tế trong tháng
5 Những người trong tháng làm nhiều chức danh thì những ngày làm việc ở chức danh nào thì được tính thưởng an toàn ở chức danh ấy
3.2.2 Tính toán tiền lương, tiền thưởng dựa trên hiệu quả hoạt động sản xuất của trung tâm và hiệu quả công việc của từng cá nhân
Đối với các doanh nghiệp hoạt động sản xuất kinh doanh thì việc tính toán lượng tiền lương khen thưởng giữa các đơn vị trong doanh nghiệp là vô cùng quan trọng Do các đơn vị trong một doanh nghiệp không có một đơn vị nào hoạt động giống đơn vị nào, vì vậy việc phân bổ tiền lương và tiền thưởng cho mỗi một đơn
vị trong một doanh nghiệp là vô cùng khó khăn và phức tạp Để có thể tính toán một cách chính xác nhất cần xem xét tình hình hoạt động của các đơn vị đó và xác
Trang 8định một tỷ lệ thích hợp giữa các đơn vị và từng đối tượng trong đơn vị đó Số tiền thưởng có thể tính cho một quý hay từng tháng hay có thể tính cho một năm hoạt động của công nhân viên chức trong đơn vị đó
Để việc xác định được tỷ lệ đánh giá cho chính xác thì cần phải thông qua hội đồng xét thưởng bao gồm: Giám đốc, phó giám đốc trung tâm, chủ tịch công đoàn của trung tâm, các trưởng phòng và các tổ trưởng sản xuất
3.3 Một số giải pháp khác
3.3.1 Tăng cường công tác y tế, phúc lợi
Quỹ phúc lợi được lập ra trên cơ sở trích một phần lợi nhuận của Trung tâm được cấp trên phân phối hàng năm Quỹ này là khoản bù đắp khác khác với tiền lương và tiền thưởng, có tác dụng động viên tinh thần của công nhân viên chức, giúp cho người lao động gắn bó với doanh nghiệp, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần góp phần tăng năng suất lao động
Trích lập quỹ phúc lợi và dịch vụ về tài chính, quỹ này để đầu tư cho công nhân viên chức đi học, tổ chức cho công nhân viên chức đi tham quan nghỉ mát, điều dưỡng cho người lao động để bù đắp phần tiêu hao năng lượng trong quá trình sản xuất, đồng thời phải chú ý nâng cao chất lượng chế độ trực ca, giúp đỡ những gia đình khó khăn ốm đau
Trích lập quỹ dùng để tổ chức những hoạt động vui chơi giải trí tạo cơ hội cho người lao động sử dụng thời gian nghỉ ngơi bổ ích Tổ chức các giải thể thao nội
bộ như bóng đá, cầu lông, và có trao giải để động viên thu hút người lao động, tổ chức tết thiếu nhi, trung thu, khen thưởng học sinh là con công nhân viên chức trong trung tâm có thành tích học tập tốt để kích thích tinh thần người lao động
Tổ chức khám sức khoẻ định kỳ cho công nhân viên chức từ đó có sự hỗ trợ, bồi dưỡng nâng cao sức khoẻ kịp thời cho người lao động phục vụ sản xuất
Trang 93.3.2 Đảm bảo điều kiện vật chất phục vụ chỗ làm việc tốt, an toàn
Đảm bảo, phục vụ tốt tại nơi làm việc là điều kiện rất cần thiết để người lao động có thể cống hiến, phát triển, nâng cao năng suất và chất lượng lao động.Điều kiện vật chất thiếu làm người lao động lúng túng, chậm trễ trong giải quyết công việc, dẫn tới sai hỏng trong công việc, dễ xảy ra sự cố Thời đại ngày nay, thiếu thông tin làm mất đi những cơ hội kinh doanh, tác động trực tiếp đến hiệu quả lao động, giảm lợi ích của doanh nghiệp Làm tốt công tác tổ chức, phân công và hiệp tác lao động, thoả mãn các yêu cầu về kỹ thuật – kinh tế – tâm sinh lý – xã hội…tại nơi làm việc; cải thiện điều kiện lao động, áp dụng kỹ thuật công nghệ mới; có chế
độ làm việc và nghỉ ngơi hợp lý; có các biện pháp đảm bảo kỹ thuật và an toàn lao động
3.3.3 Thực hiện tốt công tác thi tuyển vào trung tâm
Trong những năm qua, công tác tuyển dụng của trung tâm đã từng bước phát triển, tuy nhiên vẫn còn một số yếu điểm như sau: Trung tâm vẫn thường tuyển chọn con em trong ngành, hoặc thông qua quen biết giới thiệu, … cho nên chất lượng lao động chưa thật sự ổn định và tốt Do đó, trong những năm tới đây trung tâm cần chấn chỉnh lại cách thức tuyển dụng của mình, nên khách quan và xem xét
ai phù hợp hơn với công việc tại trung tâm, có năng lực phẩm chất tốt hơn thì cần phải xem xét cẩn thận và ưu tiên hơn vào vị trí cần tuyển chọn tại trung tâm
Nếu tuyển dụng từ bên ngoài thì trung tâm cần đưa ra thông tin đầy đủ về yêu cầu công việc đang tuyển chọn trên các phương tiện thông tin đại chúng để thu hút được các ứng cử viên Trung tâm nên tổ chức thi tuyển kỹ càng, khoa học và chặt chẽ Khi tuyển chọn lao động mới vào làm việc, trung tâm có thể tuyển chọn qua nhiều khâu để lọc ra nhiều đối tượng thực sự phù hợp với yêu cầu công việc đề ra Tiêu chuẩn chủ yếu là trình độ chuyên môn và nghiệp vụ của đối tượng dự tuyển Trung tâm có thể xem xét các khâu sau:
Trang 10Người được tuyển đơn
Phỏng vấn sơ bộ
Xem xét mẫu đơn xin việc
Trắc nghiệm
Phỏng vấn kỹ
Tham khảo lý lịch
Khám sức khoẻ
Tuyển dụng lao động
Ứng viên bị loại bỏ