Biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan rút về đơn vị

Tên sáng kiến: Biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan rút về đơn vị” 2.. Là tác giả của sáng kiến: “ Biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan rút về đ

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

-ĐƠN ĐỀ NGHỊ CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN CẤP HUYỆN Kính gửi: Hội đồng Sáng kiến huyện Tam Dương Tên tôi là: “ Phùng Thị Hoàn Chức vụ (nếu có): Giáo viên Đơn vị/địa phương: Trường Tiểu học Hoàng Hoa - xã Hoàng Hoa Điện thoại: 0394149408 Tôi làm đơn này trân trọng đề nghị Hội đồng Sáng kiến huyện Tam Dương xem xét và công nhận sáng kiến cấp huyện cho tôi đối với sáng kiến/các sáng kiến đã được Hội đồng Sáng kiến cơ sở công nhận sau đây: 1 Tên sáng kiến: Biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan rút về đơn vị” 2 Tên sáng kiến (thứ 2):

3 Tên sáng kiến (thứ 3):

(Có Báo cáo Báo cáo kết quả nghiên cứu, ứng dụng sáng kiến

và Giấy chứng nhận Sáng kiến cấp cơ sở kèm theo)

Tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự thật, không xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của người khác và hoàn toàn chịu trách nhiệm về thông tin đã nêu trong đơn

Xác nhận của Thủ trưởng đơn vị

(hoặc Chính quyền địa phương)

(Ký tên, đóng dấu)

Trần Trung Kiên

Hoàng Hoa, ngày 22 tháng 2 năm 2019

Người nộp đơn

(Ký tên, ghi rõ họ tên)

Phùng Thị Hoàn

TRƯỜNG TIỂU HỌC HOÀNG HOA

HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

GIẤY CHỨNG NHẬN SÁNG KIẾN CẤP TRƯỜNG

Số: 01/CN-SKVP

Căn cứ kết quả họp Hội đồng sáng kiến, ngày 26/02/2019

HỘI ĐỒNG SÁNH KIẾN TRƯỜNG TIỂU HỌC HOÀNG HOA

CHỨNG NHẬN

Ông (bà): Phùng Thị Hoàn

Chức vụ (nếu có): Giáo viên

Địa chỉ: Trường Tiểu học Hoàng Hoa, huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc

Là tác giả của sáng kiến:

“ Biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan rút về đơn vị”

1 Thời gian sáng kiến được áp dụng: Ngày 01 tháng 01 năm 2019

2 Tóm tắt nội dung sáng kiến: Mô tả một số giải pháp nhằm giúp học sinh

có kĩ năng giải Toán có lời văn cho học sinh lớp 3.

3 Lợi ích kinh tế - xã hội có thể thu được do áp dụng sáng kiến: Sáng kiến này đưavào sẽ giúp cho học sinh hình thành thói quen "Phân tích, tổng hợp, suy luận".Giúp học sinh hiểu và nắm được rõ bản chất của bài toán có lời văn cũng như cácdạng toán khác Đồng thời các em biết cách giải bài toán có lời văn một cách hiệuquả, chắc chắn, chính xác với từng dạng bài và khả năng tư duy của các em cũngđược nâng lên rõ rệt Nó không chỉ áp dụng cho một nhà trường mà còn có thể ápdụng được cho tất cả các trường trong toàn huyện

4 Kết quả công nhận của Hội đồng, đạt (Trung bình, Khá, Xuất sắc): Xuất sắc

Hoàng Hoa, ngày 26 tháng 2 năm 2019.

CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG

(ký tên, đóng dấu)

Trần Trung Kiên

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TAM DƯƠNG

TRƯỜNG TIỂU HỌC HOÀNG HOA

1 Đơn đề nghị công nhận sáng kiến cấp huyện

2 Báo cáo kết quả nghiên cứu ứng dụng sáng kiến

3 Giấy chứng nhận sáng kiến cấp cơ sở

Tam Dương, Năm 2019

PHÒNG GD&ĐT TAM DƯƠNG

TRƯỜNG TIỂU HỌC HOÀNG HOA

BÁO CÁO KẾT QUẢ

NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN

Tên sáng kiến: “ Biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan rút

về đơn vị”

Tam Dương, năm 2019

BÁO CÁO KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN

1 Lời giới thiệu

Trong nhà trường tiểu học, mỗi môn học đều góp phần vào việc hình thành vàphát triển những cơ sở ban đầu quan trọng của nhân cách con người Vệt Nam.Trong đó môn Toán giữ vai trò quan trọng, thời gian dành cho việc học Toán chiếm

tỉ lệ khá cao Thực tế những năm gần đây, việc dạy học Toán trong các nhà trườngtiểu học đã có những bước cải tiến về phương pháp, nội dung và hình thức dạy học.Cùng với các môn học khác như: Tiếng Việt, Đạo đức, TNXH, Môn toáncũng có một vị trí rất quan trọng cho việc hình thành nhân cách cho học sinh, vìmôn toán là một môn học mang tính khoa học, nghiên cứu một số mặt của thế giớihiện thực và cũng qua môn toán mỗi học sinh tiểu học được trang bị một hệ thốngkiến thức cơ bản về nhận thức, điều đó rất cần thiết cho đời sống sinh hoạt và laođộng Bên cạnh đó học sinh tiểu học qua việc học toán sẽ phát huy tốt trí tưởngtượng, các kĩ năng, kĩ xảo về tính toán, có tính chính xác cao Qua môn toán giúpcác em cảm thụ tốt kiến thức của các môn học khác Cũng qua môn toán, trong suốtcấp học, các em cũng tích luỹ được những kinh nghiệm để tiếp tục nhận thức thếgiới xung quanh, áp dụng một cách thành thạo, chính xác kiến thức đã được trang

bị vào trong thực tiễn cuộc sống, cũng như sự sáng tạo trong hoạt động học tập củacác cấp học cao hơn

Chúng ta biết rằng, hoạt động cơ bản của người học toán, làm toán là giảitoán Việc giải bài toán có tầm quan trọng lớn và từ lâu đã là một trong những vấn

đề trung tâm của phương pháp dạy học toán Đối với học sinh tiểu học, có thể coiviệc giải toán là một hình thức chủ yếu của việc học toán Việc dạy giải các bàitoán cho học sinh là một trong những nhiệm vụ quan trọng và quyết định trong việchọc toán của các em

Từ trước đến nay, giải toán đã trở thành hoạt động trí tuệ sáng tạo, hấp dẫn đốivới nhiều học sinh và thầy giáo trong trường phổ thông nói chung và trường tiểuhọc nói riêng Vấn đề cốt lõi để giải được bài toán là nhận dạng bài toán, hiểu vàtóm tắt được bài toán, lựa chọn được phương pháp thích hợp để giải bài toán Do

đó đòi hỏi học sinh phải được trang bị kiến thức cũng như kỹ năng vận dụng cácphương pháp giải toán

Như chúng ta đã biết, căn cứ vào sự phát triển tâm, sinh lí của học sinh Tiểuhọc mà cấu trúc nội dung môn Toán rất phù hợp với từng giai đoạn phát triển củahọc sinh Ở lớp 3, các em được học các kiến thức, kĩ năng ở thời điểm kết thúc củagiai đoạn 1, chuẩn bị học tiếp giai đoạn sau, cho nên các em phải nắm được chắc tất

cả các cơ sở ban đầu về giải toán nói riêng, tất cả các kĩ năng khác nói chung Đặcbiệt, ở lớp 3 sang học kì II, các em bắt đầu được làm quen với các dạng toán hợp

cơ bản, trong đó có dạng toán liên quan đến rút về đơn vị Dạng toán này có rấtnhiều ứng dụng trong thực tế, nó đòi hỏi các em phải có kĩ năng giải toán tốt, kĩnăng ứng dụng thực tế trong cuộc sống Sau khi dạy giải toán ở lớp 3 hai năm liền,tôi thấy các em nắm được kĩ năng giải toán của giáo viên truyền đạt tới như là mộtvăn bản của lí thuyết, còn nó có ứng dụng vào thực tế như thế nào đó thì chưa cầnbiết Đó là điều băn khoăn, suy nghĩ cho chúng ta Có những bài toán các em làmxong, không cần thử lại, không cần xem thực tế áp dụng trong thực tế như thế nào,

cứ để kết quả như vậy mặc dù có thể sai Đó là những tác hại lớn khi học toán.Xuất phát từ tình hình thực tế học sinh như vậy, tôi mong muốn có những sáng kiến

về phương pháp giúp các em giải toán dạng toán có liên quan đến rút về đơn vị ởlớp 3 đến thời điểm này, tôi đã nghiên cứu xong

2 Tên sáng kiến: “Biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan đến rút về đơn vị”

3 Tác giả sáng kiến

Họ và tên: Phùng Thị Hoàn

- Địa chỉ tác giả sáng kiến: Trường Tiểu học Hoàng Hoa – huyện Tam

Dương – tỉnh Vĩnh Phúc

- Số điện thoại : 0394 149 408 Email:phunghoanhh@gmail.com

4 Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến

Nhà giáo Phùng Thị Hoàn – Giáo viên trường Tiểu học Hoàng Hoa

5 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến.

Học sinh lớp 3 Trường Tiểu học Hoàng Hoa - huyện Tam Dương- tỉnh VĩnhPhúc

6 Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử.

Ngày 24 tháng 09 năm 2018 đến tháng 02 năm 2019.

7 Mô tả bản chất của sáng kiến.

7.1 Về nội dung của sáng kiến

Dựa trên thực trạng dạy và học môn Toán ở lớp 3 nói chung, dạy học sinh giảibài toán liên quan đến rút về đơn vị nói riêng, tôi muốn đưa ra một số ý kiến đổimới để giúp các em nắm chắc cách giải dạng toán này một cách sâu sắc, tránh bịnhầm lẫn, giúp các em nắm vững bài học và yêu thích môn Toán hơn Từ đó các

em có vốn kĩ năng tính toán chính xác ở những lúc cần thiết trong cuộc sống, tránhđược những sai sót có thể xảy ra Tạo cho các em tác phong học tập và làm việc cósuy nghĩ, có kế hoạch, có kiểm tra, có tinh thần hợp tác, độc lập và sáng tạo, có ýchí vượt khó khăn, cẩn thận, kiên trì, tự tin

7.2 Đối tượng nghiên cứu

Để làm rõ được mục đích tôi đã nói ở trên, tôi đã thấy đối tượng nghiên cứu làhọc sinh ở lớp 3 Trường Tiểu học Hoàng Hoa – Tam Dương - Vĩnh Phúc trong hainăm học gần đây nhất đó là 2017-2018 và năm học 2018-2019 Tôi đã thực nghiệmnghiên cứu trên tất cả các đối tượng học sinh lớp 3, lấy kết quả đối chứng trongtừng giai đoạn của hai năm sau khi dạy dạng toán này

7.3 Nhiệm vụ nghiên cứu.

Xuất phát từ tình hình thực tế, để các em nắm vững được phương pháp giảibài toán liên quan đến rút về đơn vị, tôi lần lượt nghiên cứu phương pháp dạy giảidạng toán này theo kiểu bài ứng với từng bước sau:

Bước 1: Giúp các em nắm chắc phương pháp chung để giải các bài toán Bước 2: Hướng dẫn học sinh nắm chắc phương pháp giải bài toán liên quan

đến rút về đơn vị bằng phép tính chia, nhân.

Bước 3: Hướng dẫn học sinh nắm chắc phương pháp giải bài toán liên quan

đến rút về đơn vị bằng hai phép chia.

Bước 4: Luyện tập, so sánh cách giải và củng cố kiến thức cho học sinh.

Để giải quyết được nhiệm vụ trên, tôi bám sát vào các phương pháp, hình thức

tổ chức dạy học toán ở Tiểu học nói chung, ở lớp 3 nói riêng sao cho phù hợp đặcđiểm tâm sinh lí và nhận thức của học sinh, giúp các em có hứng thú tốt khi họctoán, tạo không khí học tập sôi nổi, chất lượng

7.4 Phương pháp nghiên cứu.

Khi tiến hành nghiên cứu, tôi thường sử dụng các phương pháp sau:

7.5 Phương pháp nghiên cứu, lí luận

Đọc các tài liệu cần thiết

Tìm hiểu sách giáo khoa, sách giáo viên, chương trình liệu bồi dưỡng giáoviên, sách tham khảo

7.6 Phương pháp điều tra quan sát

Tìm hiểu, phỏng vấn giáo viên

Điều tra học sinh, các loại vở bài tập

7.7 Phương pháp kiểm tra, thống kê kết quả

Kiểm tra chất lượng qua mỗi giai đoạn

Thống kê kết quả ở từng giai đoạn

7.8 Phương pháp tổng kết kinh nghiệm

Giáo viên rút kinh nghiệm cho mình, tổng kết thành các bài học cơ bản

7.9 Phương pháp thiết kế bài dạy

Tiết 122: Bài toán liên quan đến rút về đơn vị

Tiết 157: Bài toán liên quan đến rút về đơn vị (tiếp theo)

7.10 Giới hạn về không gian nghiên cứu.

- Không gian : Học sinh lớp 3A Trường Tiểu học Hoàng Hoa thuộc địa bàn

xã Hoàng Hoa - Tam Dương - Vĩnh Phúc

- Nội dung : Hướng dẫn học sinh lớp 3 về Biện pháp giúp học sinh lớp 3

giải tốt các bài toán liên quan đến rút về đơn vị.

7.11 Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu:

Từ những năm trước, tôi đã nghiên cứu rất nhiều phương pháp dạy học củacác lớp 3, năm học 2017-2018 và năm học 2018-2019, tôi đặc biệt đã chú trọng đếnphương pháp dạy dạng “Bài toán liên quan đến rút về đơn vị” ở lớp 3 Mục đíchchính là giúp các em có một kĩ năng giải toán và phân loại dạng toán tốt, tạo cơ sởtốt cho các em học tốt dạng toán về “Bài toán liên quan đến rút về đơn vị” Thựcchất ở dạng bài toán này, chúng ta đã phân loại cho các em thành hai kiểu bài theochương trình học Cho nên cái chính là tôi muốn giúp các em không những cóphương pháp tốt giải hai kiểu bài này mà còn giúp các em có kĩ năng nhận biết, sosánh, đối chiếu sự giống nhau và khác nhau ở hai kiểu bài, từ đó các em tránh đượcnhầm lẫn đáng tiếc xảy ra Vậy nên, chúng ta phải có phương pháp khéo léo phùhợp với quá trình nhận thức của các em, giúp các em nhẹ nhàng tiếp thu, không gò

bó, nhớ được sâu sắc kĩ năng giải

- Thời gian nghiên cứu 5 tháng Bắt đầu từ 24/9/2018 đến hết tháng 2/2019

- Tháng 9 - 2018 thống kê thu thập số liệu

- Tháng 10- 2018 tìm hiểu nguyên nhân học sinh làm các bài toán liên quanđến “Bài toán đến rút về đơn vị”

- Tháng 11 -2018 tìm ra biện pháp khắc phục tồn tại

- Tháng 12 - 2018 khảo sát học sinh sau khi đã kết thúc chuyên đề bồi dưỡng

“Bài toán liên quan đến rút về đơn vị”

1 Cơ sở lí luận khoa học.

Quá trình dạy học Toán 3 phải góp phần thiết thực vào việc hình thànhphương pháp suy nghĩ, phương pháp học tập và làm việc tích cực, chủ động, khoahọc, sáng tạo cho học sinh Cho nên, giáo viên cần tổ chức hoạt động học tậpthường xuyên tạo ra các tình huống có vấn đề, tìm các biện pháp lôi cuốn học sinh

tự phát hiện và giải quyết vấn đề bằng cách hướng dẫn học sinh tìm hiểu kĩ năngvấn đề đó, huy động các kiến thức và các công cụ đã có để tìm ra con đường hợp línhất giải đáp từng câu hỏi đặt ra trong qua trình giải quyết vấn đề, diễn đạt cácbước đi trong cách giải, tự mình kiểm tra lại các kết quả đã đạt được, cùng các bạnrút kinh nghiệm về phương pháp giải Tuy nhiên, để tổ chức được các hoạt độnghọc tập, giáo viên cần xác định được: Nội dung bài học cần cho học sinh lĩnh hội làgì? Tổ chức các hoạt động dạy - học như thế nào? Mặt khác, nội dung dạy giải toán

ở lớp 3 được sắp xếp hợp lí, đan xen và tương hợp với các mạch kiến thức, phù hợpvới sự phát triển nhận thức của học sinh lớp 3 Dạy học giải toán có lời văn là mộttrong những con đường hình thành và phát triển trình độ tư duy của học sinh Các

em biết phát hiện và tự giải quyết vấn đề, tự nhận xét so sánh, phân tích, tổng hợp,rút ra quy tắc ở dạng khái quát nhất định

Trong quá trình dạy học, giáo viên cần chủ động tổ chức, hướng dẫn học sinhhoạt động theo mục đích nhất định với sự trợ giúp đúng mức của giáo viên, củasách giáo khoa và đồ dùng dạy học, để mỗi cá nhân học sinh tự khám phá, tự pháthiện và tự giải quyết bài toán thông qua việc biết thiết lập mối quan hệ giữa kiếnthức mới với các kiến thức liên quan đã học cùng với kinh nghiệm sẵn có của bảnthân Đó là các cơ sở để các em giải tốt dạng toán rút về đơn vị nói riêng, các dạngtoán hợp nói chung.

2 Lịch sử của vấn đề nghiên cứu:

Phương pháp dạy học Toán ở Tiểu học là sự vận dụng các phương pháp dạyhọc Toán nói chung cho phù hợp với mục tiêu, nội dung, các điều kiện dạy học Dođặc điểm nhận thức của học sinh Tiểu học, trong quá trình dạy học Toán, giáo viênthường phải vận dụng linh hoạt các phương pháp trực quan, thực hành, gợi mở, vấnđáp, giảng giải,… tùy theo mức độ ở từng lớp Từ trước cho tới nay có không ít cácđồng chí giáo viên đã từng nghiên cứu về việc vận dụng các phương pháp này vàodạy các dạng toán ở các khối lớp Ở lớp 3, chắc cũng có nhiều đồng chí đã từngnghiên cứu, tìm tòi các phương pháp, hình thức tổ chức dạy một dạng toán, mộtkiểu bài nào đó Tôi cũng vậy, sau nhiều năm nghiên cứu, tích lũy, viết sáng kiếnkinh nghiệm dạy học của mình, tôi đã có một ít vốn kinh nghiệm giảng dạy ở tất cảcác môn Song, giờ đây, tôi muốn cùng các đồng chí nghiên cứu tiếp với vấn đề:

“Một số biện pháp giúp học sinh lớp 3 giải tốt bài toán liên quan đến rút về đơn vị” Nhìn lại về quá trình dạy dạng toán này, về cơ bản, ai cũng thể cho rằng các em

dễ tiếp thu, dễ làm bài, dễ nhớ, ít sai Nhưng đi sâu hơn nữa, theo cái nhìn chủ quancủa tôi, với dạng toán này các em còn có nhiều những nhầm lẫn đáng tiếc nếu nhưkhông nắm chắc đặc điểm cơ bản, phương pháp giải cơ bản của hai kiểu bài trongdạng toán này Nếu hướng dẫn học sinh từng kiểu bài một trong một tiết thì các emlàm bài gần như theo khuôn mẫu, ít sai sót Nhưng khi hướng dẫn học sinh luyệntập song song cả hai kiểu bài hoặc học xong cả hai kiểu bài rồi, nếu không nắmvững kĩ năng nhận biết và phương pháp giải từng dạng bài sẽ dẫn đến nhầm lẫn vàsai lầm khi làm bài Điều này xảy ra nhiều hơn ở các em có lực học trung bình, yếu.Chính vì vậy, việc nghiên cứu các biện pháp giúp các em lớp 3giải tốt dạng toánnày sẽ góp phần rất lớn giúp học sinh dễ dàng giải quyết bài tập, đồng thời tạo sựtin, hứng thú trong quá trình học tập của học sinh, đặc biệt là đối với các em có họclực trung bình, yếu

3 Thực trạng của vấn đề nghiên cứu.

3.1 Thực trạng dạy của giáo viên:

Những năm học trước, khi dạy bồi dưỡng học sinh giỏi Toán, tôi thường dạylớp 4 nên chưa có kinh nghiệm nên tôi thường không dạy theo một hệ thốngphương pháp hay một quy tắc nào Hơn nữa là sự chủ quan của bản thân vì tôi cho

rằng Bài toán có liên quan đến rút về đơn vị là dễ đối với học sinh, chỉ dùng

phương pháp dạy học máy móc học sinh cũng có thể giải được những bài toán đơngiản chứ chưa thể làm được những bài toán nâng cao Dẫn đến học sinh nắm bàimột cách hời hợt, kết quả bài làm thấp

3.2 Thực trạng học của học sinh:

Trong chương trình toán lớp 3 hiện hành, Bài toán có liên quan đến rút về đơn vị được đưa vào chính thức từ học kỳ một lớp 3 và phần cuối học kỳ II lớp 3.

Còn lại là những bài toán liên quan đến các dạng toán khác được nằm rải rác, xen

kẽ với các yếu tố khác trong cấu trúc chương trình Bài toán có liên quan đến rút

về đơn vị là một phần quan trọng trong chương trình toán học Tiểu học và là một

khái niệm mới mẻ so với học sinh lớp học 3

Trường tiểu học Hoàng Hoa nằm trên địa bàn xã Hoàng Hoa Một xã cònnghèo nàn về cơ sở vật chất cộng với đời sống nhân dân trong xã còn gặp nhiềukhó khăn do không có việc làm ổn định HS chủ yếu là con nhà nông dân, nên các

em thường phải lo phụ giúp gia đình, điều đó ảnh hưởng không ít đến chất lượngdạy học nói chung và chất lượng dạy học các yếu tố của phân môn toán ở bậc Tiểuhọc nói riêng

Qua thực tế giảng dạy chương trình toán lớp 3 cải cách, khi dạy học Bài toán

có liên quan đến rút về đơn vị tôi nhận thấy những hạn chế HS thường gặp phải là:

Thứ nhất, HS chưa kịp làm quen các Bài toán có liên quan đến rút về đơn vị Thứ hai, HS khó định dạng hai dạng bài tập của Bài toán có liên quan đến rút về đơn vị.

Thứ ba, nhiều em xác định được dạng toán nhưng lại vận dụng một cách rậpkhuôn, máy móc mà không hiểu được thực chất của vấn đề cần giải quyết nên khigặp bài toán có cùng nội dung nhưng lời lẽ khác đi thì các em lại lúng túng

Bài toán 1: Một cửa hàng có 6 bao gạo chứa được 36 kg gạo Hỏi 4 bao gạo

như thế có thể chứa được bao nhiêu ki lô gam gạo?

Bài toán 2: Có 42 lít dầu đựng vào 6 can Hỏi có 84 lít dầu thì cần có bao

nhiêu can như thế để đựng?

Sau khi chấm bài, tôi nhận thấy kết quả các em làm bài như sau:

rút về đơn vị dạng bài

toán 1

20,6 729 24,1 1029 34,7 629 20,6

Bài toán liên quan đến

rút về đơn vị dạng bài

toán 2

5

29 17,4 629 20,6 929 31,0 929 31,0Các bài luyên tập chung 429 13,7 529 17,4 829 27,5 1229 41,4Các bài luyên tập nâng

cao

2

29 7,0 329 10,3 329 10,3 2129 72,4

BẢNG 2: TỈ LỆ HS ĐẠT ĐIỂM TRÊN TRUNG BÌNH

Bài toán liên

Các bài luyên tậpchung

Các bài luyên tậpnâng cao

Nhìn vào hai bảng thống kê trên, có thể thấy, không có sự trợ giúp và hướngdẫn của GV, kết quả bài làm đạt trên trung bình của HS ở mức thấp so với kết quảdạy học các yếu tố khác Đặc biệt các số liệu thống kê còn thể hiện rõ; sau khi họcxong mỗi kiểu bài mới, HS làm bài đạt tỉ lệ trên trung bình từ 68,0% đến trên79,4%, nhưng đến bài luyện tập, với sự xuất hiện đồng thời cả ba dạng bài nêu trênthì kết quả lại sụt giảm đáng kể, chỉ còn ở mức 58,6% Số HS đạt điểm khá giỏiđang ở mức 7 đến 8 em xuống còn 4 em, số HS bị điểm yếu đang từ 5 đến 7 em đãtăng lên 12 em Tỉ lệ HS làm bài luyện tập đạt trên trung bình sau tiết luyện tậpgiảm từ 13% đến 22% so với sau tiết dạy học bài mới

Nguyên nhân chủ yếu là do HS đã vận dụng một cách máy móc bài tập mẫu

mà không hiểu bản chất của bài toán nên khi không có bài tập mẫu thì các em làmsai Khi chấm bài, tôi còn phát hiện, các em có sự nhầm lẫn giữa hai dạng bài tập.Điều này còn thể hiện rất rõ khi HS gặp các bài toán đơn lẻ được sắp xếp xen kẽvới các yếu tố khác (theo nguyên tắc tích hợp), thường là các em có biểu hiện lúngtúng khi giải quyết các vấn đề bài toán đặt ra

Nguyên nhân có kết quả như vậy là do phần lớn các em còn chủ quan khi làmbài, chưa nhớ kĩ các phương pháp giải dạng toán này Mặt khác, cũng có thể là các

em chưa được củng cố rõ nét về sự khác nhau giữa hai kiểu bài trong dạng toánnày nên sự sai đó không tránh khỏi Con nữa, đây là các bài toán áp dụng rất thực

tế mà các em quên mất phương pháp thử lại nên kết quả đưa ra rất đáng tiếc

Về phía giáo viên, trong nhiều năm theo dõi học sinh học Toán, đặc biệt là hainăm gần đây, tôi trực tiếp theo dõi các em học sinh lớp 3 giải toán, tôi thấy các em

có một thói quen không tốt cho lắm đó là: đọc đầu bài qua loa, sau đó giải bài toánngay, làm xong không cần kiểm tra lại kết quả, Thế nên, khi được chữa bài, các

em mới biết là mình sai Đối với dạng bài toán liên quan đến rút về đơn vị, khi giáoviên hướng dẫn xong kiểu bài 1, các em làm bài khá tốt, ít nhầm lẫn, nhưng còn sainhiều trong tính toán, đến khi dạy xong kiểu bài 2, các em làm bài có phần nhầmlẫn nhiều hơn, nhiều em thực hiện ở bước 2 đáng lẽ là phép chia thì các em lại làmphép nhân (giống ở kiểu bài 1)

Trước thực trạng này, thiết nghĩ, cần phải có một giải pháp cụ thể giúp HSbiết phân tích đề toán để làm rõ những điều kiện bài toán cho và yêu cầu cần giảiquyết, tránh sự nhầm lẫn nói trên Từ đó biết tóm tắt đề bài sao cho khi nhìn vàophần tóm tắt HS có thể tự tin mà lựa chọn phương pháp giải thích hợp

- Tìm hiểu cơ sở lí luận và thực tiễn về các dạng toán liên quan đến dạng

toán Bài toán có liên quan đến rút về đơn vị.

Nghiên cứu về nội dung, mức độ và phương pháp trong dạy học về Bài toán

có liên quan đến rút về đơn vị.

Các cách giải các bài toán có lời văn đến dạng Bài toán có liên quan đến rút

về đơn vị

Nghiên cứu về khả năng tiếp thu, vận dụng các kiến thức đã học vào giải

toán về Bài toán có liên quan đến rút về đơn vị

Điều tra thực trạng đối tượng 29 học sinh (đều là học sinh giỏi cấp trường)tôi đã phân loại như sau:

Đánh giá kĩ năng làm bài của học sinh Tỉ lệ phần trăm

Làm tốt các bài tập cơ bản trong SGK + nâng cao một

Một số bài cơ bản trong sách giáo khoa còn sai 34,4%

Chưa biết vận dụng hoặc còn lúng túng khi làm bài 27,8%

Để khắc phục tình trạng trên tôi đã tìm tòi, nghiên cứu và đưa ra cho mìnhmột phương pháp dạy phù hợp với trình độ và năng lực của học sinh, nâng cao hiệuquả dạy học

* Bước 1: Đọc kĩ đề toán.

* Bước 2: Tóm tắt đề toán.

* Bước 3: Phân tích bài toán.

* Bước 4: Viết bài giải.

* Bước 5: Kiểm tra lời giải và đánh giá cách giải.