1. Trang chủ
  2. » Giáo án - Bài giảng

80 câu hỏi lý luận chung về nhà nước và pháp luật

92 217 2

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 92
Dung lượng 145,33 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

nội dung câu hỏi trắc nghiệm triết học mác lê nin bộ câu hỏi ôn thi triết học mac lenin trong lịch sử lập pháp của nước ta nói chung và pháp luật dân sự nói riêng, thuật ngữ quyền nhân thân được ra đời khá muộn. Bộ luật Dân sự năm 1995 là văn bản pháp lý lần đầu tiên đề cập đến quyền nhân thân, đánh dấu một mốc phát triển quan trọng trong quá trình hiện thực hóa quyền con người. Lần đầu pháp luật Việt Nam thừa nhận sự tồn tại tất yếu của những quyền dân sự gắn liền với mỗi cá nhân. Điều đó cũng chứng minh được rằng, pháp luật dân sự không chỉ là công cụ bảo vệ những quan hệ tài sản, bảo vệ những giá trị vật chất mà PLDS còn là phương tiện hữu hiệu để cá nhân bảo vệ những giá trị tinh thần của mình. Kế thừa BLDS năm 1995, BLDS năm 2005 quy định về quyền nhân thân của cá nhân tại Điều 24 “Quyền nhân thân được quy định trong Bộ luật này là quyền dân sự gắn liền với mỗi cá nhân, không thể chuyển giao cho người khác, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác”. Quyền nhân thân có mối liên quan mật thiết đến tự do cá nhân, đóng vai trò quan trọng đối với cá nhân. Về bản chất, quyền nhân thân mang đặc tính quyền cá nhân, chính vì thế thực hiện và bảo đảm quyền nhân thân tức là thỏa mãn quyền, tự do, lợi ích của cá nhân. Quyền nhân thân hiểu dưới góc độ pháp luật nói chung đó là một dạng quyền của cá nhân trong lĩnh vực dân sự. Dưới góc độ pháp luật dân sự, quyền nhân thân là tiền đề hình thành nên quan hệ nhân thân. Quan hệ nhân thân là quan hệ giữa người với người về một giá trị nhân thân của cá nhân, tổ chức. Đây cũng là nhóm quan hệ xã hội thứ hai trong hai nhóm quan hệ xã hội là đối tượng điều chỉnh của Luật dân sự. 2. Đặc trưng cơ bản quyền nhân thân của cá nhân 2.1. Quyền nhân thân luôn gắn liền với một chủ thể nhất định và về nguyên tắc không thể chuyển dịch được cho các chủ thể khác. Quyền nhân thân trở thành thuộc tính của chủ thể mà không bị phụ thuộc, chi phối bởi bất kì yếu tố khách quan nào như độ tuổi, giói tính, trình độ, tôn giáo, địa vị xã hội,… Pháp luật quy định cho mọi chủ thể đều bình đẳng về quyền nhân thân. Quyền nhân thân không thể chuyển nhượng cho người khác, nghĩa là quyền nhân thân không thể là đối tượng trong các giao dịch mua bán, trao dổi, tặng cho,… Tuy nhiên, tính chất không thể chuyển giao của quyền nhân thân chỉ là tương đối, bởi vì trong một số trường hợp, quyền nhân thân có thể được chuyển giao cho người khác theo quy định của pháp luật. Chẳng hạn, quyền nhân thân gắn liền với tài sản được phép chuyển giao. Việc chuyển giao quyền nhân thân còn được thể hiện ở khía cạnh khác đó là trên thực tế, có những người nổi tiếng kí những hợp đồng sử dụng hình ảnh với các cơ quan thông tin, xuất bản. 2.2. Quyền nhân thân không xác định được bằng tiền Giá trị nhân thân và tiền tệ không phải là những đại lượng tương đương và không thể trao đổi ngang giá. Chính vì vậy, quyền nhân thân không thể bị kê biên. Chủ nợ không thể kê biên quyền nhân thân của con nợ. Có một hệ quả thực tiễn là chủ nợ của một cá nhân không thể đòi nợ gián tiếp bằng cách đặt mình vào vị trí của con nợ. Ví dụ: một người nào đó bị xâm hại bí mật đời tư có thể được bồi thường thiệt hại nhưng chủ nợ của người này không thể đặt mình vào vị trí của con nợ để đòi tiền bồi thường. 2.3. Hành vi xâm phạm quyền nhân thân của cá nhân không nhất thiết phải gây ra thiệt hại cho cá nhân đó Nghĩa là thiệt hại không phải là căn cứ bắt buộc để xác định trách nhiệm pháp lí đối với người thực hiện hành vi xâm phạm. Trên thực tế, ngay cả trường hợp người bị xâm phạm không bị thiệt hại gì, thậm chí có khi còn được lợi cho họ , nhưng về nguyên tắc nếu không có sự đồng ý của cá nhân thì đã bị coi là vi phạm. 2.4. Thiệt hại khi quyền nhân thân bị xâm hại không có tiêu chí cụ thể định lượng Quyền nhân thân gắn với những giá trị tinh thần, đối với mỗi cá nhân giá trị đó không có chuẩn mực chung, cũng không có tiêu chí chung. Vì thế, thiệt hại do hành vi xâm phạm quyền nhân thân không thể được cân đong đo đếm bằng những đại lượng cụ thể. Đặc trưng này không loại trù nghĩa vụ bồi thường thiệt hại đã gây ra, việc bồi thường thiệt hại khi xâm phạm quyền nhân thân chỉ mang tính chất “bù đắp” phần nào. 3. Các nhóm quyền nhân thân Phân loại quyền nhân thân Phần này phải nói đến nhóm quyền nhân thân của cá nhân Các nhóm quyền nhân thân + các quyền nhân thân liên quan đến đời sống tinh thần của cá nhân:… + các quyền nhân thân liên quan đến thân thể của cá nhân:… III. QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT DÂN SỰ VỀ CÁC QUYỀN NHÂN THÂN CỦA CÁ NHÂN IV. THỰC TRẠNG BẢO VỆ QUYỀN NHÂN THÂN CỦA CÁ NHÂN VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT 1. Thực trạng bảo vệ quyền nhân thân của cá nhân 1.1. Các dạng hành vi xâm phạm quyền nhân thân đối với hình ảnh của cá nhân điển hình 1.2. Nhận xét về thực trạng bảo vệ quyền nhân thân của cá nhân 2. Một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật   Điều 32. Quyền được bảo đảm an toàn về tính mạng, sức

Trang 1

Câu 1: Phân tích các đặc trưng cơ bản của nhà nước Trên cơ sở đó, làm sáng tỏ biểu hiện một đặc trưng của nhà nước Việt Nam hiện nay

 Khái niệm

Nhà nước là một tổ chức quyền lực đặc biệt bao gồm một lớp người được tách ra khỏihoạt động sản xuất, chỉ để chuyên thực thi quyền lực nhằm tổ chức và quản lí xã hội,phục vụ lợi ích chung của toàn xã hội cũng như lợi ích của lực lượng cầm quyền

( ví dụ như lực lượng công an, quân đội, cơ quan hành chính )

 Đặc điểm của Nhà nước :

- Nhà nước có quyền lực đặc biệt :

+ Quyền lực nhà nước là khả năng của nhà nước nhờ đó các cá nhân,

tổ chức trong xã hội phải phục tùng ý chí của nhà nước “Khả năng” của nhà nước phụthuộc vào sức mạnh bạo lực, sức mạnh vật chất, uy tín của nhà nước trong xã hội haykhả năng vận động quần chúng của nó

+ Sự đặc biệt được thể hiện ở chỗ, Nhà nước là tổ chức đại diện chínhthức cho toàn thể xã hội, vì vậy, quyền lực nhà nước là quyền lực đặc biệt, bao trùm đờisống xh, chi phối mọi cá nhân, tổ chức trong xh, tác động đến mọi lĩnh vực đời sống

Đối với những cá nhân , tổ chức trong xã hội, họ là đối tượng của quyền lực ấy, nên phải phục tùng ý chí của nhà nước Bên cạnh đó, quyền lực nhà nước cũng tồn tại trong mối quan hệ giữa nhà nước với thành viên, cũng như các cơ quan của nó trong đó thành viên phải phục tùng tổ chức, cấp dưới phải phục tùng cấp trên

+ Để thực hiện quyền lực nhà nước, một lớp ng tách ra khỏi hoạt động

sx trực tiếp, tc thành cơ quan khác nhau, mỗi cq chuyên đảm nhiệm những công việcnhất định, hợp thành BMNN từ trung ương xuống địa phương

( Hiểu cách đơn giản, Anh A là công dân Việt Nam, do đó chịu sự tác động của quyền lực nhà nước Việt Nam, Sự phục tùng ý chí được thể hiện thông qua tuân theo pháp luật, giả dụ A muốn cưới vợ thì phải từ đủ 20 tuổi mới được đăng kí kết hôn ,

Sự phùng tùng cấp trên được thể hiện : Viện kiểm sát cấp trên có trách nhiệm kiểm tra,

xử lý nghiêm minh vi phạm pháp luật của Viện kiểm sát cấp dưới Viện trưởng Viện kiểm sát cấp trên có quyền rút, đình chỉ, hủy bỏ quyết định trái pháp luật của Viện trưởng Viện kiểm sát cấp dưới 1 )

- Nhà nước thực hiện việc quản lí dân cư theo lãnh thổ

+) Hiểu đơn giản là nhà nước quản lý người dân trên một diện tích lãnh thổ

nhất định, ở đó không phân biệt già trẻ gái trai, tôn giáo, đảng phái,giàu nghèo

- Nhà nước thực thi chủ quyền quốc gia :

+ Nhà nước có quyền lực bao trùm phạm vi lãnh thổ quốc gia, đứng trênmọi cá nhân, tc trong xh, vì vậy NN là tc duy nhất có đủ tư cách và khả năng đại diện1

Trang 2

chính thức và hợp pháp của quốc gia, thay mặt quốc gia dân tộc thực hiện và bảo vệ chủquyền quốc gia.

+ Chủ quyền quốc gia mang nội dug chính trị pháp lí, nó thể hiện quyềnquyết định tối cao và độc lập, tự q’ mọi vấn đề đối nội và đối ngoại, ko phụ thuộc vàobất kì cá nhân, tc nào trong nc cx như các nhà nước khác, các tc quốc tế

- Nhà nước ban hành pháp luật, dùng pháp luật làm công cụ quản lí xh:

+ Nhà nc luôn tồn tại trong mqh chặt chẽ vs PL PL là , là phg diện đặcbiệt quan trọng để tc và qli xã hội

+ Do vậy vs tư cách là ng có sứ mệnh tc và qli mọi mặt của đời sống xh,nhà nước phải sd PL, dựa vào PL NN là tc duy nhất có quyền ban hành PL, mọi cácnhân, tc trong xh có nghĩa vụ tôn trọng và thực hiện PL một cách nghiêm chỉnh

- Nhà nước quy định và thực hiện việc thu thuế, phát hành tiền

+) Nhà nước là tổ chức đại diện duy nhất cho toàn thể xã hội, có tình quyềnlực đặc biệt và thực hiện quyền lực trên một bộ phân dân cư lãnh thổ vì vậy nhà nước cóquyền thu thuế và phát hành tiền

+) Do khái niệm khẳng định nhà nước là một bộ phận tách ra khỏi xã hội đểthực hiện nhiệm vụ, chức năng quản lí xã hội, vì vậy không thể tự mình làm ra của cải,

vì vậy cần có sự đóng góp thuế của nhân dân Thuế còn đóng góp quan trọng trong việcphát triển như thuế dùng cho chi các khoản đầu từ phát triển như xây dựng đường xá,cao tốc,

+) tiền là phương tiện thanh toán trong sản xuất, tiêu dùng trong nước

Câu 2: Phân biệt Nhà nước CHXHCNVN với Đảng cộng sản VN

Nhà nước CHXHCNVN là tổ chức quyền lực đặc biệt, như đã phân tích ở câu 1

Đảng CSVN là một trong những tổ chức XH khác hoạt động trên lãnh thổ nước

CHXHCN VN có vai trò khá quan trọng là định hướng đường lối chính sách cho

NN, dù vậy giữa hai tổ chức luôn có sự khác biệt:

Nhà nước CHXHCN VN là tổ chức

quyền lực chung của nước CHXHCN

VN, vì thế quyền lực nhà nước tác động

lên mọi các nhân trong xã hội, không trừ

một ai Và luôn đc nhấn mạnh là mọi cá

nhân tổ chức đều bình đẳng khi đứng

trước pháp luật, đứng trước quyền lực

nhà nước

Đảng cộng sản VN là chính đảng duy nhất được phép hoạt động trên đất nước

VN, có ảnh hưởng lón đến sự phát triển kinh tế, xã hội, chính trị của quốc gia, nhưng tầm kiểm soát của ĐCSVN chỉ tác động trực tiếp lên các đảng viên Dĩ nhiên nó vẫn có thể tác động gián tiếp vìCương lĩnh chính trị, Điều lệ đảng, các nghị quyết của đại hội đại biểu toàn quốc; quyết định những chủ trương,

Trang 3

chính sách về đối nội, đối ngoại, công tác quần chúng của đảng là định hướng cho các hoạt độgn của Nhà nước.

Nhà nước CHXHCNVN tổ chức quản lí

dân cư theo lãnh thổ, cụ thể là thep các

đơn vị hành chính Bộ máy nhà nước

phân theo các cấp bậc, và chính quyền

các cấp địa phương nào sẽ quản lí ng

định cư và tạm trú tại địa phương đó

ĐCSVN quản lí đảng viên Là đảng viêncần những tiêu chí như trên 18 tuổi, và người này phải thừa nhận và tự nguyện thực hiện các Cương lĩnh chính trị, Điều

lệ Đảng, tiêu chuẩn và nhiệm vụ đảng viên, hoạt động trong một tổ chức cơ sở Đảng (Chi bộ, Đảng bộ ) được nhân dân tín nhiệm, sau đó được giới thiệu kết nạp, thử thách, sinh hoạt và công nhận chính thức

Đến nay số lượng đảng viên khoảng 4,5

tr người không nhiều so với dân số VNNhà nước CHXHCNVN ban hành pháp

luật và quản lí XH bằng Pháp luật Hơn

nữa còn là một nhà nước pháp quyền

XHCN, PL là thượng tôn, là công cụ

quản lý XH hiệu quả nhất bên cạnh đó

có cả một hệ thống cơ quan cưỡng chế

nn để bảo đảm PL đc thực thi

Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam là chiến sĩ cách mạng trong đội tiên phong của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và dân tộc Việt Nam, suốt đời phấn đấu cho mục đích, lý tưởng của Đảng, đặt lợi ích của Tổ quốc, của giai cấp công nhân và nhân dân lao động lên

trên lợi ích cá nhân; chấp hành nghiêm chỉnh Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, các nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước; có lao động,

hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; có đạo đức và lối sống lành mạnh; gắn bó mật thiết với nhân dân; phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng, giữ gìn đoàn kếtthống nhất trong Đảng (Điều 1 Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam)

Nguồn xèng: Thuế Nguồn, lệ phí Đảng viên, tài trợ từ các

nguồn

Câu 3 Phân loại nhà nước, trình bày khái quát về từng loại nhà nước, cho ví dụ

Trang 4

C1: theo quan điểm sử học, có kiểu nn cổ đại (Lưỡng Hà, La Mã), trung đại (nhà nướcRoma), cận đại (Ottoman, Safavid), hiện đại (Việt Nam)

C2: theo các nền văn minh thì chia thành các kiểu nn nông nghiệp, công nghiệp, vănminh hậu công nghiệp (văn minh tri thức)

C3: theo cách thức tổ chức quyền lực nn: chuyên chế và dân chủ

C4: địa lý, thành nn phương đông và phương tây, kinh tế, ngôn ngữ, văn hóa, chính trị,

…)

Phân loại nhà nước theo quan điểm hình thái xã hội của chủ nghĩa mác le nin, năm giaiđoạn phát triển của XH loài ng tương đương với năm kiểu nhà nước Nguyên thủy,chiếm hữu nô lệ, phong kiến, tư bản chủ nghĩa, xã hội chủ nghĩa

1 Nhà nước chủ nô:

Cơ sở kinh tế: là quan hệ sản xuất chiếm hữu nô lệ, đất đai Hai giai cấp chủ yếu: Chủ

nô, Nô lệ Tư liệu sx của XH hầu hết đều nằm trong tay chủ nô, nô lệ có địa vị thấp kém

và bị coi như tài sản sở hữu của chủ nô Ở một số quốc gia phương Đông, khi nhà nướcxuất hiện thì vẫn đan xen chế độ thị tộc Nên QH XH chủ yếu trong XH là quan hệ giữa

nn và các thành viên công xã nông thôn, nô lệ là số ít hơn, thành viên công xã nông thônvẫn tự do, và đc chia ruộng đất, ph nộp tô thuế cho nhà nước

NN chủ nô tồn tại và phát triển trong điều kiện đối kháng gay gắt giữa giai cấp chủ nô

và nô lệ

VD: Ai Cập, Hi Lạp

2 Nhà nước phong kiến:

Cơ sở KT là quan hệ sx phong kiến mà đặc trưng là sở hữu của địa chủ, bóc lột thôngqua phát canh, thu tô Giai cấp: Địa chủ, Nông dân, thợ thủ công, thị dân

Nông dân có những người có ruộng đất canh tác trên đất của họ, nộp thuế cho nhà nước,

ng không có ruộng thì lĩnh canh ruộng đất của địa chủ, sau đó phải nộp cả địa tô cả thuế.Tồn tại tình trạng phân phong đất, khiến quyền hành của các chúa đất địa chủ lên quácao, dẫn tới k phục tùng trung ương

Tiến hành nhiều cuộc chinh phạt nhằm mục đích chiếm đoạt lợi ích

VD: Đại Việt, Anh

3 Nhà nước tư bản:

Cơ sở KT: quan hệ sx tư bản chủ nghĩa mà cốt yếu là giữa ông chủ và công nhân

Cơ sở XH cốt lõi là quan hệ giữa giai cấp tư sản và vô sản Tư liệu sản xuất rất đa dạngnhưng đều thuộc trong tay gc tư bản, những ng công nhân phải bán sức lao động củamình cho nhà tư bản để kiếm sống

gc tư bản khi mới xuất hiện thì là giai cấp tiến bộ nhưng nó nhanh chóng lộ rõ bản chất

là giai cấp có tính chất phản động, khi bóc lột, áp bức giai cấp vô sản Một bộ giai câp

Trang 5

công nhân nắm giữ cổ phần nhất định dần trở thành tầng lớp công nhân thượng lưu và

dễ thỏa hiệp với gia cấp tư sản

Ngày nay nhà nước tư bản vẫn là công cụ phục vụ giai cấp tư sản, nhưng đã hướng đếnviệc bảo đảm dân chủ, công bằng và tiến bộ xã hội

VD: Mỹ, Đức

4 Nhà nước XHCN:

Cơ sở KT: Quan hệ sx XHCN mà đặc trưng là chế độ công hữu về tư liệu sản xuất

Cơ sở XH: mối quan hệ giữa các giai cấp tầng lớp trong Xh và cốt lõi là mối liên hệgiữa giai cấp công nhân - nông dân và trí thức

hiện nay chưa có dấu hiệu sụp đổ của chủ nghĩa tư bản vì cntb vẫn có thể dựa vào củacải đồ sộ cướp bóc bấy nhiêu thế kỉ nay để giúp vượt qua khủng hoảng nhưng căn cứvào quá trình phát triển của XH đều dựa vào quá trình xã hội hóa tư liệu sản xuất để giảiphóng con ng Vậy nên có thể đi đến kết luận là xã hội tất sẽ đi đến việc công hữu hóatoàn bộ tư liệu sản xuất, và tất yếu sẽ đi đến nn xhcn và sau đó ko cần nn nữa…

VD: Việt Nam, Triều Tiên

Câu 4 Trình bày khái niệm bản chất nhà nước Phân tích ý nghĩa của vấn đề bản chất nhà nước

Bản chất nhà nước: là tổng hợp những mặt, những mối liên hệ, những thuộc tính tất

nhiên, tương đối ổn định bên trong của nhà nước, quy định sự tồn tại, phát triển của nhànước Bản chất nhà nước là tổng hợp những mặt, những mối liên hệ, những thuộc tínhtất yếu tương đối ổn định của nhà nước, quy định sự tồn tại và phát triển của nhà nc

Các thuộc tính của bản chất nhà nước: tính giai cấp, tính xã hội

Tính giai cấp là một trong những thuộc tính của bản chất nhà nước : (bảo vệ lợi

ích cho giai cấp thống trị, thực hiện các mục đích mà gc thống trị đề ra)

+ Về kinh tế : Nhà nước bảo vệ giai cấp thống trị về kinh tế (hay nhà nước bảo

vệ lợi ích kinh tế cho giai cấp thống trị ) Đó là bảo vệ quyền sở hữu, bảo vệ sự bóc lộtcủa giai cấp thống trị với giai cấp bị trị về kte, trừng phạt những hành vi xâm phạm lợiích kinh tế của giai cấp thống trị

+ Về chính trị : Nhà nước bảo vệ địa vị cầm quyền cho giai cấp thống trị, nhànước chống lại sự phản kháng của giai cấp bị trị đối với giai cấp thống trị

+ Về tư tưởng : Nhà nước thừa nhận, xây dựng hệ tư tưởng của giai cấp thốngtrị thành hệ tư tưởng thống trị xã hội Nhà nước áp đặt xã hội phải nghe theo, phải làmtheo như sử dụng trường học, tôn giáo,

=> Nhà nước luôn thể hiện là công cụ để duy trì sự thống trị của gc có của (gc thống trị),bảo vệ lợi ích của gc thống trị trong điều kiện có đối kháng giai cấp

Sự vận động, biến đổi tính giai cấp trong từng kiểu nhà nước :

Trang 6

+ Nhà nước chủ nô, phong kiến tính đối giai cấp lớn  tính giai cấp sâu sắc + Nhà nước tư sản tính đối kháng giai cấp thấp hơn  tính giai cấp giảm

+ Nhà nước XHCN  tính giai cấp mang sắc thái mới (gc vô sản trở thành gcthống trị, nắm trong tay quyền lực, ko có mục đích dùng NN để duy trì mãi địa vị thốngtrị của mình, mà để cải tạo xh cũ, xd xh mới, xóa bỏ sự áp bức, bóc lột và sự thống trịgc)

Tính xã hội của Nhà nước:

- Ở phương diện xã hội, nhà nước là một tổ chức của xh, được sinh ra từ xh để duy trì,quản lí xh khi xh đã phát triển đến một giai đoạn nhất định Xh muốn tồn tại ổn định, cótrật tự và phát triển thì đòi hỏi phải có sự tổ chức và quản lí chặt chẽ, nếu ko xh sẽ hỗnloạn

- Nhà nước là đại diện chính thức của toàn xh, nhà nước ở mức độ này hay mức độkhác phải có trách nhiệm xác lập, thực hiện và bảo vệ các lợi ích cơ bản, lâu dài củaquốc gia, dân tộc và công dân mình; phải tập hợp và huy động mọi tầng lớp trong xhvào việc thực hiện các nhiệm vụ chung để bảo vệ chủ quyền, phát triển kte, văn hóa, xh;duy trì trật tự xh và giải quyết những vấn đề phát sinh trong nước và quốc tế; tạo đk chocác lĩnh vực hđ của xh được tiến hành bình thg, có hiệu quả, giúp xh phát triển vì lợi íchchung của cả cộng đồng, đưa lại cs ấm no, hạnh phúc cho mỗi thành viên và cả cộngđồng

- Nhà nước là tổ chức quyền lực công, tc nhân danh xh để thực hiện việc quản lí xh,nhà nước ko thể tồn tại nếu chỉ phục vụ lợi ích của gc thống trị mà ko tính đến lợi ích,nguyện vọng của các gc, các lực lượng khác trong xh

- Mặc dù được sinh ra, tồn tại trong lòng xh nhưng nhà nước có vị trí đặc biệt trong

xh, nó tựa hồ như đứng trên xh, đại diện cho cả xh để giải quyết những công việc mangtính xh:

+ Nhà nước chống ngoại xâm, bảo vệ chủ quyền quốc gia, chống lại sự xâm phạmđến lãnh thổ, chủ quyền QG

+ Nhà nước phòng chống thiên tai

+ Nhà nước bảo đảm trật tự an toàn xh

+ Nhà nước tổ chức quản lí các lĩnh vực của đời sống xh để phát triển kte,vh – xh.Trong đk hiện nay, nhà nước còn nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nd

+ Nhà nước đảm bảo an sinh xh

+ Nhà nước XHCN còn đảm bảo công bằng, dân chủ, tự do, bình đẳng cho toàn xh,bảo vệ quyền con ng, giá trị con ng, giải phóng con ng khỏi áp bức bất công, con ng có

đk để phát huy toàn diện

Ý nghĩa của vấn đề bản chất nhà nước:

Trang 7

 Bản chất của nhà nước luôn luôn là vấn đề cơ bản và quan trọng nhất tất cả những vấn

đề về nhà nước bởi vì nó liên quan tới lợi ích chính trị của giai cấp thống trị

 Nội dung khái niệm bản chất của nhà nước chỉ ra nhà nước của ai, do ai, vì ai Nếu hiểuđược ra như thế nào thì mới phân tích đúng bản chất của nó

 Việc tìm hiểu bản chất của nhà nước không chỉ có ý nghĩa nhận thức lý luận mà còn cógiá trị thực tiễn to lớn, nhất là đối với nhà nước VN ta hiện nay trong việc hoạch địnhcác chính sách, pháp luật phù hợp với thực tế và ý nguyện của nhân dân

 *Vai trò:

 Trước hết, việc nắm vững bản chất nhà nước ta góp phần làm cho sinh viên hiểu

và thêm yêu chế độ của đất nước ta Từ đó củng cố niềm tin vào nhà nước, vàochế độ và vào tương lai của đất nước Đây là tiền đề quan trọng cho sự phát triểnnhững giá trị của dân tộc về sau

 Tiếp đó,việc nắm vững bản chất của nhà nước tạo những điều kiện cần thiết chosinh viên phát huy quyền hợp pháp và làm tròn nghĩa vụ của công dân đối với đấtnước và toàn xã hội Từ đây sinh viên có thể bằng chính năng lực và khả năngsáng tạo của mình tham gia vào các hoạt động kinh tế, sáng tạo những giá trị vănhóa mới vừa mang tính hiện đại vừa thấm nhuần nền văn hóa dân tộc, tạo nên mộtnét đẹp hài hòa mang đậm dấu ấn riêng

 Và đó chính là cơ sở tạo tiền đề cho sự tham gia tích cực vào các hoạt động củng

cố khối đại đoàn kết dân tộc, bởi môi trường học tập là nơi giao lưu với nhiều bèbạn từ các vùng miền trên cả nước; vì vậy nắm vững bản chất sẽ giúp sinh viênnhận thức được vấn đề củng cố khối đại đoàn kết toàn dân không chỉ là nhiệm vụcủa các cấp các ngành hay khi đất nước vào thời chiến mà nó là nhiệm vụ củatoàn dân mọi thời đại, mọi lúc mọi nơi và không bao giờ được buông lỏng nó

 Từ đó, góp phần nâng cao ý thức tinh thần trách nhiệm và ý thức thực hiện nghĩa

vụ xây dựng và bảo vệ tổ quốc của công dân; mà trước hết đối với sinh viên đó là

ra sức học tập và công tác tốt tạo tiền đề tri thức cho sự phát triển đất nước bềnvững trong tườn lai.Và đề cao cảnh giác, ý thức giai cấp đấu tranh làm thất bại âmmưu xuyên tạc bản chất ưu việt của nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa ViệtNam

 Và hơn hết, chính việc năm vững bản chất nhà nước ta và nhận thức được tầm ưuviệt của nó sẽ đó tạo niềm tin cho thế hệ trẻ một xã hội “dân chủ– công bằng –văn minh - tiến bộ” trong tương lai không xa, từ đó tạo tâm thế vũng vàng cho sựnghiệp cống hiến vì tương lai dân tộc, vì mong mỏi của Bác Hồ kính yêu là dântộc ta “sánh vai với các cường quốc năm châu” trên thế giới

Trang 8

Câu 5 Phân tích sự thống nhất giữa tính xã hội và tính giai cấp của nhà nước Trình bày ảnh hưởng của nó trong việc thực hiện chức năng nhà nước Việt Nam hiện nay

*Định nghĩa: Tính xã hội, tính giai cấp

*Sự thống nhất giữa tính xã hội và tính giai cấp của nhà nước: Tính giai cấp và tính xãhội là thuộc tính chung của nhà nước Tính xã hội, xét trong mối quan hệ với tính giaicấp là sự thể hiện thống nhất của khái niệm bản chất nhà nước bởi nó thể hiện sự thốngnhất của xã hội về ý chí, lợi ích Trên thực tế, ko có nhà nước nào chỉ có một thuộc tínhnày mà ko có thuộc tính kia hoặc ngược lại Điều đó có nghĩa là ko có nhà nước nào chỉquan tâm đến lợi ích và bảo đảm điều kiện tồn tại cho giai cấp cầm quyền mà phủ nhậnhoặc từ chối những điều kiện sống của giai cấp khác cùng tồn tại trong xã hội Mặt kháccũng cần nhận thấy là tương quan giữa hai thuộc tính đó cũng ko mang tính ổn định, nó

có thể thay đổi do nhiều nguyên nhân đem lại, tùy vào điều kiện và nhận thức của lựclượng cầm quyền Chẳng hạn, các nhà nước chủ nô, phong kiến và nhà nước tư sản ởmột số giai đoạn phát triển của nó thì tính giai cấp thể hiện công khai và rõ rệt hơn nhiều

so với tính xã hội, tính xã hội thể hiện rất mờ nhạt và hạn chế Với nhà nước tư sản ởgiai đoạn hiện nay, tính xã hội của nó đã thể hiện rộng rãi và rõ rệt hơn so với các giaiđoạn trước Ở nhiều nhà đương đại, tính xã hội của chúng thể hiện tương đối rõ Nhiềunhà nước ngày nay đã cố gắng bảo đảm công bằng xã hội, chúng trọng phát triển vănhóa, giáo dục, khoa học kỹ thuật, y tế, bảo trợ xã hội, giảm bớt sự phân hóa giàu nghèotrong xã hội thông qua quy định mức lương tối thiểu cho người lao động, lương hưu vàchế độ thuế thu nhập lũy tiến để điều tiết thu nhập giữa các tầng lớp dân cư, trợ cấp thấtnghiệp cho người lao động, phòng và chống các căn bệnh thế kỷ, hỗ trợ và khuyến khíchngười nghèo phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường sống… Nhà nước ngày nay được coinhư người chịu trách nhiệm chính trong việc phòng ngừa, giải quyết hậu quả của nhữngrủi ro trong xã hội, bảo đảm sự đoàn kết xã hội và sự phổ biến tri thức Nhà nướcXHCN là kiểu nhà nước có tính xã hội rộng rãi và rõ rệt nhất bởi lẽ nó luôn luôn bảo vệlợi ích của đại đa số dân cư là những người lao động trong xã hội Nhà nước CHXNCNViệt Nam sẽ là một nhà nước như vậy

Câu 6  Phân tích vai trò xã hội của nhà nước CHXHCNVN hiện nay

1) Xây dựng môi trường pháp lý thuận lợi cho các hoạt động của đời sống xã hội.

Tính đồng bộ của hệ thống pháp luật phải đảm bảo và thoả mãn được các yêu cầu: đầy

đủ, rõ ràng, minh bạch, nhất quán, thông thoáng, nghiêm túc, phù hợp với thông lệ quốctế

Đối với Việt Nam, để xây dựng được một hệ thống pháp luật đồng bộ và ổn định, theochúng tôi, cần dựa trên những nguyên tắc sau:

Trang 9

- Một là, pháp luật phải cụ thể hoá những chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng

và Nhà nước về bảo vệ sự tồn tại và phát triển của xã hội

- Hai là, pháp luật phải phù hợp với thực tế cuộc sống, bắt đầu từ cuộc sống và có sự

tham gia đóng góp ý kiến rộng rãi của các thành viên trong cộng đồng xã hội

- Ba là, song song với việc xây dựng luật pháp, phải có hệ thống những giải pháp hợp

lý, khả thi trong việc tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao ý thức pháp luật của nhândân để pháp luật thực sự đi vào cuộc sống

2) Xây dựng và đảm bảo thực hiện các chính sách xã hội.

Ở Việt Nam, thực hiện các chính sách xã hội là sự cụ thể hoá các chủ trương, đường lốicủa Đảng và Nhà nước trong việc giải quyết các vấn đề xã hội, là việc thực hiện các lợiích và trách nhiệm của cộng đồng xã hội nhằm tác động trực tiếp vào con người, hướngtới mục đích đảm bảo, thoả mãn ngày một tốt hơn các nhu cầu về vật chất và tinh thầncủa nhân dân Chính sách xã hội thể hiện vai trò, trách nhiệm xã hội của nhà nước, phảnánh bản chất của chế độ xã hội Việt Nam là một nước đang phát triển, nhưng Nhà nướcViệt Nam đã sớm có chủ trương phát triển kinh tế gắn liền với tiến bộ và công bằng xãhội, đồng thời đặt chính sách xã hội trong sự phát triển kinh tế Đây là giải pháp có hiệuquả trong việc thực hiện các chính sách xã hội của Việt Nam được quốc tế đánh giá cao,đặc biệt là những chính sách “đền ơn đáp nghĩa”, “uống nước nhớ nguồn” và “xoá đóigiảm nghèo”

3) Quản lý và điều hành nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

Nền kinh tế Việt Nam hiện nay là “nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa”

Nét đặc trưng của nền kinh tế này được quy định bởi điều kiện kinh tế cụ thể, cũng như

mục tiêu phát triển xã hội của Việt Nam - đó là mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” Mục tiêu này cũng chính là định hướng xã hội chủ

nghĩa cho sự phát triển nền kinh tế thị trường của Việt Nam Đây là nhiệm vụ đặc thùcủa Nhà nước Việt Nam khó khăn hơn rất nhiều so với các nước khác phát triển kinh tế

theo con đường không phải xã hội chủ nghĩa Sự kết hợp này không chỉ đơn thuần là xác định những lĩnh vực nào Nhà nước cần làm và những lĩnh vực nào Nhà nước không nên làm, mà còn là sự kết hợp, kiểm kê, kiểm soát, điều chỉnh và định hướng thường xuyên sự phát triển của nền kinh tế theo hướng tăng trưởng kinh tế gắn liền với tiến bộ xã hội Về thực chất, định hướng xã hội chủ nghĩa cho sự phát triển kinh tế là sự can thiệp của Nhà nước vào quá trình phát triển và hoàn thiện nền kinh tế Để thực hiện tốt vai trò này, Nhà nước tác động đến sự phát triển của nền kinh tế không chỉ thuần tuý bằng sức mạnh kinh tế của mình, mà còn với tư cách chủ thể quản lý và điều hành mọi mặt hoạt động của đời sống xã hội, bằng tất

cả lực lượng, sức mạnh tổng hợp về kinh tế, chính trị, xã hội.

4) Đảm bảo cung cấp các dịch vụ công cho xã hội.

Trang 10

Phục vụ xã hội và đảm bảo xã hội là hai chức năng xã hội cơ bản của nhà nước Với vaitrò là chủ thể quản lý và điều hành xã hội, Nhà nước ta có trách nhiệm đảm bảo các dịch

vụ công cho xã hội thông qua hai phương thức sau:

- Trực tiếp cung ứng các dịch vụ công thông qua hoạt động của các doanh nghiệp Nhànước hoạt động công ích hoặc các đơn vị sự nghiệp

- Uỷ nhiệm dịch vụ công cho các tổ chức xã hội thực hiện

Ngoài những loại dịch vụ mà Nhà nước cần phải trực tiếp nắm giữ vì lợi ích của toàn xãhội và để giữ vững chủ quyền, an ninh quốc gia, những loại dịch vụ công còn lại đượcNhà nước chuyển giao cho các tổ chức xã hội không thuộc khu vực nhà nước thực hiệndưới sự kiểm soát bằng công cụ pháp luật và các đòn bẩy kinh tế và có thể mua lại cácdịch vụ công của các tổ chức xã hội để giữ quyền phân phối, đảm bảo dịch vụ công cho

xã hội ngày càng đa dạng và ổn định

5) Thực hiện quá trình phân phối nguồn lực và lợi ích theo nguyên tắc đảm bảo tăng trưởng kinh tế gắn với tiến bộ và công bằng xã hội.

Vai trò của Nhà nước trong phân phối thể hiện ở nhiều góc độ: thiết lập các khuôn khổpháp luật nhằm điều tiết, đa dạng hoá các hình thức phân phối theo nguyên tắc cơ bản làphân phối theo lao động kết hợp với sự phân phối theo mức độ đóng góp vốn, các nguồnlực khác và sự cống hiến cho sự phát triển  kinh tế - xã hội; tổ chức kiểm tra, giám sátquá trình phân phối, sử dụng các công cụ của mình để trực tiếp hoặc gián tiếp can thiệpvào quá trình phân phối nhằm thực hiện các mục tiêu về phát triển kinh tế và công bằng

xã hội

Nhà nước thực hiện vai trò điều tiết quá trình phân phối thông qua một số công cụ quantrọng sau:

- Phân phối bằng công cụ thuế

- Phân phối qua ngân sách Nhà nước

- Phân phối qua hệ thống tín dụng

- Phân phối qua hệ thống an sinh xã hội

6) Đại diện cho quốc gia, dân tộc tham gia vào các hoạt động chung của khu vực và thế giới.

Đồng thời với nhiệm vụ đảm bảo lợi ích dân tộc, chủ quyền và an ninh quốc gia, Nhànước còn phải đại diện cho quốc gia, dân tộc tham gia vào các hoạt động chung của thếgiới một cách tích cực và chủ động nhằm mục đích xây dựng một thế giới văn minh, hoàbình, hữu nghị và phồn vinh

Để hoàn thành tốt vai trò to lớn trong việc tổ chức và thực hiện trách nhiệm xã hội, Nhànước Việt Nam đang tiếp tục đổi mới để thực hiện một cách có hiệu quả việc xây dựng

và phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Trang 11

Câu 7 Trình bày sự hiểu biết của anh/chị về nhà nước của nhân dân, do nhân dân,

vì nhân dân Theo anh (chị), làm thế nào để một nhà nước thực sự là nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân

Khái niệm

Nhà nước của nhân dân

+ là nhà nước trong đó dân là chủ, dân làm chủ, dân là người có địa vị cao nhất, có quyền quyết định những vấn đề quan trọng của đất nc Ví dụ cơ chế dân chủ gián tiếp thông qua các đại biểu quốc hội bỏ phiếu về những vấn đề quan trọng của đất nước.

+ Dân là chủ thể của quyền lực nhà nước, do đó ng cầm quyền, cán bộ công chứcnhà nước chỉ là ng được dân ủy quyền có điều kiện và có thời hạn để gánh vác, giảiquyết những công việc chung của đất nước

Nhà nước do nhân dân:

+ Do nhân dân đấu tranh cách mạng

+ Do nhân dân bầu ra : nhân dân là ng tổ chức nên cq nhà nước từ Trung ươngxuống địa phương thông qua chế độ phổ thông đầu phiếu, bình đẳng, trực tiếp, bỏ phiếukín để lựa chọn những ng đủ tiêu chuẩn bầu vào cq nhà nước

+ Do dân trao quyền cho họ

+ Do dân kiểm tra, giám sát

+ Do dân đóng góp ý kiến : ( có thể kể tới như đóng góp ý kiến trong các dự thảoluật, )

+ Do dân nuôi dưỡng

+ Do dân đóng góp trí tuệ, sức ng, sức của, sức mạnh nhà nước là do dân

+ Những vấn đề quan trọng của đất nước do nhân dân quyết định  nhà nước dânchủ

Nhà nước vì nhân dân

+ Tất cả mọi chính sách, pháp luật, hoạt động, mọi cố gắng của nhà nước đều vì lợiích của nd, phục vụ nd

+ Nhà nước phải biết kết hợp điều chỉnh các lợi ích khác nhau giữa các giai cấp,tầng lớp trong xh

Theo anh (chị), làm thế nào để một nhà nước thực sự là nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân

 Tiếp tục cải cách, hoàn thiện bộ máy nhà nước một cách toàn diện, sâu sắc, triệt để theohướng nhà nước pháp quyền

 Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật đạt được các tiêu chuẩn toàn diện, đồng bộ, khoahọc, thực tiễn

 Tổ chức tốt việc thực hiện pháp luật và thực hiện pháp luật một cách đầy đủ, nghiêmchỉnh và thống nhất

Trang 12

Câu 8 Trình bày sự hiểu biết của anh/chị về nhà nước dân chủ Theo anh/chị, làm thế nào để một nhà nước dân chủ thực sự và rộng rãi

 Dân chủ là chế độ chính trị trong đó toàn bộ quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân, dodân thực hiện trưc tiếp hoặc thông qua đại diện do dân bầu ra

 Dân chủ gồm có các dạng: dân chủ trực tiếp, dân chủ gián tiếp, hoặc dân chủ nửa trựctiếp Một trong những đặc trưng nổi bật nhất của hình thức quản lý của chế độ dân chủ

là thiết lập và duy trì nguyên tắc “thiểu số phục tùng đa số” và thừa nhận quyền tự dotrong chính kiến và bình đẳng về giới tính, về dân tộc, về chính trị xã hội của công dân

 Dân chủ ở nước ta được thể hiện, mở rộng và có cơ chế để đảm bảo thực hiện trên nhiềulĩnh vực từ kinh tế, chính trị, hệ thống pháp luật, tổ chức và hoạt động của bộ máy nhànước Dân chủ thực sự về kinh tế thể hiện qua cơ chế thị trường định hướng xã hội chủnghĩa tạo điều kiện cho mọi công dân phát huy được quyền tự chủ của mình trong sảnxuất, kinh doanh Mọi công dân có quyền lao động và hưởng thành quả lao động theonăng lực và sự đóng góp của mình, có quyền tự do kinh doanh, sản xuất, đầu tư… Nhànước còn có những chính sách thiết thực để khuyến khích người dân phát triển kinh tế,làm cho dân giàu, nước mạnh Trong lĩnh vực chính trị, dân chủ thể hiện rõ nét qua cácquy định được nêu lên trong các bản hiến pháp: “Nhà nước CHXHCN Việt Nam là nhànước của dân, do dân, vì dân” Quyền lực nhà nước thuộc về toàn dân chứ không hềnằm trong tay một tổ chức, một nhóm hay một cá nhân nào Nhân dân thực hiện quyềndân chủ của mình qua 2 hình thức: trực tiếp và gián tiếp Nhân dân có quyền tố cáo,khiếu nại những người có hành vi vi phạm pháp luật và được cơ quan có thẩm quyềngiải quyết Trong lĩnh vực tôn giáo, công dân có quyền tự do tín ngưỡng tôn giáo Tuynhiên, nhà nước cũng nghiêm cấm mọi hành vi lợi dụng tự do tín ngưỡng, tôn giáo đểxúi giục, kích động và lôi kéo nhân dân làm việc trái pháp luật Ngoài ra, dân chủ cònthể hiện ở quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do đi lại, tự do cư trú, có quyền họctập, khám chữa bệnh và đặc biệt là quyền được thể hiện chính kiến của bản thân về việcxây dựng nhà nước và xã hội Việt Nam

 

Câu 9  Trình bày khái niệm chức năng nhà nước Phân tích ý nghĩa của việc xác định và thực hiện chức năng nhà nước trong giai đoạn hiện nay (chức năng học trong GT)

Chức năng của nhà nước là hoạt động mang tính thường xuyên, liên tục, ổn định tương

đối, trực tiếp xuất phát và thể hiện đầy đủ nhất, tập trung nhất bản chất, cơ sở kinh tế

-xã hội, nhiệm vụ chiến lực, mục tiêu cơ bản của nhà nước và có ý nghĩa quyết định nhấtvới sự tồn tại và phát triển của nhà nước

Trang 13

Chức năng nhà nước là những mặt hoạt động cơ bản của nhà nước, phù hợp vs bản chất,mục đích, nhiệm vụ của nhà nước và dc xác định bởi điều kiện KTXH của đất nc trongnhững giai đoạn phát triển của nó Chức năng nhà nc là những mặt hoạt động cơ bản của

nn phù hợp vs bản chất mục đích nhiệm vụ của nhà nc đc xác định bởi điều kiện ktxhcủa đất nc trong giai đoạn phát tr của nó

Chức năng đối nội:

- Chức năng bảo vệ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ an ninh chính trị, trật tự an ninhtoàn xã hội

- Chức năng bảo vệ quyền tự do, dân chủ của nhân dân

- Chức năng bảo vệ trật tự pháp luật, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa

- Chức năng tổ chức và quản lý kinh tế

- Chức năng tổ chức và quản lý khoa học văn hóa giáo dục

Chức năng đối ngoại

- Chức năng bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa

- Chức năng củng cố, tăng cường tình hữu nghị với các nước xã hội chủnghĩa, đồng thời mở rộng quan hệ với các nước khác trên nguyên tắc bìnhđẳng cùng có lợi cùng tồn tại hòa bình không can thiệp vào công việc nội

bộ của nhau

- Chức năng ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc, phong trào cách mạngcủa giai cấp công nhân và nhân dân lao động ở các nước tư bản, chống chủnghĩa đế quốc, chủ nghĩa thực dân cũ và mới Chống chủ nghĩa phân biệtchủng tộc, chống chính sách gây chiến và chạy đua vũ trang góp phần tíchcực vào cuộc đấu tranh chung của nhân dân thế giới về hòa bình, tự do, dânchủ và tiến bộ xã hội

Chức năng đối nội

– Chức năng bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội.

Muốn tiến hành sự nghiệp đổi mới thuận lợi, Nhà nước ta phải bảo đảm an ninh chínhtrị, trật tự an toàn xã hội trên toàn bộ đất nước Nhà nước phải có đủ sức mạnh và kịpthời đập tan mọi âm mưu chống đối của các thế lực thù địch, đảm bảo điều kiện ổn địnhcho Nhân dân sản xuất kinh doanh Muốn vậy, Nhà nước phải quan tâm xây dựng các

lực lượng an ninh, các cơ quan bảo vệ pháp luật, đồng thời phải “phát huy sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị, tính tích cực cách mạng của khối đại đoàn kết toàn dân, phối hợp lực lượng quốc phòng và an ninh trong cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh, trật tự”

– Chức năng bảo vệ quyền tự do, dân chủ của Nhân dân.

Trang 14

Đây là một trong những chức năng quan trọng của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủnghĩa; bởi vì, việc thực hiện chức năng này thể hiện trực tiếp bản chất của nhà nướckiểu mới, nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân Đồng thời, việc thực hiệnchức năng này sẽ đảm bảo sức mạnh của Nhà nước trong việc thực hiện tất cả các chứcnăng khác của Nhà nước, quan hệ đến sự tồn tại, phát triển của bản thân Nhà nước vàchế độ

– Chức năng bảo vệ trật tự pháp luật, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa.

Đây là chức năng quan trọng, liên quan trực tiếp đến việc thực hiện tất cả các chức năngkhác của Nhà nước Pháp luật là phương tiện quan trọng để Nhà nước tổ chức thực hiện

có hiệu quả tất cả các chức năng của mình, do đó, bảo vệ trật tự pháp luật, tăng cườngpháp chế xã hội chủ nghĩa là hoạt động thường xuyên, có ý nghĩa quyết định đối vớiviệc nâng cao hiệu lực quản lý của Nhà nước Mục đích của chức năng này là nhằm bảođảm cho pháp luật được thi hành một cách nghiêm chỉnh và thống nhất, thực hiện quản

lý trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội bằng pháp luật

– Chức năng tổ chức và quản lý kinh tế.

Tổ chức và quản lý nền kinh tế đất nước, xét đến cùng là chức năng hàng đầu và là cơbản nhất của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa nhằm xây dựng mọi xã hội dựa trên

cơ sở vật chất và kỹ thuật phát triển cao

Nhà nước ta là người đại diện cho ý chí, quyền lực của Nhân dân lao động, là người chủ

sở hữu đối với các tư liệu sản xuất chủ yếu; là người nắm trong tay các công cụ, phương

tiện quản lý (chính sách, kế hoạch, pháp luật, tài chính, ngân hàng…) và quản lý việc sử

dụng tài sản quốc gia Trên cơ sở đó, Nhà nước có đủ điều kiện để tổ chức quản lý sảnxuất kinh doanh, phát triển kinh tế trong nước cũng như hợp tác quốc tế

– Chức năng tổ chức và quản lý văn hóa, khoa học, giáo dục.

Xã hội mới mà Nhân dân ta đang xây dựng là xã hội do Nhân dân lao động làm chủ; cónền kinh tế phát triển trên cơ sở một nền khoa học và công nghệ tiên tiến; có nền vănhóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; con người được giải phóng khỏi sự áp bức, bóclột, bất công, có cuộc sống ấm no, hạnh phúc, có điều kiện phát triển toàn diện cá nhân.Muốn xây dựng xã hội đó, Nhà nước ta phải tổ chức, quản lý sự nghiệp giáo dục đàotạo, văn hóa, phát triển khoa học và công nghệ Đó là quốc sách hàng đầu để phát huynhân tố con người, phát huy vai trò then chốt của khoa học và công nghệ Đó là nhữngđộng lực trực tiếp của sự phát triển, tạo điều kiện cần thiết cho việc thực hiện các chứcnăng khác của Nhà nước vừa nhằm tổ chức quản lý văn hóa, khoa học, giáo dục vừanhằm thực hiện những nhiệm vụ kinh tế xã hội Trước mắt, cần chuẩn bị cho đất nướcbước vào những giai đoạn phát triển tiếp theo trong tương lai, hòa nhập với sự phát triểncủa nền văn minh thế giới

Chức năng đối ngoại

Trang 15

– Chức năng bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa.

Tất cả chức năng đối nội của nhà nước chỉ có thể được triển khai thực hiện tốt khi Tổquốc được bảo vệ vững chắc Vì vậy, bảo vệ Tổ quốc là chức năng cực kỳ quan trọngnhằm giữ gìn thành quả cách mạng, bảo vệ công cuộc xây dựng hòa bình của nhân dân,tạo điều kiện ổn định triển khai các kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của đất nước

– Chức năng củng cố, tăng cường tình hữu nghị và hợp tác với các nước xã hội chủ nghĩa, đồng thời mở rộng quan hệ với các nước khác theo nguyên tắc bình đẳng, cùng có lợi, cùng tồn tại hòa bình, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau.

Tư tưởng chỉ đạo thực hiện chức năng này của Nhà nước ta là, trên cơ sở kiên trì đường

lối độc lập tự chủ và đoàn kết quốc tế, “nhiệm vụ đối ngoại bao trùm trong thời gian tới

là giữ vững hòa bình, mở rộng quan hệ hữu nghị và hợp tác, tạo điều kiện quốc tế thuận lợi cho công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc, đồng thời góp phần tích cực vào công cuộc đấu tranh chung của nhân dân thế giới vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội”

– Chức năng ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc, phong trào cách mạng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động ở các nước tư bản, chống chủ nghĩa đế quốc, chủ nghĩa thực dân cũ và mới Chống chủ nghĩa phân biệt chủng tộc, chống chính sách gây chiến và chạy đua vũ trang, góp phần tích cực vào cuộc đấu tranh chung của nhân dân thế giới vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội.

Trong thời đại ngày nay, sự phát triển của mỗi nước phụ thuộc vào nhiều vào cộng đồngthế giới Vì vậy, bất cứ nhà nước tiến bộ nào cũng đều có nghĩa vụ ủng hộ phong tràocách mạng và tiến bộ trên thế giới Thắng lợi của cách mạng Việt Nam không tách rời

sự ủng hộ và giúp đỡ to lớn của nhân dân thế giới Ngày nay, Nhà nước Cộng hòa xã hộichủ nghĩa Việt Nam đang mở rộng hợp tác với tất cả các nước trên thế giới cùng phấnđấu vì một thế giới hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển

Phân tích ý nghĩa của việc xác định và thực hiện chức năng nhà nước trong giai đoạn hiện nay

 Xác định đúng chức năng của nhà nước sẽ giúp cho nhà nước ta tìm ra được nhữngphương thức để thực hiện các nhiệm vụ đã đề ra

Ví dụ: Hai nhiệm vụ chiến lược của NNVN hiện nay là xây dựng thành công CNXH vàbảo vệ vững chắc Tổ quốc XHCN đang quyết định số lượng, nội dung, hình thức,phương pháp thực hiện các chức năng đối nội và các chức năng đối ngoại của nhà nướcta

 Việc thực hiện một chức năng của nhà nước cũng nhằm giải quyết nhiều nhiệm vụ cụthể

Trang 16

Ví dụ: Nhà nước VN hiện nay đang thực hiện chức năng tổ chức và quản lý nền kinh tếhàng hoá nhiều thành phần, vận động theo cơ chế thị trường định hướng XHCN nhằmđảm bảo sự ổn định lương thực trong nước và xuất khẩu gạo.

Câu 10 Các yếu tố ảnh hưởng đến chức năng nhà nước.

1 Định nghĩa:

Chức năng nn là những mặt hoạt động cơ bản của nn phù hợp với bản chất, mục

đích, nhiệm vụ của nn và được xác định bởi điều kiện kinh tế - xã hội của đất nướctrong mỗi giai đoạn phát triển của nó

2 Các yếu tố ảnh hưởng đến chức năng nhà nước.

- Điều kiện kinh tế - xã hội cụ thể của đất nước trong từng thời kỳ phát triển của

nó + Thực tế cho thấy, nn phải làm gì, làm ntn, điều đó phụ thuộc rất lớn vào điều kiện,hoàn cảnh cụ thể của đất nước, do đó, các nn khác nhau có thể có chức năng khác nhau

VD, chức năng của nnpk VN trước đây khác với chức năng của nn CHXHCNVN hiệnnay

+ Trong một nn cụ thể, ở các giai đoạn phát triển khác nhau, số lượng chức năng,tầm quan trọng của mỗi chức năng, nội dung, cách thức thực hiện từng chức năng cũng

có thể khác VD, trước năm 1986, quản lý, bảo vệ môi trường chưa phải là chức năngcủa nn ta nhưng hiện nay nó trở thành chức năng có tầm quan trọng đặc biệt và ko thểthiểu Hoặc, thiết lập và phát triển các mqh ngoại giao, hữu nghị và hợp tác quốc tế, hộinhập quốc tế là chức năng ko thể thiếu của nn đương đại

- Bản chất của nn

+ VD, với bản chất là bộ máy chuyên chính của giai cấp địa chủ, quý tộc PK và

bộ máy quản lý xh nhằm thiết lập và giữ gìn trật tự của xhpk nên chức năng đàn áp và

nô dịch nông dân bằng quân sự và về tư tưởng, tiến hành chiến tranh xâm lược nướckhác khi có điều kiện,… là chức năng phổ biến của các nnpk

+ Với bản chất là nn của nd, do nd, vì nd, và là bộ máy chuyên chính vô sản, cácchức năng tổ chức và quản lý kinh tế, tổ chức và quản lý văn hóa, giáo dục, KHKT… làchức năng phổ biến của các nn XHCN

- Mục tiêu, nhiệm vụ của nn

Nhiệm vụ của nn là những công việc đặt ra đòi hỏi nn phải giải quyết theo những mụctiêu đã định sẵn Nn có 2 loại nv là nv cơ bản, chiến lược, lâu dài và nv trước mắt, cấpbách

+ Nv chiến lược, lâu dài là những vấn đề nhà nước phải giải quyết trong suốtchặng đường phát triển của đất nước Nv chiến lược, lâu dài, cơ bản được thực hiệnthông qua chức năng nn nên chức năng nn có phạm vi hẹp hơn so với nhiệm vụ chiếnlược của nn và có vai trò quyết định đối với việc xác định và thực hiện chức năng nn

Trang 17

VD, trong quá trình xây dựng CNXH, nn VN có 2 nv chiến lược là xây dựng Tổ quốcXHCN và bảo vệ Tổ quốc XHCH, tất cả các chức năng của nn ta đều được xác định vàthực hiện nhằm thực hiện hai nv chiến lược này.

+ Nv trước mắt, cấp bách là công việc mà nn phải giải quyết trong ngắn hạn, ngaylập tức để thực hiện một chức năng nào đó của nn, do vậy, nhiệm vụ trước mắt, cấp bách

có phạm vi hẹp hơn so với chức năng nn, được xác định nhằm thực hiện chức năng, dochức năng quyết định VD, nhiệm vụ kiểm tra, giám sát việc thực hiện PL môi trườngcủa các doanh nghiệp hiện nay được xác định và thực hiện nhằm thực hiện chức năngquản lý môi trường của nn

-số lượng các chức năng: 5

- Chức năng kinh tế:

- Chức năng xã hội

- Chức năng chính trị

- Chức năng bảo vệ đất nước

- Chức năng bảo vệ trật tự pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp củacác cá nhân, tổ chức trong xã hội

- Chức năng quan hệ với các nước khác

+chức năng kinh tế

+chức năng xã hội: bve trật tự PL quyền và lợi ích hợp pháp của các cá nhân, tổchức trong XH

+chức năng bảo vệ tổ quốc: bảo vệ đất nước, quan hệ với các nước khác

-nội dung Cn, ngày một đa dạng phong phú,

*Kinh tế:

CN quan trọng nhất là tổ chức KT và quản lí KT

-thừa nhận sự tồn tại của các thành phần KT

-đề cao vai trò chủ đạo của NN trong việc quản lý điều hành nền KT quốc dân

-tạo lập môi trường thuận lợi cho hoạt động kinh doanh buôn bán

-chính sách ưu tiên cho các ngành nghề lợi nhuận thấp, quan tâm các địa phương có điềukiện KT tự nhiên đặc biệt

Trang 18

-sử dụng công cụ tiền tệ để làm đòn bẩy kích thích pt KT

Cn quan trọng nhất là tổ chức và quản lí xh

- Thừa nhận sự tồn tại của các thành phần kinh tế

- Đề cao vai trò chủ đạo của NN trong việc quản lý điều hành nền kinh tế quốc dân

- Tạo lập môi trường thuận lợi cho hoạt động kinh doanh buôn bán

- Chính sách ưu tiên cho các ngành nghề lợi nhuận thấp, quan tâm các địa phương

có điều kiện kinh tế tự nhiên đặc biệt

- Sử dụng công cụ tiền tệ để làm đòn bẩy kích thích phát triển kinh tế

*Xã hội:

Văn hóa: Bảo tồn, phát huy giá trị VH phi vật thể, bảo vệ tôn tạo di tích VH

giáo dục: tiến hành cải cách giáo dục toàn diện pp học, phổ cập giáo dục; chú trọng đãingộ với giáo viên

KHCN: đầu tư cho KT,CN; xd cơ sở nghiên cứu KH; bồi dưỡng người làm ctac nghiêncứu

Tôn giáo: chính sách dân tộc tôn giáo hợp lý đảm bảo phát triển hài hòa mọi vùng miềntrong cả nước

Bảo vệ môi trường và phòng chống thiên tai

*chức năng bảo vệ PL, nhà nước vn luôn chú trọng hoạt độgn bảo vệ lợi ích hợp pháocủa các cá nhân tổ chức trong xh

*CN bảo vệ đất nước: củng cố nền quốc phòng toàn dân , xd lực lượng quân đội chínhquy hiện đại , trung thành với tổ quốc củng cố nên quốc phòng toàn dân xd lực lượngquân đội chính quy hiện đại trung thành vs tổ quốc

-phương pháp thực hiện các chức năng:

phương thức là bao gồm hình thức thực hiện: xây dựng pl, tổ chức thực hiện pháp luật,

tổ chức bảo vệ pl Phương thức là bao gồm hình thức thực hiện: xây dựng pl, tổ chứcthực hiện pháp luật, tổ chức bảo vệ pl

còn đây là phương pháp: thuyết phục và cưỡng chế

-thuyết phục: dùng lời nói để thuyết trình, giảng giải, chứng minh, phân tích, nhằm tạo

ra sự phục tùng tự giác của đối tượng thuyết phục đối với chủ thể đi thuyết phục

-cưỡng chế: bắt buộc bằng bạo lực để bắt đối tượng phải làm gì hoặc phải chịu tráchnhiệm đối với hành vi vi phạm của mình

-phương pháp kinh tế:

-phương pháp hành chính

Trang 19

Câu 12: Phân tích ý nghĩa của hoạt động lập pháp, hành pháp, tư pháp đối với việc thực hiện chức năng nhà nước

Hoạt động của 3 nhánh cơ quan này có vai trò ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với việcthực hiện chức năng nhà nước

- Lập pháp: Cơ quan lập pháp thay mặt nhà nước thực hiện chức năng ban hànhpháp luật, do đó ý nghĩa của việc này vô cùng quan trọng bởi vì nhà nước muốn hoànthành nhiệm vụ quản lý trật tự xã hội thì phải dùng pháp luật Mà việc ban hành phápluật được giao cho cơ quan lập pháp chứng tỏ vai trò, tầm quan trọng của cơ quan này làđiều kiện tiên quyết, quyết định việc một nhà nước có hoàn thành chức năng, nhiệm vụcủa mình hay không

Lập pháp: cơ quan lập pháp thay mặt nhà nước thực hiện chức năng ban hành pháp luật,

do đó ý nghĩa của việc này vô cùng quan trọng bởi vì nhà nước muốn hoàn thành nhiệm

vụ quản lý trật tự xã hội thì phải dùng pháp luật mà việc ban hành pháp luật dc giao cho

cơ quan lập pháp chứng tỏ vai trò tầm quan trọng của cơ quan này là điều kiện tiênquyết, quyết định việc một nhà nước có hoàn thành chức năng nhiệm vụ của mh hay ko

- Hành pháp: Cơ quan này giúp nhà nước quản lí xã hội trên mọi lĩnh vực, bằngnhiều phương thức, hình thức quản lí khác nhau Thông qua đó, nhà nước hoàn thànhchức năng quản lí xã hội, hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ lợi ích của giai cấp cầm quyềnthông qua các hoạt động của cơ quan hành pháp trên tất cả mọi lĩnh vực của đời sống.Hành pháp: cơ quan này giúp nhà nước quản lí xã hội trên mọi lĩnh vực, bằng nhiềuphương thức, hình thức quản lí khác nhau Thông qua đó, nhà nước hoàn thành chứcnăng quản lí xã hội, hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ lợi ích của giai cấp cầm quyền thôngqua các hoạt động của cơ quann hành pháp trên tất cả mọi lĩnh vực của đời sống

- Tư pháp: nhà nước còn có chức năng giáo dục, răn đe và loại bỏ các chủ thể viphạm ra khỏi đời sống xã hội Mặt khác, nhà nước còn là tổ chức làm chức năng phân

xử, trả lại quyền lợi và công bằng cho công dân, giúp công dân giải quyết các vấn đềnảy sinh hàng ngày Nhưng bản thân nhà nước không được trực tiếp thực hiện chứcnăng này mà trao quyền cho ngành tư pháp, ngành tư pháp thay mặt nhà nước hoànthành các chức năng, nhiệm vụ nêu trên

Tư pháp: nhà nước còn có chức năng giáo dục, răn đe và loại bỏ các chủ thể vi phạm rakhỏi đời sống xã hội mặt khác, nhà nước còn là tổ chức làm chức năng phân xử, trả lạiquyền và công bằng cho công dân, giúp công dân giải quyết các vấn đề nảy sinh hàngngày Nhưng bản thân nhà nước không được trực tiếp thực hiện chức năng này mà traoquyền cho ngành tư pháp, ngành tư pháp thay mặt nhà nước hoàn thành các chức năngnhiệm vụ trên

Trang 20

Dù dưới bình diện góc độ nào đi nữa, thì một nhà nước muốn hoàn thành chức năngnhiệm vụ của mình thì phải thông qua 3 cơ quan này Do đó, ý nghĩa của 3 cơ quan nàyđối với vấn đề hoàn thành chức năng nhà nước là vô cùng to lớn.

Câu 13: Phân tích vai trò của bộ máy nhà nước đối với việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của nhà nước

a) Định nghĩa

Bộ máy nhà nước là hệ thống các cơ quan nhà nước từ trung ương tới địa phương, được

tổ chức và hoạt động theo quy định của pháp luật để thực hiện chức năng, nhiệm vụ củanhà nước.bộ máy nhà nước là hệ thống các cơ quan nhà nước từ trung ương xuống địaphương, được tổ chức và hoạt động theo quy định của pháp luật để thực hiện chức năng,nhiệm vụ của nhà nước

Chức năng của nhà nước là những mặt hoạt động cơ bản của nhà nước phù hợp với bảnchất, mục đích và nhiệm vụ của nhà nước được xác định bởi điều kiện kinh tế xã hội củađất nước trong những giai đoạn phát triển của nó

Chức năng nn là…

b) Vai trò

Bộ máy nhà nước được thành lập thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước, khi nhànước cần phải thực hiện chức năng, nhiệm vụ nào đó, nhà nước thành lập ra các cơ quantương ứng để thực hiện chức năng ấy Chính vì vậy, quy mô, cơ cấu của BMNN, cáchthức hoạt động từng cơ quan nhà nước chịu sự chi phối của chức năng nhà nước

Bộ máy nhà nước được thành lập để thực hiện chức năng nhiệm vụ của nha nước, khinhà nước cần phải thực hiện chức năng nhiệm vụ nào đó thì nhà nước thành lập ra các

cơ quan tương ứng để thực hiện chức năng ấy chính vì vậy, quy mô cơ cấu của BMNNcách thức hoạt động từng cơ quan nhà nước chịu sự chi phối của chức năng nhà nước

VD nếu chức năng nhà nc chủ yếu là tổ chức và quản lí kinh tế xã hội thì trong BMNNcũng chủ yếu bao gồm các cơ quan quản lí, các lĩnh vực của đời sống kt xh

Ví dụ, nếu chức năng của nhà nước là trấn áp thì trong bộ máy nhà nước các cơ quancưỡng chế, trấn áp là chủ yếu và được coi trọng nhất Ngược lại, nếu chức năng của Nhànước chủ yếu là tổ chức và quản lí kinh tế- xã hội thì trong BMNN cũng chủ yếu baogồm các cơ quan quản lí, các lĩnh vực của đời sóng xã hội

- Chức năng của nhà nước càng nhiều, càng đa dạng, phong phú thì bộ máy nhà nướccàng đồ sộ, phức tạp, số lượng nhân viên trong bộ máy nhà nước cũng đông hơn và cáchthức tổ chức và hoạt động của các cơ quan trong bộ máy nhà nước càng phải khoa học

và hợp lí hơn Chức năng của NN càng nhiều, càng đa dạng, phong phú thì bộ máy nhànước càng đồ sộ phức tạp, số lượng nhân viên trong bộ mahys nhà nước cũng đông hơn

và cách thức tổ chuwcsvaf hoạt động của các cơ quan trong bộ máy nhà nước càng phải

Trang 21

khoa học và hợp lý hơn VD hiện nay chức năng của NNVN đa dạng hơn, quy mô lớnhơn thời phong kiến thì đồng thời BMNN cũng phức tạp hơn để đảm nhận thực hiện cácchức năgn ấy

- Ví dụ hiện nay chức năng của nhà nước Việt Nam đa dạng hơn, quy mô cũng lớn hơnthời phong kiến thì đồng thời BMNN cũng phức tạp hơn để đảm nhận thực hiện cácchức năng ấy

- Do được thành lập để thực hiện chức năng của nhà nước nên hiệu quả thực hiện chứcnăng nhà nước lại phụ thuộc vào sự hợp lí trong tổ chức và hiệu quả hoạt động củaBMNN Nếu BMNN được tổ chức hợp lí, phù hợp với chức năng, hoạt động có hiệu quảthì hiệu quả thực hiện các chức năng của nhà nước sẽ cao và ngược lại, nếu tổ chức của

bộ máy nhà nước k hợp lí, hoạt động của BMNN kém hiệu quả thì hiệu quả thực hiệnchức năng nhà nước sẽ thấp.Do được thành lập để thực hiện các chức năng nhiệm vụcủa Nhà nước nên hiệu quả thực hiện chức năng nhà nước lại phụ thuộc vào sự hợp lýtrong tổ chức và hiệu quả hoạt động của BMNN Nếu BMNN được tổ chức hợp lý, phùhợp vs chức năng hoạt động có hiệu quả thì hiệu qur thực hiện các chức năng của NN sẽcao và ngược lại nếu tổ chức của BMNN ko hợ plý, hoạt ddoobgj của bmnn kém hiệuqquar thì hiệu quả thực hiện chức năng nhà nước sẽ thấp

Câu 14: Phân tích mối quan hệ giữa bộ máy nhà nước và chức năng nhà nước của Nhà nước Việt Nam hiện nay

Bộ máy nhà nc là hệ thống các cơ quan nhà nc từ tw đến địa phươngđược tổ chức

và hoạt động theo qui định của pháp luật để thực hiện chức năng, nhiệm vujcuar nn

Chức năng của nn là những mặt hoạt động cơ bản của nhà nước, phù hợp với bản chất, mục đích nhiệm vụ của nhà nước, được xác định bởi điều kiện kinh tế xã hội của đất nước trong những giai đoạn phát triển của nó.

Bản chất nhà nước là tổng hợp những mặt, những mối liên hệ, những thuộc tính tất yếu tương đối ổn định của nn quy định sự tồn tại và phahts triển của nn

- Chức năng nhà nước chi phối BMNN, chức năng nào thì bộ máy đó, chức năng phức tạp thì bộ máy cồng kềnh, thêm chức năng thì phải thay đổi bộ máy Bộ máy nhà nước

được thiết lập để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước, khi nhà nước cần phảithực hiện chức năng, nhiệm vụ nào đó, nhà nước thành lập ra các cơ quan tương ứng đểthực hiện chức năng ấy.v

- Chẳng hạn trong vấn đề ô nhiễm môi trường, NN phải thành lập ra cwo quan quản lí và bảo vệ môi trường để xây dựng và ban hành các tiêu chuẩn về môi trường, kiểm tra và giám sát việc thực hiện pháp luật bảo vệ môi trường của các chủ thể, phát hiện và xử lí

Trang 22

trường, Nhà nước phải thành lập ra cơ quan quản lí và bảo vệ môi trường để xây dựng

và ban hành các tiêu chuẩn về môi trường, kiểm tra và giám sát việc thực hiện pháp luậtbải vệ môi trường của các chủ thể, phát hiện và xử lí các chủ thể vi phạm, gây ô nhiễmmôi trường Hiện nay, trong chính phủ có 18 bộ, bộ là các cơ quản quản lí nhà nước cấptrung ương, chịu trách nhiệm thực hiện chức năng quản lí nhà nước đối với ngành hoặclĩnh vực công tác trong phạm vi cả nước Mỗi bộ đảm nhiệm lãnh đạo, hoạch địnhđường lối chính sách trong lĩnh vực riêng, chịu trách nhiệm trước Chính phủ và Quốchội Hay lĩnh vực khoa học công nghệ để bắt kịp thời đại công nghệ 4.0,

Hiện nay, đời sống xã hội ngày một phức tạp, chức năng của Nhà nước không chỉ mởrộng về số lượng mà cả quy mô, tính chất vì vậy càng đòi hỏi bộ máy nhà nước chặtchẽ, thống nhất, tính đồng bộ cao, hoạt động có hiệu quả, đồng thời hình thành bộ máyđược tinh giản, gọn nhẹ Ở Việt Nam hiện nay đang đẩy mạnh quá trình “tự vận động, tựchuyển hóa”, đào thải các cán bộ tham nhũng, quan liêu, sinh lợi trên mồ hôi máu vànước mắt của nhân dân, thoái hóa biến chất và tiến hành tinh giản biên chế, lược bỏnhững bộ phận cồng kềnh, trùng lặp, chồng chéo chức năng

- Hoạt động của bộ máy nhà nước quy định việc thực hiện có hiệu quả các chức năng,nhiệm vụ của nhà nước Một khi các cơ quan được tổ chức một cách khoa học, có sựphối hợp nhịp nhàng, công việc hành chính trở nên gọn nhẹ hơn Tuy nhiên ở Việt Namhiện nay, BMNN còn hết sức cồng kềnh, thủ tục nặng nề, đẩy mạnh tinh giản cán bộcông nhân, viên chức biên chế trong bộ máy nhà nước nhưng chưa đi đến hiệu quả Mộtđiều cần nhận thấy là khi bộ máy Nhà nước hoạt động trở nên công kềnh sẽ trở thànhgánh nặng cho xã hội

Câu 15: Phân tích khái niệm cơ quan nhà nước, phân biệt cơ quan nhà nước với bộ phận khác của Nhà nước

Cơ quan Nhà nước là bộ phận cấu thành

của bộ máy Nhà nước, là tổ chức

(cá nhân) mang quyền lực Nhà nước

được thành lập và có thẩm quyền theo

quy định của Pháp luật nhằm thực

hiện nhiệm vụ và chức năng của Nhà

nước

VD: Quốc hội, Chính phủ, Tòa án,

Là tổ chức do cơ quan có thẩm quyềncủa Nhà nước, tổ chức chính trị, tổchức chính trị - xã hội thành lập theoquy định của pháp luật, có tư cáchpháp nhân, cung cấp dịch vụ công,phục vụ quản lý nhà nước

- Mang tính quyền lực Nhà nước; -Không mang quyền lực nhà nước,

Trang 23

- Nhân danh Nhà nước để thực thi

quyền lực Nhà nước;

- Trong phạm vi thẩm quyền của mình,

cơ quan Nhà nước có quyền ban hành

văn bản quy phạm pháp luật hoặc văn

-Thẩm quyền của các cơ quan nhà

nước có những giới hạn về không gian

(lãnh thổ), về thời gian có hiệu lực,

về đối tượng chịu sự tác động Thẩm

quyền của cơ quan phụ thuộc vào

địa vị pháp lý của nó trong bộ máy

nhà nước Giới hạn thẩm quyền của cơ

quan nhà nước là giới hạn pháp lý vì

được pháp luật quy định

 -Mỗi cơ quan nhà nước có hình

thức và phương pháp hoạt động

riêng do pháp luật quy định

không có chức năng quản lý nhà nước như: Xây dựng thể chế, thanh tra, xử

lý vi phạm hành chính… Các đơn

vị sự nghiệp công lập bình đẳng vớicác tổ chức, cá nhân trong quan hệ cung cấp dịch vụ công

-  Được thành lập bởi cơ quan có thẩmquyền của Nhà nước, tổ chức chínhtrị, tổ chức chính trị - xã hội theotrình tự, thủ tục pháp luật quy định;

- Là bộ phận cấu thành trong tổ chức bộ máy của cơ quan nhà nước, tổ chứcchính trị, tổ chức chính trị - xã hội;

- Có tư cách pháp nhân;

- Cung cấp dịch vụ công, phục vụquản lý nhà nước;

-  Viên chức là lực lượng lao động chủ yếu, bảo đảm cho việc thực hiện chứcnăng, nhiệm vụ của đơn vị

Căn cứ vào hình thức thực hiện

quyền lực:

-Cơ quan quyền lực nhà nước: Quốc

hội là cơ quan quyền lực cao nhất;

HĐND là cơ quan quyền lực ở địa

phương;

-Cơ quan hành chính Nhà nước: Chính

phủ, các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ

quan thuộc chính phủ, các UBND cấp

tỉnh, huyện và các cơ quan chuyên

môn thuộc UBND

-Cơ quan tư pháp: Tòa án, Viện kiểm

sát;

Căn cứ vào trình tự thành lập:

Căn cứ vào quyền tự chủ:

- Đơn vị sự nghiệp công lập được giaoquyền tự chủ hoàn toàn về thực hiệnnhiệm vụ, tài chính, tổ chức bộ máy, nhân sự;

-Đơn vị sự nghiệp công lập chưa được giao quyền tự chủ hoàn toàn về thực hiện nhiệm vụ, tài chính, tổ chức bộmáy, nhân sự

Căn cứ vào cơ quan

Trang 24

Cơ quan Nhà nước do dân bầu ra;

Cơ quan Nhà nước không do dân bầu ra

Căn cứ vào tính chất thẩm quyền:

Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền

chung;

Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền

chuyên môn

Căn cứ vào cấp độ thẩm quyền:

Cơ quan Nhà nước ở Trung ương;

Cơ quan Nhà nước ở địa phương

-Đơn vị thuộc cơ quan chuyên môncủa Ủy ban nhân dân cấp tỉnh;

-Đơn vị thuộc Ủy ban nhân dân cấphuyện

Căn cứ vào lĩnh vực:

- Đơn vị hoạt động Y tế;

- Đơn vị hoạt động  Giáo dục;

- Đơn vị hoạt động  Thông tin báo chí;

- Đơn vị hoạt động  Nghiên cứu ứng dụng;-…

Câu 16: Phân tích nội dung, giá trị của nguyên tắc đảm bảo chủ quyền nhân dân trong tổ chức và hoạt động bộ máy nhà nước

Muốn tc và hđ có hiệu quả, BMNN phải đc tc và hđ theo những nguyên tắc nhấtđịnh

1 Định nghĩa

Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của BMNN là những nguyên lí, những tư tưởng

chỉ đạo, tạo thành cơ sở cho tc và hđ của từng cq, bộ phận của nhà nước nói riêng vàtoàn thể Bmnn nói chung

2 Nguyên tắc đảm bảo chủ quyền nhân dân trong tổ chức và hoạt động bộ máy nhà nước

Chủ quyền trong xh thuộc về nd Nd là ng chủ tối cao của đất nước, là ng thànhlập ra NN, là chủ thể tối cao của quyền lực NN, trao quyền cho NN và kiểm tra, giámsát hđ của NN Nd có quyền quyết định tối cao các vấn đề quan trọng của đnc, nhà nướcphải phục tùng các quyết định của nd

- Trong đó nhà nước đảm bảo cho nhân dân :

+ Tham gia đông đảo và tích cực vào việc tc và lập ra BMNN (nd bầu ra cq đạidiện)

+ Tham gia đông đảo vào việc quản lí các công việc của NN và quyết định nhữngvde trọng đại của đnc như : Thảo luận, đóng góp ý kiến vào dự thảo các vb pháp luậtquan trọng, các kế hoạch phát triển kte, vh, xh, của nn; bỏ phiếu khi NN tc trưng cầudân ý; thông qua các tc đoàn thể xh để trình dự án luật

+ Thực hiện việc ktra, giám sát hđ của các cq NN, nhân viên nn, các tc và cá nhânkhác đc trao nhiệm vụ, quyền hạn nhất định để quản lí một số công việc của nhà nước

Trang 25

Nhìn chung Hp và pháp luật của các quốc gia trên TG đều quy định chủ quyềnthuộc về nd; quy định các hình thức để nd tham gia tổ chức và hđ của BMNN; quy địnhvtri, vtro của cq dân cử trong BMNN; quy định những vấn đề quan trọng của đất nước

mà nhà nc ko đc tự ý quyết định, nhà nc phải trưng cầu ý kiến nd; quy định trách nhiệmcủa NN trong việc thừa nhận, tôn trọng, bảo đảm, bảo vệ các quyền con ng, quyền côngdân; quy định vtro của xh dân sự

3 Giá trị: Nhân dân là chủ thể tối cao của quyền lực nhà nước- đây là một giá trị

to lớn Như vậy, quyền lực nhà nước như là một bản khế ước xã hội, do nhân dân ủynhiệm, trao quyền cho nhà nước, vì vậy Nhà nước k phải là đứng trên, đứng ngoài nhândân, không phải là bộ máy cai trị nhân dân mà là công cụ phục vụ nhân dân trong phạm

vi ủy nhiệm quyền Nd có quyền thay đổi nhà nước khi không còn xứng đáng với sự tínnhiệm của nhân dân Nói cách khác, Nhà nước phải phục tùng nhân dân

Câu 17: Phân tích nội dung, giá trị của nguyên tắc BMNN được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật

Muốn tc và hđ có hiệu quả, BMNN phải đc tc và hđ theo những nguyên tắc nhấtđịnh

1 Định nghĩa

Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của BMNN là những nguyên lí, những tư tưởng

chỉ đạo, tạo thành cơ sở cho tc và hđ của từng cq, bộ phận của nhà nước nói riêng vàtoàn thể Bmnn nói chung

2 Nguyên tắc BMNN được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật

Đây là nguyên tắc đòi hỏi việc tc và hđ của BMNN ko thể đc tiến hành 1 cáchtùy tiện, độc đoán theo ý chí cá nhân của ng cầm quFyền mà phải dựa trên các quy địnhcủa Hiến pháp và pháp luật

HP và hệ thống pháp luật đều quy định khá đầy đủ về cơ cấu tc BMNN, trình tựthành lập, chức năng, thẩm quyền của cq, nhân viên nhà nước

- Về mặt tổ chức, nguyên tắc này đòi hỏi việc thành lập mới, giải thể, chia tách, sápnhập một cq nhà nước, cơ cấu của nó, vấn đề tuyển dụng, bổ nhiệm các thành viên trong

Trang 26

tới các tiêu chí của hệ thống pháp luật tiến bộ, dân chủ, công bằng Pháp luật không còn

là công cụ của riêng nhà nước, điều chỉnh qhxh theo ý chí chủ quan của nhà nước mà là

sự kết tinh những giá trị xã hội cao quý nhằm mang lại lợi ích tốt cho nhân dân Quátrình xây dựng pháp luật có sự tham gia của toàn thể nhân dân để đảm bảo pháp luật thểhiện ý chí chung của nhân dân Pháp luật thừa nhận và hướng tới đảm bảo tốt nhấtquyền con người, quyền công dân, hướng tới đảm bảo công bằng xã hội vì vậy nó thực

sự trở thành chuẩn mực chung được mọi người thừa nhận Các quy định trong pháp luậtđược xây dựng trên cơ sở đảm bảo hài hòa giữa lợi ích cá nhân, nhóm xã hội với lợi íchchung toàn xã hội Hoạt động áp dụng pháp luật cũng được tiến hành trên cơ sở vànguyên tắc bảo vệ công lí, bảo vệ quyền con người, tự do cá nhân và bình đẳng trong xãhội

Mặt khác, khi Pháp luật thực sự dân chủ, công bằng, tiến bộ, khả thi sẽ dẫn đếnlối sống tôn trọng pháp luật trở nên thịnh hành Trong đó ý thức thượng tôn pháp luậtđược đảm bảo

Đây cũng là một nguyên tắc quan trọng trong tổ chức và hoạt động của bộ máynhà nước ở Việt Nam ta hiện nay Điều này được ghi nhận trong Hiến pháp Tại điều 8Hiến pháp 2013 quy định: “ Nhà nước được tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp vàpháp luật, quản lí xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật” Đ 8 hp2013 “NN dc tổ chức vàhoạt động theo hiến pháp và pl, quản lí xã hội bằng hp và pl”

Câu 18: Phân tích nội dung và giá trị của nguyên tắc phân quyền trong tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước tư sản

Tư tưởng phân quyền ra đời sớm và phát triển mạnh mẽ nhất ở các nước tư sản Ở

đó, quyền lập pháp được trao cho nghị viện , quyền hành pháp được trao cho chính phủ,quyền tư pháp được trao cho tòa án Pháp luật dự liệu ba cơ quan trên có thể độc lậpthực hiện tốt chức năng của mình, vừa có thể phối hợp hoạt động với nhau nâng caohiệu quả hoạt động của nhà nước và đảm bảo tốt quyền con người, quyền công dân

Tư tưởng phân quyền dc ra đời sơm và phát triển mạnh mẽ nhất ở các nc tư sản

Ở đây, quyền lập pháp dc trao cho nghị viện, quyền hành pháp dc trao cho chính phủ,quyền tư pahps dc trao cho toàn án Pháp luật dự liệu ba cơ quan trên có thể độc lập thựchiện tốt chức năng của mình đồng thời cũng có thể vừa phối hợp hoạt động với nhaunâng cao hiệu quả hoạt động của nn đảm bảo tốt quyền con người quyên focong đan,

1 Định nghĩa

Nguyên tắc tổ chức và hoạt động của bmnn là những nguyên lý, những tư tưởngchỉ đạo có tính then chốt, xuất phát điểm, làm cơ sở cho toàn bộ quá trình tổ chức vàhoạt động của bmnn nguyên tắc tổ chức và hoạt động bmnn là những nguyên lí, những

Trang 27

tư tưởng chỉ đạo có tính then chốt, xuát phát điểm, làm cơ sở cho toàn bộ quá trình tổchức và hoạt động bmnn

2 Nguyên tắc phân quyền

Là nguyên tắc cơ bản, quan trọng bậc nhất trong tổ chức và hoạt động của nhànước tư sản nguyên tắc phân quyền là nguyên tắc cơ bản quan trọng bậc nhất trong tổchức và hoạt động của nn ts

Nguyên tắc này bao gồm những nd cơ bản

- Quyền lực nn được phân chia thành nhiều loại quyền khác nhau như quyền lập,hành, tư pháp và được trao cho các cqnn khác nhau thực hiện một cách độc lập, mỗi cơquan chỉ thực hiện một quyền đề đảm bảo ko một cơ quan nào nắm trọn vẹn quyền lực

nn, cũng như ko một cơ quan nào có thể lấn sang hoạt động của cơ quan khác

Sự phân chia quyền lực = sự phân định một cách rạch ròi chức năng, nhiệm vụ,quyền hạn của các cqnn + đảm bảo sự chuyên môn hóa trong việc thực hiện quyền lực

nn sự phân chia qluc là sự phân định 1 cách rạch ròi chức năng, nhiệm vụ, quyền hạncủa các cqnn và đảm bảo sự chuyên môn hóa trong việc thực hiện quyền lực nn

Sự phân chia quyên fluwjc là sự phân định 1 cách rạch ròi chức năng nheiemjevuuj quyên hạn của các cqnn và đảm bảo sự chuyên nmoon hóa trong việc thực hiệnquyền lực nn

Các cq lập/hành/tư pháp đều thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình trên cơ sởPL.các cq llaajp p hành p tư p đều thực hiện chức năng nhiệm vujcuar mh trên cơ sở pl

- Giữa các cq lập/hành/tư pháp có sự kiềm chế, đối trọng với nhau theo phươngchâm ko cq nào nằm ngoài sự kiểm soát, giám sát từ phía cq khác nhằm ngăn ngừa tìnhtrạng lạm quyền, chuyên quyền, độc đoán hoặc thiếu trách nhiệm trong việc thực hiệnquyền lực nn, qua đó bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của các cá nhân, tổchức trong xã hội cũng như có thể tránh đc những mối nguy hại khác Sự kiểm soát,giám sát lẫn nhau giữa các cq lập/hành/tư pháp cũng thể hiện sự phối hợp với nhaunhằm tạo nên sự thống nhất của quyền lực nn

Ở các nước tư bản, tùy vào đk kt-xh cụ thể, việc áp dụng ko hoàn toàn giống

3 mô hình: cứng rắn, mềm dẻo, hỗn hợp

VD: phân quyền cứng rắn: Mỹ; phân quyền mềm dẻo: Pháp

Trang 28

Câu 19: Phân tích các giải pháp hoàn thiện BMNN VN hiện nay

- Đổi mới cơ cấu tổ chức BMNN, đổi mới cách thức, trình tự tổ chức các CQNN Việcthiết kế BMNN phải chú ý sự khác biệt giữa các vùng, miền trong cả nước, tránh ápdụng một mô hình chung cho toàn quốc Giảm bớt số lượng các CQNN, đặc biệt các cơquan địa phương theo hướng mở rộng quy mô của các đơn vị hành chính, nhất là cấphuyện và cấp xã Công tác bầu cử, thi tuyển, bổ nhiệm… phải thực sự dân chủ, kháchquan, khoa học, tránh hình thức, đảm bảo lựa chọn đúng người có năng lực và phẩmchất Lôi cuốn sự tham gia thực sự và đông đảo của nhân dân vào tổ chức và hoạt độngcủa BMNN, đảm bảo để mọi người đều thực sự quan tâm đến quyền bầu cử, ứng cử củamình

- Đổi mới, nâng cao vai trò của từng CQNN Nâng cao vai trò, tính chuyên nghiệp, chủđộng trong hoạt động của hệ thống cơ quan đại biểu nhân dân Quốc Hội phải trở nênhoạt động thường xuyên Nâng cao vai trò của Chính phủ với tính chất là cơ quan thựchiện quyền hành pháp Đảm bảo Tòa án hoạt động thực sự độc lập và chỉ tuân theo PL.Nâng cao vai trò của chính quyền cấp cơ sở…

Câu 20: Phân biệt nhà nước đơn nhất và nhà nước liên bang thông qua những ví

dụ cụ thể về 2 dạng cấu trúc nhà nước này

Nhà nước đơn nhất Nhà nước liên bang

Chủ quyền quốc gia vừa dochính quyền liên bang vừa dochính quyền bang nắm giữ

Quan hệ giữa chính quyền trungương với chính quyền địa phg làquan hệ giữa cấp trên và cấp dưới

Có sự phân chia quyền lực giữachính quyền liên bang và chínhquyền bang, sự phân chia này cóthể diễn ra trên một hoặc cả 3lĩnh vực lập pháp, hành pháp, tưpháp

Các bang tự tổ chức chính quyềncủa bang mình, tự ban hànhpháp luật cho bang mình

Trang 29

Pháp luật Cả nước có một hệ thống pháp luật Nhiều hệ thống pháp luật tồn tại

song song

Nhà nước đơn nhất: CHXHCN Việt Nam

- Việt Nam là một chỉnh thể thống nhất về mặt lãnh thổ, địa giới hành chính

- Chủ quyền của nhà nước Việt Nam là thống nhất và toàn vẹn

- Hệ thống pháp luật ở Việt Nam chỉ dùng môt hệ thống pháp luật duy nhất

- Hệ thống cơ quan ở VN dùng một hệ thống cơ quan duy nhất

Nhà nước liên bang: Hợp Chủng Quốc Hoa Kì

- Hoa Kì thì lãnh thổ được thành lập từ nhiều bang khác nhau

- Mỹ thì mỗi bang có một chủ quyền riêng trên lãnh thổ của bang mình

- Ở Mỹ mỗi bang có một hệ thống pháp luật riêng

- Hệ thống cơ quan ở Mỹ thì sẽ có sự khác nhau ở mỗi bang

Câu 21: Cho biết ý kiến cá nhân về những ưu việt và hạn chế của chính thể quân chủ và chính thể cộng hòa.

Chính thể quân chủ Chính thể cộng hòa

Ưu

- Chế độ quân chủ còn có vai trò

ổn định đất nước bằng cách

chuyển giao quyền lực từ từ

- Sự tồn tại duy nhất của một vị

vua thường là điều duy nhất để

giữ gìn đất nước trước thảm họa

- Nhiều người cùng giải quyết vấn

đề của đất nước thì sẽ có cái nhìntoàn diện, đa chiều và dễ giải quyếthơn

- Đối với cộng hòa dân chủ vì dotầng lớp nhân dân bầu cử nên rất gầndân, là đại diện cho dân và giảiquyết các vấn đề dựa trên tâm tưnguyện vọng của người dân

Trang 30

- Vận mệnh quốc gia khó có thể

đặt lên vai một nười( hoặc một

nhóm người nhỏ đối với chế độ

quân chủ hạn chế) vì con người

luôn có khiếm khuyết

- Vị trí người đứng đầu là “cha

truyền con nối” nên quyền lực bị

tập trung về một gia tộc không thể

tránh khỏi việc lạm quyền nên

mọi công việc của đất nước được

giải quyết một cách chủ quan và

đôi khi là thiếu hợp lí

- Cơ quan đại diện gồm nhiều conngười nên không thể tránh khỏi tìnhtrạng mất đoàn kết nội bộ từ đóquyền lực rất khó kiểm soát và thayđổi nhiều

- Do là cơ quan đại diện của nhiềungười nên mỗi khi một quyết địnhđược đưa ra sẽ mất nhiều thời gian

để hợp pháp hóa nhưng sẽ không cótính đồng bộ cao

 

Câu 22 Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hình thức nhà nước.

a) Định nghĩa:

Hình thức nn là cách thức tổ chức quyền lực nhà nước và phương pháp thực hiện

quyền lực nhà nước hình thức nn là cáchthức tổ chức qlnn và phương pháp thựhiện qlnn

Hình thức chính thể là cách thức và trình tự thành lập cơ quan cao nhất của quyền

lực nhà nước, xác lập mqh giữa cq đó với cq cấp cao khác và với nhân dân

Hình thức chính thẻ là cách thức và trình tự thành lập cơ quan cao nhất của quyền lựcnhà nước xác lập mối quan hệ giữa cơ quan đó vs cơ quan cấp cao khác và vs nhân dân

- Chính thể quân chủ là chính thể mà trong đó quyền lực tối cao của nhà nước

tập trung toàn bộ hoặc một phần vào tay một cá nhân (vua, quốc vương, ) theophương thức cha truyền con nối

Chính thể quân chủ là chính thể mà trong đó quyên fluwjc tối cao của nn tập trungtoàn bộ haowjc 1 phần vào tay 1 cá nhân theo phương thức cha truyền con nối

- Chính thể cộng hòa là chính thể mà trong đó quyền lực cao nhất của nhà

nước thuộc về cơ quan đại diện của nhân dân được thành lập theo phương thức bầucử

Chính thể cộng hòa là chính thể mà trong đó quyền lực cao nhất của nhà nướcthuộc về cơ quan đại diện của nhân dân được thành lập theo phương thưc sbaauf cử

Hình thức cấu trúc nhà nước là cách thức tổ chức quyền lực nhà nước theo

các đơn vị hành chính- lãnh thổ và xác lập mqh giữa các cấp chính quyền nhà nướcvới nhau

hình thức cấu trúc nhà nước là cách thức tổ chức quyền lực nhà nước theo các đơn

vị hành chính lãnh thổ , xác lập mqh giữa các cấp chính quyền nhà nước vs nhau

Trang 31

- Nhà nước đơn nhất là nhà nước trong thành phần cấu tạo của nó chỉ có các

đơn vị hành chính lãnh thổ (như vùng, bộ, khu vực, tỉnh, ) , ko có đơn vị là các tổchức nhà nước mang và thục hiện chủ quyền

Nhà nước đơn nhất là nhà nước mà trong thành phần cấu tạo của nó chỉ cócác đơn vị hành chính lãnh thổ như vùng bộ khu vực tỉnh, ko có đơn vị là tổ chưcsnhaf nước mang và thực hiện chủ quyền

- Nhà nước liên bang là nhà nước được tạo thành từ nhiều bang (những đơn

vị lãnh thổ có dấu hiệu của một nhà nước) thành viên

Nhà nươc slieen bang là nhà nc dc tạo thành từ nhiều bang thành viên

Chế độ chính trị là tổng thể các phương pháp mà nhà nước sử dụng để thực

hiện quyền lực nhà nước

Chế độ chính trị là tổng thể các phương pháp mà nhà nước sử dụng để thựchiện quyền lực nhà nước

- Dân chủ là chế độ chính trị mà nhân dân có quyền tham gia vào việc tổ

chức, hđ của các cq nhà nước, bàn bạc, thảo luận và quyết định những vấn đề quantrọng của nhà nước

(Dân chủ là chế độ chính trị mà trong đó toàn bộ quyền lực nhà nước thuộc

về nhân dân, do nhân dân thực hiện trực tiếp hoặc thông qua đại diện do dân bầu ra)

+ Nhà nước sử dụng các phương pháp dân chủ trong tổ chức và hđ củaBMNN;

+ Nhà nước thừa nhận , bảo đảm, bảo vệ các quyền tự do chính trị củanhân dân

+ Hoạt động của nhà nước được thực hiện một cách công khai

+ Phương pháp giáo dục thuyết phục được coi trọng

+ Phương pháp cưỡng chế được chú trọng

+ Sử dụng bạo lực một cách phi pháp, che đậy, bưng bít các hđ cần phảicông khai, minh bạch của nhà nước

b) Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hình thức nn

- Điều kiện kt-xh của đất nước: Như hàng nghìn năm về trước trình độ xã hộithấp kém nên hình thức nhà nước quân chủ phổ biến và chưa có sự xuất hiện củachính thể cộng hòa Còn ngày nay khi xã hội phát triển cao, dân trí nâng cao thìngược lại

Trang 32

-Tương quan lực lượng giữa các giai cấp

- Các lực lượng xã hội

- Phong tục tập quán

- Đặc điểm tâm lí

- Truyền thống dân tộc

- Xu thế của thời đại

- Yếu tố kinh tế: Kinh tế là kiến trúc hạ tầng, quyết định đến kết cấu thượng tầng là chế

độ chính trị, hình thức nhà nước Bản chất và đặc điểm của quan hệ kinh tế, quan hệ sởhữu thuộc điều kiện kinh tế ở mỗi nước khác nhau thì sẽ quyết định đến hình thức nhànước

- Yếu tố xã hội: Vấn đề này khá rộng, đó là các yếu tố như mâu thuẫn giai cấp, trình độphát triển của xã hội cũng ảnh hưởng đến hình thức nhà nước Như hàng nghìn năm vềtrước trình độ xã hội thấp kém nên hình thức nhà nước quân chủ phổ biến và chưa có sựxuất hiện của chính thể cộng hòa Còn ngày nay khi xã hội phát triển cao, dân trí nângcao thì ngược lại

- Lịch sử nhà nước đó: Chủ yếu là ảnh hưởng của các cuộc chiến tranh

Câu 23: Phân tích vị trí, vai trò đặc biệt của nhà nước trong hệ thống chính trị Trình bày ý nghĩa của việc xác định vị trí, vai trò của nhà nước trong hệ thống chính trị

1 Định nghĩa

Hệ thống chính trị là liên minh các thiết chế chính trị - xã hội có quan hệ mật

thiết với nhau, tồn tại và hoạt động nhằm đảm bảo sự ổn định và phát triển của toàn

xã hội, đồng thời, bảo vệ lợi ích, thực hiện mục đích của các lực lượng chính trị - xãhội khác nhau trong xã hội

Hệ thống chính trị là liên minh các thiết chế chính trị xã hội có quan hệ mậtthiết vs nhau tồn tại và hoạt đọng nhằm be sự ổn định và phát triển của toàn xh đồngthời bảo vệ lợi ích thực hiện các mục đích của lực lượng chính trị xh khác nhautrong xh

Khái niệm nhà nước

Nhà nước là một tổ chức quyền lực đặc biệt bao gồm 1 lớp nguwoif đc tách ra

từ xã hội để chuyên thực thi quyền lực nhằm tổ chức và quản lí xã hội phục vụ lợiích chung của toàn xã hội cũng như lợi ích của lực lượng cầm quyền trong xh

2 Vị trí, vai trò đặc biệt của nhà nước trong hệ thống chính trị

Trang 33

Trong hệ thống chính tri của các quốc gia trên thế giới hiện nay, nhà nươc giữ

vị trí trung tâm, có sự liên hệ, tác động qua lại đối với tất cả các tổ chức khác trong

hệ thống chính trị Nhà nước được xem là nơi hội tụ đời sống chính trị xã hội

Nhà nước có vai trò chủ đạo, đặc biệt quan trọng, mang tính quyết định trong

hệ thống chính trị Nhà nước quyết định bản chất, đặc trưng, quá trình tồn tại vàphát triển của cả hệ thống chính trị Nhà nước có thể làm xuất hiện thêm hoặc làmmất đi một tổ chức nào đó trong hệ thống chính trị

Trong hệ thống chính trị của các quốc gia trên thế giới hiện nay, nhà nước giữ

vị trí trung tâm có sự liên hệ tác động qua lại đối với tất cả các tổ chức khác trong

xã hội nhà nước có vai trò chủ đạo, đặc biệt quan trọng mang tính quyết định trong

hệ thống chính trị Nhà nước quyết định bản chất, đặc trưng, quá trình tồn tại vàphát triển cuẩ cả hệ thống chính trị Nhà nước có thể làm xuất hiện thêm hoặc mất

đi 1 tổ chức nào đó trong hệ thống chính trị

Nguyên nhân do nhà nước có những ưu thế đặc biệt quan trọng:

- So với các tc khác trong hệ thống chính trị, nhà nước đc xd, bảo vệ, củng

cố, phát triển trên nền tảng xh rộng lớn nhất Nhờ đó, nhà nước có khả năng và điều

kiện triển khai thực hiện pháp luật cũng như các chủ trương chính sách của nó mộtcách hiệu quả nhất

- Nhà nước là tổ chức đại diện chính thức, hợp pháp cho toàn thể xh, nhân

danh xh đê thực hiện việc tc và quản lí hầu hết các mặt của đời sống xh Tư cách địa

vị của nhà nước đã tạo cho nhà nước một vị thế vững chắc để thực hiện chức năng,nhiệm vụ của mình

- Nhà nước có quyền lực công khai, bao trùm toàn xh, quyền lực nhà nước có phạm vi tác động rộng lớn nhất so với quyền lực của các tổ chức khác trong hệ thống chính trị Để thực hiện quyền lực của mình, nhà nước có bộ máy hùng mạnh

nhất, bao gồm đội ngũ công chức đông đảo được tổ chức chặt chẽ từ trung ươngxuống địa phương, đc vận hành theo những nguyên tắc, quy định thống nhất vàthông xuyên, tạo thành hệ thống thống nhất và đồng bộ cùng thực hiện quyền lựcnhà nước

- Nhà nước có pháp luật công cụ quản lí xh hiệu quả nhất.

+ Pháp luật là hệ thống quy tắc xử sự mang tính bắt buộc đối với tất cảmọi ng Pl do nhà nc ban hành và bảo đảm thực hiện bằng tất cả sức mạnh của mìnhtrong đó có sức mạnh cưỡng chế.pháp luật là hệ thống quy tắc xử sự mang tính bắtbuộc đối với tất cả mọi người pl do nn ban hành và bảo đảm thực ihenj bằng tất cảsức mạnh của mình trong đó có sm cưỡng chế

+ Thông qua hđ xd Pl, nhà nước thiết lập một hệ thống quy phạm phápluật mang tính bắt buộc chung đối vs toàn xh

Trang 34

+ Các tc khác trong HTCT ko có quyền ban hành pháp luật Chỉ trongnhững trường hợp đc Pl quy định, các tc đó ms có quyền đưa ra sáng kiến Pl trình

cq nhà nước có thẩm quyền xem xét, phê chuẩn

+ Nhà nước sd toàn bộ sức mạnh vật chất, tinh thần của mình để tc thựchiện Pl và bảo vệ Pl Khi cần thiết nhà nước sd sức mạnh bạo lực của mình để bảođảm cho PL dcd thực hiện nghiêm chỉnh trong cs

- Nhà nước có sức mạnh vật chất to lớn, vì vậy nhà nước có đủ các phương

tiện vật chất cần thiết để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình Với tư cách là tcđại diện cho toàn xh, nhà nước có thể trở thành chủ sở hữu những tư liệu sx quantrọng nhất của xh Mặt khác, nhà nước có quyền đặt ra và thu các loại thuế, nhờ đónhà nước có nguồn lực vật chất to lớn ko những có khả năng bảo đảm sự hđ bìnhthg của mình mà còn có thể có sự hỗ trợ các tc thành viên khác của HTCT

- Nhà nước là tổ chức duy nhất trong HTCT mang chủ quyền quốc gia Đặc

tính này thể hiện ở chỗ, Nhà nước có quyền quyết định và thực hiện các sách đốinội, đối ngoại của mình, ko lệ thuộc vào ý chí từ bên ngoài; có quyền nhân danh cảquốc gia và toàn thể dân tộc trong qhe đối ngoại và là chủ thể của công pháp quốc

tế Những mqh quốc tế về chính trị và kinh tế làm cho nhà nc càng nổi bật hơn trongHTCT, giúp nó củng cố và nâng cao vị trí, vai trò của mình trong HTCT

3 Ý nghĩa

+ Việc xác định rõ vai trò , vị trí của nhà nước cho chúng ta thấy được tầm quantrọng của nhà nước trong hệ thống chính trị

+ Khẳng định vị thế, quyền lực của nhà nước là tối cao với hệ thống chính trị

Câu 24: Phân tích ưu thế của Nhà nước so với các tổ chức khác trong hệ thống chính trị, liên hệ thực tế Việt Nam

1 Định nghĩa

Hệ thống chính trị là liên minh các thiết chế chính trị - xã hội có quan hệ mật

thiết với nhau, tồn tại và hoạt động nhằm đảm bảo sự ổn định và phát triển của toàn

xã hội, đồng thời, bảo vệ lợi ích, thực hiện mục đích của các lực lượng chính trị - xãhội khác nhau trong xã hội

Hệ thống chính trị là liên minh các thiết chế chính trị xã hội có quan hệ mậtthiết vs nhau, tồn tại và hoạt độngnhằm đảm bảo sự ổn định và phát triển của toàn

xã hội đồng thời bảo vệ lợi ích thực hiện mục đích của các kuwjc lượng chinh strijkhác nhau

Khái niệm nhà nước

Trang 35

Nhà nước là một tổ chức quyền lực đặc biệt bao gồm 1 lớp người dc tách ra

từ xã hội để chuyên thực thi quyền lực nhằm tooer chức và quản lí xx hội phục vụlpwij ích chung của toàn xã hội cũng như của lực luownghj cầm quyền trong xh

-nn là tổ chức duy nhất trong hệ thống chính trị mang chủ quyền quốc gia

- So với các tc khác trong hệ thống chính trị, nhà nước đc xd, bảo vệ, củng

cố, phát triển trên nền tảng xh rộng lớn nhất Nhờ đó, nhà nước có khả năng và điều

kiện triển khai thực hiện pháp luật cũng như các chủ trương chính sách của nó mộtcách hiệu quả nhất

- Nhà nước là tổ chức đại diện chính thức, hợp pháp cho toàn thể xh, nhân

danh xh đê thực hiện việc tc và quản lí hầu hết các mặt của đời sống xh Tư cách địa

vị của nhà nước đã tạo cho nhà nước một vị thế vững chắc để thực hiện chức năng,nhiệm vụ của mình

- Nhà nước có quyền lực công khai, bao trùm toàn xh, quyền lực nhà nước

có phạm vi tác động rộng lớn nhất so với quyền lực của các tổ chức khác trong hệ thống chính trị Để thực hiện quyền lực của mình, nhà nước có bộ máy hùng mạnh

nhất, bao gồm đội ngũ công chức đông đảo được tổ chức chặt chẽ từ trung ươngxuống địa phương, đc vận hành theo những nguyên tắc, quy định thống nhất vàthông xuyên, tạo thành hệ thống thống nhất và đồng bộ cùng thực hiện quyền lựcnhà nước

- Nhà nước có pháp luật công cụ quản lí xh hiệu quả nhất.

+ Pháp luật là hệ thống quy tắc xử sự mang tính bắt buộc đối với tất cảmọi ng Pl do nhà nc ban hành và bảo đảm thực hiện bằng tất cả sức mạnh của mìnhtrong đó có sức mạnh cưỡng chế

+ Thông qua hđ xd Pl, nhà nước thiết lập một hệ thống quy phạm phápluật mang tính bắt buộc chung đối vs toàn xh

Trang 36

+ Các tc khác trong HTCT ko có quyền ban hành pháp luật Chỉ trongnhững trường hợp đc Pl quy định, các tc đó ms có quyền đưa ra sáng kiến Pl trình

cq nhà nước có thẩm quyền xem xét, phê chuẩn

+ Nhà nước sd toàn bộ sức mạnh vật chất, tinh thần của mình để tc thựchiện Pl và bảo vệ Pl Khi cần thiết nhà nước sd sức mạnh bạo lực của mình để bảođảm cho PL dcd thực hiện nghiêm chỉnh trong cs

- Nhà nước có sức mạnh vật chất to lớn, vì vậy nhà nước có đủ các phương

tiện vật chất cần thiết để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình Với tư cách là tcđại diện cho toàn xh, nhà nước có thể trở thành chủ sở hữu những tư liệu sx quantrọng nhất của xh Mặt khác, nhà nước có quyền đặt ra và thu các loại thuế, nhờ đónhà nước có nguồn lực vật chất to lớn ko những có khả năng bảo đảm sự hđ bìnhthg của mình mà còn có thể có sự hỗ trợ các tc thành viên khác của HTCT

- Nhà nước là tổ chức duy nhất trong HTCT mang chủ quyền quốc gia Đặc

tính này thể hiện ở chỗ, Nhà nước có quyền quyết định và thực hiện các sách đốinội, đối ngoại của mình, ko lệ thuộc vào ý chí từ bên ngoài; có quyền nhân danh cảquốc gia và toàn thể dân tộc trong qhe đối ngoại và là chủ thể của công pháp quốc

tế Những mqh quốc tế về chính trị và kinh tế làm cho nhà nc càng nổi bật hơn trongHTCT, giúp nó củng cố và nâng cao vị trí, vai trò của mình trong HTCT

Câu 25 Phân tích mối quan hệ giữa nhà nước CHXHCN Việt Nam với Đảng cộng sản Việt Nam Ý nghĩa của mối quan hệ này trong tổ chức, quản lí xã hội hiện nay

- Hệ thống chính trị: Từ góc độ nghiên cứu cơ cấu, chức năng của hệ thống chính

trị, có thể được định nghĩa là tổng thể các tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xãhội trực tiếp nắm giữ, tham gia thực thi quyền lực dưới sự lãnh đạo của một đảngcầm quyền hoặc liên minh đảng cầm quyền

- Mối quan hệ giữa Nhà nước CHXHCN Việt Nam với Đảng cộng sản Việt Namđược thể hiện qua vai trò của chúng đối với nhau:

Đảng đối với Nhà nước:

Đảng cộng sản VN đóng vai trò là lực lượng lãnh đạo của Nhà nước cộng hòa xã hộichủ nghĩa VN Đảng lãnh đạo một cách toàn diện từ tổ chức đến các hoạt động của nhànước

Vai trò lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước hiện nay được thể hiện ở những hoạt độngsau:

 Hoạch định đường lối, chiến lược về đối nội, đối ngoại để nhà nước thể chế hóathành pháp luật

Trang 37

 Chỉ đạo công tác xây dựng pháp luật của nhà nước.

 Tuyên truyền, phổ biến đường lối, chính sách của mình trong các tầng lớp nhândân, các đảng pháp đối lập khác

 Vận động nhân dân ủng hộ và thực hiện đường lối, chính sách đối nội, đối ngoạicủa mình

 Chỉ đạo hoạt động tổ chức thực hiện pháp luật của nhà nước

 Lãnh đạo việc cải cách cơ cấu tổ chức bộ máy nhà nước phù hợp với yêu cầu thựchiện chính sách đối nội, đối ngoại trong tình hình mới ở trong nước và trên thếgiới

Nhà nước đối với Đảng:

 Nhà nước là phương tiện quan trọng nhất để đưa đường lối, chính sách của Đảngvào cuộc sống thông qua 3 hình thức hoạt động chủ yếu là: Xây dựng pháp luật,

Tổ chức thực hiện pháp luật, Bảo vệ pháp luật

 Bên cạnh đó, nhà nước còn tạo điều kiện thuận lợi về cơ sở pháp lí, vật chất, tinhthần cho Đảng hoạt động và bảo vệ uy tín, danh dự, sinh mệnh của Đảng trước

âm mưu và hành động phá hoại của thế lực thù địch

Trong tổ chức và quản lí xã hội ngày nay, ý nghĩa của mối quan hệ này là hết sức quan trọng, nhất là với điều kiện một đàng cầm quyền như ở nước ta Việc giải quyết

đúng đắn mối quan hệ giữa Nhà nước và Đảng trên cơ sở phân định rõ chức năng củađôi bên có ý nghĩa giúp cả hai cùng phát huy hết hiệu lực trong công việc nhưng Nhànước vẫn chịu sự lãnh đạo của Đảng, còn Đảng vẫn chỉ đạo tận tình nhưng không làmthay Nhà nước

Câu 26: Phân tích yêu cầu đòi hỏi với pháp luật trong nhà nước pháp quyền

- Điều 2 Hiến pháp 1992 sửa đổi năm 2001 quy định “Nhà nước Cộng hòa xã hội chủnghĩa Việt Nam là nhà nước xã hội chủ nghĩa cả nhân dân do nhân dân vì nhân dân Tất

cả quyền lực nhà nước đều thuộc về nhân dân mà nền tảng là liên minh giữa giai cấpnông dân và đội ngũ trí thức” -(note: vai trò đặt trong mối quan hệ với các chủ thể khác

để thấy đc tầm qtrong) Vai trò của pháp luật trong nhà nước pháp quyền: Đối với côngdân, pháp luật cần mở rộng bảo vệ tối đa quyền con người, công dân có quyền là mọiđiều mà pháp luật không cấm, pháp luật chỉ nên cấm những điều thực sự cần thiết Đốivới cơ quan nhà nước, pháp luật cần quy định cụ thể, đầy đủ các chức năng, nhiệm vụquyền hạn và các trình tự thủ tục để tránh lạm quyền hay tùy tiện Vai trò Pl rất quantrọng vì tất cả các đặc điểm của nhà nước pháp quyền đều trực tiếp hoặc gián tiếp liênquan đến PL…

Yêu cầu, đòi hỏi với Pháp luật trong nhà nước pháp quyền:

Trang 38

Đó là pháp luật trong nhà nước pháp quyền phải là một hệ thống pháp luật dânchủ, tiến bộ, phù hợp và khả thi.

Dân chủ, tiến bộ, phù hợp, khả thi: PL được đặt ra phù hợp với nguyện vọng củangười dân, phù hợp với quy luật phát triển khách quan của xã hội, phải thực tế, có thể ápdụng được

- Hệ thống pháp luật phải tiến bộ, dân chủ, minh bạch, phù hợp với điều kiện hiệnhữu của đất nước (trình độ phát triển của kt-xh, đạo đức, phong tục tập quán, truyềnthống lịch sử, văn hóa, phù hợp với tiến trình phát triển của văn minh nhân loại)

- PL phải thể hiện ý chí của nhân dân, thừa nhận rộng rãi các quyền cơ bản củacon người, quyền dân chủ của công dân + thể hiện sự tác động qua lại, trách nhiệmtương hỗ giữa nn với các cá nhân, , tổ chức trong xh cũng như giữa cá nhân, tổ chứctrong xh với nhau

- Phải có hiệu lực phổ biến đối với mọi người, phải có tính ổn định để giúp chocác chủ thể có thể dự đoán trước được kết quả hành vi của mình để giúp cho các chủ thể

có thể lường trước được phản ứng của nn hoặc các chủ thể khác đối với hành vi đó

- Các quy định của PL phải rõ ràng, cụ thể, được công bố công khai và rộng rãi đểbất kì ai khi cần bảo vệ các quyền, lợi ích của mình đều có thể dễ dàng tìm được

- Hệ thống pl phải có tính khả thi và chủ yếu được thể hiện trong các đạo luật đcxây dựng với các kĩ thuật lập pháp cao, trong đó Hiến pháp có hiệu lực pháp lí cao nhất

- Quá trình xây dựng pl cần có sự tham gia rộng rãi của toàn thể nhân dân để đảmbảo pl thể hiện được ý chí chung của nhân dân

- Các quy định trong hệ thống pl phải được xây dựng trên cơ sở đảm bảo sự hàihòa giữa lợi ích các nhân, nhóm xã hội với lợi ích chung của toàn xã hội

- Hoạt động áp dụng pl cần được tiến hành trên cơ sở và theo nguyên tắc bảo vệcông lí, bảo đảm, bảo vệ các quyền con người, tự do cá nhân, bảo đảm công bằng, bìnhđẳng trong xh

Câu 27: “Việc đề cao pháp luật có thể dẫn tới tình trạng lạm dụng pháp luật”.

1 Trước hết phải đề cao, coi trọng pháp luật vì: so với các công cụ điều chỉnh

khác PL có những ưu thế vượt trội

+ PL có phạm vi tác động rộng lớn nhất

+ PL được tổ chức thực hiện và bảo vệ bằng biện pháp cưỡng chế nhà nước nhờ đó

nó có tính bắt buộc đối với mọi người

+ PL có hình thức xác định chặt chẽ nhất

+ PL dễ thích ứng với điều kiện thực tế của đời sống xã hội

Pl có phạm vi tác động rộng lớn nhất

Trang 39

Pl được tổ chức thực hiện và bảo vẹ bằng biện pháp cưỡng chế nhà nc nhờ đó nó có tính bắt buộc

Pl có hình thức xác định chặt chẽ nhất

2 Coi trọng PL nhưng ko coi thường các công cụ khác như đạo đức, tập quán,

… vì: PL ko phải công cụ vạn năng, PL ko thể điều chỉnh được tất cả các quan hệ

xã hội, có những QHXH mà PL ko điều chỉnh được, ko được điều chỉnh và ko cần điều chỉnh (VD) Mặt khác, biện pháp cưỡng chế nhà nước ko phải khi nào cũng

đem lại hiệu quả như mong muốn (đối tượng ko còn gì để mất, dư luận xã hội, niềmtin tôn giáo,…)

3 Phải xử lý mối quan hệ giữa PL với các công cụ khác như thế nào?

+ Phải luôn luôn đảm bảo tính tối cao của PL

+ Sử dụng nhiều công cụ dể điều chỉnh QHXH tuy nhiên phải nhằm mục đích tăng cường sức mạnh của PL, nâng cao hiệu quả điều chỉnh của PL, đảm bảo PL được

thực hiện nghiêm chỉnh hơn, đảm bảo ý thức PL của người dân được nâng cao hơn.+ Giữ gìn, phát huy các giá trị đạo đức truyền thống, các quan niệm đạo đức mới

tiến bộ, các thuần phong mỹ tục của dân tộc

+ Đạo đức là gốc của PL và các công cụ điều chỉnh khác PL là chuẩn của đạo đức

và các công cụ điều chỉnh khác

+ Lợi ích quốc gia luôn luôn là tối thượng

Bởi vậy mà trong thực tiễn chỗ nào dùng PL được mới được dùng, chỗ nào ko đc thìphải dùng công cụ khác và khi sử dụng PL thì phải dựa theo nguyên tắc

Ví dụ thực tế có những vụ việc không hay xảy ra, khi những người có nhiệm vụ bảođảm PL đc thực hiện lại có hành vi lạm dụng pháp luật: Xảy ra xung đột bằng lời lẽ vớinhóm công nhân xây dựng lấn vào đất của mình, một người dân ở huyện Vĩnh Bảo (HảiPhòng) bị nhóm công an xã dùng còng số 8 còng tay, đưa về trụ sở “làm việc” Trước sựlạm quyền quá mức này, hàng trăm người dân của xã đã tập trung phản đối, bản thânngười bị còng yêu cầu phải lập biên bản sự việc và buộc Công an xã phải xin lỗi mình

Vụ việc nhỏ, nhưng hành xử theo kiểu cậy thế, cậy quyền, xúc phạm đến danh dự, nhânphẩm công dân và hệ lụy của nó hóa thành việc to Đây không phải là trường hợp đầutiên những người thực thi công vụ thực hiện pháp luật một cách cứng nhắc Đã có nhiềutrường hợp xảy ra trước đây như việc còng tay một nữ Hiệu trưởng trước đông đảo họcsinh và phụ huynh, người vi phạm giao thông cự cãi bị còng tay và còn nhiều chuyệnkhác nữa liên quan đến cái còng khi người bị còng chẳng phải nghi phạm cũng nhưkhông phải là đang thực hiện một hành vi phạm tội bị bắt quả tang Những vụ việckhông quá nghiêm trọng nhưng nếu xử lý theo cách thức cứng nhắc, là lạm dụng PL

Có thể nhận biết loại lạm dụng này ở các trường hợp dân tập trung phản đối việc doanhnghiệp lấn đất, xả thải ra môi trường mà bị bắt bớ, khởi tố vụ án, bị can mà nhiều người

Trang 40

trong đó là phụ nữ, người già cả Những việc này chỉ làm to chuyện ra và hệ lụy của nó

là trái lòng dân, thấy rõ cách hành xử của công quyền là nhân danh bảo vệ trật tự xã hộinhưng thực chất là “bênh” doanh nghiệp làm hại dân thôi Người dân nhận rõ điều này

và vì thế, mâu thuẫn giữa người dân địa phương và chính quyền sở tại càng thêm gaygắt và xã hội càng mất ổn định thêm Không thể lấy trấn áp để giải quyết những vấn đềcần thương lượng được

Khẳng định: Đề cao pháp luật có thể dẫn đến lạm dụng pháp luật, nhưng không thể vìthế mà bỏ qua, vì trong bất cứ nhà nước pháp quyền nào, điều kiện tiên quyết của nó làmột nhà nước đề cao pháp luật lên trên các giá trị khác và luôn đòi hỏi công dân củamình phải coi pháp luật là tối cao Tuy nhiên, việc cảm nhận và ứng xử với hệ thốngpháp luật như thế nào lại phụ thuộc vào nhận thức, tình cảm của xã hội Thượng tônpháp luật không đơn thuần là đề cao pháp luật, có thể coi thượng tôn pháp luật chính là

sự mong muốn cao nhất về một hệ thống pháp luật hoàn hảo trong các nhà nước phápquyền Nhưng pháp luật muốn được thượng tôn như niềm tin của xã hội về tín ngưỡng,tôn giáo…, thì hệ thống pháp luật đó không chỉ là là một hệ thống pháp luật tốt mà nócòn phải là hệ thống pháp luật đạt được tình cảm và nhất là niềm tin của xã hội vào nó

Câu 28: Phân tích những yêu cầu đòi hỏi với bộ máy nhà nước trong nhà nước pháp quyền:

nhà nước pháp quyền là nhà nước đề cao vai trò của pháp luật trong đời sống nhà nước

và xã hội, dc tổ chức và hoạt động trên cơ sở chủ quyền của nhân dân, phân công vàkiểm soát quyên fluwjc nhà nước nhằm đảm bảo quyền con người, tự do cá nhân cũngnhư công bằng bình đẳng trong xã hội

Bộ máy nhà nước: hệ thống các cơ quan nhà nước từ trung ương đến địa phươngđược tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc chung, thống nhất nhằm thực hiện nhữngnhiệm vụ và chức năng của nhà nước, vì lợi ích của giai cấp thống trị

Bộ máy nhà nc là hệ thống các cơ quan nhà nước từ trung ương tới địa phương được tổchức và hoạt động theo nguyên tắc chung, thống nhất nhằm thực hiện những nhiệm vụ

và chức năng của nha nước, vì lợi ích của gc thống trị

2 Yêu cầu đòi hỏi với bộ máy nhà nước trong nhà nước pháp quyền:

- Có sự tương tác và hỗ trợ Pháp luật trong việc quản lý xã hội

Ngày đăng: 05/06/2020, 11:29

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w